कूर्मावतारः

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे देशमोऽध्यायः। श्रीकूर्म उवाच—एवं सृष्ट्वा परीच्यादीन् देवदेवः पितामहः सहैव मानसैः पुत्रैः परमं तपस्तताप॥

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे प्रथमोऽध्यायः। श्रीकूर्म उवाच—शृणुध्वं सर्वे ऋषयः, यत्पृष्टोऽहं जगद्धितम्; वक्ष्यामि सर्वं मया इन्द्रद्युम्नाय यथोक्तम्।

श्रीकूर्म उवाच—एवमुक्तोऽथ तेनाहं भक्तानुग्रहकाम्यया। यथावदखिलं सर्वमवोचं मुनिपुङ्गवाः॥

कूर्म उवाच—लोमशो नाम विप्रर्षिः स मत्तोऽपि चिरन्तनः। श्रूयते मया च दृष्टः स नदीतीरं समाश्रितः॥

कूर्म उवाच—शृणु भूप, कथां दिव्यां श्रवणात् पापनाशिनीम्। एषा सुमधुरा कथा शिवमाहात्म्यसंयुता।

कूर्म उवाच—पुरा अहं शाण्डिल्य इति विख्यातो द्विजोऽभवम्। भूप, बाल्ये मया क्रीडता स्वहस्तनिर्मितं किञ्चिद् आसीत्॥

ऐंद्रद्युम्ने तथा कौर्मे सिंहाद्रौ करवीरके । काश्यां प्रयागे सौम्ये च शालग्रामाचले तथा ॥

तदा विष्णुरूपं ज्ञात्वा स्वतेजसा पृथ्वीं वोढुं मत्स्यकूर्मादिरिव अन्यां वाराहीं तनुमाविशत्।

देवदानवबलमध्ये क्षीरोदसागरमध्यस्थो भगवान् हरिः स्वयमेव कूर्मरूपेण प्रतिष्ठितोऽभवत्।

सर्गस्य प्रतिसर्गस्य वंशमन्वन्तरस्य च । वंशानुचरितादेश्च मत्स्यकूर्मादिरूपधृक् ॥

अवधीत् वेदमत्स्याद्यान् पालयामास केशवः। प्राप्ते कल्पेऽथ वाराहे कूर्मरूपोऽभवद्धरिः॥

अथ तृतीयोऽध्यायः—कूर्मावतारवर्णनम्। अग्निरुवाच—वक्ष्ये कूर्मावतारं श्रुत्वा पापप्रणाशनम्। पुरा देवासुरयुद्धे दैत्यैर्देवाः पराजिताः।