
Sukta 7.99
Vasiṣṭha (traditional for Maṇḍala 7)
Viṣṇu
Triṣṭubh (probable; requires metrical verification)
ಈ ಸೂಕ್ತವು ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಅಳತೆಯಿಲ್ಲದ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಕ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ; ಅವನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಯಾರೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಲುಪಲಾರರು, ಮತ್ತು ಅವನು ಪರಮ ಲೋಕವನ್ನು ಅರಿತವನು. ಯಜ್ಞಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶಾಲ ಸ್ಥಳವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಸೂರ್ಯ, ಉಷಸ್ಸು ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಶತ್ರುಗಳ ಕಪಟ ವಂಚನೆಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದ ಅವನ ಲೋಕಕ್ರಮ ಸ್ಥಾಪಕ ಕೃತ್ಯಗಳನ್ನು ಇದು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇಮಕ್ಕಾಗಿ ವಿಧಿವತ್ತಾದ ವಷಟ್ ಆಮಂತ್ರಣದೊಂದಿಗೆ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
Mantra 1
परो मात्रया तन्वा वृधान न ते महित्वमन्वश्नुवन्ति । उभे ते विद्म रजसी पृथिव्या विष्णो देव त्वं परमस्य वित्से ॥
ನಿನ್ನದೇ ತನು ಮೂಲಕ ಪ್ರಮಾಣಾತೀತವಾಗಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುವ ನಿನ್ನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಯಾರೂ ತಲುಪಲಾರರು. ನಿನ್ನ ಎರಡು ತೇಜೋಮಯ ರಜಸ್ಸುಗಳನ್ನೂ ಮತ್ತು ಪೃಥ್ವಿಯನ್ನೂ ನಾವು ತಿಳಿದಿದ್ದೇವೆ. ಹೇ ವಿಷ್ಣೋ ದೇವ, ನೀನು ಪರಮದ ಜ್ಞಾನಿಯೂ ಅಧಿಪತಿಯೂ ಆಗಿದ್ದೀ.
Mantra 2
न ते विष्णो जायमानो न जातो देव महिम्नः परमन्तमाप । उदस्तभ्ना नाकमृष्वं बृहन्तं दाधर्थ प्राचीं ककुभं पृथिव्याः ॥
ಹೇ ವಿಷ್ಣೋ ದೇವ, ಹುಟ್ಟುತ್ತಿರುವವನಾಗಿಯೂ ಹುಟ್ಟಿದವನಾಗಿಯೂ ನೀನು ನಿನ್ನ ಮಹಿಮೆಯ ಪರಮ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ತಲುಪಿಲ್ಲ. ನೀನು ಮೇಲಿರುವ ಉನ್ನತ, ವಿಶಾಲ ನಾಕ (ಆಕಾಶ)ವನ್ನು ಸ್ಥಂಭಿಸಿದಿ; ಮತ್ತು ಪೃಥ್ವಿಯ ಪೂರ್ವದ ಎತ್ತರವಾದ ಕಕುಭ, ಶಿಖರವನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದಿ.
Mantra 3
इरावती धेनुमती हि भूतं सूयवसिनी मनुषे दशस्या । व्यस्तभ्ना रोदसी विष्णवेते दाधर्थ पृथिवीमभितो मयूखैः ॥
ಇರಾವತೀ, ಧೇನುಮತೀ—ಹಾಲುಹೊರೆಯುವ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಸಮೃದ್ಧ, ಸುಯವಸಿನೀ—ಉತ್ತಮ ಮೇವುಳ್ಳವಳು—ಮಾನವನಿಗೆ ಸೇವ್ಯವೂ ಪೋಷ್ಯವೂ ಆಗಿ ಬಂದಿದೆ. ಹೇ (ಇಂದ್ರ-ವಿಷ್ಣೂ), ವಿಷ್ಣುವಿಗಾಗಿ ನೀವು ಈ ಎರಡು ಲೋಕಗಳನ್ನು—ದ್ಯೌಃ ಮತ್ತು ಪೃಥಿವೀ—ವಿಚ್ಛೇದಿಸಿ ಸ್ಥಿರಪಡಿಸಿದಿರಿ; ಕಿರಣಗಳ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಪೃಥಿವಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಧರಿಸಿ ಕಾಪಾಡಿದಿರಿ.
Mantra 4
उरुं यज्ञाय चक्रथुरु लोकं जनयन्ता सूर्यमुषासमग्निम् । दासस्य चिद्वृषशिप्रस्य माया जघ्नथुर्नरा पृतनाज्येषु ॥
ಯಜ್ಞಕ್ಕಾಗಿ ನೀವು ಇಬ್ಬರೂ ವಿಶಾಲ ಲೋಕವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದಿರಿ—ಸೂರ್ಯ, ಉಷಾ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಜನ್ಮಗೊಳಿಸುತ್ತಾ. ದಾಸನ, ವೃಷಶಿಪ್ರ—ವೃಷಭ-ತುಟಿಯವನ—ಮಾಯಾಜಾಲವನ್ನೂ ಸಹ, ಹೇ ನರರೇ, ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಒತ್ತುವ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ನೀವು ನಾಶಮಾಡಿದಿರಿ.
Mantra 5
इन्द्राविष्णू दृंहिताः शम्बरस्य नव पुरो नवतिं च श्नथिष्टम् । शतं वर्चिनः सहस्रं च साकं हथो अप्रत्यसुरस्य वीरान् ॥
ಹೇ ಇಂದ್ರಾ-ವಿಷ್ಣೂ, ನಿಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿ, ನೀವು ಶಂಬರನ ಒಂಬತ್ತು ಕೋಟೆಗಳನ್ನೂ ಇನ್ನೂ ತೊಂಬತ್ತನ್ನೂ ಚೂರುಮಾಡಿದಿರಿ. ಒಂದಾಗಿ ನೀವು ಅಪ್ರತ್ಯಸುರ—ಅಜೇಯ ಅಸುರ—ನ ನೂರು ಮತ್ತು ಸಾವಿರ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ವೀರರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದಿರಿ.
Mantra 6
इयं मनीषा बृहती बृहन्तोरुक्रमा तवसा वर्धयन्ती । ररे वां स्तोमं विदथेषु विष्णो पिन्वतमिषो वृजनेष्विन्द्र ॥
ಈ ವಿಶಾಲವೂ ಉನ್ನತವೂ ಆದ ಮನುಷಾ (ದಿವ್ಯ ಚಿಂತನೆ) — ಹೇ ಮಹಾನರೇ, ಹೇ ದೂರಪಾದಿ ವಿಷ್ಣುವೇ — ನಿಮ್ಮ ತವಸ್ (ಪರಾಕ್ರಮ)ದಿಂದ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಹೇ ವಿಷ್ಣುವೇ, ವಿದಥಗಳಲ್ಲಿ (ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ) ಅದು ನಿಮಿಬ್ಬರಿಗೂ ಸ್ತೋಮ (ಸ್ತುತಿಗೀತ)ವನ್ನು ರಚಿಸಿದೆ; ಹೇ ಇಂದ್ರನೇ, ನಮ್ಮ ವೃಜನಗಳಲ್ಲಿ (ಕರ್ಮಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ) ನಮಗಾಗಿ ಇಷಃ (ಪ್ರೇರಣೆಗಳು)ನ್ನು ಪಿನ್ವತ (ಉಬ್ಬಿಸಿ/ವೃದ್ಧಿಸಿ), ಪೋಷಕ ಅನ್ನ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯ ದಿವ್ಯ ಪೋಷಣೆಯನ್ನು ತುಂಬು.
Mantra 7
वषट् ते विष्णवास आ कृणोमि तन्मे जुषस्व शिपिविष्ट हव्यम् । वर्धन्तु त्वा सुष्टुतयो गिरो मे यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
ಹೇ ವಿಷ್ಣುವೇ, ನಿನಗಾಗಿ ನಾನು ವಷಟ್-ಕಾರವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ; ಹೇ ಶಿಪಿವಿಷ್ಟ, ನನ್ನ ಹವ್ಯ (ಅರ್ಪಣೆ)ವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು. ನನ್ನ ಸುಸಂಯೋಜಿತ ಸ್ತುತಿಗಳೂ ವಚನಗಳೂ ನಿನ್ನನ್ನು ವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಲಿ; ನೀವು ಸದಾ ನಮಗೆ ಸ್ವಸ್ತಿಭಿಃ (ಕಲ್ಯಾಣಕರ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ) ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಿರಿ.
It praises Viṣṇu as the immeasurable power who upholds cosmic order, makes wide space for sacrifice, establishes the lights (Sun, Dawn, Fire), and protects worshippers from harm and deception.
It presents Viṣṇu as spanning the full structure of the cosmos—earth plus the two shining regions above—showing that his presence and authority extend through all worlds.
Vaṣaṭ is an offering-call used at the moment of oblation; here it marks the hymn’s ritual conclusion, asking Viṣṇu to accept the havis and grant ongoing svasti (well-being and safe passage).
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.