Opening the text

Sukta 10.59
Āyuṣ (life) and the banishment of Nirṛti (dissolution); protective/āyuṣya orientation
त्रिष्टुभ् (probable; longer pādas with complex cadence)
ఈ సూక్తం ఆయుష్యమైన (జీవరక్షక) ప్రార్థన. జీవశక్తి “ఇంకా దూరంగా, ఎల్లప్పుడూ కొత్తగా” సాగే నిరంతర జీవనప్రవాహంలో ముందుకు సాగాలని ప్రేరేపిస్తూ, క్షయం–విలయాల శక్తి అయిన నిరృతిని దూరం చేయమని వేడుకుంటుంది. దృష్టి, శ్వాస, జీవానందం తిరిగి కలగాలని, ఉదయించే సూర్యుణ్ని దీర్ఘకాలం నిర్బంధం లేకుండా దర్శించగలగాలని కోరుతుంది—ఇవి పునరుజ్జీవిత ప్రాణశక్తి, శుభలక్షణాల సూచనలు. చివరి రక్షణాత్మక భాగంలో పోషక శక్తులను (ఇంద్రుని ప్రేరణతో కూడి) ఆహ్వానించి, బాధను తొలగించి, ఆరాధకుని ఏ హానీ కూడా తాకకుండా ఉండాలని ప్రార్థిస్తుంది.
Mantra 1
प्र तार्यायुः प्रतरं नवीय स्थातारेव क्रतुमता रथस्य । अध च्यवान उत्तवीत्यर्थं परातरं सु निॠतिर्जिहीताम् ॥
మా ఆయుష్షును మరింత ముందుకు—దూరతరమైన, సదా-నూతనమైన పురోగతిలోకి—నడిపించండి; రథానికి స్థిర సారథులవలె, క్రతు (చైతన్య సంకల్ప-శక్తి) కలవారై. అప్పుడు ముందుకు సాగుతూ మేము ఉన్నత లక్ష్యాన్ని పొందుదుము; మరియు నిరృతి—విలయ శక్తి—దూరతరంగా తొలగిపోవాలి।
Mantra 2
सामन्नु राये निधिमन्न्वन्नं करामहे सु पुरुध श्रवांसि । ता नो विश्वानि जरिता ममत्तु परातरं सु निॠतिर्जिहीताम् ॥
సామన్ (సమస్వర) లో, రాయ (సమృద్ధి/పూర్ణత) కొరకు, మేము మనకోసం నిధి-యుక్తమైన (అంతర్నిధి సంపదతో నిండిన) అన్నాన్ని సిద్ధం చేసుకుందాం; మరియు అనేక సుస్థిరమైన శ్రవాంసి—శ్రవణ-శక్తి మరియు యశస్సు—కలుగుగాక. ఇవన్నీ మా జరితా (స్తుతికర్త)ను ఆనందింపజేయుగాక; మరియు నిరృతి దూరతరంగా తొలగిపోవాలి।
Mantra 3
अभी ष्वर्यः पौंस्यैर्भवेम द्यौर्न भूमिं गिरयो नाज्रान् । ता नो विश्वानि जरिता चिकेत परातरं सु निॠतिर्जिहीताम् ॥
ఆర్య (శ్రేష్ఠ) పౌరుషబలాల ద్వారా మేము విజయం పొందుదుము—ద్యౌః వలె దృఢంగా, భూమి వలె విశాలంగా, పర్వతాల వలె అచలంగా. జరితా (అంతర్దృష్టా/స్తుతికర్త) ఈ సమస్త శుభగతులను మా కొరకు సరిగ్గా గ్రహించుగాక; మరియు నిరృతి (విఘటన, దురదృష్ట శక్తి) మాకు చాలా దూరంగా తొలగిపోవుగాక.
Mantra 4
मो षु णः सोम मृत्यवे परा दाः पश्येम नु सूर्यमुच्चरन्तम् । द्युभिर्हितो जरिमा सू नो अस्तु परातरं सु निॠतिर्जिहीताम् ॥
ఓ సోమా, మమ్మల్ని మృత్యువుకు అప్పగించకుము; ఇంకా పైకి ఎగసే సూర్యుని మేము దర్శించుగాక. ద్యు-లోకాల జ్యోతితో మా లో జరా (వయస్సు/ఆయుష్షు) యొక్క శుభ పరిపాకం స్థిరపడుగాక; మరియు నిరృతి మాకు చాలా దూరంగా తొలగిపోవుగాక.
Mantra 5
असुनीते मनो अस्मासु धारय जीवातवे सु प्र तिरा न आयुः । रारन्धि नः सूर्यस्य संदृशि घृतेन त्वं तन्वं वर्धयस्व ॥
ఓ అసునీతి (ప్రాణ-నేతా), జీవించుటకై మనస్సును మా లో దృఢంగా నిలిపి ధరించుము; మా ఆయు-బలాన్ని సురక్షితంగా ముందుకు దాటించుము. సూర్యుని దర్శనంలో మమ్మల్ని స్థాపించుము; ఘృతంతో నీవు మా తనువు (దేహం) ను వృద్ధి చేసి పుష్టి పరచుము.
Mantra 6
असुनीते पुनरस्मासु चक्षुः पुनः प्राणमिह नो धेहि भोगम् । ज्योक्पश्येम सूर्यमुच्चरन्तमनुमते मृळया नः स्वस्ति ॥
ఓ అసునీతి, మాలో మళ్లీ దృష్టిని పునఃస్థాపించు; ఇక్కడ మా ప్రాణాన్ని తిరిగి నిలిపి, మాలో భోగశక్తిని (అనుభవ సామర్థ్యాన్ని) ధారింపజేయి. పైకి ఎగసే సూర్యుని మేము దీర్ఘకాలం దర్శించుదుము; ఓ అనుమతి, మాపై కరుణ చూపి—మాకు స్వస్తిని ప్రసాదించు.
Mantra 7
पुनर्नो असुं पृथिवी ददातु पुनर्द्यौर्देवी पुनरन्तरिक्षम् । पुनर्नः सोमस्तन्वं ददातु पुनः पूषा पथ्यां या स्वस्तिः ॥
పృథివి మాకు మళ్లీ మా ప్రాణాన్ని తిరిగి ఇవ్వుగాక; దేవీ ద్యౌః (స్వర్గం) దానిని మళ్లీ ఇవ్వుగాక; అంతరిక్షమూ దానిని మళ్లీ ఇవ్వుగాక. సోముడు మాకు మళ్లీ దేహసహితమైన సత్త్వాన్ని (తన్వం) ప్రసాదించుగాక; పూషన్ మాకు మళ్లీ పథ్య స్వస్తిని—మార్గంలోని క్షేమ-రక్షణను—తిరిగి ఇవ్వుగాక.
Mantra 8
शं रोदसी सुबन्धवे यह्वी ऋतस्य मातरा । भरतामप यद्रपो द्यौः पृथिवि क्षमा रपो मो षु ते किं चनाममत् ॥
ద్యౌః–పృథివి నీకు శాంతిగా, సు-బంధుత్వంగా ఉండుగాక—ఋతస్య విస్తారగామినీ మాతృద్వయం. బాధ, గాయం ఏదైనా వారు దానిని దూరంగా మోసుకుపోవుగాక. ఓ ద్యౌః, ఓ పృథివి, ఓ క్షమా (ధైర్యశీల భూమి), అవ్యవస్థ యొక్క ఏ చిహ్నమూ నిన్ను తాకకూడదు.
Mantra 9
अव द्वके अव त्रिका दिवश्चरन्ति भेषजा । क्षमा चरिष्ण्वेककं भरतामप यद्रपो द्यौः पृथिवि क्षमा रपो मो षु ते किं चनाममत् ॥
ద్వివిధం నుండీ క్రింద, త్రివిధం నుండీ క్రింద—ద్యౌః (స్వర్గం) నుండి భేషజాలు (ఔషధాలు) సంచరిస్తున్నాయి. క్షమా (భూమి) మీద, చరిష్ణువైనవారికీ, ఏకాకికీ అవి కదులుతున్నాయి. ఏ రపః (పీడ/క్లేశం) ఉన్నా, దానిని ద్యౌః మరియు పృథివి—ఈ క్షమా కూడా—దూరం మోసుకుపోవుగాక; నీకు కించిత్తు కూడా హాని తాకకూడదు.
Mantra 10
समिन्द्रेरय गामनड्वाहं य आवहदुशीनराण्या अनः । भरतामप यद्रपो द्यौः पृथिवि क्षमा रपो मो षु ते किं चनाममत् ॥
హే ఇంద్రా, ఉశీనరుల రథాన్ని మోసుకొచ్చే గోవును, అనడ్వాహం (యోకధారి ఎద్దు) ను ప్రేరేపించు. ఏ రపః (పీడ/క్లేశం) ఉన్నా, దానిని ద్యౌః మరియు పృథివి—ఈ క్షమా కూడా—దూరం మోసుకుపోవుగాక; నీకు కించిత్తు కూడా హాని తాకకూడదు.
It is a life-protecting hymn that asks life-force to move forward, restores breath and sight, and sends away Nirṛti—the power linked with decay, loss, and dissolution.
Asunīti is invoked to restore vital functions like breath and vision, while Anumati represents gracious consent/blessing and is asked to grant svasti (well-being).
It is suited for dawn recitation, for recovery from illness, and for longevity/protection intentions—any time one seeks renewed vitality and the removal of misfortune.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.