Sukta 94

Mantra 1

प्रैते वदन्तु प्र वयं वदाम ग्रावभ्यो वाचं वदता वदद्भ्यः । यदद्रयः पर्वताः साकमाशवः श्लोकं घोषं भरथेन्द्राय सोमिनः ॥

ఇవి (రాళ్లు) ముందుగా పలకనివ్వండి; మేమూ పలుకుదాం. పలికేవారిలో, పీడన-రాళ్లైన గ్రావలకు వాక్యాన్ని పలకండి. ఆ రాళ్లు—పర్వతసమానంగా, కలిసి వేగంగా—సోమధారుల తరఫున ఇంద్రునికి స్తోత్ర-శ్లోకమును, ప్రతిధ్వనించే ఘోషను మోసుకొస్తాయి.

Mantra 2

एते वदन्ति शतवत्सहस्रवदभि क्रन्दन्ति हरितेभिरासभिः । विष्ट्वी ग्रावाणः सुकृतः सुकृत्यया होतुश्चित्पूर्वे हविरद्यमाशत ॥

ఇవి (గ్రావాణః) వందలుగా, వేలలుగా పలుకుతున్నట్లు; హరితవర్ణ ముఖాలతో చుట్టూ గర్జిస్తూ కేకలు వేస్తున్నాయి. సుగఠితమైన పీడన-రాళ్లు తమ సుకృత కార్యంతో—హోతృ యొక్క ప్రాచీనమైన, భక్ష్యమైన హవిస్సును కూడా—సాధించాయి.

Mantra 3

एते वदन्त्यविदन्नना मधु न्यूङ्खयन्ते अधि पक्व आमिषि । वृक्षस्य शाखामरुणस्य बप्सतस्ते सूभर्वा वृषभाः प्रेमराविषुः ॥

ఇవి పలుకుతున్నాయి; వాహనం లేకుండానే మధువును కనుగొన్నాయి; పక్వమైన ఆమిషిపై పై నుంచి ఊగిస్తూ పీడిస్తున్నాయి. అరుణ వృక్ష శాఖలా దెబ్బకొడుతున్నాయి; సుభారవాహక వృషభాలు ముందుగా గర్జించాయి.

Mantra 4

बृहद्वदन्ति मदिरेण मन्दिनेन्द्रं क्रोशन्तोऽविदन्नना मधु । संरभ्या धीराः स्वसृभिरनर्तिषुराघोषयन्तः पृथिवीमुपब्दिभिः ॥

వారు విశాల వాణిని పలుకుతారు; మదిరా-ఉల్లాసంతో ఇంద్రుని పిలుస్తూ, ప్రత్యక్షంగా మధువును కనుగొన్నారు. కలిసి పట్టుకొని, ధీరులు తమ స్వసృ-సోదరీలతో నర్తించారు; తమ ప్రతిధ్వనులతో భూమిని గర్జింపజేస్తూ.

Mantra 5

सुपर्णा वाचमक्रतोप द्यव्याखरे कृष्णा इषिरा अनर्तिषुः । न्यङ्नि यन्त्युपरस्य निष्कृतं पुरू रेतो दधिरे सूर्यश्वितः ॥

సుపర్ణులు (సుందర-పక్షులు) వాక్‌ (వాణి)ను నిర్మించారు; ద్యౌలోకపు ఖాళీ గుహలో కృష్ణ, వేగవంతులు (ఇషిరా) నర్తించారు. వారు క్రిందికి సాగుతారు—పై లోకపు నిష్కృత (కత్తిరించి/ఉత్కీర్ణించిన) స్థలమునకు; సూర్య-శ్విత్‌ (సూర్య తేజస్సుతో దీప్తులు) వారు విస్తారమైన రేతస్‌ (బీజం/వీర్యం)ను నిలిపారు.

Mantra 6

उग्रा इव प्रवहन्तः समायमुः साकं युक्ता वृषणो बिभ्रतो धुरः । यच्छ्वसन्तो जग्रसाना अराविषुः शृण्व एषां प्रोथथो अर्वतामिव ॥

ఉగ్రులవలె ముందుకు దూసుకుపోతూ వారు సమాయమై లాగారు; ఏకంగా యుక్తులై, వృషభులు (బలవంతులు) ధుర్‌ (జూవ దండాలు)ను మోస్తున్నారు. వారు ఊపిరాడక, గ్రసిస్తూ గర్జించినప్పుడు, గుర్రాల మ్రోగుడిలా వారి ప్రోథథ (గంభీర గర్జన) వినిపిస్తుంది.

Mantra 7

दशावनिभ्यो दशकक्ष्येभ्यो दशयोक्त्रेभ्यो दशयोजनेभ्यः । दशाभीशुभ्यो अर्चताजरेभ्यो दश धुरो दश युक्ता वहद्भ्यः ॥

పది అవని (పట్టీలు), పది కక్ష్య (గిర్థ్/బంధాలు), పది యోక్త్ర (జూవ/జోడింపు), పది యోజన (బంధనాలు)—వాటిని స్తుతించండి. పది భీశు (రెయిన్లు/కట్టుబాట్లు), అజర (అవినాశి) వాటిని అర్చించండి. పది ధుర్‌ (జూవ దండాలు), పది యుక్త వాహకులు—భారాన్ని మోసేవారు.

Mantra 8

ते अद्रयो दशयन्त्रास आशवस्तेषामाधानं पर्येति हर्यतम् । त ऊ सुतस्य सोम्यस्यान्धसोंऽशोः पीयूषं प्रथमस्य भेजिरे ॥

ఆ అద్రయః (సోమ పీడన శిలలు) దశయంత్రాలతో యుక్తమై, వేగవంతములు; వాటి హరిత-సువర్ణమైన, ఇష్టమైన ఆధానం (స్థాపన) చుట్టూ పరిభ్రమిస్తుంది. పీడిత సోమస్య సోమ్య అంధసః అంʼశస్య ప్రథమ మధురసారం—ఆనందపు పీయూషం—వాటే తమకై స్వీకరిస్తాయి.

Mantra 9

ते सोमादो हरी इन्द्रस्य निंसतेंऽशुं दुहन्तो अध्यासते गवि । तेभिर्दुग्धं पपिवान्त्सोम्यं मध्विन्द्रो वर्धते प्रथते वृषायते ॥

ఆ సోమాద హరీ (ఇంద్రుని అశ్వములు) సమీపమై వస్తాయి; సోమ-అంʼశువును దుహిస్తూ ‘గవి’ (గౌ—దీప్త క్షేత్రం) పై అధ్యాసిస్తాయి. వాటిచే దుహితమైన సోమ్య మధువును పానంచేసి ఇంద్రుడు వర్ధిల్లుతాడు—విస్తరిస్తాడు; వృషా-శక్తిగా ప్రకాశిస్తాడు.

Mantra 10

वृषा वो अंशुर्न किला रिषाथनेळावन्तः सदमित्स्थनाशिताः । रैवत्येव महसा चारवः स्थन यस्य ग्रावाणो अजुषध्वमध्वरम् ॥

మీ కొరకు సోమ-అంʼశు వృషా (వృషభ-బలం); ప్రహారంలో మీరు ఎప్పుడూ విఫలమవరు. ఇళా-సంపన్నులై, సదా స్తన-ఆహారంతో పోషింపబడండి. రైవతీ వలె మహిమతో శోభించి, ప్రకాశించండి—ఓ గ్రావాణః—మధ్వర (యజ్ఞం) ను ఆనందంగా అంగీకరించినవారా.

Mantra 11

तृदिला अतृदिलासो अद्रयोऽश्रमणा अशृथिता अमृत्यवः । अनातुरा अजराः स्थामविष्णवः सुपीवसो अतृषिता अतृष्णजः ॥

ఓ సోమపేషణంలోని అద్రి (పేషణశిలలారా), మీరు దృఢులు, అఖండులు; శ్రమలేని వారు, శిథిలం కానివారు—కర్మలో అమృతస్వరూపులు. మీరు అనాతురులు, అజరులు; అవిష్ణు—చలించని బలంలో స్థిరులు. రససంపన్నులు, అతృష్ణులు; అతృష్ణ ఆనందం నుండి జనించినవారు.

Mantra 12

ध्रुवा एव वः पितरो युगेयुगे क्षेमकामासः सदसो न युञ्जते । अजुर्यासो हरिषाचो हरिद्रव आ द्यां रवेण पृथिवीमशुश्रवुः ॥

యుగయుగాలుగా మీ పితరులు ధృఢులు, క్షేమాన్ని కోరువారు; సదస్సు అధిపతులవలె మిమ్మల్ని కార్యంలో యోగం చేస్తారు. అజరులు, హరిషాచ్—హరిత-కాంచన గమనముగలవారు, హరిద్రవ—పీతవర్ణ కాంతితో ప్రవహించువారు, మీ రవంతో ద్యౌను పృథివినీ ప్రతిధ్వనింపజేస్తారు.

Mantra 13

तदिद्वदन्त्यद्रयो विमोचने यामन्नञ्जस्पा इव घेदुपब्दिभिः । वपन्तो बीजमिव धान्याकृतः पृञ्चन्ति सोमं न मिनन्ति बप्सतः ॥

విమోచన క్షణంలో ఈ అద్రులు ఇదే ప్రకటిస్తాయి; ప్రత్యుత్తర ఘాతాలతో వేగవంతమైన అంజస్పా (శీఘ్ర-పేషకులు) వలె. విత్తనాన్ని చల్లువారిలా, పక్వ ధాన్యాకృతిని చేయువారిలా, వారు సోమాన్ని చల్లుతారు; శ్రమిస్తూ కూడా దానిని తగ్గించరు.

Mantra 14

सुते अध्वरे अधि वाचमक्रता क्रीळयो न मातरं तुदन्तः । वि षू मुञ्चा सुषुवुषो मनीषां वि वर्तन्तामद्रयश्चायमानाः ॥

పిండిన సోమార్పణంలో, అవిచ్ఛిన్న అధ్వర యజ్ఞంలో, మీరు వాచాన్ని దానిపై స్థాపించారు—ఆటలో పిల్లలు తమ మాతను తాకి తొక్కినట్లు. సుసువుషః—బాగా పిండబడిన—మనీషా (అంతఃప్రేరిత బుద్ధి/చింతన)ను పూర్తిగా విప్పండి; అలాగే వెదుకుతూ-సేకరిస్తూ ఉన్న అద్రి (సోమ పేషణ శిలలు) తమ నియత పరిభ్రమణంలో తిరుగుతూ కదలుగాక.