
Sukta 9.36
Soma Pavamāna
ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ପବମାନ ସୂକ୍ତରେ ସୋମଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରାଯାଇଛି—ଚାପିବା ପରେ ସେ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଉନର ଛାଣିରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି ଏବଂ ଯମଳ ପାତ୍ରଦ୍ୱୟରେ ଧାରାବାହି ହୋଇ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅନ୍ତି; ଏଭଳି ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଶକ୍ତିସମ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି। ପଦ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ତାଙ୍କର ଋତ (ସତ୍ୟ-ନିୟମ) ଅନୁସାରୀ, ସତ୍ୟାନ୍ୱେଷୀ ସୁସଂଗଠିତ ପ୍ରବାହ, ଶକ୍ତିବର୍ଦ୍ଧକ ପ୍ରଭାବ, ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ଉଦ୍ଧ୍ୱଗମନକୁ ପ୍ରଶଂସା କରେ—ଯଜମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହ, ଆଲୋକ ଓ ବୀର୍ୟମୟ ପରାକ୍ରମ ଦାନ କରି।
Mantra 1
असर्जि रथ्यो यथा पवित्रे चम्वोः सुतः । कार्ष्मन्वाजी न्यक्रमीत् ॥
ରଥ୍ୟ ପରି ମୁକ୍ତ ହୋଇଥିବା ସୁତ ସୋମ ପବିତ୍ରରେ ଓ ଦୁଇ ଚମୂରେ ପ୍ରବେଶ କରେ; ବଳ-ସମୃଦ୍ଧି ଆଣୁଥିବା ବାଜୀ ହୋଇ, ଯଜ୍ଞର କର୍ମକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଅବତରି ଚାଲିଯାଏ।
Mantra 2
स वह्निः सोम जागृविः पवस्व देववीरति । अभि कोशं मधुश्चुतम् ॥
ହେ ସୋମ, ବହ୍ନି—ବହନକାରୀ ଅଗ୍ନିସ୍ୱରୂପ, ଜାଗୃତ ଥିବା—ତୁମେ ଶୁଦ୍ଧି ପାଇ ଦେବ-ବୀରତ୍ୱ ଦିଗକୁ ବହ; ମଧୁ ଝରୁଥିବା ପାତ୍ର (କୋଶ) ପ୍ରତି ଅଭିମୁଖ ହୋଇ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅ।
Mantra 3
स नो ज्योतींषि पूर्व्य पवमान वि रोचय । क्रत्वे दक्षाय नो हिनु ॥
ହେ ପବମାନ, ଆମ ପାଇଁ ପୁରାତନ ଜ୍ୟୋତିମାନଙ୍କୁ ପ୍ରକାଶିତ କର; ସତ୍କର୍ମର ସଙ୍କଳ୍ପ (କ୍ରତୁ) ଓ ଦକ୍ଷତା/ବିବେକଶକ୍ତି (ଦକ୍ଷ) ପ୍ରତି ଆମକୁ ପ୍ରେରିତ କର।
Mantra 4
शुम्भमान ऋतायुभिर्मृज्यमानो गभस्त्योः । पवते वारे अव्यये ॥
ଋତର ଅନ୍ୱେଷକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ହାତମାନଙ୍କ କିରଣରେ ପରିଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ସେ ଅବ୍ୟୟ (ଅବିନାଶୀ) ପ୍ରବାହରେ ବହେ—ସୋମ ଋତସ୍ୱରୂପ ଶୁଦ୍ଧ କ୍ରମ ଓ ଦୀପ୍ତ ଆନନ୍ଦ ଭାବେ ପ୍ରବର୍ତ୍ତେ।
Mantra 5
स विश्वा दाशुषे वसु सोमो दिव्यानि पार्थिवा । पवतामान्तरिक्ष्या ॥
ପବମାନ ସୋମ ଦାନଦାତା ଦାଶୁଷେଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ବସୁ—ଦିବ୍ୟ ଓ ପାର୍ଥିବ—ଏବଂ ଅନ୍ତରିକ୍ଷ୍ୟ (ମଧ୍ୟଲୋକର) ଧନ ମଧ୍ୟ ଦିଅନ୍ତୁ।
Mantra 6
आ दिवस्पृष्ठमश्वयुर्गव्ययुः सोम रोहसि । वीरयुः शवसस्पते ॥
ହେ ସୋମ, ଅଶ୍ୱୟୁଃ (ବେଗଶକ୍ତି ଆକାଂକ୍ଷୀ), ଗବ୍ୟୟୁଃ (ଗବ୍ୟ/କିରଣ ଆକାଂକ୍ଷୀ) ହୋଇ ତୁମେ ଦିବସ୍ପୃଷ୍ଠକୁ ଆରୋହଣ କର; ହେ ଶବସସ୍ପତେ, ବୀରୟୁଃ (ବୀର୍ୟମୟ ଆତ୍ମବଳ ଆକାଂକ୍ଷୀ) ତୁମେ ହିଁ।
It describes Soma being pressed, running through the woolen filter, filling the bowls, and becoming purified and powerful for offering in the sacrifice.
Pavamāna means “self-purifying.” The hymn focuses on Soma’s cleansing as he flows through the filter and is made fit for the gods.
It seeks strength and plenitude (vāja/śavas), clarity and truth-order (ṛta), and an uplifting, heaven-reaching power that supports heroic vitality in the worshipper.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.