Rig Veda Sukta 61
Mandala 3Sukta 617 Mantras

Sukta 61

Sukta 3.61

Rishi

Viśvāmitra Gāthina (traditional for RV 3.61, an Uṣas hymn in the Viśvāmitra corpus)

Devata

Uṣas (Dawn)

Chandas

Triṣṭubh (likely for RV 3.61)

ಈ ಏಳು ಋಚೆಗಳ ತ್ರಿಷ್ಟುಭ್ ಸ್ತೋತ್ರವು ಉಷಸ್ಸನ್ನು (ಪ್ರಭಾತವನ್ನು) ಪುರಾತನಳಾದರೂ ಸದಾ ಯೌವನವತಿಯಾದ ದೇವಿಯಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳು ಋತದ (ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡ ನಿಯಮದ) ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಆಗಮಿಸಿ, ಜೀವವನ್ನು, ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಮತ್ತು ಸತ್ಕರ್ಮಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆಕೆಯನ್ನು ದೂರದ ಸ್ವರ್ಗಸೀಮೆಯಿಂದ ಭೂಮಿಯವರೆಗೆ ವ್ಯಾಪಿಸುವ ಪ್ರಕಾಶಮಯ, ಕುಶಲ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಆಕೆಯ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ಮಿತ್ರ–ವರುಣರು ಪಾಲಿಸುವ ವಿಶಾಲ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ; ಅದರ ಮೂಲಕ ಬೆಳಕು ಹಂಚಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಲೋಕಗಳು ಚಲನೆಗೆ ಬರುತ್ತವೆ.

Mantras

Mantra 1

उषो वाजेन वाजिनि प्रचेताः स्तोमं जुषस्व गृणतो मघोनि । पुराणी देवि युवतिः पुरंधिरनु व्रतं चरसि विश्ववारे ॥

ಹೇ ಉಷಾ, ವಾಜದಿಂದ—ಬಲಸಮೃದ್ಧಿಯಿಂದ—ಹೇ ವಾಜಿನಿ, ಹೇ ಪ್ರಚೇತಾ (ವಿಸ್ತೃತಚೇತನ)! ಹಾಡುವ ಸ್ತೋತನ ಸ್ತೋಮವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು, ಹೇ ಮಘೋನಿ (ಧನದಾತ್ರೀ). ಪುರಾತನಳಾದರೂ ಸದಾ ಯುವತಿಯ ದೇವಿ, ಪುರಂಧಿ (ವಿವೇಕ-ಪ್ರಜ್ಞೆ)ಯಿಂದ ಪರಿಪೂರ್ಣಳೇ, ಹೇ ವಿಶ್ವವಾರೆ (ಸರ್ವಕಾಮ್ಯೆ)! ನೀನು ವ್ರತಾನುಸಾರ ಚರಿಸುತ್ತೀ, ಲೋಕದ ವರಗಳನ್ನು ತರುತ್ತೀ.

Mantra 2

उषो देव्यमर्त्या वि भाहि चन्द्ररथा सूनृता ईरयन्ती । आ त्वा वहन्तु सुयमासो अश्वा हिरण्यवर्णां पृथुपाजसो ये ॥

ಓ ಉಷಾ, ದೇವ್ಯೆ, ಅಮರ್ತ್ಯೆ, ಚಂದ್ರಪ್ರಭ ರಥದೊಡನೆ ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸು; ಸತ್ಯವಾಣಿ (ಸೂನೃತಾ)ಯನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತಾ. ಸುಯಮವಾದ (ಚೆನ್ನಾಗಿ ಜೂತಿಗಟ್ಟಿದ) ಅಶ್ವಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ತಂದುಕೊಡಲಿ—ಹಿರಣ್ಯವರ್ಣೆಯೇ, ವಿಶಾಲ ಕಿರಣಗಳವಳೇ—ನಿನ್ನ ಮಹತ್ತಾದ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ಹೊರುವವರು.

Mantra 3

उषः प्रतीची भुवनानि विश्वोर्ध्वा तिष्ठस्यमृतस्य केतुः । समानमर्थं चरणीयमाना चक्रमिव नव्यस्या ववृत्स्व ॥

ಓ ಉಷಾ, ನಮ್ಮತ್ತ ಮುಖಮಾಡಿ, ನೀನು ಎಲ್ಲಾ ಭುವನಗಳ ಮೇಲೆ ಊರ್ಧ್ವವಾಗಿ ನಿಂತಿರುವೆ—ಅಮೃತತ್ವದ ಕೇತು (ಧ್ವಜ/ಸಂಕೇತ). ಒಂದೇ ಗುರಿಯತ್ತ ಸಾಗುತ್ತಾ, ಚಕ್ರದಂತೆ ನೀನು ಮರುಮರು ನಿನ್ನನ್ನು ನವೀಕರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೀ—ಮರಳುವಾಗ ಇನ್ನೂ ಇನ್ನೂ ನವ್ಯಳಾಗಿ.

Mantra 4

अव स्यूमेव चिन्वती मघोन्युषा याति स्वसरस्य पत्नी । स्वर्जनन्ती सुभगा सुदंसा आन्ताद्दिवः पप्रथ आ पृथिव्याः ॥

ಧನವನ್ನು ಯಾರೋ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವಂತೆ ಸಂಚಯಿಸುತ್ತಾ, ಮಘೋನೀ ಉಷಾ ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತಾಳೆ—ತನ್ನ ಸಹೋದರಿಯ ಪತ್ನಿಯಂತೆ. ಸ್ವರ್ (ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಲೋಕ)ವನ್ನು ಜನ್ಮಗೊಳಿಸುವವಳು, ಸುಭಗಾ, ಸುಧಂಸಾ; ಆಕೆ ದಿವದ ಅಂಚಿನಿಂದ ಪೃಥಿವಿಯವರೆಗೆ ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತಾಳೆ.

Mantra 5

अच्छा वो देवीमुषसं विभातीं प्र वो भरध्वं नमसा सुवृक्तिम् । ऊर्ध्वं मधुधा दिवि पाजो अश्रेत्प्र रोचना रुरुचे रण्वसंदृक् ॥

ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ದೇವಿ ಉಷಸ್ಸಿನ ಕಡೆಗೆ—ನಮಸ್ಕಾರಪೂರ್ವಕವಾಗಿ—ನಿಮ್ಮ ಸುಸಂಸ್ಕೃತ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು ತರುವುದು. ಮಧುಧಾರಕ ತೇಜಸ್ಸು ದಿವಿಯಲ್ಲಿ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರಿದೆ; ಪ್ರಕಾಶಮಯ ವಿಸ್ತಾರಗಳು ಹೊಳೆಯುತ್ತವೆ—ಮನೋಹರ ದರ್ಶನವಳ್ಳ ಉಷಸ್ಸು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಮಾಡಿದೆ.

Mantra 6

ऋतावरी दिवो अर्कैरबोध्या रेवती रोदसी चित्रमस्थात् । आयतीमग्न उषसं विभातीं वाममेषि द्रविणं भिक्षमाणः ॥

ಋತಾವರೀ—ಋತಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವವಳು—ದಿವ್ಯದ ಅರ್ಕಗಳೆಂಬ ಜ್ವಲಂತ ಸ್ತುತಿಗಳಿಂದ ಜಾಗೃತಳಾಗುತ್ತಾಳೆ; ರೇವತೀ ರೋದಸೀ (ದಿವ-ಪೃಥ್ವಿ) ವಿಚಿತ್ರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗುತ್ತವೆ. ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಉಷಸ್ಸು ಸಮೀಪಿಸುವಾಗ, ನೀನು ವಾಂಛಿತ ದ್ರವಿಣ (ಸಂಪತ್ತು) ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತೀ—ಭಿಕ್ಷೆ ಬೇಡುತ್ತಾ, ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ತುಂಬುವ ದ್ರವ್ಯವನ್ನು ಯಾಚಿಸುತ್ತಾ.

Mantra 7

ऋतस्य बुध्न उषसामिषण्यन्वृषा मही रोदसी आ विवेश । मही मित्रस्य वरुणस्य माया चन्द्रेव भानुं वि दधे पुरुत्रा ॥

ಋತಸ್ಯ ಬುಧ್ನ (ಆಧಾರ)ದಿಂದ, ಉಷಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತಾ, ಮಹಾ ವೃಷಾ (ಬಲಿಷ್ಠ ವೃಷಭ) ವಿಶಾಲ ರೋದಸೀ (ದಿವ-ಪೃಥ್ವಿ)ಯೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮಹತ್ತಾದುದು ಮಿತ್ರ-ವರುಣರ ಮಾಯಾ (ರಚನಾಶಕ್ತಿ): ಚಂದ್ರನಂತೆ ಅದು ಬೆಳಕನ್ನು ಅನೇಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಕಿರಣವನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವಿತರಿಸುತ್ತದೆ.

Frequently Asked Questions

Uṣas is the Vedic goddess of Dawn, praised as radiant and generous. She arrives every day in harmony with ṛta (cosmic order) and awakens the world into light and activity.

The hymn celebrates dawn as a daily renewal that brings clarity, prosperity, and right movement. It also points to a deeper order—ṛta—by which light and life are reliably restored.

It is best recited at dawn, especially at the start of daily worship or work. The recitation is meant to invite auspicious beginnings, inner wakefulness, and alignment with truthful, orderly living.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App