Rig Veda Sukta 58
Mandala 7Sukta 586 Mantras

Sukta 58

Sukta 7.58

Rishi

Vasiṣṭha (traditional for Maṇḍala 7; hymn-level not supplied in input)

Devata

Marutāḥ (continuation of Marut-cycle in 7.58)

Chandas

Triṣṭubh (probable)

આ સંક્ષિપ્ત ત્રિષ્ટુભ સૂક્ત મરુતોને એકરૂપ, એકતામાં બંધાયેલ વાવાઝોડાની સેના તરીકે સ્તુતિ કરે છે; તેમની મહાશક્તિ આકાશ અને પૃથ્વીને ‘ધકેલે’ છે અને ક્ષયથી પરના દિવ્ય લોકધામ સુધી પહોંચે છે. વસિષ્ઠ તેમને કાવ્યપ્રેરણા, ધન, અને અવરોધોને ભેદી નાખે તેવી વિજયશક્તિ આપવા વિનંતી કરે છે; અને અંતે દ્વેષને દૂર હંકારી ઉપાસકોનું સ્થિર કલ્યાણથી રક્ષણ કરવા પ્રાર્થના કરે છે.

Mantras

Mantra 1

प्र साकमुक्षे अर्चता गणाय यो दैव्यस्य धाम्नस्तुविष्मान् । उत क्षोदन्ति रोदसी महित्वा नक्षन्ते नाकं निॠतेरवंशात् ॥

એકસાથે ગાવો—તે શક્તિશાળી, એકતાબદ્ધ ગણ (સમૂહ) માટે, જે દૈવી ધામમાં તુવિષ્માન્ (અતિ-બળવાન) છે. પોતાની મહિમાથી તેઓ બે લોકો (રોદસી) ને પ્રેરિત કરે છે; અને નિઋતિ (વિનાશ/વિઘટન) ના અંશથી બચીને તેઓ નાક (સ્વર્ગ) સુધી પહોંચે છે.

Mantra 2

जनूश्चिद्वो मरुतस्त्वेष्येण भीमासस्तुविमन्यवोऽयासः । प्र ये महोभिरोजसोत सन्ति विश्वो वो यामन्भयते स्वर्दृक् ॥

હે મરુતો! તમારી જાંઘો-ઘૂંટણ સુધી પણ તમારા તેજસ્વી પ્રચંડ બળથી ભયંકર છે—ભીમ, મહા-ઉત્સાહવાળા, કદી ન થાકનારા. જ્યારે તમે મહિમા અને શક્તિ સાથે આગળ વધો છો, ત્યારે સ્વરનું પ્રકાશ જોનાર સૌ કોઈ તમારા ગમનથી ભય પામે છે.

Mantra 3

बृहद्वयो मघवद्भ्यो दधात जुजोषन्निन्मरुतः सुष्टुतिं नः । गतो नाध्वा वि तिराति जन्तुं प्र णः स्पार्हाभिरूतिभिस्तिरेत ॥

દાનશીલ મહાનુભાવો માટે વિશાળ પોષક બળ આપો; હે મરુતો, અમારી સુસંસ્કૃત સ્તુતિમાં આનંદ લો. જેમ માર્ગ યાત્રી માટે રસ્તો ખુલ્લો કરે છે, તેમ તમારી ઇચ્છનીય સહાયોથી અમને પાર ઉતારી, આગળ પણ લઈ જાઓ.

Mantra 4

युष्मोतो विप्रो मरुतः शतस्वी युष्मोतो अर्वा सहुरिः सहस्री । युष्मोतः सम्राळुत हन्ति वृत्रं प्र तद्वो अस्तु धूतयो देष्णम् ॥

હે મરુતો! તમારા પોષણથી વિપ્ર (ઋષિ) સો-સો ધનથી સમૃદ્ધ બને છે; તમારા પોષણથી અશ્વ (અર્વા) હજારગણી શક્તિ ધરાવતો બને છે. તમારા પોષણથી સમ્રાટ-શક્તિ પણ વૃત્ર—અવરોધકને—વધ કરે છે. હે ધૂતયો (કંપાવનારાઓ), તે તમારું અમારા માટે આગળ વધતું દાન—નિયત અંશ—થાઓ.

Mantra 5

ताँ आ रुद्रस्य मीळ्हुषो विवासे कुविन्नंसन्ते मरुतः पुनर्नः । यत्सस्वर्ता जिहीळिरे यदाविरव तदेन ईमहे तुराणाम् ॥

હું રુદ્રના દાનશીલ મરુતોને મારી સેવા-સ્તુતિથી નજીક ખેંચવા ઇચ્છું છું—શું તેઓ ફરી અમારી તરફ વળશે નહીં? જ્યારે તેમની સ્વયં-નાદિત શક્તિઓ પ્રજ્વલિત થાય, જ્યારે તેઓ પ્રગટ થાય, ત્યારે અમે પ્રાર્થના કરીએ છીએ કે એ તુરાણ (ઝડપિયા) અમારા અંદરના દોષને નીચે ઉતારી દૂર લઈ જાય.

Mantra 6

प्र सा वाचि सुष्टुतिर्मघोनामिदं सूक्तं मरुतो जुषन्त । आराच्चिद्द्वेषो वृषणो युयोत यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

વાણીમાં આગળ વધે છે દાતાઓની આ સુઘડ સ્તુતિ—આ સૂક્તમાં મરુતો આનંદ પામે. હે વૃષણો (બળવાનોઃ), દ્વેષને તો દૂરથી પણ હાંકી કાઢો; અને તમે—સદા અમારી રક્ષા કરો સ્વસ્તિભિઃ, કલ્યાણની વિસ્તૃત આશીર્વાદોથી.

Frequently Asked Questions

They are a united troop of storm and wind powers, described as mighty, swift, and world-shaking, who also protect and enrich the worshippers.

It asks for inspired speech and prosperity, strength and victorious power that breaks obstruction (Vṛtra), and protection by driving hatred and harm far away.

Vṛtra represents blockage and restraint; the hymn says the Maruts’ fostering energy empowers the breaking of such obstruction, both in nature (release of waters) and in human life (removing hindrances).

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App