Sukta 55
Sukta 7.55
Vasiṣṭha
Vāstoṣpati
Anuṣṭubh-like short meter (RV 7.55 shows shorter verses; exact classification varies by recension)
ฤคเวท 7.55 เป็นบทสรรเสริญเพื่อสันติในเรือน แด่ วาสโตษปติ ผู้เป็นเจ้าและผู้พิทักษ์แห่งที่อยู่อาศัย อัญเชิญให้เสด็จเข้าสู่บ้านในทุก “รูปแบบ” ของพระองค์ และขจัดความทุกข์เดือดร้อน บทนี้แผ่จากการคุ้มครองและความผาสุก ไปสู่การระงับสงบอย่างกว้างขวาง—แก่สมาชิกในครัวเรือน ญาติพี่น้อง และชุมชนโดยรอบ—ลงท้ายด้วยถ้อยคำคล้ายมนตร์ที่ทำให้สงบเงียบ กล่อมขอบเขตแห่งเรือนให้เข้าสู่ความสงัดพักผ่อน
Mantras
Mantra 1
अमीवहा वास्तोष्पते विश्वा रूपाण्याविशन् । सखा सुशेव एधि नः ॥
โอ้เจ้าแห่งเคหสถาน (Vāstoṣpati) ผู้ขจัดความทุกข์โรค โปรดเสด็จเข้าสู่รูปทั้งปวงแห่งชีวิตของเรา; ขอทรงเป็นสหายผู้เปี่ยมเมตตาแก่เรา และขอทรงเจริญงอกงามอยู่ภายในเรา.
Mantra 2
यदर्जुन सारमेय दतः पिशङ्ग यच्छसे । वीव भ्राजन्त ऋष्टय उप स्रक्वेषु बप्सतो नि षु स्वप ॥
โอ้อรชุน (Arjuna) บุตรแห่งสรมะ (Sārameya) ผู้มีเขี้ยวสีเหลืองน้ำตาล เมื่อเจ้าวิ่งพล่าน—หอกของเจ้าดูประหนึ่งส่องประกายอยู่ที่ขากรรไกรยามเจ้าหอนเห่า. จงนอนลงเถิด; จงหลับให้สนิท.
Mantra 3
स्तेनं राय सारमेय तस्करं वा पुनःसर । स्तोतॄनिन्द्रस्य रायसि किमस्मान्दुच्छुनायसे नि षु स्वप ॥
โอ้ สารเมยะ (Sārameya) จงไล่ตามโจรเถิด โอ้ รายะ (Rāya)—จงไล่ตามผู้ปล้นเถิด แต่เจ้ากลับคุกคามผู้สรรเสริญพระอินทระ (Indra); ไฉนจึงมุ่งทำร้ายเราด้วยเคราะห์ร้าย (duḥśuna)? จงนอนลง—หลับให้สนิทเถิด.
Mantra 4
त्वं सूकरस्य दर्दृहि तव दर्दर्तु सूकरः । स्तोतॄनिन्द्रस्य रायसि किमस्मान्दुच्छुनायसे नि षु स्वप ॥
โอ้ พลังภายในเรา จงบดขยี้หมูป่าแห่งแรงผลักดันอันมืดมัว; ขอให้หมูป่านั้นแตกสลายด้วยฤทธิ์ของเจ้า. เจ้าเป็นความอุดม (rāyí) ของพระอินทระ (Indra) แก่ดวงจิตผู้บูชา; ไฉนจึงหันเราไปสู่เคราะห์ร้าย (duḥśuna)? จงจมลง—หลับใหลโดยสิ้นเชิง.
Mantra 5
सस्तु माता सस्तु पिता सस्तु श्वा सस्तु विश्पतिः । ससन्तु सर्वे ज्ञातयः सस्त्वयमभितो जनः ॥
ขอให้มารดาสงบ; ขอให้บิดาสงบ; ขอให้สุนัขผู้พิทักษ์สงบ; ขอให้เจ้าบ้านสงบ. ขอให้ญาติทั้งปวงสงบระงับ; ขอให้ชนทั้งมวลรอบด้านนี้สงัดลงสู่ความกลมเกลียว.
Mantra 6
य आस्ते यश्च चरति यश्च पश्यति नो जनः । तेषां सं हन्मो अक्षाणि यथेदं हर्म्यं तथा ॥
ผู้ใดนั่งอยู่ ผู้ใดเดินไปมา ผู้ใดเฝ้ามองในหมู่ชนของเรา—เราทั้งหลายร่วมกันตีปิด ‘ดวงตา’ (พลังแห่งการเห็น) ของเขาเหล่านั้น เพื่อให้เรือนนี้เป็นดังที่เป็นอยู่: ปิดเงียบสงบ มิถูกรบกวน
Mantra 7
सहस्रशृङ्गो वृषभो यः समुद्रादुदाचरत् । तेना सहस्येना वयं नि जनान्त्स्वापयामसि ॥
โคผู้เป็นพฤษภ มีเขาพันเขา ผู้ผุดขึ้นจากห้วงสมุทร—ด้วยพลังอันยิ่งใหญ่นั้น เราทั้งหลายทำให้หมู่ชนจมสู่ห้วงนิทรา ให้สงบลงอย่างเงียบงัน
Mantra 8
प्रोष्ठेशया वह्येशया नारीर्यास्तल्पशीवरीः । स्त्रियो याः पुण्यगन्धास्ताः सर्वाः स्वापयामसि ॥
สตรีผู้เอนกายบนตั่ง ผู้เอนกายบนที่นอน ผู้พักบนเตียงที่ปูไว้ดี—สตรีผู้มีกลิ่นหอมอันบริสุทธิ์: เราทั้งหลายกล่อมให้พวกนางทั้งหมดหลับใหล เข้าสู่ความสงบพักผ่อน
Frequently Asked Questions
Vāstoṣpati is the “lord of the dwelling,” a protective power invited to inhabit the home, remove troubles, and keep the household harmonious and secure.
It is used for house-peace (śānti), protection of the living space, settling family tensions, and creating a calm atmosphere—often recited at home entry, after disturbances, or in the evening.
Because the Vedic view treats the home as part of a wider social field; peace in the dwelling depends on harmony among relatives, guardians, and the community around it.
Ask anything about Sukta 55 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.