
Sukta 7.58
Vasiṣṭha (traditional for Maṇḍala 7; hymn-level not supplied in input)
Marutāḥ (continuation of Marut-cycle in 7.58)
Triṣṭubh (probable)
हे लघु त्रिष्टुभ् सूक्त मरुतांना एकत्रित, एकसंध वादळ-सेना म्हणून स्तुतिते; त्यांची प्रचंड शक्ती आकाश व पृथ्वीला ‘ढकलते’ आणि क्षयापलीकडील दिव्य लोकधामापर्यंत पोहोचते. वसिष्ठ त्यांना काव्यप्रेरणा, संपत्ती, आणि अडथळे फोडणारी विजयशक्ती देण्याची विनंती करतो; तसेच शेवटी द्वेष दूर हाकलून उपासकांचे स्थिर कल्याणाने रक्षण करण्याची प्रार्थना करतो.
Mantra 1
प्र साकमुक्षे अर्चता गणाय यो दैव्यस्य धाम्नस्तुविष्मान् । उत क्षोदन्ति रोदसी महित्वा नक्षन्ते नाकं निॠतेरवंशात् ॥
त्या दृढ, एकत्रित गणासाठी एकत्र गा—जो दैवी धामात अत्यंत बलवान आहे. आपल्या महत्त्वाने ते दोन्ही लोक (रोदसी) प्रेरित करतात; आणि निरृति (विनाश/विघटन) याच्या अंशापासून वाचून ते नाक (स्वर्ग) गाठतात.
Mantra 2
जनूश्चिद्वो मरुतस्त्वेष्येण भीमासस्तुविमन्यवोऽयासः । प्र ये महोभिरोजसोत सन्ति विश्वो वो यामन्भयते स्वर्दृक् ॥
हे मरुतांनो! तुमच्या ज्वलंत तेजामुळे तुमची गुडघेही भयानक आहेत—अतिउग्र, महान् मनोबलाचे, कधीही न थकणारे. जेव्हा तुम्ही महिमा व बळ घेऊन पुढे निघता, तेव्हा प्रकाश पाहणारे सर्वजण तुमच्या गती-यात्रेला घाबरतात.
Mantra 3
बृहद्वयो मघवद्भ्यो दधात जुजोषन्निन्मरुतः सुष्टुतिं नः । गतो नाध्वा वि तिराति जन्तुं प्र णः स्पार्हाभिरूतिभिस्तिरेत ॥
दानशीलांना (मघवद्भ्यः) विशाल पोषण-बल द्या; हे मरुतांनो! आमच्या सु-स्तुतीत प्रसन्न व्हा. जसा मार्ग प्रवाशाला वाट पार करून देतो, तसंच तुमच्या वांछनीय ऊतींनी (सहाय्यांनी) आम्हाला पार घ्या—पुढे आणि पलीकडे.
Mantra 4
युष्मोतो विप्रो मरुतः शतस्वी युष्मोतो अर्वा सहुरिः सहस्री । युष्मोतः सम्राळुत हन्ति वृत्रं प्र तद्वो अस्तु धूतयो देष्णम् ॥
हे मरुतांनो! तुमच्या पोषणामुळे विप्र (ऋषी) शेकड्यांनी समृद्ध होतो; तुमच्या पोषणामुळे वेगवान अश्व सहस्र-बलवान होतो. तुमच्या पोषणामुळेच सम्राट्-शक्ती वृत्र (अवरोधक)ाला ठार करते. हे धूतयो (कंपविणारे)! तेच तुमच्यासाठी असो—आमच्याकडे पुढे येणारे दान, आमचा नियत अंश.
Mantra 5
ताँ आ रुद्रस्य मीळ्हुषो विवासे कुविन्नंसन्ते मरुतः पुनर्नः । यत्सस्वर्ता जिहीळिरे यदाविरव तदेन ईमहे तुराणाम् ॥
रुद्राचे उदार दाते मरुत मी माझ्या सेवास्तुतीने समीप बोलावितो—ते पुन्हा आमच्याकडे वळणार नाहीत काय? जेव्हा त्यांच्या स्वयंस्वर शक्ती ज्वलंत होऊन प्रकट होतात, तेव्हा आम्ही प्रार्थना करतो: वेगवान (तुराण) तुम्ही आमच्यातील तो दोष खाली उतरवून दूर नेऊन टाका.
Mantra 6
प्र सा वाचि सुष्टुतिर्मघोनामिदं सूक्तं मरुतो जुषन्त । आराच्चिद्द्वेषो वृषणो युयोत यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
वाणीमध्ये पुढे सरकते दात्यांची ही सुबद्ध स्तुती—मरुत या सूक्तात प्रसन्न होवोत. हे वृषण (बलवानो), द्वेषालाही दूर—अतिदूर—हाकलून द्या; आणि तुम्ही स्वस्तिच्या व्यापक रक्षणांनी सदैव आमचे रक्षण करा.
They are a united troop of storm and wind powers, described as mighty, swift, and world-shaking, who also protect and enrich the worshippers.
It asks for inspired speech and prosperity, strength and victorious power that breaks obstruction (Vṛtra), and protection by driving hatred and harm far away.
Vṛtra represents blockage and restraint; the hymn says the Maruts’ fostering energy empowers the breaking of such obstruction, both in nature (release of waters) and in human life (removing hindrances).
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.