Sukta 1
Sukta 10.1
Traditionally: Mādhucchandas or related Angiras line is often associated with early Agni hymns; for RV 10.1, Anukramaṇī traditions typically assign the hymn to a specific rishi-family (needs manuscript-specific confirmation).
Agni.
Triṣṭubh (common for RV 10.1 opening verses; metrical confirmation recommended for digital scansion).
ഋഗ്വേദം 10.1 പത്താം മണ്ഡലം ആരംഭിക്കുന്നത് അഗ്നിയെ ആഹ്വാനിച്ചുകൊണ്ടാണ്—അന്ധകാരത്തിൽ നിന്ന് ആദ്യമായി ദീപ്തിയായി ഉദിച്ചവനായി, ഉഷസ്സുകളുടെ മുമ്പിൽ നിലകൊണ്ട്, എല്ലാ വാസസ്ഥലങ്ങളെയും പ്രകാശത്തോടെ നിറയ്ക്കുന്നവനായി. ഈ സൂക്തം അഗ്നിയുടെ അനേകരൂപങ്ങളെ സ്തുതിക്കുന്നു—ആഹുതികളാൽ നിരന്തരം പുതുക്കപ്പെടുന്നവനായി—മനുഷ്യകുലങ്ങളുടെ ഹോതൃവെന്ന നിലയിൽ അവനെ സ്ഥാപിക്കുന്നു; അവൻ പ്രാർത്ഥനകൾ വഹിച്ച് ദേവന്മാരെ യജ്ഞത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവരുന്നു.
Mantras
Mantra 1
अग्रे बृहन्नुषसामूर्ध्वो अस्थान्निर्जगन्वान्तमसो ज्योतिषागात् । अग्निर्भानुना रुशता स्वङ्ग आ जातो विश्वा सद्मान्यप्राः ॥
ആദിയിൽ, മഹാൻ, അവൻ ഉഷസ്സുകളുടെ മുമ്പിൽ നേരെ നിലകൊണ്ടു; അന്ധകാരത്തിൽ നിന്ന് ചാടിപ്പുറപ്പെട്ടു, പ്രകാശത്തിന്റെ ശക്തിയാൽ എത്തി. അഗ്നി, തന്റെ ദീപ്തമായ ഭാനുവാൽ, രുശത—സുന്ദരാംഗൻ—ജനിച്ച്, എല്ലാ സദ്മങ്ങളെയും, എല്ലാ വാസസ്ഥാനങ്ങളെയും നിറച്ച് പരിപൂർണമാക്കി.
Mantra 2
स जातो गर्भो असि रोदस्योरग्ने चारुर्विभृत ओषधीषु । चित्रः शिशुः परि तमांस्यक्तून्प्र मातृभ्यो अधि कनिक्रदद्गाः ॥
ഹേ അഗ്നേ, നീ ജനിച്ചവൻ—രണ്ടു ലോകങ്ങളുടെ (രോദസീ) രഹസ്യഗർഭവും ശിശുവുമാകുന്നു; ഔഷധികളിൽ ധരിക്കപ്പെട്ട, മനോഹരൻ. ദീപ്തമായ ശിശു, അന്ധകാരരാത്രികളെ ചുറ്റി സഞ്ചരിക്കുന്നു; മാതൃകളിൽ നിന്നു മുകളിലായി കണിക്രദനം ചെയ്തു പ്രകാശത്തിന്റെ കിരണ-ഗോവുകളെ വിടുവിക്കുന്നു.
Mantra 3
विष्णुरित्था परममस्य विद्वाञ्जातो बृहन्नभि पाति तृतीयम् । आसा यदस्य पयो अक्रत स्वं सचेतसो अभ्यर्चन्त्यत्र ॥
ഇങ്ങനെ വിഷ്ണു, ഇതിന്റെ പരമതത്ത്വം അറിഞ്ഞ്, ജനിക്കുമ്പോൾ മഹത്തായവനായി തൃതീയ ധാമത്തെ കാത്തുരക്ഷിക്കുന്നു. ബോധസമ്പന്നർ ആസക്തി-ആശയാൽ അവന്റെ പയസ് (പാൽ) തങ്ങളുടേതാക്കി എടുക്കുമ്പോൾ, ഇവിടെ ജാഗ്രതയുള്ളവർ അവനെ അഭ്യർചിച്ച് സ്തുതിഗാനം ചെയ്യുന്നു.
Mantra 4
अत उ त्वा पितुभृतो जनित्रीरन्नावृधं प्रति चरन्त्यन्नैः । ता ईं प्रत्येषि पुनरन्यरूपा असि त्वं विक्षु मानुषीषु होता ॥
അതുകൊണ്ട് പിതുഭൃത—പോഷകശക്തി വഹിക്കുന്ന ജനിത്രീ മാതൃകൾ—അന്നങ്ങളുമായി നിന്റെ അടുക്കലേക്ക് നീങ്ങുന്നു, ഹേ അന്തർസാരത്താൽ വർദ്ധിക്കുന്നവനേ. നീ അവർക്കു പ്രതികരിച്ച് വീണ്ടും വീണ്ടും സമീപിക്കുന്നു, എപ്പോഴും പുതുപുതിയ രൂപങ്ങൾ ധരിച്ചു; മനുഷ്യകുലങ്ങളിൽ നീ ഹോതാ—ആഹ്വാനക യാജകൻ—ആകുന്നു.
Mantra 5
होतारं चित्ररथमध्वरस्य यज्ञस्ययज्ञस्य केतुं रुशन्तम् । प्रत्यर्धिं देवस्यदेवस्य मह्ना श्रिया त्वग्निमतिथिं जनानाम् ॥
അധ്വര (യജ്ഞ)ത്തിന്റെ ഹോതൃ, ചിത്രരഥൻ—ദീപ്തരഥവാൻ—എന്നും ഓരോ യജ്ഞത്തിന്റെയും രുശന്ത (പ്രകാശമാന) കേതു (ധ്വജചിഹ്നം) എന്നുമുള്ള അഗ്നിയെ നിങ്ങൾ ഉറപ്പിച്ചു സ്ഥാപിക്കുന്നു. ദേവന്റെ മഹിമയും ശ്രിയയും (ഐശ്വര്യ-ശോഭ) കൊണ്ടു, ജനങ്ങളുടെ അതിഥി—സ്വാഗതാർഹ അതിഥി—ആയ അവനെ മുൻപിൽ നിർത്തുന്നു.
Mantra 6
स तु वस्त्राण्यध पेशनानि वसानो अग्निर्नाभा पृथिव्याः । अरुषो जातः पद इळायाः पुरोहितो राजन्यक्षीह देवान् ॥
അവൻ അഗ്നി, വസ്ത്രങ്ങളെയും നെയ്ത രൂപങ്ങളെയും ധരിച്ചു, ഭൂമിയുടെ നാഭിസ്ഥലത്തിൽ സ്ഥാപിതനാകുന്നു. അരുഷ (ചുവപ്പുകാന്തിയുള്ള) അവൻ ഇളാ (Iḷā)യുടെ പദത്തിൽ ജനിക്കുന്നു; പുരോഹിതൻ—മുൻപിൽ സ്ഥാപിത യാജകൻ—ആയി, ഹേ രാജൻ, ഇവിടെ ദേവന്മാർക്കു യജ്ഞം അർപ്പിക്ക.
Mantra 7
आ हि द्यावापृथिवी अग्न उभे सदा पुत्रो न मातरा ततन्थ । प्र याह्यच्छोशतो यविष्ठाथा वह सहस्येह देवान् ॥
ഹേ അഗ്നി, ദ്യാവാ-പൃഥിവീ—ഈ ഇരുവരെയും—നീ എപ്പോഴും വ്യാപിപ്പിക്കുന്നു, ഒരു പുത്രൻ തന്റെ രണ്ടു മാതാക്കളെ (ആലിംഗനത്തോടെ) വ്യാപിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ. ഹേ യവിഷ്ഠ (ഏറ്റവും യുവൻ), ആഗ്രഹിക്കുന്നവരിലേക്കു നീങ്ങുക; പിന്നെ, ഹേ സഹസ്യ (പരാക്രമശാലി), ദേവന്മാരെ ഇവിടെ വഹിച്ചു കൊണ്ടുവരിക.
Frequently Asked Questions
It presents Agni as the first light that breaks out of darkness, then as the priestly fire who is nourished by offerings and who brings the gods to the ritual.
Because the fire changes with each offering and kindling—flaring, settling, and rising again—symbolizing a living presence that responds to worship and renews its power.
It fits well at the start of a fire ceremony: kindling Agni, offering ghee or fuel, and asking him to act as Hotṛ and messenger to invite the gods to the altar.
Ask anything about Sukta 1 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.