Khanda 2

Verse 2.1

यदि मन्यसे सुवेदेति दभ्रमेवापि नूनं त्वं वेत्थ ब्रह्मणो रूपम् । यदस्य त्वं यदस्य देवेष्वथ नु मीमांस्यमेव ते मन्ये विदितम् ॥१॥

నీవు ‘నేను దీనిని బాగా తెలుసుకున్నాను’ అని అనుకుంటే, నిశ్చయంగా నీవు బ్రహ్మ స్వరూపంలో కొద్దిపాటి భాగమే తెలుసుకున్నావు—అది నీలో ఉన్న అంసం, దేవతలలో ఉన్న అంసం మాత్రమే. అందువల్ల నీవు ‘తెలిసింది’ అని భావించేది కూడా నా దృష్టిలో ఇంకా విచారణీయమే.

Verse 2.2

नाहं मन्ये सुवेदेति नो न वेदेति वेद च । यो नस्तद्वेद तद्वेद नो न वेदेति वेद च ॥२॥

నేను ‘దీనిని బాగా తెలుసు’ అని అనుకోను; అలాగే ‘నాకు తెలియదు’ అని కూడా అనుకోను. మనలో ఎవడు ఆ (బ్రహ్మం)ను తెలుసునో, వాడే దానిని తెలుసును; అలాగే అది సాధారణంగా తెలిసే విషయవస్తువు కాదని కూడా అతడు తెలుసును।

Verse 2.3

यस्यामतं तस्य मतं मतं यस्य न वेद सः । अविज्ञातं विजानतां विज्ञातमविजानताम् ॥३॥

ఎవరికైతే అది (బ్రహ్మం) ఆలోచనకు వస్తువుగా నిలవదో, అతనికే అది నిజంగా తెలిసినదవుతుంది; ‘నేను తెలుసు’ అని భావించేవాడు దానిని తెలియనివాడే. దానిని విషయవస్తువుగా తెలిసినవారికి అది అజ్ఞాతం; విషయవస్తువుగా తెలియనివారికి అది జ్ఞాతం।

Verse 2.4

प्रतिबोधविदितं मतममृतत्वं हि विन्दते । आत्मना विन्दते वीर्यं विद्यया विन्दतेऽमृतम् ॥४॥

ప్రతి బోధక్షణంలో తెలిసేది—అదే యథార్థ జ్ఞానం; ఎందుకంటే దాని ద్వారానే నిశ్చయంగా అమృతత్వం లభిస్తుంది. ఆత్మ ద్వారా బలం (వీర్యం) లభిస్తుంది; విద్య ద్వారా అమృతత్వం లభిస్తుంది।

Verse 2.5

इह चेदवेदीदथ सत्यमस्ति न चेदीहावेदीन्महती विनष्टिः । भूतेषु भूतेषु विचित्य धीराः प्रेत्यास्माल्लोकादमृता भवन्ति ॥५॥

ఇక్కడే (ఈ జన్మలోనే) ఆ బ్రహ్మను తెలిసికొంటే, నిజమే—లక్ష్యం సిద్ధమవుతుంది. ఇక్కడ తెలియకపోతే మహా నష్టం. ప్రతి భూతంలో భూతంలో ఆయననే విచారించి గ్రహించిన ధీరులు, ఈ లోకాన్ని విడిచి అమృతత్వాన్ని పొందుతారు.