
Sukta 7.87
Vasiṣṭha (traditional for RV 7.87)
Varuṇa
Triṣṭubh
వసిష్ఠుడు పలికిన ఈ వరుణ స్తోత్రం, ఋతాన్ని నిలబెట్టే దేవుడిగా వరుణుణ్ని ప్రశంసిస్తుంది—సూర్యుని మార్గాన్ని చెక్కి, నదులను క్రమబద్ధమైన ప్రవాహపథాల్లో ప్రవహింపజేసినవాడిగా. ఇది విశ్వపాలన నుండి గూఢోపదేశానికి సాగుతుంది: “అభేద్య గో” యొక్క రక్షిత రహస్యాన్ని, వాక్కు యొక్క దాగిన అడుగును వరుణుడు వెల్లడిస్తాడు. చివరికి అదితి నియమాల కింద కరుణ, నిర్దోషత్వం, దీర్ఘకాల క్షేమం కోసం ప్రార్థనతో ముగుస్తుంది.
Mantra 1
रदत्पथो वरुणः सूर्याय प्रार्णांसि समुद्रिया नदीनाम् । सर्गो न सृष्टो अर्वतीॠतायञ्चकार महीरवनीरहभ्यः ॥
వరుణుడు సూర్యునికై మార్గాలను చెక్కాడు; సముద్రానికి చేరే నదుల ప్రవాహధారలను ప్రవహింపజేశాడు. విడిచిపెట్టిన సర్గంలా, అతడు ఋత మార్గంలో ప్రవహించే జలధారలను చలింపజేశాడు; ఇంకా దినముల కొరకు మహత్తర భూమి-క్షేత్రాలను నిర్మించాడు—జీవితం క్రమబద్ధ విస్తారంలో సాగుటకు.
Mantra 2
आत्मा ते वातो रज आ नवीनोत्पशुर्न भूर्णिर्यवसे ससवान् । अन्तर्मही बृहती रोदसीमे विश्वा ते धाम वरुण प्रियाणि ॥
హే వరుణా! నీ ఆత్మయే వాయు—ప్రాణం—గా మారి రజః, మధ్యలోకాలను నూతనపరుస్తుంది; వేగంగా సంచరించే శక్తిలా అది మా అంతః-పశుచరము—అంతర మేతభూమి—వృద్ధికై త్వరపడుతుంది. ఈ రెండు విశాల లోకాలు—పృథివి మరియు ద్యౌ—లో నీ ప్రియ ధామములన్నీ స్థాపితమై ఉన్నాయి; అక్కడ ఋత నియమం నిలిచి, ఆత్మ నివసించగలదు.
Mantra 3
परि स्पशो वरुणस्य स्मदिष्टा उभे पश्यन्ति रोदसी सुमेके । ऋतावानः कवयो यज्ञधीराः प्रचेतसो य इषयन्त मन्म ॥
వరుణుని సర్వత్ర వ్యాపించిన, అత్యంత జాగ్రత్తగల స్పశులు (కాపలాదారులు) సుందర నియమంలో ఉన్న రెండు లోకాలు—ద్యౌ, పృథివి—ని దర్శిస్తారు. ఋతంతో నిండిన, యజ్ఞంలో ధీరబుద్ధి గల కవులు, ప్రచేతసులు, మనలో సత్యం వైపు నడిపించే ప్రేరిత మనస్సు (మన్మ)ను ఉద్దీపింపజేస్తారు.
Mantra 4
उवाच मे वरुणो मेधिराय त्रिः सप्त नामाघ्न्या बिभर्ति । विद्वान्पदस्य गुह्या न वोचद्युगाय विप्र उपराय शिक्षन् ॥
స్పష్టమైన బుద్ధి (మేధి) కోరే నాతో వరుణుడు పలికెను: ‘అఘ్న్యా—అవధ్య గోవు—త్రిః సప్త నామాలను ధరిస్తుంది.’ వాక్యపు పదం (అడుగు/చరణం) యొక్క గుహ్యార్థాన్ని తెలిసికొని కూడా, దానిని బహిరంగంగా చెప్పలేదు—యుగయుగాలకై, ఆపార తీర (ఉపర) బోధకై, విప్రునికి శిక్షణ ఇస్తూ.
Mantra 5
तिस्रो द्यावो निहिता अन्तरस्मिन्तिस्रो भूमीरुपराः षड्विधानाः । गृत्सो राजा वरुणश्चक्र एतं दिवि प्रेङ्खं हिरण्ययं शुभे कम् ॥
ఈ అంతరంలో మూడు ద్యౌలు స్థాపించబడ్డాయి; అలాగే మూడు భూములు పైస్థాయి ఆధారాలుగా—లోకాల యొక్క షడ్విధాన విన్యాసం. గృత్స్ (నిపుణ) రాజైన వరుణుడు, దీప్తిమంత కర్తగా, దివిలో ఆత్మ యొక్క శుభానందార్థం స్వర్ణమయ ఊగిసలాడే ఆసనాన్ని నిర్మించాడు.
Mantra 6
अव सिन्धुं वरुणो द्यौरिव स्थाद्द्रप्सो न श्वेतो मृगस्तुविष्मान् । गम्भीरशंसो रजसो विमानः सुपारक्षत्रः सतो अस्य राजा ॥
వరుణుడు మహా సింధుపై, ద్యౌ (ఆకాశం) వలెనే పైగా స్థితుడై ఉన్నాడు—శ్వేత ద్రప్స (ప్రకాశ బిందువు) వలె, తేజస్సుతో, అత్యంత బలవంతుడై, చలించే మృగంలా. అతని వాక్యం గంభీరమైనది; రజస్ (మధ్యలోకాలను) కొలిచేవాడు. సుదృఢమైన, దూరవరకు వ్యాపించే రక్షణాధికారంతో, ఈ సత్ (అస్తిత్వం) యొక్క రాజు అతడే—ఋతాన్ని కాపాడేవాడు.
Mantra 7
यो मृळयाति चक्रुषे चिदागो वयं स्याम वरुणे अनागाः । अनु व्रतान्यदितेॠधन्तो यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
అపరాధం చేసినవానికీ కరుణ చూపగలవాడు—ఓ వరుణా, మేము అనాగాః (నిర్దోషులు) కావాలని. అదితి వ్రతాలను అనుసరించి వృద్ధి చెందుతూ, ఆ విశాల నియమంతో సమన్వయంగా, మీరు మమ్మల్ని ఎల్లప్పుడూ స్వస్తి (క్షేమం)తో కాపాడండి.
It presents Varuṇa as the power that keeps the universe and human life in right order (ṛta), and it asks him to forgive faults and protect the worshipper with lasting well-being (svasti).
These are signs of ṛta in nature: Varuṇa is praised as the one who sets stable courses—Sun moving on its track and waters moving in lawful channels—showing his governance of order.
It is an esoteric teaching: the ‘inviolate Cow’ often symbolizes sacred speech, light, or nourishing abundance, and “thrice seven” hints at a structured, hidden set of names/levels that Varuṇa reveals only indirectly to the seer.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.