
Sukta 6.70
Bharadvāja (Bārhaspatya)
Dyāvāpṛthivī (Heaven and Earth), with Varuṇa’s dhárman as governing principle
Jagatī
अयं सूक्तो द्यावापृथिव्यौ स्तौति—ते तेजस्विन्यौ पोषयित्र्यौ जननी, ये सर्वान् लोकान् धारयतः प्रजां च जीवनं च पोषयतः। तयोः स्थैर्यं फलवत्त्वं च ‘वरुणस्य धर्मणा’ इति कथ्यते—स एव ऋतधर्मः ययोः द्वे धामनी यथाविधि पृथक् स्थापयति, सम्यक् च समन्वयति। ऋषिः ताभ्यां यजमानस्य ऊर्जं वाजं च रयिं च पूर्णतां च वर्धयितुं प्रार्थयते, यथा यज्ञः सफलो भवेत्।
Mantra 1
घृतवती भुवनानामभिश्रियोर्वी पृथ्वी मधुदुघे सुपेशसा । द्यावापृथिवी वरुणस्य धर्मणा विष्कभिते अजरे भूरिरेतसा ॥
घृतवती भुवनानामभिश्रियोर्वी पृथ्वी मधुदुघे सुपेशसा। द्यावापृथिवी वरुणस्य धर्मणा विष्कभिते अजरे भूरिरेतसा॥
Mantra 2
असश्चन्ती भूरिधारे पयस्वती घृतं दुहाते सुकृते शुचिव्रते । राजन्ती अस्य भुवनस्य रोदसी अस्मे रेतः सिञ्चतं यन्मनुर्हितम् ॥
असश्चन्ती भूरिधारे पयस्वती घृतं दुहाते सुकृते शुचिव्रते। राजन्ती अस्य भुवनस्य रोदसी अस्मे रेतः सिञ्चतं यन्मनुर्हितम्॥
Mantra 4
घृतेन द्यावापृथिवी अभीवृते घृतश्रिया घृतपृचा घृतावृधा । उर्वी पृथ्वी होतृवूर्ये पुरोहिते ते इद्विप्रा ईळते सुम्नमिष्टये ॥
घृतेन द्यावापृथिवी अभीवृते घृतश्रिया घृतपृचा घृतावृधा। उर्वी पृथ्वी होतृवूर्ये पुरोहिते ते इद्विप्रा ईळते सुम्नमिष्टये॥
Mantra 5
मधु नो द्यावापृथिवी मिमिक्षतां मधुश्चुता मधुदुघे मधुव्रते । दधाने यज्ञं द्रविणं च देवता महि श्रवो वाजमस्मे सुवीर्यम् ॥
मधु नो द्यावापृथिवी मिमिक्षतां मधुश्चुता मधुदुघे मधुव्रते। दधानॆ यज्ञं द्रविणं च देवता महि श्रवो वाजमस्मे सुवीर्यम्॥
Mantra 6
ऊर्जं नो द्यौश्च पृथिवी च पिन्वतां पिता माता विश्वविदा सुदंससा । संरराणे रोदसी विश्वशम्भुवा सनिं वाजं रयिमस्मे समिन्वताम् ॥
ऊर्जं नो द्यौश्च पृथिवी च पिन्वतां पिता माता विश्वविदा सुदंससा। संरराणे रोदसी विश्वशम्भुवा सनिं वाजं रयिमस्मे समिन्वताम्॥
Dyāvāpṛthivī are Heaven and Earth addressed together as a divine pair—Father and Mother—who support all life and provide the stable space in which the sacrifice and the world can function.
It highlights that cosmic stability and harmony depend on an ordering law—dhárman—associated with Varuṇa. This law keeps Heaven and Earth rightly arranged and makes the ritual truthful and effective.
It asks for ūrj (sustaining energy), vāja (strength and successful attainment), and rayi (prosperity/abundance), so the worshipper and the sacrifice may flourish.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.