Sarga 95

Verse 1

अथ शैलाद्विनिष्क्रम्य मैथिलीं कोसलेश्वरः ।अदर्शयच्छुभजलां रम्यां मन्दाकिनीं नदीम् ॥१॥

ನಂತರ ಪರ್ವತದಿಂದ ಇಳಿದು, ಕೋಸಲೇಶ್ವರ ಶ್ರೀರಾಮನು ಮೈಥಿಲಿ ಸೀತೆಗೆ ಶುಭಜಲಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾದ, ಮನೋಹರ ಮಂದಾಕಿನೀ ನದಿಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದನು.

Verse 2

अब्रवीच्च वरारोहां चारुचन्द्रनिभाननाम् ।विदेहराजस्य सुतां रामो राजीवलोचनः ॥२॥

ಪದ್ಮಲೋಚನನಾದ ಶ್ರೀರಾಮನು, ವಿದೇಹರಾಜನ ಪುತ್ರಿಯಾದ, ಸುಂದರಾಂಗಿಯಾದ ಹಾಗೂ ಮನೋಹರ ಚಂದ್ರನಿಭ ಮುಖವಳಿಯ ಸೀತೆಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 3

विचित्रपुलिनां रम्यां हंससारससेविताम् ।कमलैरुपसम्पन्नां पश्य मन्दाकिनीं नदीम् ॥३॥

ಪ್ರಿಯೆ, ನೋಡು ಈ ರಮ್ಯ ಮಂದಾಕಿನಿ ನದಿಯನ್ನು—ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಮರಳುತೀರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತ, ಹಂಸ ಹಾಗೂ ಸಾರಸಗಳಿಂದ ಸೇವಿತ, ಮತ್ತು ಕಮಲಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿ ಶೋಭಿಸುವುದನ್ನು.

Verse 4

नानाविधैस्तीररुहै र्वृतां पुष्पफलद्रुमैः ।राजन्तीं राजराजस्य नलिनीमिव सर्वतः ॥४॥

ಪೂಷ್ಪಫಲಭರಿತ ನಾನಾವಿಧ ತೀರವೃಕ್ಷಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಅದು ಸರ್ವತ್ರ ಕುಬೇರರಾಜನ ನಲಿನೀ ಸರೋವರದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 5

मृगयूथनिपीतानि कलुषाम्भांसि साम्प्रतम् ।तीर्थानि रमणीयानि रतिं सञ्जनयन्ति मे ॥५॥

ಈಗ ಮೃಗಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಕುಡಿದ ಕಾರಣ ನೀರು ಸ್ವಲ್ಪ ಮಸುಕಾಗಿದೆ; ಆದರೂ ಈ ರಮಣೀಯ ತೀರ್ಥಗಳು ಮತ್ತು ಇಳಿಜಾರು ತಟಗಳು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಆನಂದ ಮತ್ತು ರತಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ.

Verse 6

जटाजिनधराः काले वल्कलोत्तरवाससः ।ऋषय स्त्ववगाहन्ते नदीं मन्दाकिनीं प्रिये ॥६॥

ಪ್ರಿಯೆ, ನಿಗದಿತ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಜಟಾಧಾರಿಗಳು, ಅಜಿನಧಾರಿಗಳು, ವಲ್ಕಲವನ್ನು ಮೇಲ್ವಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಧರಿಸಿದ ಋಷಿಗಳು ಮಂದಾಕಿನೀ ನದಿಗೆ ಇಳಿದು ಅವಗಾಹನ ಮಾಡಿ ಸ್ನಾನಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 7

आदित्यमुपतिष्ठन्ते नियमादूर्ध्वबाहवः ।एते परे विशालाक्षि मुनय स्संशितव्रताः ॥७॥

ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿ, ನಿಯಮಾನುಷ್ಠಾನದಿಂದ ಊರ್ಧ್ವಬಾಹುಗಳಾಗಿ ಆದಿತ್ಯನನ್ನು ಉಪತಿಷ್ಠಿಸುತ್ತಾರೆ; ಇವರು ದಿಟ್ಟವ್ರತ, ಸಂಶಿತವ್ರತ ಮುನಿಗಳು.

Verse 8

मारुतोद्धूतशिखरैः प्रनृत्त इव पर्वतः ।पादपैः पत्रपुष्पाणि सृजद्भिरभितो नदीम् ॥८॥

ಗಾಳಿಯಿಂದ ಅಲುಗಾಡಿದ ಮರಗಳ ಶಿಖರಗಳೊಂದಿಗೆ ಪರ್ವತವು ನೃತ್ಯಿಸುವಂತೆ ಕಂಡಿತು; ನದಿಯ ಸುತ್ತಲೂ ಮರಗಳು ಎಲೆಗಳನ್ನೂ ಹೂಗಳನ್ನೂ ಸುರಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.

Verse 9

चिन्मणिनिकाशोदां क्वचित्पुलिनशालिनीम् ।क्वचित्सिद्धजनाकीर्णां पश्य मन्दाकिनीं नदीम् ॥९॥

ಮಂದಾಕಿನೀ ನದಿಯನ್ನು ನೋಡು—ಎಲ್ಲಿ ಅದರ ನೀರು ಸ್ಫಟಿಕಮಣಿಯಂತೆ ನಿರ್ಮಲವಾಗಿದೆ, ಎಲ್ಲಿ ಮರಳುಪೊಲಿಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತೇಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಜನರಿಂದ ತುಂಬಿದೆ.

Verse 10

निर्धूतान्वायुना पश्य विततान्पुष्पसञ्चयान् ।पोप्लूयमानानपरान्पश्य त्वं जलमध्यगान् ॥१०॥

ಗಾಳಿಯಿಂದ ಉದುರಿ ಚದುರಿದ ಹೂವಿನ ರಾಶಿಗಳನ್ನು ನೋಡು; ಹಾಗೆಯೇ ನೀರಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ತೇಲುತ್ತಿರುವ ಇನ್ನಿತರ ಹೂವಿನ ಗುಂಪುಗಳನ್ನೂ ನೀನು ನೋಡು.

Verse 11

तांश्चातिवल्गुवचसो रथाङ्गाह्वयना द्विजाः ।अधिरोहन्ति कल्याणि निष्कूजन्त श्शुभा गिरः ॥११॥

ಹೇ ಕಲ್ಯಾಣಿ ಸೀತೇ! ಅತಿಮಧುರ ವಚನಗಳಿರುವ ‘ರಥಾಂಗ’ ಎಂಬ ದ್ವಿಜಪಕ್ಷಿಗಳು ಆ ಹೂವಿನ ರಾಶಿಗಳ ಮೇಲೆ ಇಳಿದು, ಶುಭ ಸ್ವರಗಳಲ್ಲಿ ಮಧುರವಾಗಿ ಕೂಗುತ್ತವೆ.

Verse 12

दर्शनं चित्रकूटस्य मन्दाकिन्याश्च शोभने ।अधिकं पुरवासाच्च मन्ये तव च दर्शनात् ॥१२॥

ಹೇ ಶೋಭನೇ ಸೀತೇ! ನಿನ್ನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಕೂಟವೂ ಶೋಭಾಮಯ ಮಂದಾಕಿನಿಯೂ ಕಾಣುವುದು, ನಗರವಾಸಕ್ಕಿಂತಲೂ (ಅಯೋಧ್ಯಾವಾಸಕ್ಕಿಂತಲೂ) ಹೆಚ್ಚು ಆನಂದಕರವೆಂದು ನಾನು ಮನಸಾರೆ ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 13

विधूतकलुषै स्सिद्धैस्तपोदमशमान्वितैः ।नित्यविक्षोभितजलां विगाहस्व मया सह ॥१३॥

ಪಾಪಕಲ್ಮಷವಿಲ್ಲದ ಸಿದ್ಧಮಹರ್ಷಿಗಳು ತಪಸ್ಸು, ದಮ, ಶಮಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತರಾಗಿ ಸದಾ ಜಲವನ್ನು ಅಲುಗಾಡಿಸುವ ಈ ನದಿಯಲ್ಲಿ ನನ್ನೊಡನೆ ಇಳಿದು ಮುಳುಗು.

Verse 14

सखीवच्च विगाहस्व सीते मन्दाकिनीं नदीम् ।कमलान्यवमज्जन्ती पुष्कराणि च भामिनि ॥१४॥

ಸೀತೆ, ಹೇ ಭಾಮಿನಿ! ಸಖಿಯಂತೆ ಈ ಮಂದಾಕಿನೀ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಇಳಿದು, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡುತ್ತ ಕೆಂಪು ಕಮಲಗಳನ್ನೂ ಬಿಳಿ ಪುಷ್ಕರಗಳನ್ನೂ ಮುಳುಗಿಸು.

Verse 15

त्वं पौरजनवद्व्यालानयोध्यामिव पर्वतम् ।मन्यस्व वनिते नित्यं सरयूवदिमां नदीम् ॥१५॥

ಹೇ ವನಿತೆ! ಸದಾ ಈ ಕಾಡುಮೃಗಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಣಜನರಂತೆ, ಈ ಪರ್ವತವನ್ನು ಅಯೋಧ್ಯೆಯಂತೆ, ಮತ್ತು ಈ ನದಿಯನ್ನು ಸರಯುವಿನಂತೆ ಭಾವಿಸು.

Verse 16

लक्ष्मणश्चापि धर्मात्मा मन्निदेशे व्यवस्थितः ।त्वं चानुकूला वैदेहि प्रीतिं जनयथो मम ॥१६॥

ಲಕ್ಷ್ಮಣನೂ ಧರ್ಮಾತ್ಮನು, ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿ ಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದಾನೆ; ನೀನು ಕೂಡ, ಹೇ ವೈದೇಹಿ, ಸದಾ ಅನುಕೂಲಳಾಗಿ ನನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ-ಆನಂದವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತೀಯೆ.

Verse 17

उपस्पृशंस्त्रिषवणं मधुमूलफलाशनः ।नायोध्यायैन राज्याय स्पृहयेऽद्य त्वया सह ॥१७॥

ತ್ರಿಸವಣ ಉಪಸ್ಪರ್ಶ (ಸ್ನಾನ-ಆಚಮನ) ಮಾಡುತ್ತ, ಜೇನು, ಬೇರು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಆಹಾರವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು—ಇಂದು ನಿನ್ನೊಡನೆ ಇದ್ದಾಗ ಅಯೋಧ್ಯೆಯಿಗೂ, ರಾಜ್ಯಕ್ಕೂ ನನಗೆ ಆಸೆ ಇಲ್ಲ.

Verse 18

इमांहि रम्यां मृगयूथशालिनीं निपीततोयां गजसिंहवानरैः ।सुपुष्पितां पुष्पभरैरलङ्कृतां नसोऽस्ति य स्स्यान्न गतक्लम स्सुखी ॥१८॥

ಈ ಮನೋಹರ ಮಂದಾಕಿನಿ ಮೃಗಗಳ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸುತ್ತದೆ; ಅದರ ನೀರನ್ನು ಆನೆಗಳು, ಸಿಂಹಗಳು ಮತ್ತು ವಾನರರು ಕುಡಿದಿದ್ದಾರೆ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಪುಷ್ಪಿತ ವೃಕ್ಷಗಳಿಂದ ಬಿದ್ದ ಪುಷ್ಪರಾಶಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ ಇದನ್ನು ಕಂಡು ಯಾರಿಗೆ ಶ್ರಮ ನಿವಾರಣೆಯಾಗದೆ, ಹರ್ಷ ಉಂಟಾಗದೆ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯ?

Verse 19

इतीव रामो बहुसङ्गतं वचः प्रियासहाय स्सरितं प्रति ब्रुवन् ।चचार रम्यं नयनाञ्जनप्रभं स चित्रकूटं रघुवंशवर्धनः ॥१९॥

ಈ ರೀತಿ—ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಮತ್ತು ಯುಕ್ತವಾಗಿ—ನದಿಯನ್ನು ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, ಪ್ರಿಯೆಯ ಸಹಿತ ರಘುವಂಶವರ್ಧಕ ಶ್ರೀರಾಮನು ಅಂಜನದಂತೆ ಶ್ಯಾಮಪ್ರಭೆಯುಳ್ಳ ರಮ್ಯ ಚಿತ್ರಕೂಟದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿದನು.