Opening the text

Sukta 6.29
Bharadvāja Bārhaspatya (Mandala 6 default attribution)
Indra
Triṣṭubh
এই সৰু ত্ৰিষ্টুভ স্তোত্ৰত উপাসকসকলে ইন্দ্ৰক বিশ্বাসযোগ্য সখা আৰু প্ৰবল উপকাৰক হিচাপে মুখ কৰে, ৰক্ষা আৰু বিস্তৃত সহায়ৰ বাবে আহ্বান জনায়। ইন্দ্ৰৰ প্ৰশংসা সোমযজ্ঞৰ পৰিসৰত স্থাপন কৰা হৈছে—চেপা সোম, প্ৰস্তুত আহাৰ আৰু গীত উক্থসমূহ—যাতে যজ্ঞই ইন্দ্ৰৰ অজেয় শক্তিৰ পথ হৈ বাধা (বৃত্ৰ) ভাঙি আৰু বৈৰী শক্তি (দস্যু) দমন কৰে।
Mantra 1
इन्द्रं वो नरः सख्याय सेपुर्महो यन्तः सुमतये चकानाः । महो हि दाता वज्रहस्तो अस्ति महामु रण्वमवसे यजध्वम् ॥
হে নৰসকল, সখ্যৰ বাবে তোমালোক ইন্দ্ৰৰ ওচৰলৈ মুখ ঘুৰাইছা, মহত্ত্বৰ দিশে আগবাঢ়ি, সুমতি (সৎ-বুদ্ধি)ত আনন্দিত। বজ্ৰহস্ত ইন্দ্ৰ নিশ্চয়েই মহান দাতা। সহায়ৰ বাবে মহৎ, মনোহৰজনক ইন্দ্ৰলৈ যজ্ঞ কৰা—যাতে বিশাল অনুগ্ৰহ তোমালোকৰ ভিতৰত অৱতৰি আহে।
Mantra 2
आ यस्मिन्हस्ते नर्या मिमिक्षुरा रथे हिरण्यये रथेष्ठाः । आ रश्मयो गभस्त्योः स्थूरयोराध्वन्नश्वासो वृषणो युजानाः ॥
যাৰ হাতে নৰ্য (পৌৰুষ) শক্তিসমূহ একত্ৰিত, যাৰ সুৱৰ্ণ ৰথত তেওঁ ৰথিষ্ঠ (ৰথত স্থিত) হৈ থাকে। তেওঁৰ দুটা দৃঢ় হস্ত-গভস্তিত ৰশ্মি (ৰশি) স্থাপন কৰা; পথত বলবান, বৃষভ-সদৃশ অশ্বসমূহ যুজান (যোক্ত) হৈ আগবাঢ়ে—এইদৰে বাধা অতিক্ৰম কৰোৱা শক্তি আহে।
Mantra 3
श्रिये ते पादा दुव आ मिमिक्षुर्धृष्णुर्वज्री शवसा दक्षिणावान् । वसानो अत्कं सुरभिं दृशे कं स्वर्ण नृतविषिरो बभूथ ॥
শ্ৰীৰ বাবে তোমাৰ পদযুগল দান-ক্ৰিয়াত আগবাঢ়িছে; তুমি ধৃষ্ট, বজ্ৰধাৰী, শৱসা (বল)ত মহৎ, দক্ষিণাৱান্ (দানশক্তিত সমৃদ্ধ)। দৰ্শনৰ বাবে সুগন্ধি অট্ক (আবৰণ/চাদৰ) পৰিধান কৰি তুমি সূৰ্যৰ দৰে হৈ উঠিছা—যুদ্ধ-নৃত্যত তীব্ৰ, গতি-ত ক্ষিপ্ৰ।
Mantra 4
स सोम आमिश्लतमः सुतो भूद्यस्मिन्पक्तिः पच्यते सन्ति धानाः । इन्द्रं नरः स्तुवन्तो ब्रह्मकारा उक्था शंसन्तो देववाततमाः ॥
সেই সোম, অতি মিশ্ৰিত (আমিশ্লতম) ৰূপে, সুতো (নিষ্পেষিত) হৈ উঠিল—য’ত পাক্তি (ৰন্ধন) পচে, আৰু ধান্যসমূহ আছে। ইন্দ্ৰক স্তৱন কৰা নৰসকল, ব্ৰহ্মকাৰ (পবিত্ৰ বাক্য-নির্মাতা), উক্থ (স্তোত্র) শংসা কৰি, দেৱবাততমা (দৈৱ প্ৰাণ-বায়ুত অধিক প্ৰেৰিত) হৈ উঠে—এইদৰে আহুতি জীৱন্ত শক্তিধাৰা হৈ পৰে।
Mantra 5
न ते अन्तः शवसो धाय्यस्य वि तु बाबधे रोदसी महित्वा । आ ता सूरिः पृणति तूतुजानो यूथेवाप्सु समीजमान ऊती ॥
তোমাৰ এই শৱস্ (বল)-ৰ অন্তৰ সীমা নাই; তোমাৰ মহিমাৰে দ্যৌ আৰু পৃথিৱী দুয়ো বিস্তাৰিত হৈ পৃথককৈ থিয় দিলে। সেই দুয়োলৈ সূৰিঃ (উজ্জ্বল দাতা) তূতুজান—উদ্দীপিত আৰু প্ৰেৰিত—আহে, তোমাৰ ঊতি (ৰক্ষাসাহায্য)ৰে সিহঁতক পূৰ্ণ কৰে; যেন পানীত একেলগে গতি কৰা গৰুৰ দল।
Mantra 6
एवेदिन्द्रः सुहव ऋष्वो अस्तूती अनूती हिरिशिप्रः सत्वा । एवा हि जातो असमात्योजाः पुरू च वृत्रा हनति नि दस्यून् ॥
এৱেই ইন্দ্ৰ সুহৱ—সুকল্যাণে আহ্বানযোগ্য—ঋষ্ব (উচ্চ) হওক; আমাৰ ঊতি আৰু পুনঃ ঊতি হওক; হিৰিশিপ্ৰ (তাম্ৰবৰ্ণ দাড়িওলা), সত্বা (বলৱান সত্তা)। কিয়নো এইদৰে জন্মৰে অসমাত্য-ওজাঃ (অজেয় শক্তি) লৈ তেওঁ বহু বৃত্ৰক বধ কৰে আৰু দস্যুসকলক নীচলৈ দমন কৰে।
It calls the community to approach Indra as a trusted friend and mighty giver, and to worship him through Soma and hymns so his protection and strength remove obstacles.
Because the hymn is set inside a sacrificial scene: Soma is pressed and offerings are prepared, while the priests’ hymns (ukthas) are sung to invite Indra’s presence and power.
They are images of obstruction and hostility—outer enemies and inner darkness alike. Indra’s role here is to break what blocks progress and to restore strength, order, and well-being.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.