Opening the text

Sukta 4.51
Vāmadeva Gautama (traditional for RV 4.51)
Uṣas (Dawn)
Triṣṭubh
ఈ సూక్తం ఉషస్ (ఉషోదయం)ను స్తుతిస్తుంది—అంధకారం నుంచి క్రమబద్ధమైన వివేకంతో ఉదయించి, మానవ జీవితం మరియు పవిత్ర కర్మకు ఒక “మార్గం” తెరచే సమృద్ధమైన వెలుగుగా. ఉషస్సులు ఒకే విధంగా, అజరగా ఉన్నప్పటికీ, ప్రతిరోజూ కొత్త ప్రకటనలా రావడం ఆశ్చర్యంగా వర్ణించబడింది; చివరికి యజ్ఞచిహ్నం ద్వారా ద్యావా-పృథివుల అనుగ్రహంతో లభించే కీర్తి మరియు స్థిరత్వం కోసం ప్రార్థనతో ముగుస్తుంది.
Mantra 1
इदमु त्यत्पुरुतमं पुरस्ताज्ज्योतिस्तमसो वयुनावदस्थात् । नूनं दिवो दुहितरो विभातीर्गातुं कृणवन्नुषसो जनाय ॥
ఇది—ఇప్పుడే—అత్యంత సమృద్ధమైన ఆ జ్యోతి; చీకటిలోనుండి, ఋతానికి అనుగుణమైన వివేకం (వయున) కలిగి, తూర్పున ముందుగా ఉదయించింది. ఇప్పుడు ద్యౌః కుమార్తెలైన ఉషస్సులు ప్రకాశిస్తూ మనుష్యునికి గమనమార్గాన్ని నిర్మిస్తున్నాయి.
Mantra 2
अस्थुरु चित्रा उषसः पुरस्तान्मिता इव स्वरवोऽध्वरेषु । व्यू व्रजस्य तमसो द्वारोच्छन्तीरव्रञ्छुचयः पावकाः ॥
విచిత్రంగా ప్రకాశించే ఉషస్సులు తూర్పున నిలిచాయి; యజ్ఞకర్మలలో కొలిచిన స్వరాల వలె. ఉదయిస్తూ వారు చీకటి వ్రజపు ద్వారాలను విస్తారంగా తెరిచారు; శుచిగా, పావకంగా ప్రకాశించి మార్గాన్ని నిర్మలంచేశారు.
Mantra 3
उच्छन्तीरद्य चितयन्त भोजान्राधोदेयायोषसो मघोनीः । अचित्रे अन्तः पणयः ससन्त्वबुध्यमानास्तमसो विमध्ये ॥
ఈ రోజు ఉదయిస్తూ, దానశీల ఉషస్సులు భోగులను జాగృతం చేస్తాయి—ఆనందాన్ని దానమిచ్చుటకై, ఓ మఘోనీ ఉషస్సులారా! వర్ణరహిత అంధకారంలో పణయులు లోపలే ఉండనివ్వండి; తమస్సు మధ్యలోనే అవబోధం లేనివారిగా.
Mantra 4
कुवित्स देवीः सनयो नवो वा यामो बभूयादुषसो वो अद्य । येना नवग्वे अङ्गिरे दशग्वे सप्तास्ये रेवती रेवदूष ॥
హే దేవీయులారా (ఉషసులు), ఈ రోజు మీకు కొత్త ‘సనయ’—కొత్త విజయం/లాభం—లేదా కొత్త ‘యామ’—కొత్త మార్గం/ప్రయాణం—ఉండునా? ఏ (ఉదయ) వల్ల నవగ్వులు, అంగిరసులు, దశగ్వులు, సప్తాస్యుల కొరకు మీరు సమృద్ధిగా ప్రకాశించి, సంపదను ప్రత్యక్షం చేసారో (ఆ మార్గముచే).
Mantra 5
यूयं हि देवीॠतयुग्भिरश्वैः परिप्रयाथ भुवनानि सद्यः । प्रबोधयन्तीरुषसः ससन्तं द्विपाच्चतुष्पाच्चरथाय जीवम् ॥
ఎందుకంటే, హే దేవీయులారా, ఋతంతో యుక్తమైన (ఋత-యుగ) అశ్వాలతో మీరు క్షణంలోనే సమస్త భువనాలను పరిభ్రమిస్తారు. హే ఉషసులారా, నిద్రించినవానిని మేల్కొలిపి, ద్విపాద-చతుష్పాదములైన సమస్త జీవాన్ని దాని ప్రయాణార్థం చలింపజేస్తారు.
Mantra 6
क्व स्विदासां कतमा पुराणी यया विधाना विदधुॠभूणाम् । शुभं यच्छुभ्रा उषसश्चरन्ति न वि ज्ञायन्ते सदृशीरजुर्याः ॥
వారిలో ఆ ప్రాచీన (గూఢ) రహస్యం ఎక్కడ ఉంది—అది ఏ (ఉషా)—దాని ద్వారా ఋభువులు శక్తులను విధానంగా/విన్యాసంగా ఏర్పాటు చేసి తమ కర్మను రూపుదిద్దారు? ఎందుకంటే శుభ్ర ఉషసులు శుభమైన సౌందర్యంలో ముందుకు సాగుతాయి; కానీ ఈ అజరులు, రూపంలో సమానమైనప్పటికీ, స్పష్టంగా వేరు చేసి తెలిసిపోవు—ప్రతి దినాగమనం అదే సత్యానికి కొత్త ప్రకటన.
Mantra 7
ता घा ता भद्रा उषसः पुरासुरभिष्टिद्युम्ना ऋतजातसत्याः । यास्वीजानः शशमान उक्थैः स्तुवञ्छंसन्द्रविणं सद्य आप ॥
వారే—వారే ప్రాచీనకాలపు భద్రమైన ఉషస్సులు; విజయదీప్తితో సమృద్ధులు; ఋతజాతులు, స్వస్వరూపంలో సత్యులు. వారిలోనే యజమానుడు ఉక్థములతో ఉపాసన చేసి శ్రమిస్తూ, స్తుతించి ప్రకటిస్తూ, తక్షణమే అంతఃసంపద (ద్రవిణం)ను పొందెను.
Mantra 8
ता आ चरन्ति समना पुरस्तात्समानतः समना पप्रथानाः । ऋतस्य देवीः सदसो बुधाना गवां न सर्गा उषसो जरन्ते ॥
అవి ముందుభాగం నుండి సమస్వరంగా కదులుతూ వస్తాయి; ఒకే విధంగా, ఒకే నియమంలో విస్తరిస్తూ. ఋత దేవతలు, సదస్ (చైతన్యాసనం)లో మేల్కొని, ఉషస్సులు గవాంసర్గం (కిరణాల విమోచన ప్రవాహం) వలె ప్రవహించి, రాత్రి పట్టు క్షీణింపజేస్తాయి.
Mantra 9
ता इन्न्वेव समना समानीरमीतवर्णा उषसश्चरन्ति । गूहन्तीरभ्वमसितं रुशद्भिः शुक्रास्तनूभिः शुचयो रुचानाः ॥
అలాగే అవి కదులుతాయి—సమస్వరంగా, సమరూపంగా—అపరిమిత వర్ణబలములు గల ఉషస్సులు. తమ మెరుస్తున్న రశ్ములతో విస్తారమైన నలుపును దాచుతూ, శుద్ధమైన ప్రకాశవంతమైన తనువులతో దీప్తమై, చైతన్యాన్ని కాంతిమయం చేస్తాయి.
Mantra 10
रयिं दिवो दुहितरो विभातीः प्रजावन्तं यच्छतास्मासु देवीः । स्योनादा वः प्रतिबुध्यमानाः सुवीर्यस्य पतयः स्याम ॥
హే దివః విభాతీ దుహితరః (ఉషస్సులు), మా వద్ద రయి—సమృద్ధి—ని ప్రసాదించండి; అది ప్రజావంతం, సంతతి-సంపన్నం కావాలి. సుఖద ఆశ్రయం నుండి మీకు ప్రతిగా జాగృతులమై, సువీర్య—సత్య వీరబలం—కు అధిపతులమై మేము కావాలి.
Mantra 11
तद्वो दिवो दुहितरो विभातीरुप ब्रुव उषसो यज्ञकेतुः । वयं स्याम यशसो जनेषु तद्द्यौश्च धत्तां पृथिवी च देवी ॥
హే దివః విభాతీ దుహితరః, హే యజ్ఞకేతు ఉషస్సులారా, ఈ మాటను నేను మీతో పలుకుతున్నాను. జనుల మధ్య మేము యశస్సు కలవారమై, కీర్తిని ధరించువారమై ఉండాలి. ద్యౌః మరియు దేవీ పృథివీ అది మా కోసం ధారించుగాక, స్థాపించుగాక.
The hymn praises Uṣas, the Vedic goddess of Dawn, described as the shining daughter of Heaven who brings light, order, and auspicious beginnings.
It says that Dawn is the abundant light that rises from darkness with wise order, repeatedly renewing the world and making a clear path for human life and sacred work.
Because dawn returns every day with the same essential form, yet each appearance feels newly revealing—pointing to a timeless truth that renews itself in experience.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.