Sukta 72

Mantra 1

हविष्कृणुध्वमा गमदध्वर्युर्वनते पुनः । विद्वाँ अस्य प्रशासनम् ॥

ഹവിഷ് ഒരുക്കുവിൻ; അധ്വര്യു വീണ്ടും മുന്നോട്ടു വരികയും വിജയം നേടികയും ചെയ്യട്ടെ. അവന്റെ വിധി/ആജ്ഞ അറിയുന്നവൻ, യജ്ഞകർമ്മത്തിന്റെ ശരിയായ നിയമപ്രകാരം നടക്കുന്നു.

Mantra 2

नि तिग्ममभ्यंशुं सीदद्धोता मनावधि । जुषाणो अस्य सख्यम् ॥

തീക്ഷ്ണവും ദീപ്തവുമായ കിരണത്തിനരികെ ഹോതൃ ഇരിക്കട്ടെ—മനസ്സിൽ അധിഷ്ഠിതനായി. ഈ ശക്തിയുടെ സഖ്യത സ്വീകരിച്ച്, അവൻ യജ്ഞകർമ്മത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ അന്തർംഗബന്ധത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നു.

Mantra 3

अन्तरिच्छन्ति तं जने रुद्रं परो मनीषया । गृभ्णन्ति जिह्वया ससम् ॥

മനുഷ്യർ ഉള്ളിൽ തന്നെ അവനെ അന്വേഷിക്കുന്നു—ആ രുദ്രനെ; വിവേകപൂർണ്ണമായ ചിന്തയാൽ അതീതത്തിലും. പ്രചോദിത വാക്കിന്റെ ശക്തിയാൽ, നാവുകൊണ്ട് അവർ അവനെ പിടിച്ചെടുക്കുന്നു—ആ മഹാബലവാനെ.

Mantra 4

जाम्यतीतपे धनुर्वयोधा अरुहद्वनम् । दृषदं जिह्वयावधीत् ॥

ജാമ്യ (അടുത്ത ബന്ധുത്വം)ത്തിൽ അവൻ ധനുസ്സിനെ തപിപ്പിച്ചു/പ്രജ്വലിപ്പിച്ചു; പ്രാണധാരകൻ (വയോധാ) വനത്തിലേക്ക് കയറി. ജിഹ്വ—വാണി—കൊണ്ട് അവൻ ദൃഷദ് എന്ന കഠിന പ്രതിരോധത്തെ അടിച്ചുതാഴ്ത്തി; അന്തർബലത്തിന്റെ ആയുധമായി വാണി മാറി.

Mantra 5

चरन्वत्सो रुशन्निह निदातारं न विन्दते । वेति स्तोतव अम्ब्यम् ॥

ഇവിടെ സഞ്ചരിക്കുന്ന ചുവപ്പുനിറമുള്ള കിടാവ് അതിനെ ഇറക്കിവയ്ക്കുന്നവനെ കണ്ടെത്തുന്നില്ല; ഹേ സ്തോതാവേ, അത് അംബ്യാ—മാതൃത്വമയ ഉറവ—നെ തേടി പോകുന്നു, പോഷിപ്പിക്കുന്ന ആദിമൂലത്തോടുള്ള ആകാംക്ഷയിൽ.

Mantra 6

उतो न्वस्य यन्महदश्वावद्योजनं बृहद् । दामा रथस्य ददृशे ॥

കൂടാതെ, മഹത്താണ് അവന്റെ അശ്വവാഹിത യോജന—വിശാലമാണ് അതിന്റെ ബന്ധനം; അവന്റെ രഥത്തിന്റെ ദാമാ (ബന്ധനപ്പട്ടി) ദൃശ്യമാണ്—ചലനത്തെ ക്രമപ്പെടുത്തി കെട്ടിയിണക്കുന്ന അവന്റെ നിയോഗം.

Mantra 7

दुहन्ति सप्तैकामुप द्वा पञ्च सृजतः । तीर्थे सिन्धोरधि स्वरे ॥

ഏഴ് ശക്തികൾ ഒരൊറ്റ ഗൂഢസാരത്തെ ദോഹിക്കുന്നു; പിന്നെ രണ്ട്‌യും അഞ്ചും അതിനെ ഒഴുകാൻ വിടുന്നു—അന്തരസിന്ധുവിന്റെ തീർത്ഥത്തിൽ, ഉണർവിന്റെ ദീപ്തസ്വരത്തിൽ.

Mantra 8

आ दशभिर्विवस्वत इन्द्रः कोशमचुच्यवीत् । खेदया त्रिवृता दिवः ॥

വിവസ്വത്തിൽ നിന്നുള്ള പത്ത് ദീപ്ത പ്രേരണകളോടെ ഇന്ദ്രൻ ഗൂഢകോശത്തെ ഇളക്കി പുറത്തെടുക്കുന്നു; ക്ഷീണം തകർക്കുന്ന മർദ്ദശക്തിയാൽ അവൻ ദിവ്യത്തിന്റെ ത്രിവൃത ആവരണം തുറക്കുന്നു.

Mantra 9

परि त्रिधातुरध्वरं जूर्णिरेति नवीयसी । मध्वा होतारो अञ्जते ॥

ത്രിധാതുവിന്റെ ക്രമത്തിൽ സ്ഥാപിതമായ അധ്വര യജ്ഞത്തെ ചുറ്റി പുതുതായി പ്രേരിതമായ ഊർജം സഞ്ചരിക്കുന്നു; മധുര മധുവാൽ ഹോതാരർ പ്രവർത്തിക്കായി തങ്ങളെത്തന്നെ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു.

Mantra 10

सिञ्चन्ति नमसावतमुच्चाचक्रं परिज्मानम् । नीचीनबारमक्षितम् ॥

നമസ്കാരപൂർവ്വമായ അർപ്പണത്തോടെ അവർ ആഴമുള്ള പാത്രത്തിലേക്ക് ഒഴുക്കുന്നു—വിശാലമായി പരിവർത്തിക്കുന്ന, സർവ്വഗാമിയായ ചക്രത്തെ; അത് താഴേക്ക് ഇറങ്ങുന്ന ഭാരത്തെ വഹിക്കുന്നു, എങ്കിലും അക്ഷയമായി നിലകൊള്ളുന്നു.

Mantra 11

अभ्यारमिदद्रयो निषिक्तं पुष्करे मधु । अवतस्य विसर्जने ॥

അടുത്തായി, പീഡനക്കല്ലുകൾ (അദ്രി) താമരക്കുപ്പിയിലേക്കു മധുരമായ മധുവിനെ ഒഴുക്കുന്നു—അവത് (ആഴം) വിടുവിക്കുന്ന സമയത്ത്.

Mantra 12

गाव उपावतावतं मही यज्ञस्य रप्सुदा । उभा कर्णा हिरण्यया ॥

ഗാവഃ—പ്രകാശത്തിന്റെ കിരണങ്ങൾ—ആഴം (അവത്) സമീപത്തേക്ക് അടുത്തുവരുന്നു; യജ്ഞത്തിന് രസം നൽകുന്ന മഹതിക്ക് സ്വർണ്ണത്തിന്റെ ഇരുകാതുകളുണ്ട്—അവൾ സത്യമായ ആഹ്വാനം കേട്ട് സ്വീകരിക്കുന്നു.

Mantra 13

आ सुते सिञ्चत श्रियं रोदस्योरभिश्रियम् । रसा दधीत वृषभम् ॥

സുതസോമത്തിൽ ശ്രീയെ—സമൃദ്ധിയുടെ ശക്തിയെ—ചൊരിയുക; ദ്യാവാ-പൃഥിവികൾക്കു അതിപ്രഭമായ അഭിശ്രീ. രസത്തോടെ വൃഷഭ-ബലത്തെ സ്ഥാപിക്കട്ടെ.

Mantra 14

ते जानत स्वमोक्यं सं वत्सासो न मातृभिः । मिथो नसन्त जामिभिः ॥

അവർ തങ്ങളുടെ സ്വമോക്യ—സ്വന്തം വാസസ്ഥാനം—അറിയുന്നു; കിടാക്കൾ അമ്മമാരോടൊപ്പം ചേരുന്നതുപോലെ, അവർ പരസ്പരം കൂടിച്ചേർന്ന് ഏകമാകുന്നു—ജാമി ജാമിയോടൊപ്പം.

Mantra 15

उप स्रक्वेषु बप्सतः कृण्वते धरुणं दिवि । इन्द्रे अग्ना नमः स्वः ॥

മാലകളുടെ മേൽ സമീപമായി അവർ ഉഗ്രനാദം മുഴക്കി, ദിവിയിൽ ധരുൺ—ദൃഢാധാരം—നിർമ്മിക്കുന്നു; ഇന്ദ്രനും അഗ്നിക്കും നമഃ—സ്വഃ, പ്രകാശമയ ലോകത്തിൽ.

Mantra 16

अधुक्षत्पिप्युषीमिषमूर्जं सप्तपदीमरिः । सूर्यस्य सप्त रश्मिभिः ॥

അവൻ വീർപ്പുള്ള പോഷണവും ശക്തിയും ദോഹിച്ചു പുറത്തെടുത്തു—ഏഴുപടിയുള്ള സമൃദ്ധി; സൂര്യന്റെ ഏഴ് കിരണങ്ങളാൽ അത് സിദ്ധമാകുന്നു.

Mantra 17

सोमस्य मित्रावरुणोदिता सूर आ ददे । तदातुरस्य भेषजम् ॥

സോമത്തെക്കുറിച്ച്—ഉദിച്ച സൂര്യന്റെ ഋതത്തെ ധരിക്കുന്ന മിത്രനും വരുണനും (ഞങ്ങൾക്ക്) ദാനം ചെയ്തു; അത് അകത്തെ വ്യാകുല ജീവിക്ക് ചികിത്സക ഔഷധമാകുന്നു.

Mantra 18

उतो न्वस्य यत्पदं हर्यतस्य निधान्यम् । परि द्यां जिह्वयातनत् ॥

ഇപ്പോൾ, അവന്റെ—ആഗ്രഹനീയന്റെ—ആ പദം/സ്ഥാനവും, അവന്റെ ഗൂഢ നിധാനവും; അവൻ ജിഹ്വയാൽ ആകാശത്തെ ചുറ്റും വിരിച്ചു—ഉച്ചാരണശക്തി ദീപ്തമായ മനോ-ആകാശത്തെ വലയം ചെയ്യുന്നു.