Prakarana 19

Ćaupai 180.1-4

Moje nędzne i nieszczęśliwe życie uczepiło się ciała zrodzonego z Kaikei i nasyciło się nim. Jeśli nawet w rozłące z moim ukochanym życie jest mi jeszcze drogie, to będę miał wiele do zobaczenia i usłyszenia odtąd. Ona dała las Ramie, Sicie i Lakszmanie, a wysyłając swego męża do miasta nieśmiertelnych, wyświadczyła mu przysługę. Przyjęła na siebie wdowieństwo i hańbę, a ludowi dała smutek i udrękę. Mnie dała szczęście, dobrą sławę i królestwo. Kaikei rzeczywiście służyła celom wszystkich. Co jest w tym wszystkim dobrego dla mnie teraz? A do tego każecie mi przyjąć znak królewskiej władzy. Skoro urodziłem się na świecie z łona Kaikei, nic, co mnie spotyka, nie jest niewłaściwe. Los już urządził wszystkie moje sprawy. Dlaczego więc, dobrzy ludzie z rady, oferujecie swoją pomoc?

Doha 180

Człowiek już opętany przez złego ducha, potem dotknięty chorobą wiatru, a potem ukąszony przez skorpiona: jeśli podaje mu się alkohol do picia, powiedz mi, jaki to rodzaj lekarstwa?

Ćaupai 181.1-4

Jakie szczęście na tym świecie przystoi synowi Kaikeji, to właśnie dał mi przebiegły Brahma. Być synem Daszarathy i młodszym bratem Ramy: tę wielkość również dał mi Stwórca na próżno. Wy wszyscy mówicie mi, żebym kazał nałożyć na mnie królewski znak namaszczenia; a rozkaz króla jest dobry w oczach wszystkich. W jaki sposób i komu z was mam dać odpowiedź? Każdy z was, mówcie swobodnie, jak wam się podoba. Pomijając mnie i moją przewrotną matkę, powiedzcie mi, kto powie, że ktoś uczynił dobry uczynek? Oprócz mnie, kto jest w całym świecie, ruchomym i nieruchomym, komu Sita i Rama nie są drogie jak życie? To, co dla wszystkich jest największą stratą, jest dla mnie wielkim zyskiem. To jest moje własne nieszczęście; nie ma winy nikogo innego. Mówicie z powodu wątpliwości, uprzejmości i miłości; wszystko, co mówicie, jest stosowne.

Doha 181

Matka Ramy jest niezwykle prostego serca, ze szczególną miłością do mnie. Mówi naturalnie, przezwyciężona czułością, widząc moją niskość.

Ćaupai 182.1-4

Świat zna mojego guru jako ocean mądrości, tego, dla którego cały wszechświat jest nie więcej niż owoc jujuby na dłoni. Nawet on przygotował wszystko dla mojej koronacji. Gdy Los się odwraca, odwracają się wszyscy. Odstawiwszy Ramę i Sitę, nie ma nikogo na świecie, kto nie powiedziałby, że to był mój własny zamysł. Usłyszę to i zniosę to, uznając to za przyjemność; albowiem w końcu jest błoto wszędzie, gdzie jest woda. Nie boję się, że świat nazwie mnie podłym, ani nie mam żadnej troski o zaświaty. Tylko jeden nie do zniesienia pożar lasu mieszka w moim sercu: że przeze mnie Sita i Rama zostali nieszczęśliwi. Lakshmana zyskał prawdziwą nagrodę życia, bo porzucił wszystko i skierował swój umysł na stopy Ramy. Moje narodziny były dla wygnania Ramy do lasu. Nieszczęśliwy, jaki jestem, dlaczego żałuję na próżno?

Doha 182

Skłaniając głowę przed wszystkimi, ogłaszam moją własną straszną nędzę: bez widzenia stóp Raghunatha płonienie w moim sercu nie ustanie.

Ćaupai 183.1-4

Nie przychodzi mi do głowy żadne inne lekarstwo. Kto pozna serce bez Pana Raghuów? Tylko ta jedna decyzja jest utwierdzona w moim umyśle: o świcie pójdę do Pana. Chociaż jestem niegodnym występcą i cała ta niedola spadła z mojego powodu, to jednak widząc mnie przychodzącego przed niego szukać schronienia, wybaczy wszystko i okaże mi szczególną łaskę. Król Raghuów jest łagodny i skromny, o naturze doskonale prostej, przybytek miłosierdzia i miłości. Rama nigdy nie wyrządził krzywdy nawet wrogowi; a ja jestem jego dzieckiem i sługą, choć przewrotny. Wy wszyscy, uznając to za moje dobro, dajcie mi wasze pozwolenie i wasze błogosławieństwo dobrymi słowami. Aby, słysząc moją prośbę i uznając mnie za swego, Rama powrócił do swojej stolicy.

Doha 183

Chociaż urodziłem się od złej matki i jestem łotrem, zawsze pełnym wad, jednak ufam bohaterowi Raghu: on uzna mnie za swojego i mnie nie porzuci.

Ćaupai 184.1-4

Słowa Bharaty spodobały się wszystkim; zdawały się przesiąknięte nektarem miłości do Ramy. Ludzie, spaleni przez straszliwą truciznę rozłąki, zdawali się ożywać na dźwięk tych słów, jakby odmówiono zaklęcia wraz z jego nasieniem sylabą. Królowe matki, ministrowie, guru oraz wszyscy mężowie i niewiasty miasta zostali głęboko przejęci uczuciem. Znowu i znowu mówili chwaląc Bharatę: «Twoje ciało jest samym obrazem miłości do Ramy.» «Drogi Bharato, dlaczego miałbyś nie mówić tak? Jesteś Ramie tak drogi jak jego własne życie.» «Ktokolwiek łajdak z własnej tępoty twierdzi, że dzielisz niegodziwość swej matki, ten głupiec wraz z dziesięcioma milionami pokoleń swego rodu będzie przebywał w siedzibie piekła przez sto epok.» Klejnot nie przyjmuje grzechu ani złych cech węża; usuwa truciznę i spala cierpienie oraz nędzę.

Doha 184

Musimy na pewno udać się do lasu, gdzie przebywa Rama. Bharata udzielił dobrej rady. Wszyscy tonęliśmy w oceanie żalu, a ty dałeś nam oparcie, którego możemy się trzymać.

Ćaupai 185.1-4

Radość w sercu wszystkich nie była mała, jak u ptaków czataka i pawii słyszących grzmienie chmur. Widząc, że wyruszenie o poranku było dobrą decyzją, Bharata stał się wszystkim droższy niż życie. Kłaniając się mędrcowi i schylając głowy przed Bharatą, wszyscy pożegnali się i powrócili do swoich domów. «Błogosławione niech będzie życie Bharaty na świecie!» mówili, chwaląc jego cnotę i miłość w drodze. Mówili do siebie: «Pojawiło się wielkie zadanie», i wszyscy zaczęli przygotowywać swój sprzęt do marszu. Kto został zatrzymany, by pilnować domu, czuł się tak, jakby mu obcięto szyję. Ktoś powiedział: «Nikomu nie należy mówić, by został; kto na świecie nie pragnie nagrody życia?»

Doha 185

Niech spłonie to bogactwo, ten dom i dobrobyt, ci przyjaciele, matka, ojciec i brat, którzy nie pomagają z tysiącem starań zwrócić się ku stopom Ramy.

Ćaupai 186.1-4

W każdym domu przygotowywano wozy wszelkiego rodzaju, a radość wypełniała ich serca, gdyż odjazd miał nastąpić o świcie. Bharata udał się do domu i rozmyślał: miasto, konie i słonie, pałace i skarbce, cały ten majątek należy do Pana Raghu. Jeśli zostawię go i odejdę bez żadnych zabezpieczeń, to w ostatecznym rachunku nie będzie to dla mnie dobre; zdrada pana to najcięższy z grzechów. Prawdziwym sługą jest tylko ten, kto działa dla dobra swego pana, choćby ktoś sypał na niego miliony zarzutów. Tak rozmyślając, wezwał godnych zaufania sługi, mężów, którzy nawet we śnie nie odstąpili od swego obowiązku. Wyjawił im cały swój zamiar i przemówił do nich dobrze o obowiązku, a każdego postawił tam, gdzie był zdatny do służby. Po poczynieniu wszystkich przygotowań i wystawieniu strażników Bharata wyruszył do domu matki Ramy.

Doha 186

Wiedząc, że jego matki były w udręce, i będąc pełnym miłości, mądry Bharata rozkazał przygotować palankiny i wygodne siedzenia.

Ćaupai 187.1-4

Mężczyźni i kobiety miasta, jak ptak czakwa i czakwi, pragnęli poranka, z sercami ciężkimi od głębokiego cierpienia. Całą noc spędzono na czuwaniu i nastał świt. Bharata wezwał swoich mądrych doradców. Rzekł: «Weźcie ze sobą wszystkie materiały do namaszczenia. W lesie oddamy królestwo mędrcowi Ramie.» «Idźcie szybko.» Usłyszawszy to, doradcy oddali mu cześć i natychmiast przygotowali konie, rydwany i słonie. Biorąc ze sobą Arundhati i święte ognie, wódz mędrców, Waszisztha, jako pierwszy wsiadł na swój rydwan i wyruszył. Gromady braminów, wszystkich skarbnic ascezy i duchowego blasku, wsiadły na rozmaite pojazdy i wyruszyły. Wszyscy mieszkańcy miasta przygotowali swoje wozy i wyruszyli do Czitrakut. Piękno lektyk nie da się opisać. Wszystkie królowe wsiadały do nich jedna po drugiej i wyruszyły.

Doha 187

Powierzając miasto wiernym sługom i wysyłając ich wszystkich z honorem, i pamiętając o stopach Ramy i Sity, Bharata i jego brat wyruszyli.

Ćaupai 188.1-4

Wszyscy mężczyźni i kobiety, w pragnieniu ujrzenia Ramy, wyruszyli jak słonie i ich samice, które dostrzegły wodopój. Rozmyślając w swych umysłach, że Sita i Rama są w lesie, Bharata i jego brat Shatrughna poszli pieszo. Widząc ich miłość, ludzie byli poruszeni nabożeństwem; zsiadli, porzucili konie, słonie i rydwany, i ruszyli dalej. Matka Ramy podeszła blisko, zatrzymała swą własną lektykę i przemówiła łagodnym głosem. Synu, błagam cię, wsiądź na swój rydwan; inaczej twoja droga rodzina pozostanie w utrapieniu. Jeśli ty pójdziesz pieszo, wszyscy ludzie też pójdą, a są oni wyniszczeni smutkiem i niezdolni do drogi. Przyjmując jej słowa na swą głowę i kłaniając głową do jej stóp, obaj bracia wsiadli na rydwan i ruszyli dalej. Pierwszego dnia zatrzymali się nad rzeką Tamasa, a drugiego dnia spędzili noc nad brzegiem Gomati.

Doha 188

Jedni żywili się tylko mlekiem, inni jedli wyłącznie owoce, a jeszcze inni spożywali jeden posiłek w nocy. Dla Rama zachowywali śluby i postanowienia, wyrzekając się ozdób i wszelkiej rozkoszy.

Ćaupai 189.1-4

Spędziwszy noc na brzegu Sai, wyruszyli o świcie i wszyscy zbliżyli się do Shringaverapury. Nishada usłyszał wszystkie wieści i w swoim sercu rozmyślał nad nimi z boleścią. "Z jakiego powodu Bharata idzie do lasu? Musi być w jego umyśle jakaś zdrada." "Gdyby w jego sercu nie było przewrotności, dlaczego wziąłby ze sobą wojsko?" "Zamierza zabić Ramę wraz z jego młodszym bratem, a potem rządzić szczęśliwie, bez żadnej przeszkody na swojej drodze." "Bharata nie wziął do serca zasad sztuki rządzenia. Wcześniej była hańba; teraz będzie też utrata życia." "Nawet gdyby wszyscy bogowie i demony, wszyscy wojownicy, połączyli siły, nie mogliby pokonać Ramy w bitwie." "Cóż dziwnego, że Bharata tak postępuje? Na trującej winorośli nie rosną owoce nektaru."

Doha 189

Tak rozważywszy, Guha rzekł do swoich krewnych: «Bądźcie wszyscy czujni. Zatopcie łodzie i zablokujcie miejsca do wyładunku.»