Rig Veda Sukta 86
Mandala 1Sukta 8610 Mantras

Sukta 86

Sukta 1.86

Rishi

Gotama Rāhūgaṇa (traditional for RV 1.86)

Devata

Marutās

Chandas

Gāyatrī (compact 3×8 style; hymn 1.86 is commonly in Gāyatrī/related meters)

हे सूक्त मरुतांना पराक्रमी, स्वर्गात संचार करणारे रक्षक म्हणून आवाहन करते. ते मार्ग रुंदावतात, उपासकाचे रक्षण करतात आणि प्रयत्नशील लोकांना आधार देतात. ऋषी त्यांच्यावरील दीर्घकालीन भक्तीची आठवण करून देत त्यांच्या सक्रिय सहाय्याची याचना करतो—लपलेला अंधार दूर हाकलून तेजस्वी स्पष्टता प्रबळ व्हावी अशी प्रार्थना. एकूणच हे संरक्षण, सामूहिक सामर्थ्य आणि अडथळा आणणाऱ्या शक्तींवर प्रकाशाच्या विजयासाठीचे स्तवन आहे.

Mantras

Mantra 1

मरुतो यस्य हि क्षये पाथा दिवो विमहसः । स सुगोपातमो जनः ॥

हे मरुतांनो, ज्याच्या निवासस्थानी दिव्याचे मार्ग विस्तीर्ण होतात—तो मनुष्यांमध्ये सर्वाधिक सु-रक्षित (सु-गोपातम) ठरतो.

Mantra 2

यज्ञैर्वा यज्ञवाहसो विप्रस्य वा मतीनाम् । मरुतः शृणुता हवम् ॥

यज्ञांद्वारे, हे यज्ञवाहसो, किंवा ऋषीच्या प्रेरित मतींनी (मतीनाम्)—हे मरुतांनो, आमचे हव (आह्वान) ऐका.

Mantra 3

उत वा यस्य वाजिनोऽनु विप्रमतक्षत । स गन्ता गोमति व्रजे ॥

किंवा—ज्याचे वाजिन् (बलवान) विप्राला (ऋषीला) पुढे जाण्यास घडवितात/प्रेरित करतात—तो गोसमृद्ध व्रजात (गोठ/कुंपणात), तेजस्वी लाभांच्या परिघात, येऊन पोहोचतो.

Mantra 4

अस्य वीरस्य बर्हिषि सुतः सोमो दिविष्टिषु । उक्थं मदश्च शस्यते ॥

या वीराच्या बर्हिषी (यज्ञ-तृण) वर, दिव्य संघर्षांत पिळलेला सोम स्थापिला जातो; उक्थ (स्तुती-गान) आणि मद (आनंद-उन्माद) यांचा घोष होतो.

Mantra 5

अस्य श्रोषन्त्वा भुवो विश्वा यश्चर्षणीरभि । सूरं चित्सस्रुषीरिषः ॥

हा आह्वान सर्व लोकांनी ऐकावा—जो जनांकडे अग्रसर होतो; आणि अंतरीच्या वीर-सूर्याकडे आनंदाच्या प्रेरणाही वेगाने धावून जातात.

Mantra 6

पूर्वीभिर्हि ददाशिम शरद्भिर्मरुतो वयम् । अवोभिश्चर्षणीनाम् ॥

कारण, हे मरुतांनो, अनेक पूर्व ऋतूंमध्ये आम्ही स्वतःला (या कर्मात) अर्पण केले आहे; आणि तुमच्या अवः (रक्षणां) मुळे तुम्ही प्रयत्नशील जनांना—मानवी शक्तींना—धारून ठेवता.

Mantra 7

सुभगः स प्रयज्यवो मरुतो अस्तु मर्त्यः । यस्य प्रयांसि पर्षथ ॥

हे मरुतांनो! जो मर्त्य यज्ञात अग्रसर असतो तो सुभाग्यवान; ज्याच्या गती व प्रगतीला तुम्ही सुरक्षितपणे पार घालता.

Mantra 8

शशमानस्य वा नरः स्वेदस्य सत्यशवसः । विदा कामस्य वेनतः ॥

हे नर-वीरांनो, सत्यशवसांनो! स्वतःच्या उष्णतेत श्रम करणाऱ्या साधकासाठी असो वा आनंदाचा शोध घेणाऱ्यासाठी—तुमच्या ज्ञानाने तो इच्छित काम्यसिद्धी प्राप्त करो.

Mantra 9

यूयं तत्सत्यशवस आविष्कर्त महित्वना । विध्यता विद्युता रक्षः ॥

हे सत्यशवस शक्तींनो! तुमच्या महत्त्वाने ते प्रकट करा; मार्ग अडवणाऱ्या भक्षक अंधकाररूप रक्षसाला विद्युत्‌ने भेदून पाडा.

Mantra 10

गूहता गुह्यं तमो वि यात विश्वमत्रिणम् । ज्योतिष्कर्ता यदुश्मसि ॥

लपलेला अंधार लपवा; सर्वभक्षक तमस् दूर हाकला. आपण ज्योतीचे कर्ते होऊ—कारण त्याच ज्योतीची आपण उत्कटतेने इच्छा करतो.

Frequently Asked Questions

They are a host of storm and wind deities, youthful and radiant, who protect the worshipper, shake away obstacles, and bring clarity like a cleared sky.

The hymn asks the Maruts to grant the best protection, to open safe and auspicious ‘paths,’ to uphold the community, and to drive away hidden darkness so light and clarity prevail.

On the outer level it fits the Maruts clearing storm-darkness; on the inner level it means removing obscurity and confusion so insight, right direction, and spiritual brightness arise.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App