Sukta 51

Mantra 1

इदमु त्यत्पुरुतमं पुरस्ताज्ज्योतिस्तमसो वयुनावदस्थात् । नूनं दिवो दुहितरो विभातीर्गातुं कृणवन्नुषसो जनाय ॥

ଏହି ହେଉଛି ସେ—ଅତ୍ୟଧିକ ପ୍ରଚୁର—ଜ୍ୟୋତି, ଯାହା ତମସରୁ ବିବେକମୟ ଋତ (ବୟୁନା) ସହ ପୂର୍ବଦିଗରେ ଉଦିତ ହୋଇଛି। ଏବେ ଦ୍ୟୌର କନ୍ୟାମାନେ—ଉଷାମାନେ—ପ୍ରଭାସିତ ହୋଇ ମନୁଷ୍ୟ ପାଇଁ ଗତିର ପଥ ଗଢ଼ିଦେଉଛନ୍ତି।

Mantra 2

अस्थुरु चित्रा उषसः पुरस्तान्मिता इव स्वरवोऽध्वरेषु । व्यू व्रजस्य तमसो द्वारोच्छन्तीरव्रञ्छुचयः पावकाः ॥

ଚିତ୍ରମୟ ଉଷାମାନେ ପୂର୍ବଦିଗରେ ଅଗ୍ରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ—ଯଜ୍ଞରେ ମାପିତ ସ୍ୱରମାନଙ୍କ ପରି। ଉଦିତ ହୋଇ ସେମାନେ ବ୍ରଜରୂପ ତମସର ଦ୍ୱାରଗୁଡ଼ିକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ଖୋଲନ୍ତି; ଶୁଚି ଓ ପାବକ ଜ୍ୟୋତିରେ ପଥକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ନିର୍ମଳ କରନ୍ତି।

Mantra 3

उच्छन्तीरद्य चितयन्त भोजान्राधोदेयायोषसो मघोनीः । अचित्रे अन्तः पणयः ससन्त्वबुध्यमानास्तमसो विमध्ये ॥

ଆଜି ଉଦିତ ହୋଇ, ଦାନଶୀଳ ମଘୋନୀ ଉଷାମାନେ ଭୋଗୀମାନଙ୍କୁ ସଚେତନ କରନ୍ତି—ଆନନ୍ଦର ଦାନ ପାଇଁ। ନିର୍ବର୍ଣ୍ଣ ଅନ୍ଧକାରର ଭିତରେ ପଣିମାନେ ରହୁନ୍ତୁ; ତମସର ମଧ୍ୟରେ ଅବୁଧ ଓ ଅଜାଗ୍ରତ ହୋଇ।

Mantra 4

कुवित्स देवीः सनयो नवो वा यामो बभूयादुषसो वो अद्य । येना नवग्वे अङ्गिरे दशग्वे सप्तास्ये रेवती रेवदूष ॥

ହେ ଦେବୀ ଉଷସମାନେ, ଆଜି ତୁମମାନଙ୍କ ପାଇଁ କି ନୂତନ ‘ସନୟ’—ନୂତନ ଜୟ—କିମ୍ବା ନୂତନ ‘ୟାମ’—ନୂତନ ପଥ—ହେବ? ଯାହାଦ୍ୱାରା ନବଗ୍ୱ, ଅଙ୍ଗିରସ, ଦଶଗ୍ୱ ଓ ସପ୍ତାସ୍ୟ (ସାତ-ମୁଖ)ଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ ସମୃଦ୍ଧିରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଲା ଏବଂ ଧନକୁ ପ୍ରକାଶ କଲ।

Mantra 5

यूयं हि देवीॠतयुग्भिरश्वैः परिप्रयाथ भुवनानि सद्यः । प्रबोधयन्तीरुषसः ससन्तं द्विपाच्चतुष्पाच्चरथाय जीवम् ॥

କାରଣ, ହେ ଦେବୀମାନେ, ଋତ-ଯୁକ୍ତ ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କ ସହ ତୁମେ ତୁରନ୍ତ ଭୁବନମାନଙ୍କୁ ପରିଭ୍ରମଣ କର। ହେ ଉଷସମାନେ, ନିଦ୍ରାଶୀଳକୁ ଜାଗ୍ରତ କରି, ଦ୍ୱିପାଦ ଓ ଚତୁଷ୍ପାଦ ସମସ୍ତ ଜୀବକୁ ତାହାର ଯାତ୍ରା (ରଥଯାତ୍ରା) ପାଇଁ ଗତିମାନ କର।

Mantra 6

क्व स्विदासां कतमा पुराणी यया विधाना विदधुॠभूणाम् । शुभं यच्छुभ्रा उषसश्चरन्ति न वि ज्ञायन्ते सदृशीरजुर्याः ॥

ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେଇ ପୁରାତନ ଗୁପ୍ତତା କେଉଁଠି—ଯାହାଦ୍ୱାରା ଋଭୁମାନେ ବିଧାନକୁ ବିନ୍ୟସ୍ତ କରି, ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ସଜାଇ, ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଗଢ଼ିଲେ? କାରଣ ଶୁଭ୍ର ଉଷସମାନେ ଶୁଭ ସୌନ୍ଦର୍ୟରେ ଆଗେଇ ଯାଆନ୍ତି; ତଥାପି ଅଜର, ରୂପରେ ସଦୃଶ ଏହି ଦେବୀମାନେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଚିହ୍ନଟ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ—ପ୍ରତିଦିନର ଆଗମନ ହେଉଛି ସେଇ ସତ୍ୟର ନୂତନ ପ୍ରକାଶ।

Mantra 7

ता घा ता भद्रा उषसः पुरासुरभिष्टिद्युम्ना ऋतजातसत्याः । यास्वीजानः शशमान उक्थैः स्तुवञ्छंसन्द्रविणं सद्य आप ॥

ହଁ, ସେଇ—ସେଇ ପୁରାତନ କାଳର ଭଦ୍ର ଉଷାମାନେ; ବିଜୟୀ ଦ୍ୟୁମ୍ନରେ ସମୃଦ୍ଧ, ଋତରୁ ଜନ୍ମିତ ଏବଂ ସତ୍ୟ-ସ୍ୱଭାବରେ ଦୃଢ଼। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯଜମାନ ଉକ୍ଥର ବାଣୀଦ୍ୱାରା ଉପାସନା କରି ପରିଶ୍ରମ କରେ, ସ୍ତୁତି ଓ ଘୋଷଣା କରି, ସଦ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଧନ (ଦ୍ରବିଣ) ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Mantra 8

ता आ चरन्ति समना पुरस्तात्समानतः समना पप्रथानाः । ऋतस्य देवीः सदसो बुधाना गवां न सर्गा उषसो जरन्ते ॥

ସେମାନେ ସମନ୍ୱୟରେ ଚାଲନ୍ତି—ଆଗରୁ; ଏକେ ଭାବରେ, ଏକେ ନିୟମରେ ନିଜକୁ ପ୍ରସାରିତ କରି। ଋତର ଦେବୀମାନେ, ସଦସ୍ (ଚେତନା-ଆସନ) ପ୍ରତି ଜାଗ୍ରତ, ଉଷାମାନେ ଗବାଂ ନ ସର୍ଗାଃ ପରି (କିରଣମୁକ୍ତି ପରି) ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ, ରାତ୍ରିର ଧରଣକୁ କ୍ଷୟ କରନ୍ତି।

Mantra 9

ता इन्न्वेव समना समानीरमीतवर्णा उषसश्चरन्ति । गूहन्तीरभ्वमसितं रुशद्भिः शुक्रास्तनूभिः शुचयो रुचानाः ॥

ଏହିପରି ସେମାନେ ଚାଲନ୍ତି—ଏକେ ସମନ୍ୱୟରେ, ଏକେ ସମାନତାରେ—ଅପରିମିତ ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଶକ୍ତିଧାରୀ ଉଷାମାନେ। ନିଜ ଝଲମଲ ରଶ୍ମିଦ୍ୱାରା ବିଶାଳ କଳାପନକୁ ଢାଙ୍କି, ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଦୀପ୍ତ ନିଜ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ତନୁମାନେରେ ରୁଚମାନ ହୋଇ, ଚେତନାକୁ ଦୀପ୍ତିମୟ କରନ୍ତି।

Mantra 10

रयिं दिवो दुहितरो विभातीः प्रजावन्तं यच्छतास्मासु देवीः । स्योनादा वः प्रतिबुध्यमानाः सुवीर्यस्य पतयः स्याम ॥

ହେ ଦିବ୍ୟ ଦ୍ୟୌର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କନ୍ୟାମାନେ (ଉଷାମାନେ), ଆମକୁ ପ୍ରଜାବନ୍ତ ରୟି—ସନ୍ତତିରେ ଫଳଦାୟୀ ସମୃଦ୍ଧି—ଦିଅ, ହେ ଦେବୀମାନେ। ସୁଖଦ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥାନରୁ ତୁମ ପ୍ରତିବୋଧ ପାଇ ଜାଗ୍ରତ ହୋଇ ଆମେ ସୁବୀର୍ୟ—ସତ୍ୟ ବୀରବଳ—ର ଅଧିପତି ହେବାକୁ ପାରୁ।

Mantra 11

तद्वो दिवो दुहितरो विभातीरुप ब्रुव उषसो यज्ञकेतुः । वयं स्याम यशसो जनेषु तद्द्यौश्च धत्तां पृथिवी च देवी ॥

ହେ ଦିବ୍ୟ ଦ୍ୟୌର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କନ୍ୟାମାନେ, ଯଜ୍ଞକେତୁ ଉଷାମାନେ, ଏହି କଥା ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କୁ କହୁଛି। ଆମେ ଜନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯଶସ୍ବୀ ହେବାକୁ ପାରୁ; ତାହାକୁ ଆମ ପାଇଁ ଦ୍ୟୌ ଓ ଦେବୀ ପୃଥିବୀ ସ୍ଥାପନ କରୁନ୍ତୁ।