Sukta 100
Sukta 7.100
Vasiṣṭha (traditional)
Vishnu
Triṣṭubh
ಈ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ತ್ರಿಷ್ಟುಭ್ ಸ್ತುತಿ, ಭೂಮಿಯನ್ನೆಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಪಿಸಿ ‘ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕಿ’ ಮಾನವ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಯಜ್ಞಕರ್ಮಕ್ಕೂ ವಿಶಾಲ, ಸ್ಥಿರವಾದ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ. ವಸಿಷ್ಠನು ಆರಾಧನೆಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ಣ ಸಮೀಪಗಮನವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತಾನೆ—ದಾನ, ಸ್ತುತಿ ಮತ್ತು ವಷಟ್ಕಾರದೊಂದಿಗೆ—ವಿಷ್ಣುವಿನ ರಕ್ಷಣೆ, ಸ್ವಸ್ತಿ (ಕ್ಷೇಮ) ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತ ನಿವಾಸವನ್ನು ಬೇಡುತ್ತಾನೆ.
Mantras
Mantra 1
नू मर्तो दयते सनिष्यन्यो विष्णव उरुगायाय दाशत् । प्र यः सत्राचा मनसा यजात एतावन्तं नर्यमाविवासात् ॥
ಈಗ ಜಯವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬಯಸುವ ಮರಣ್ಯನು ಉರುಗಾಯ (ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಹಾಡಲ್ಪಡುವ) ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ದಾನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಯಾರು ಸತ್ರಾಚಾ (ನಿರಂತರ) ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಮುಂದುವರಿದು ಯಜನ ಮಾಡುತ್ತಾನೋ. ಅವನು ಆ ನర్య (ವೀರ) ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಮೀಪಿಸಿ ಸೇವಿಸುತ್ತಾನೆ; ಆಗ ಆ ಮಹಾವಿಶಾಲನು ಅವನ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿ ನೆರವಾಗುತ್ತಾನೆ.
Mantra 2
त्वं विष्णो सुमतिं विश्वजन्यामप्रयुतामेवयावो मतिं दाः । पर्चो यथा नः सुवितस्य भूरेरश्वावतः पुरुश्चन्द्रस्य रायः ॥
ಹೇ ವಿಷ್ಣೋ, ನೀನು ನಮಗೆ ಸರ್ವಜನಹಿತಕರವಾದ ಸುಮತಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು—ಅಪ್ರಯುತ, ಸದಾ ಯೋಗಿಸುವಂತಹ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು; ಅದರಿಂದ ನಾವು ಸುವಿತದ ವಿಶಾಲ ಮಂಗಳಗಳನ್ನು ತಲುಪುವಂತೆ ಮಾಡು. ಹಾಗೆಯೇ ಅಶ್ವವತ್ (ವೇಗಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧ), ಬಹುಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ದೀಪ್ತವಾಗಿರುವ ಅಪಾರ ರಾಯಿಯನ್ನು ನಮಗೆ ನೀಡು.
Mantra 3
त्रिर्देवः पृथिवीमेष एतां वि चक्रमे शतर्चसं महित्वा । प्र विष्णुरस्तु तवसस्तवीयान्त्वेषं ह्यस्य स्थविरस्य नाम ॥
ಮೂರು ಬಾರಿ ದೇವನು ಈ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪಾದಗಳಿಂದ ಅಳೆಯುತ್ತಾ ವಿಸ್ತರಿಸಿದನು; ತನ್ನ ಮಹಿಮೆಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಶತರ್ಚಸ—ನೂರಾರು ಸ್ತುತಿಗಳ ಕ್ಷೇತ್ರ—ಮಾಡಿದನು. ವಿಷ್ಣು ತವಸಕ್ಕಿಂತಲೂ ತವೀಯಾನ್ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟನಾಗಲಿ; ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಸ್ಥವಿರ ಶಾಶ್ವತ ಬಲವಂತನ ಹೆಸರು ‘ತ್ವೇಷ’—ಉಗ್ರ, ಪ್ರಚಂಡ—ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
Mantra 4
वि चक्रमे पृथिवीमेष एतां क्षेत्राय विष्णुर्मनुषे दशस्यन् । ध्रुवासो अस्य कीरयो जनास उरुक्षितिं सुजनिमा चकार ॥
ಅವನು ಈ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪಾದಗಳಿಂದ ವಿಸ್ತರಿಸಿದನು—ಕರ್ಮಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕಾಗಿ; ವಿಷ್ಣು ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ದಶಸ್ಯನ್, ಸೇವಿಸಿ ಪೋಷಿಸುತ್ತಾ, ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಅವನನ್ನು ಕೀರ್ತಿಸುವ ಜನರು ದೃಢರು; ಅವನು ಅವರಿಗೆ ಉರುಕ್ಷಿತಿ—ವಿಶಾಲ ನಿವಾಸ—ಮತ್ತು ಸುಜನಿಮಾ—ಶುಭ ಜನ್ಮ—ನಿರ್ಮಿಸಿದನು, ಆತ್ಮದ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತೃತ ಹಾಗೂ ಸಮನ್ವಿತ ಆಧಾರವನ್ನು ಮಾಡಿದನು.
Mantra 5
प्र तत्ते अद्य शिपिविष्ट नामार्यः शंसामि वयुनानि विद्वान् । तं त्वा गृणामि तवसमतव्यान्क्षयन्तमस्य रजसः पराके ॥
ಓ ಶಿಪಿವಿಷ್ಟ, ಇಂದು ನಿನ್ನ ಆ ನಾಮವನ್ನು ನಾನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತೇನೆ; ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳನ್ನು ತಿಳಿದವನಾಗಿ ನಿನ್ನ ಉಪಾಯಗಳನ್ನೂ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನೂ ನಾನು ಘೋಷಿಸುತ್ತೇನೆ. ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತೇನೆ—ಅತಿಬಲಿಷ್ಠ, ಅಜೇಯ—ಈ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ರಜಸ್ಸಿನ ದೂರದ ಪರಾ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನೆಂದು.
Mantra 6
किमित्ते विष्णो परिचक्ष्यं भूत्प्र यद्ववक्षे शिपिविष्टो अस्मि । मा वर्पो अस्मदप गूह एतद्यदन्यरूपः समिथे बभूथ ॥
ಓ ವಿಷ್ಣೋ, ನಿನ್ನ ಕುರಿತು ಇನ್ನೇನು ನೋಡಬೇಕಿದೆ? ಏಕೆಂದರೆ ನಾನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ—‘ನಾನು ಶಿಪಿವಿಷ್ಟನು’. ನಮ್ಮಿಂದ ನಿನ್ನ ಈ ರೂಪವನ್ನು ಮರೆಮಾಡಬೇಡ—ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನೀನು ಬೇರೆ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಪ್ರकटನಾದೆ; ರೂಪಾಂತರದಿಂದ ಜಯ ತರುವ ದೈವಯುಕ್ತಿಯನ್ನು ನಮಗೆ ತೋರಿಸು.
Mantra 7
वषट् ते विष्णवास आ कृणोमि तन्मे जुषस्व शिपिविष्ट हव्यम् । वर्धन्तु त्वा सुष्टुतयो गिरो मे यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
ಓ ವಿಷ್ಣೋ, ನಿನಗಾಗಿ ನಾನು ವಷಟ್-ಕಾರವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ; ಓ ಶಿಪಿವಿಷ್ಟ, ನನ್ನ ಈ ಹವ್ಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು. ನನ್ನ ಸುಸಂಯೋಜಿತ ಸ್ತುತಿಗಳೂ ವಾಣಿಯೂ ನಿನ್ನನ್ನು ವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಲಿ; ಮತ್ತು ನೀವು ನಮ್ಮನ್ನು ಸದಾ ಸ್ವಸ್ತಿ-ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಕಾಪಾಡಿರಿ.
Frequently Asked Questions
It teaches that Viṣṇu creates and stabilizes wide space for life and sacred work, and that sincere worship brings protection, well-being (svasti), and a secure dwelling.
The ‘strides’ symbolize Viṣṇu’s cosmic act of measuring out and establishing the world—making the earth a usable field (kṣetra) and giving people a firm, spacious foundation (urukṣiti).
Vaṣaṭ is a ritual exclamation used when making an offering into the fire; here it marks the moment of oblation and the request that Viṣṇu accept the offering and guard the worshippers with svasti.
Ask anything about Sukta 100 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.