Opening the text

Sukta 6.29
Bharadvāja Bārhaspatya (Mandala 6 default attribution)
Indra
Triṣṭubh
ಈ ಚಿಕ್ಕ ತ್ರಿಷ್ಟುಭ್ ಸ್ತೋತ್ರವು ಆರಾಧಕರನ್ನು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮಿತ್ರನೂ (ಸಖಾ) ಮಹಾ ದಾನಿಯೂ ಆದ ಇಂದ್ರನ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಸುತ್ತದೆ; ರಕ್ಷಣೆಗೂ ವಿಶಾಲ ಸಹಾಯಕ್ಕೂ ಅವನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂದ್ರನ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಸೋಮಯಾಗದೊಳಗೆ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ—ಪೀಡಿಸಿದ ಸೋಮ, ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಆಹಾರ, ಮತ್ತು ಹಾಡಲ್ಪಡುವ ಉಕ್ಥಗಳೊಂದಿಗೆ—ಹಾಗಾಗಿ ಯಜ್ಞವೇ ಇಂದ್ರನ ಅಜೇಯ ಶಕ್ತಿಗೆ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು (ವೃತ್ರಗಳನ್ನು) ಭೇದಿಸಿ, ವೈರಿ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು (ದಸ್ಯುಗಳನ್ನು) ವಶಪಡಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
Mantra 1
इन्द्रं वो नरः सख्याय सेपुर्महो यन्तः सुमतये चकानाः । महो हि दाता वज्रहस्तो अस्ति महामु रण्वमवसे यजध्वम् ॥
ಹೇ ನರರೇ, ಸಖ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನೀವು ಇಂದ್ರನ ಕಡೆ ತಿರುಗಿದ್ದೀರಿ; ಮಹತ್ತಿನ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತ, ಸುಮತಿಯಲ್ಲಿ ಹರ್ಷಿಸುವವರು. ವಜ್ರಹಸ್ತ ಇಂದ್ರನು ನಿಜಕ್ಕೂ ಮಹಾದಾತಾ. ಅವಸ (ಸಹಾಯ)ಕ್ಕಾಗಿ ಮಹಾನ್, ರಮ್ಯನಿಗೆ ಯಜ್ಞ ಸಲ್ಲಿಸಿ—ಅದರಿಂದ ವಿಶಾಲ ನೆರವು ನಿಮ್ಮೊಳಗೆ ಇಳಿಯಲಿ.
Mantra 2
आ यस्मिन्हस्ते नर्या मिमिक्षुरा रथे हिरण्यये रथेष्ठाः । आ रश्मयो गभस्त्योः स्थूरयोराध्वन्नश्वासो वृषणो युजानाः ॥
ಯಾರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ನರ್ಯ (ಪುರುಷಾರ್ಥಮಯ) ಶಕ್ತಿಗಳು ಏಕತ್ರವಾಗುತ್ತವೋ, ಯಾರು ತನ್ನ ಸುವರ್ಣ ರಥದ ಮೇಲೆ ರಥಸ್ಥನಾಗಿ ನಿಂತಿರುವನೋ—ಅವನ ಎರಡು ದೃಢ ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ರಶ್ಮಿಗಳು (ಲಗಾಮುಗಳು) ನೆಲೆಸಿವೆ; ದಾರಿಯ ಮೇಲೆ ಬಲಿಷ್ಠ, ವೀರ್ಯವಂತ ಅಶ್ವಗಳು ಜೂತಗೊಂಡು ಓಡುತ್ತವೆ—ಅಂತಹ ಶಕ್ತಿ ಬಂದು ನಮ್ಮನ್ನು ಅಡ್ಡಿಗಳನ್ನು ದಾಟಿಸುತ್ತದೆ.
Mantra 3
श्रिये ते पादा दुव आ मिमिक्षुर्धृष्णुर्वज्री शवसा दक्षिणावान् । वसानो अत्कं सुरभिं दृशे कं स्वर्ण नृतविषिरो बभूथ ॥
ಶ್ರಿಯಿಗಾಗಿ (ಯಶಸ್ಸಿಗಾಗಿ) ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳು ದಾನಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗಿವೆ; ನೀನು ಧೃಷ್ಟನು, ವಜ್ರಧಾರಿ, ಶವಸಿನಲ್ಲಿ ಮಹಾನ್, ದಕ್ಷಿಣಾವಾನ್ (ದಾನಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧ). ದೃಷ್ಟಿಗಾಗಿ ಸುಗಂಧಿತ ಅತ್ಕ (ವಸ್ತ್ರ/ಆವರಣ) ಧರಿಸಿ ನೀನು ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಆಗಿದ್ದೀ—ಯುದ್ಧನೃತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಪ್ರತಿಹತ, ಚಲನೆಯಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ.
Mantra 4
स सोम आमिश्लतमः सुतो भूद्यस्मिन्पक्तिः पच्यते सन्ति धानाः । इन्द्रं नरः स्तुवन्तो ब्रह्मकारा उक्था शंसन्तो देववाततमाः ॥
ಆ ಸೋಮ, ಅತ್ಯಂತ ಮಿಶ್ರಿತನಾಗಿ, ಸುತ (ಪಿಷಿತ) ಆಗಿದ್ದಾನೆ—ಅಲ್ಲಿ ಪಕ್ತಿ (ಪಾಕಕ್ರಿಯೆ) ಪಕ್ವವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಧಾನ್ಯಗಳು ಇವೆ. ಇಂದ್ರನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವ ನರರು, ಬ್ರಹ್ಮಕಾರರು (ಪವಿತ್ರ ವಾಣಿಯ ನಿರ್ಮಾತೃಗಳು), ಉಕ್ಥಗಳನ್ನು ಶಂಸಿಸುತ್ತಾ, ದೇವವಾತತಮಾಃ (ದೈವೀ ಶ್ವಾಸದಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೇರಿತರಾದವರು) ಆಗುತ್ತಾರೆ—ಹೀಗೆ ಹವಿಸ್ ಜೀವಂತ ಶಕ್ತಿಪ್ರವಾಹವಾಗುತ್ತದೆ.
Mantra 5
न ते अन्तः शवसो धाय्यस्य वि तु बाबधे रोदसी महित्वा । आ ता सूरिः पृणति तूतुजानो यूथेवाप्सु समीजमान ऊती ॥
ನಿನ್ನ ಶೌರ್ಯಬಲಕ್ಕೆ ಒಳಗಿನ ಮಿತಿ ಇಲ್ಲ; ನಿನ್ನ ಮಹಿಮೆಯಿಂದ ನೀನು ದ್ಯಾವಾ–ಪೃಥಿವಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ ದೂರಮಾಡಿದೆ. ನಿನ್ನ ರಕ್ಷಕ ಊತಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ, ಉತ್ತೇಜಿತನಾಗಿ ಸೂರಿ (ದಾನಶೀಲ) ಅವುಗಳನ್ನು ತುಂಬುತ್ತಾನೆ—ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹಿಂಡು ಸೇರಿ ಚಲಿಸುವಂತೆ—ನಿನ್ನ ಊತಿಯ ಮೂಲಕ.
Mantra 6
एवेदिन्द्रः सुहव ऋष्वो अस्तूती अनूती हिरिशिप्रः सत्वा । एवा हि जातो असमात्योजाः पुरू च वृत्रा हनति नि दस्यून् ॥
ಹೀಗೆಯೇ ಇಂದ್ರನು ಸುಹವ (ಸುಲಭವಾಗಿ ಆಹ್ವಾನಿಸಬಹುದಾದ), ಋಷ್ವ (ಉನ್ನತ) — ನಮ್ಮ ಸಹಾಯವೂ ಪುನಃಪುನಃ ಸಹಾಯವೂ ಆಗಲಿ; ಹರಿಶಿಪ್ರ (ಕಂದು/ತಾಮ್ರ ದಾಡಿಯವನು), ಸತ್ವಾ (ಬಲಿಷ್ಠ ಸತ್ತ್ವವಂತ). ಏಕೆಂದರೆ ಹೀಗೆ ಜನ್ಮದಿಂದಲೇ ಅಜೇಯ ಓಜಸ್ಸುಳ್ಳವನು, ಅನೇಕ ವೃತ್ರಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ದಸ್ಯುಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ತಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.
It calls the community to approach Indra as a trusted friend and mighty giver, and to worship him through Soma and hymns so his protection and strength remove obstacles.
Because the hymn is set inside a sacrificial scene: Soma is pressed and offerings are prepared, while the priests’ hymns (ukthas) are sung to invite Indra’s presence and power.
They are images of obstruction and hostility—outer enemies and inner darkness alike. Indra’s role here is to break what blocks progress and to restore strength, order, and well-being.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.