Sukta 95

Mantra 1

हये जाये मनसा तिष्ठ घोरे वचांसि मिश्रा कृणवावहै नु । न नौ मन्त्रा अनुदितास एते मयस्करन्परतरे चनाहन् ॥

హే జాయా, ఈ ఘోర సమయంలో మనసుతో స్థిరంగా నిలువు; ఇప్పుడు మన వచనాలను కలిపి ఒక సమ్మేళన సౌహార్ద్యంగా చేసుకుందాం. మా ఈ మంత్రాలు అనుదిత (అనుచ్చరిత) కావు, నిరాధారమూ కావు; ఇవి మాధుర్యాన్ని కలిగించి, మరింత దూరమైన దినాలనూ తమ శక్తితో తాకి ప్రభావితం చేస్తాయి.

Mantra 2

किमेता वाचा कृणवा तवाहं प्राक्रमिषमुषसामग्रियेव । पुरूरवः पुनरस्तं परेहि दुरापना वात इवाहमस्मि ॥

నీ ఈ వాచంతో నేను ఏమి చేయాలి? నేను ఉషస్సుల అగ్రిమిలా ముందుకు సాగిపోయాను. హే పురూరవస్, మళ్లీ నీ ఇంటికి తిరిగి వెళ్లు; నేను దురాపనా—పట్టుబడనిది—గాలిలా.

Mantra 3

इषुर्न श्रिय इषुधेरसना गोषाः शतसा न रंहिः । अवीरे क्रतौ वि दविद्युतन्नोरा न मायुं चितयन्त धुनयः ॥

శోభకై బాణంలా, ఇషుధి (తూణీరు) లోని నిల్వలాగా, గో-లాభంలా, వందల వేగంలా—అలాగే మా క్రతు (దృఢ సంకల్పం) మెరిపింది. కాని క్రతులో వీరుడు లేకపోతే, ఈ ధునయః (కంపింపజేసే శక్తులు) పిలుపును వినవు; వ్యాకుల ప్రయత్నపు మాయుం (ఆర్తనాదం) ను కూడా గుర్తించవు.

Mantra 4

सा वसु दधती श्वशुराय वय उषो यदि वष्ट्यन्तिगृहात् । अस्तं ननक्षे यस्मिञ्चाकन्दिवा नक्तं श्नथिता वैतसेन ॥

ఆమె, వసు (అంతఃసంపద) ధరించి, ఉషస్సు వేళ శ్వశురుని వంటి జ్యేష్ఠ శక్తికై వయః (జీవరసం/వృద్ధి) కోరుతుంది; ఆపై ఆమె ఇంటివైపు తిరుగుతుంది—ఆ లక్ష్యానికే, అక్కడ పగలు-రాత్రి వైతసేన చేత బంధాలు తెగుతుంటాయి.

Mantra 5

त्रिः स्म माह्नः श्नथयो वैतसेनोत स्म मेऽव्यत्यै पृणासि । पुरूरवोऽनु ते केतमायं राजा मे वीर तन्वस्तदासीः ॥

రోజులో మూడుసార్లు వైతసేన ముడిని తెంచుతాడు; అవ్యత్యై (అవిచ్ఛిన్న కొనసాగింపు) కొరకు నీవు నన్ను పరిపూర్ణం చేస్తావు. ఓ పురూరవస్, నీ కేత (ప్రకాశ-చిహ్నం) ను అనుసరించి నేను వచ్చాను; ఓ వీరా, అప్పుడు నీవే నా రాజు—నా తన్వః (దేహధారిత సత్తా) యొక్క బలం.

Mantra 6

या सुजूर्णिः श्रेणिः सुम्नआपिर्ह्रदेचक्षुर्न ग्रन्थिनी चरण्युः । ता अञ्जयोऽरुणयो न सस्रुः श्रिये गावो न धेनवोऽनवन्त ॥

అవి వేగంగా ప్రవహించే శ్రేణులు—సుమ్నం (కృప/శుభం)తో సమృద్ధిగా, హృదయంలో దృష్టి కలిగినవి—గంతులు పడినవి కాదు, స్వేచ్ఛగా సంచరించేవి. అరుణ అంజనధారల వలె అవి ప్రవహిస్తాయి; శ్రీ (శోభ) మరియు వృద్ధి కోసం అవి ముందుకు వస్తాయి—గోవుల వలె, ఎప్పుడూ తరుగని పాలిచ్చే ధేనువుల వలె.

Mantra 7

समस्मिञ्जायमान आसत ग्ना उतेमवर्धन्नद्यः स्वगूर्ताः । महे यत्त्वा पुरूरवो रणायावर्धयन्दस्युहत्याय देवाः ॥

నీ జన్మక్షణంలోనే ప్రకాశవంతమైన శక్తులు అక్కడున్నాయి; నదులూ—సుగూర్త (సరైన మార్గంలో నడిపింపబడిన)గా—నిన్ను వృద్ధి చేశాయి. ఓ పురూరవస్, మహత్తర కార్యం కోసం దేవులు నిన్ను యుద్ధానికి బలపరిచారు—దస్యు‑హత్య కోసం, అంధకారాన్ని కలిగించే విఘ్నకారుల సంహారానికి.

Mantra 8

सचा यदासु जहतीष्वत्कममानुषीषु मानुषो निषेवे । अप स्म मत्तरसन्ती न भुज्युस्ता अत्रसन्रथस्पृशो नाश्वाः ॥

కానీ ఆ అమానుష చలనాల మధ్య మనిషి అక్కడ నివసించబోతే, వారు మానవ నశ్వర దేహాన్ని విడిచిపెడతారు—అప్పుడు వారు నిలవరు. వారు నన్ను చూసి భయంతో పారిపోతారు—రథాన్ని తాకే గుర్రాలు ఉలిక్కిపడి దూరమయ్యేలా.

Mantra 9

यदासु मर्तो अमृतासु निस्पृक्सं क्षोणीभिः क्रतुभिर्न पृङ्क्ते । ता आतयो न तन्वः शुम्भत स्वा अश्वासो न क्रीळयो दन्दशानाः ॥

మర్త్యుడు—అస్పృశ్యుడు—భూమిస్థ శక్తులతోను వివేకసంపన్న సంకల్పాలతోను అమృతులతో కలవకపోతే, అప్పుడు ఆ ప్రేరణలు అతని దేహాన్ని అలంకరించవు; అవి అతనివే అయినా సమన్వయంలేక—ఆటపట్టే అశ్వాలవలె, కరిచుతూ చంచలంగా—మిగిలిపోతాయి.

Mantra 10

विद्युन्न या पतन्ती दविद्योद्भरन्ती मे अप्या काम्यानि । जनिष्टो अपो नर्यः सुजातः प्रोर्वशी तिरत दीर्घमायुः ॥

పరుగెత్తే మెరుపురేఖలా ఆమె మెరుస్తూ, నాకు దాగి ఉన్న కామ్యమైన వాటిని తీసుకొస్తుంది. ‘అతడు జన్మించాడు’—అప్సుజ (జలజ) నర్యుడు, సుజాతుడు; ఊర్వశీ అతనిని దాటి దీర్ఘాయుష్కు చేర్చుగాక.

Mantra 11

जज्ञिष इत्था गोपीथ्याय हि दधाथ तत्पुरूरवो म ओजः । अशासं त्वा विदुषी सस्मिन्नहन्न म आशृणोः किमभुग्वदासि ॥

నీవు ఇట్లానే జన్మించావు; అందుకే, ఓ పురూరవా, రక్షణార్థం ఆ ఓజస్సును నాలో నీవు స్థాపించావు. కానీ, తెలిసినదాన్నే అయినా, ఆ రోజున నేను నిన్ను ఆజ్ఞాపించలేదు; నీవు నా మాట వినలేదు—అయితే ఆనందంలో భాగం పొందనివాడిలా ఎందుకు మాట్లాడుతున్నావు?

Mantra 13

प्रति ब्रवाणि वर्तयते अश्रु चक्रन्न क्रन्ददाध्ये शिवायै । प्र तत्ते हिनवा यत्ते अस्मे परेह्यस्तं नहि मूर मापः ॥

నేను ప్రత్యుత్తరం పలుకుతున్నాను; కన్నీళ్లు వెనుదిరుగుతున్నాయి—అతడు ఏడుస్తున్నాడు, కాని శివ-శాంతి కోసం కాదు. మన వద్ద నీకు చెందినదేదో దానిని నేను ముందుకు నెడుతున్నాను; ఇక్కడి నుంచి పో, అస్తమయ దిశకు తొలుగు—ఓ మూఢా, నా దగ్గరకు రాకుము.

Mantra 14

सुदेवो अद्य प्रपतेदनावृत्परावतं परमां गन्तवा उ । अधा शयीत निॠतेरुपस्थेऽधैनं वृका रभसासो अद्युः ॥

ఈ రోజు సుదేవుడు (సు-దేవ) తిరిగి చూడకుండా ఎగిరిపోవచ్చు—అత్యంత దూరమైన పరావత్‌కు, ఆ పరమ పారం వైపు. అప్పుడు అతడు నిరృతి (నిర్రృతి) ఒడిలో శయనిస్తాడు; అప్పుడు ఉగ్ర వృకాలు అతనిని పట్టుకుంటాయి.

Mantra 15

पुरूरवो मा मृथा मा प्र पप्तो मा त्वा वृकासो अशिवास उ क्षन् । न वै स्त्रैणानि सख्यानि सन्ति सालावृकाणां हृदयान्येता ॥

ఓ పురూరవస్, మరణించకు; వినాశంలో ముందుకు పడిపోకు. అశివమైన, క్రూర వృకాలు నిన్ను చీల్చకూడదు. ఎందుకంటే స్త్రైణ (స్త్రీ-సంబంధ) సఖ్యాలు నిలవవు; సాలావృక—బయటికి మిత్రుడు, లోపలికి భక్షకుడు—అటువంటి హృదయాలే వారికి.

Mantra 16

यद्विरूपाचरं मर्त्येष्ववसं रात्रीः शरदश्चतस्रः । घृतस्य स्तोकं सकृदह्न आश्नां तादेवेदं तातृपाणा चरामि ॥

నేను, బహురూపిణి శక్తిగా, మానవుల మధ్య సంచరిస్తూ, రాత్రులూ నాలుగు ఋతువులూ గడిచేంతవరకు నివసించి, రోజుకు ఒక్కసారి మాత్రమే ఘృత-మాధుర్యపు ఒక చుక్కను ఆస్వాదించాను—అదే, ఆ పరిమాణమే, నాకు తృప్తి; ఆ తృప్తితోనే నేను సంచరిస్తాను.

Mantra 17

अन्तरिक्षप्रां रजसो विमानीमुप शिक्षाम्युर्वशीं वसिष्ठः । उप त्वा रातिः सुकृतस्य तिष्ठान्नि वर्तस्व हृदयं तप्यते मे ॥

నేను వసిష్ఠుడు, అంతరిక్షంలో సంచరించి రజసు లోకాలను కొలిచే ఉర్వశీని బోధించి (తిరిగి రప్పించ) యత్నిస్తున్నాను. సుకృతస్య (న్యాయకర్మ) యొక్క దానం/అర్పణం నీ సమీపంలో నిలిచింది; తిరిగి రా—నా హృదయం మండుతోంది.

Mantra 18

इति त्वा देवा इम आहुरैळ यथेमेतद्भवसि मृत्युबन्धुः । प्रजा ते देवान्हविषा यजाति स्वर्ग उ त्वमपि मादयासे ॥

ఓ ఐళా! ఈ దేవులు నీతో ఇలా అన్నారు—ఇలా నీవు మృత్యువుకు బంధువు, మర్త్యత్వానికి బద్ధుడవు అవుతావు. అయినా నీ ప్రజ హవిస్‌తో దేవులను యజిస్తుంది; నీవు కూడా స్వర్గపు ప్రకాశంలో దివ్యానందాన్ని అనుభవించగలవు.