Sukta 51

Mantra 1

इदमु त्यत्पुरुतमं पुरस्ताज्ज्योतिस्तमसो वयुनावदस्थात् । नूनं दिवो दुहितरो विभातीर्गातुं कृणवन्नुषसो जनाय ॥

ਇਹ ਹੈ ਉਹ—ਅਤਿ-ਪ੍ਰਚੁਰ—ਜੋਤਿ, ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਵਿਚੋਂ ਵਿਵੇਕ-ਭਰੇ ਋ਤ (ਵਯੁਨਾ) ਨਾਲ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਉਗ ਆਈ ਹੈ। ਹੁਣ ਦਿਉ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ—ਉਸ਼ਾਵਾਂ—ਚਮਕਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਗਤੀ ਦਾ ਰਾਹ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

Mantra 2

अस्थुरु चित्रा उषसः पुरस्तान्मिता इव स्वरवोऽध्वरेषु । व्यू व्रजस्य तमसो द्वारोच्छन्तीरव्रञ्छुचयः पावकाः ॥

ਚਮਕਦਾਰ ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਅੱਗੇ ਖੜੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਪੇ ਹੋਏ ਸੁਰ। ਉਗ ਕੇ ਉਹ ਵ੍ਰਜ-ਸਮਾਨ ਹਨੇਰੇ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਖੋਲ੍ਹ ਦੇਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਚਮਕਦੀਆਂ ਤੇ ਪਾਵਕ ਹੋ ਕੇ ਰਾਹ ਨੂੰ ਨਿਰਮਲ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।

Mantra 3

उच्छन्तीरद्य चितयन्त भोजान्राधोदेयायोषसो मघोनीः । अचित्रे अन्तः पणयः ससन्त्वबुध्यमानास्तमसो विमध्ये ॥

ਅੱਜ ਉਗ ਕੇ, ਦਾਨਸ਼ੀਲ ਮਘੋਨੀ ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਭੋਗ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ—ਆਨੰਦ ਦੇ ਦਾਨ ਲਈ। ਰੰਗ-ਰਹਿਤ ਅੰਧਕਾਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪਣੀ ਹੀ ਰਹਿਣ; ਹਨੇਰੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਅਬੁੱਧ, ਅਜਾਗਰੂਕ ਹੀ।

Mantra 4

कुवित्स देवीः सनयो नवो वा यामो बभूयादुषसो वो अद्य । येना नवग्वे अङ्गिरे दशग्वे सप्तास्ये रेवती रेवदूष ॥

ਹੇ ਦੇਵੀਆਂ ਉਸ਼ਸੋ, ਕੀ ਅੱਜ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ‘ਸਨਯ’—ਨਵਾਂ ਜਿੱਤ—ਜਾਂ ਨਵਾਂ ‘ਯਾਮ’—ਨਵਾਂ ਰਾਹ—ਹੋਵੇਗਾ? ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਵਗ੍ਵ, ਅੰਗਿਰਸ, ਦਸ਼ਗ੍ਵ ਅਤੇ ਸਪ੍ਤਾਸ੍ਯ (ਸੱਤ-ਮੁਖੇ) ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਧਨ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਨਾਲ ਚਮਕੇ ਅਤੇ ਧਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ।

Mantra 5

यूयं हि देवीॠतयुग्भिरश्वैः परिप्रयाथ भुवनानि सद्यः । प्रबोधयन्तीरुषसः ससन्तं द्विपाच्चतुष्पाच्चरथाय जीवम् ॥

ਕਿਉਂਕਿ, ਹੇ ਦੇਵੀਆਂ, ਋ਤ ਨਾਲ ਜੁਤੇ ਹੋਏ ਅਸ਼ਵਾਂ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਭੁਵਨਾਂ ਦਾ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹੋ। ਹੇ ਉਸ਼ਸੋ, ਸੁੱਤੇ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀਆਂ ਤੁਸੀਂ ਦੋ-ਪੈਰਾਂ ਅਤੇ ਚਾਰ-ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਯਾਤਰਾ (ਰਥ-ਯਾਤਰਾ) ਲਈ ਚਾਲ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਂਦੀਆਂ ਹੋ।

Mantra 6

क्व स्विदासां कतमा पुराणी यया विधाना विदधुॠभूणाम् । शुभं यच्छुभ्रा उषसश्चरन्ति न वि ज्ञायन्ते सदृशीरजुर्याः ॥

ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪੁਰਾਤਨ ਭੇਦ ਕਿੱਥੇ ਹੈ—ਜਿਸ ਨਾਲ ਋ਭੂਆਂ ਨੇ ਵਿਧਾਨ ਰਚ ਕੇ, ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਵਸਥਿਤ ਕਰ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਘੜਿਆ? ਕਿਉਂਕਿ ਚਮਕੀਲੀਆਂ ਉਸ਼ਸਾਂ ਸ਼ੁਭ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧਦੀਆਂ ਹਨ; ਪਰ ਇਹ ਅਜਰ, ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਮਾਨ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ ਤੇ ਪਛਾਣੀਆਂ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀਆਂ—ਹਰ ਦਿਨ ਦਾ ਆਗਮਨ ਉਸੇ ਸਤ੍ਯ ਦਾ ਨਵਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਹੈ।

Mantra 7

ता घा ता भद्रा उषसः पुरासुरभिष्टिद्युम्ना ऋतजातसत्याः । यास्वीजानः शशमान उक्थैः स्तुवञ्छंसन्द्रविणं सद्य आप ॥

ਹਾਂ, ਉਹੀ—ਉਹੀ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮਿਆਂ ਦੀਆਂ ਭਦ੍ਰ ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਸਨ; ਜਿੱਤ ਵਾਲੇ ਦਿਉਮਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਋ਤ ਤੋਂ ਜਨਮੀਆਂ ਅਤੇ ਸਤ੍ਯ-ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਯਜਮਾਨ ਉਕਥਾਂ ਦੇ ਬਚਨ ਨਾਲ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਤੇ ਸ਼੍ਰਮ ਕਰਦਾ, ਸਤੁਤੀ ਅਤੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਅੰਤਰ-ਧਨ (ਦ੍ਰਵਿਣ) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

Mantra 8

ता आ चरन्ति समना पुरस्तात्समानतः समना पप्रथानाः । ऋतस्य देवीः सदसो बुधाना गवां न सर्गा उषसो जरन्ते ॥

ਉਹ ਸੁਰਤਾਲ ਵਿੱਚ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ—ਅੱਗੇ ਤੋਂ; ਇੱਕੋ ਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ, ਇੱਕੋ ਹੀ ਨਿਯਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਫੈਲਾਉਂਦੀਆਂ। ਋ਤ ਦੀਆਂ ਦੇਵੀਆਂ, ਸਦਸ (ਚੇਤਨਾ-ਆਸਨ) ਵੱਲ ਜਾਗਦੀਆਂ, ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਗਾਵਾਂ ਦੇ ਸਰਗਾਂ ਵਾਂਗ (ਕਿਰਨਾਂ ਦੇ ਛੁਟਕਾਰੇ ਵਾਂਗ) ਵਹਿ ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਰਾਤ ਦੀ ਪਕੜ ਨੂੰ ਘਿਸ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।

Mantra 9

ता इन्न्वेव समना समानीरमीतवर्णा उषसश्चरन्ति । गूहन्तीरभ्वमसितं रुशद्भिः शुक्रास्तनूभिः शुचयो रुचानाः ॥

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ—ਇੱਕੋ ਸਮਨ੍ਵਯ ਵਿੱਚ, ਇੱਕੋ ਸਮਾਨਤਾ ਵਿੱਚ—ਅਪਾਰ ਵਰਣ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੀਆਂ ਉਸ਼ਾਵਾਂ। ਆਪਣੀਆਂ ਚਮਕਦੀਆਂ ਰਸ਼ਮੀਆਂ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕਾਲਖ ਨੂੰ ਓਹਲੇ ਕਰਦੀਆਂ, ਸ਼ੁੱਧ ਤੇ ਦਿਪਤ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਤਨੂਆਂ ਵਿੱਚ ਰੁਚਮਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

Mantra 10

रयिं दिवो दुहितरो विभातीः प्रजावन्तं यच्छतास्मासु देवीः । स्योनादा वः प्रतिबुध्यमानाः सुवीर्यस्य पतयः स्याम ॥

ਹੇ ਦਿਵ ਦੇ ਚਮਕਦੇ ਧੀਆਂ (ਉਸ਼ਾਵਾਂ), ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰਜਾਵੰਤ ਰਯਿ—ਸੰਤਾਨ ਨਾਲ ਫਲਦਾਇਕ ਧਨ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ—ਬਖ਼ਸ਼ੋ, ਹੇ ਦੇਵਿਓ। ਸੁਖਦ ਆਸਰੇ ਤੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਪ੍ਰਤਿਬੋਧ ਨਾਲ ਜਾਗ ਕੇ ਅਸੀਂ ਸੂਵੀਰ੍ਯ—ਸੱਚੇ ਵੀਰ-ਬਲ—ਦੇ ਪਤੀ/ਸਵਾਮੀ ਬਣੀਏ।

Mantra 11

तद्वो दिवो दुहितरो विभातीरुप ब्रुव उषसो यज्ञकेतुः । वयं स्याम यशसो जनेषु तद्द्यौश्च धत्तां पृथिवी च देवी ॥

ਹੇ ਦਿਵ ਦੇ ਚਮਕਦੇ ਧੀਆਂ, ਯਜ੍ਞਕੇਤੁ ਉਸ਼ਾਵੋ, ਇਹ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਖਦਾ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਯਸ਼ ਵਾਲੇ ਹੋਈਏ; ਇਹ ਸਾਡੇ ਲਈ ਦਿਉ ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਪૃਥਵੀ ਥਾਪਣ।