
Sukta 2.26
Gṛtsamada (Āṅgirasa) (traditional ascription for Mandala 2 hymns)
Brahmaṇaspati (Br̥haspati) as the power of the formative Word and right-discriminating will (implicit across RV 2.26)
Triṣṭubh (probable for RV 2.26; verse-length and cadence align with triṣṭubh usage in this hymn)
ഋഗ്വേദം 2.26-ാം സൂക്തം പവിത്രവാക്കിന്റെ അധിപനായ ബ്രഹ്മണസ്പതി (ബൃഹസ്പതി)യെ ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു; അദ്ദേഹം ഉച്ചാരണം നേരായതും വിജയകരവും “ദേവരഹിത” (അർപ്പണമില്ലാത്ത) പ്രേരണയ്ക്കെതിരെ ഫലപ്രദവുമാക്കുന്നു. വിശ്വാസത്തോടെ ഹവിർ അർപ്പിക്കുന്നവന് ലഭിക്കുന്ന സമൃദ്ധി, സാമൂഹിക പിന്തുണ, ആന്തരിക ശക്തി എന്നിവയെ ഈ ഗാനം പുകഴ്ത്തുന്നു; അവസാനം ബൃഹസ്പതി ശരിയായ പാതയിൽ നയിക്കുന്ന മാർഗ്ഗദർശനവും ദുഃഖവും പരിക്കുകളും നിന്നുള്ള വിശാലമായ സംരക്ഷണവും നൽകുന്നു.
Mantra 1
ऋजुरिच्छंसो वनवद्वनुष्यतो देवयन्निददेवयन्तमभ्यसत् । सुप्रावीरिद्वनवत्पृत्सु दुष्टरं यज्वेदयज्योर्वि भजाति भोजनम् ॥
ഋജുവും സത്യവുമായ വാക്ക്—അന്വേഷിക്കുന്നതു—ശ്രമിക്കുന്നവന്നു ജയിയുടെപോലെ വിജയം നേടിത്തരുന്നു; ദേവയാനമായ ദൈവാഭിലാഷത്തിന്റെ ശക്തിയാൽ തന്നെ അത് ദേവവിമുഖനെ നേരിട്ട് ആക്രമിക്കുന്നു. ദുഷ്കരമായ യുദ്ധങ്ങളിലും അത് സുപ്രാവീര്യം (ഉത്തമ വീരബലം) നേടുന്നു; യജ്വൻ യജ്യവും അയജ്യവും തമ്മിൽ ഭോജന (ഫലം/പോഷണം) വിഭജിച്ച് അർപ്പിക്കുന്നു.
Mantra 2
यजस्व वीर प्र विहि मनायतो भद्रं मनः कृणुष्व वृत्रतूर्ये । हविष्कृणुष्व सुभगो यथाससि ब्रह्मणस्पतेरव आ वृणीमहे ॥
യജസ്വ, ഹേ വീരാ; മനായതഃ (അന്വേഷിക്കുന്ന ഇച്ഛ)യെ മുന്നോട്ടു നീക്കുക—വൃത്രതൂര്യേ (വൃത്രവിജയ സമരത്തിൽ) മനസ്സിനെ ഭദ്രവും പ്രകാശമയവും ആയ ഉപകരണമാക്കുക. ഹവിഷ് ഒരുക്കുക, യഥാസസി—ശരിയായ പ്രാപ്തിവഴിയിൽ—നീ സുഭഗനാകുവാൻ; ബ്രഹ്മണസ്പതിയുടെ അവ (രക്ഷ/സഹായം) ഞങ്ങൾ വരിച്ചു വിളിച്ചിറക്കുന്നു.
Mantra 3
स इज्जनेन स विशा स जन्मना स पुत्रैर्वाजं भरते धना नृभिः । देवानां यः पितरमाविवासति श्रद्धामना हविषा ब्रह्मणस्पतिम् ॥
അവൻ ജനത്താൽ, വിശയാൽ (സമൂഹത്താൽ), ജന്മത്താൽ തന്നെ നിലനിൽക്കുന്നു; പുത്രന്മാർകൊണ്ട് അവൻ വാജം (ബലത്തിന്റെ പൂർണ്ണത) കൊണ്ടുവരുന്നു, നൃഭിഃ (പുരുഷന്മാർകൊണ്ട്) ധനം—അസ്തിത്വത്തിന്റെ സമൃദ്ധി—പൂരിപ്പിക്കുന്നു. ശ്രദ്ധാമനനായിട്ട് ഹവിഷാ മുഖേന ദേവാനാം പിതരം ആവിവാസതി—സേവിച്ചു സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നവൻ—ബ്രഹ്മണസ്പതിയെ ആരാധിക്കുന്നു.
Mantra 4
यो अस्मै हव्यैर्घृतवद्भिरविधत्प्र तं प्राचा नयति ब्रह्मणस्पतिः । उरुष्यतीमंहसो रक्षती रिषोंऽहोश्चिदस्मा उरुचक्रिरद्भुतः ॥
ആർക്കെങ്കിലും അവനുവേണ്ടി ഘൃതവത് ഹവ്യങ്ങൾ—പ്രകാശവും ആനന്ദവും നിറഞ്ഞ അർപ്പണങ്ങൾ—വിധിപൂർവ്വം ഒരുക്കി അർപ്പിച്ചിട്ടുണ്ടോ, അവനെ ബ്രഹ്മണസ്പതി പ്രാചീ (സത്യ) പഥത്തിൽ മുന്നോട്ട് നയിക്കുന്നു. അവൻ വിശാലമായ സുരക്ഷിത ആശ്രയങ്ങൾ വ്യാപിപ്പിക്കുന്നു; അംഹസ് (കഷ്ടം)യും റിഷ് (ഹാനി/ആഘാതം)യും നിന്ന് കാക്കുന്നു; അഹോ (സങ്കോചം/മർദ്ദനം)യിൽ നിന്നുപോലും രക്ഷിക്കുന്നു—അദ്ഭുതൻ, ദൂരുചക്രി, തന്റെ ഫലപ്രദമായ കര്മ്മത്തിൽ ദൂരത്തോളം പ്രവർത്തിക്കുന്നവൻ.
Brahmaṇaspati (Br̥haspati) is the lord of brahman—sacred, effective speech and the guiding power that makes prayer and offering succeed.
It means speech aligned with truth (ṛta): words spoken with clarity, right intention, and faith, which become a force for victory and right discernment.
The hymn asks for forward guidance on the right path, strength and prosperity for the offerer, and broad protection from distress, harm, and inner constriction.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.