Rig Veda Sukta 48
Mandala 10Sukta 4811 Mantras

Sukta 48

Sukta 10.48

Devata

Indra (self-proclamation)

अयं सूक्तः इन्द्रस्य स्वयम्-उक्तिः—सः प्रथमपुरुषेण स्वस्य आद्यं प्रभुत्वं धनस्य जयस्य च, तथा यजमानाय भोगस्य (भोजनस्य) सम्यग्वितरणाधिकारं च घोषयति। इन्द्रः स्मारयति यत् ये प्रतिपक्षाः बलं शस्त्रीकृत्य तस्य विरुद्धं प्रयुञ्जीरन्, तान् सः अभिभूय अवजिगाय; तथा च आदित्य-वसु-रुद्रियेषु देवगणेषु स्वस्य अनभिभवनीयम् अविचलितं पदं प्रतिजानाति। एतत् सूक्तं स्तुतिरूपं, यत् इन्द्रस्य रक्षणे विश्वासं वर्धयति, हविर्दानस्य सम्यग्वाचश्च प्रभावकारितां च दृढीकरोति।

Mantras

Mantra 1

अहं भुवं वसुनः पूर्व्यस्पतिरहं धनानि सं जयामि शश्वतः । मां हवन्ते पितरं न जन्तवोऽहं दाशुषे वि भजामि भोजनम् ॥

अहं वसूनां पूर्व्यः पतिरस्मि; अहं धनानि शश्वतः संजयामि। मां जन्तवः पितरं न हवन्ते; अहं दाशुषे भोग्यं भोजनं—अन्तःपोषणं सौभाग्यभागं च—विभजामि।

Mantra 2

अहमिन्द्रो रोधो वक्षो अथर्वणस्त्रिताय गा अजनयमहेरधि । अहं दस्युभ्यः परि नृम्णमा ददे गोत्रा शिक्षन्दधीचे मातरिश्वने ॥

अहमिन्द्रः; अहं रोधः प्रतिरोधी, अथर्वणः शक्तेर्वक्षो विस्तीर्णम्। त्रितायाहं सर्पस्योपरि स्थिताद् गवां रश्मीन् (दीप्तीन्) अजनयम्। दस्युभ्यः परि नृम्णं दधे; मातरिश्वने दधीचिं गोत्राः—गूढाः पण्याः—शिक्षयामास, येन रहस्यमग्निर्भर्तुं शक्येत।

Mantra 3

मह्यं त्वष्टा वज्रमतक्षदायसं मयि देवासोऽवृजन्नपि क्रतुम् । ममानीकं सूर्यस्येव दुष्टरं मामार्यन्ति कृतेन कर्त्वेन च ॥

मह्यं त्वष्टा आयसं वज्रं ततक्ष; मयि देवाः क्रतुं—इच्छां कार्यसंकल्पं च—अवृजन्। मम अनीकं सूर्यस्येव दुष्टरं दुर्गमम्; कृतेन कर्त्वेन च मां प्रत्यार्यन्ति, तथाप्यहं न भिद्ये, अखण्डोऽस्मि।

Mantra 4

अहमेतं गव्ययमश्व्यं पशुं पुरीषिणं सायकेना हिरण्ययम् । पुरू सहस्रा नि शिशामि दाशुषे यन्मा सोमास उक्थिनो अमन्दिषुः ॥

अहमेवं गव्ययमश्व्यं धनं पशीं च पुरिषिणं हिरण्ययम्, सायकेन शक्तिसूचकेन सुसज्जितम्, दाशुषे यजमानाय सन्नह्यामि। यदा मां सोमास उक्थिनोऽमन्दिषुः, तदा पुरू सहस्राणि तस्मै दात्रे नियोजयामि।

Mantra 5

अहमिन्द्रो न परा जिग्य इद्धनं न मृत्यवेऽव तस्थे कदा चन । सोममिन्मा सुन्वन्तो याचता वसु न मे पूरवः सख्ये रिषाथन ॥

अहमिन्द्रः; नाहं कदाचन पराजितोऽस्मि—न धनेन, न च मृत्यवे कदाचन अवतस्थे। सोमं सुन्वन्तो मत्तो वसु याचन्ताम्; हे पूरवः, मम सख्ये मा रिषाथन।

Mantra 6

अहमेताञ्छाश्वसतो द्वाद्वेन्द्रं ये वज्रं युधयेऽकृण्वत । आह्वयमानाँ अव हन्मनाहनं दृळ्हा वदन्ननमस्युर्नमस्विनः ॥

अहमेते शाश्वतौ द्वाद्वा निहत्य पातितवान्, ये इन्द्रं प्रति युध्याय वज्रं शस्त्रत्वेनाकृण्वत। आह्वयमानानपि तान् शक्तेर्हनुमता हन्मि; दृढं वदन् नमस्वी जनोऽनमस्युं न नमस्यति।

Mantra 7

अभीदमेकमेको अस्मि निष्षाळभी द्वा किमु त्रयः करन्ति । खले न पर्षान्प्रति हन्मि भूरि किं मा निन्दन्ति शत्रवोऽनिन्द्राः ॥

अभीदमेकेमेकोऽस्मि निष्षाळभी; द्वौ किमु त्रयः करन्ति? खले न पर्षान् प्रति हन्मि भूरि; किं मां निन्दन्ति शत्रवोऽनिन्द्राः?

Mantra 8

अहं गुङ्गुभ्यो अतिथिग्वमिष्करमिषं न वृत्रतुरं विक्षु धारयम् । यत्पर्णयघ्न उत वा करञ्जहे प्राहं महे वृत्रहत्ये अशुश्रवि ॥

अहं गुंगुभ्योऽतिथिग्वमिष्करमिषं न वृत्रतुरं विक्षु धारयम्। यत्पर्णयघ्न उत वा करञ्जहे प्राहं महे वृत्रहत्ये अशुश्रवि॥

Mantra 9

प्र मे नमी साप्य इषे भुजे भूद्गवामेषे सख्या कृणुत द्विता । दिद्युं यदस्य समिथेषु मंहयमादिदेनं शंस्यमुक्थ्यं करम् ॥

प्र मे नमी साप्य इषे भुजे भूद्; गवामेषे सख्या कृणुत द्विता। दिद्युं यदस्य समिथेषु मंहयम्; आदिदेनं शंस्यमुक्थ्यं करम्॥

Mantra 10

प्र नेमस्मिन्ददृशे सोमो अन्तर्गोपा नेममाविरस्था कृणोति । स तिग्मशृङ्गं वृषभं युयुत्सन्द्रुहस्तस्थौ बहुले बद्धो अन्तः ॥

अस्मिन्नेव मध्यदेशे सोमोऽन्तर्दृश्यते; अन्तर्गोपा नेममाविरस्थां करोति। स तिग्मशृङ्गो वृषभो युयुत्सन् तस्थौ; द्रुहस्तु बहुले बद्धोऽन्तरेव।

Mantra 11

आदित्यानां वसूनां रुद्रियाणां देवो देवानां न मिनामि धाम । ते मा भद्राय शवसे ततक्षुरपराजितमस्तृतमषाळ्हम् ॥

आदित्यानां वसूनां रुद्रियाणां च देवानां मध्येऽहं देवो धाम न मिनामि। ते मां भद्राय शवसे ततक्षुर्—अपराजितम्, अस्तृतम्, अषाळ्हम्।

Frequently Asked Questions

It is voiced in the first person as Indra himself, declaring his power, his protection, and how he gives prosperity to the one who offers.

It emphasizes that Indra gathers and grants riches, defeats hostile forces, and apportions “enjoyment” (support and well-being) to the sincere giver of offerings.

It can be recited as a prayer for courage, protection, and success—especially in a fire offering or morning devotion—while cultivating humility and firm, truthful speech.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App