
Sukta 3.34
Viśvāmitra Gāthina (RV 3.34 traditionally)
Triṣṭubh
अयं सूक्तः पुरन्दरं इन्द्रं स्तौति—यः ब्रह्मणा (पवित्रया वाचा) बलवत्तरः सन् दास-दस्यु-विरोधं निहन्ति, शत्रून् विकिरति, ऋषिभ्यः सत्यं रयिं जयति। तस्य कर्मणां महत्त्वं धर्म्यत्वं च प्रशंस्यते—यः कुटिलं ऋजुं करोति, अजेयबलेन जयति। अन्ते च युद्धप्रार्थना भवति—यत् इन्द्रः स्तोतॄन् शृणुयात्, संग्रामे समृद्धौ च सहायं दद्यात्।
Mantra 1
इन्द्रः पूर्भिदातिरद्दासमर्कैर्विदद्वसुर्दयमानो वि शत्रून् । ब्रह्मजूतस्तन्वा वावृधानो भूरिदात्र आपृणद्रोदसी उभे ॥
इन्द्रः पूर्भिद् अर्कैः दासम् अतिक्रम्य शत्रून् विविदद्; वसुः विदद् दयमानः दानं व्यसृजत्। ब्रह्मजूतः तन्वा वावृधानः भूरिदाता उभे रोदसी आपृणत्॥
Mantra 2
मखस्य ते तविषस्य प्र जूतिमियर्मि वाचममृताय भूषन् । इन्द्र क्षितीनामसि मानुषीणां विशां दैवीनामुत पूर्वयावा ॥
मखस्य ते तविषस्य प्र जूतिम् इयर्मि; वाचम् अमृताय भूषन्। इन्द्र क्षितीनाम् असि मानुषीणां विशां दैवीणाम् उत पूर्वयावा॥
Mantra 3
इन्द्रो वृत्रमवृणोच्छर्धनीतिः प्र मायिनाममिनाद्वर्पणीतिः । अहन्व्यंसमुशधग्वनेष्वाविर्धेना अकृणोद्राम्याणाम् ॥
इन्द्रः शर्धनीतिं वृत्रम् अवृणोच्छत्; मायिनां वर्पणीतिं प्रामिनात्—सुगठनस्य स्वामी। स वनेषु व्यंसं बाधकम् अहन्, धेनाः प्रकाशयामास—रम्याणि मुक्तगामिनि सुखानि।
Mantra 4
इन्द्रः स्वर्षा जनयन्नहानि जिगायोशिग्भिः पृतना अभिष्टिः । प्रारोचयन्मनवे केतुमह्नामविन्दज्ज्योतिर्बृहते रणाय ॥
इन्द्रः स्वर्षां जयन अहानि जनयामास; उशिग्भिः सह पृतनाः जिगाय—अभिष्टिः। स मनवे अह्नां केतुम् प्रारोचयत्, बृहते रणाय विशालं ज्योतिर् अविन्दत्।
Mantra 5
इन्द्रस्तुजो बर्हणा आ विवेश नृवद्दधानो नर्या पुरूणि । अचेतयद्धिय इमा जरित्रे प्रेमं वर्णमतिरच्छुक्रमासाम् ॥
इन्द्रः तुजः बर्हणः सन् आविवेश; नृवत् दधानो नर्याणि पुरूणि। स जरीत्रे इमाः धियः अचेतयत्; तासां कृते शुक्रम् एतद् वर्णं प्रैषयत्—आत्मशक्तीनां दीप्तिम्।
Mantra 6
महो महानि पनयन्त्यस्येन्द्रस्य कर्म सुकृता पुरूणि । वृजनेन वृजिनान्त्सं पिपेष मायाभिर्दस्यूँरभिभूत्योजाः ॥
इन्द्रस्य कर्माणि महान्ति महान्ति च—तानि जनाः पनयन्ति; बहूनि सुकृतानि। स ऋजुकरणशक्त्या वक्रान् वृजिनान् सं पिपेष; मायाभिः दस्यून् अभिभूत्य अजयद्—अदमनियेन ओजसा।
Mantra 7
युधेन्द्रो मह्ना वरिवश्चकार देवेभ्यः सत्पतिश्चर्षणिप्राः । विवस्वतः सदने अस्य तानि विप्रा उक्थेभिः कवयो गृणन्ति ॥
युद्धेन इन्द्रो मह्ना देवेभ्यः वरिवः चकार—सत्पतिः चर्षणिप्राः पूरयिता। विवस्वतः सदने अस्य तानि कर्माणि विप्राः कवयश्च उक्थैः गृणन्ति।
Mantra 8
सत्रासाहं वरेण्यं सहोदां ससवांसं स्वरपश्च देवीः । ससान यः पृथिवीं द्यामुतेमामिन्द्रं मदन्त्यनु धीरणासः ॥
सत्रासाहं वरेण्यं सहोदां—बलदातारं; यः स्वरः ज्योतिं देव्यश्च आपः ससवान्। यः पृथिवीं द्याम् उत इमां लोकं च ससान—तमनु धीराणासो जनाः इन्द्रं मदन्ति।
Mantra 9
ससानात्याँ उत सूर्यं ससानेन्द्रः ससान पुरुभोजसं गाम् । हिरण्ययमुत भोगं ससान हत्वी दस्यून्प्रार्यं वर्णमावत् ॥
स शीघ्रानश्वान् जितवान्, सूर्यं च जितवान्। इन्द्रः पुरुभोजसं गां जितवान्; हिरण्यमयं भोगं च पूर्णतां च जितवान्। दस्यून् हत्वा स प्रावर्धत, आर्यवर्णं तेजोऽवत् ररक्ष च।
Mantra 10
इन्द्र ओषधीरसनोदहानि वनस्पतीँरसनोदन्तरिक्षम् । बिभेद वलं नुनुदे विवाचोऽथाभवद्दमिताभिक्रतूनाम् ॥
इन्द्र ओषधीः दिवसांश्च असनोत्; वनस्पतीन् अन्तरिक्षं च असनोत्। स वलं बिभेद, विवाचो नुनुदे; अथ स अभिक्रतूनां दमिता अभवत्।
Mantra 11
शुनं हुवेम मघवानमिन्द्रमस्मिन्भरे नृतमं वाजसातौ । शृण्वन्तमुग्रमूतये समत्सु घ्नन्तं वृत्राणि संजितं धनानाम् ॥
अस्मिन् भरे वाजसातौ च वयं मघवानम् इन्द्रं नृतमं शुनं हुवेम। स नः शृण्वन् समत्सु ऊतये उग्रो भूत्वा वृत्राणि घ्नन्, धनानां संजित् भवतु।
Indra is hailed as the fort-breaker who crosses over the Dāsa with hymns, discovers true riches, and fills heaven and earth—his power is explicitly linked to brahman (inspired Word).
The hymn enlarges Indra’s profile through a catalogue of mighty, well-wrought deeds: he straightens what is crooked, crushes hostile forces, and prevails through unmastered might and strategic ‘masteries’ (māyā).
The celebration of Indra’s irresistible efficacy—his capacity to grind down the crooked and overcome Dasyus—presents him as the decisive agent of ṛta’s victory.
The poets turn praise into petition: may Indra hear, come as fierce helper in struggles, strike down Vṛtras, and secure the winnings and wealth for the worshippers.
brahmajūtas ("impelled by brahman")
महो महानि पनयन्त्यस्येन्द्रस्य कर्म सुकृता पुरूणि । वृजनेन वृजिनान्त्सं पिपेष मायाभिर्दस्यूँरभिभूत्योजाः ॥śunaṃ huvema ("may we invoke for good fortune")
It praises Indra’s power to break obstacles and defeat hostile forces, and it asks him to grant victory, protection, and wealth. A key idea is that Indra’s triumph is invoked and strengthened through inspired sacred speech (brahman).
In Vedic poetry these often symbolize opposing powers that block light, order, and prosperity—whether enemies in conflict or inner obstacles. Indra is celebrated as the one who breaks such “strongholds” and restores the straight path.
It can be recited as a prayer before difficult efforts—exams, disputes, competitions, or inner struggles—asking for courage, clarity, and the removal of obstacles. Traditionally it also fits Indra-focused offerings, especially in soma-related contexts.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.