Sukta 59
Sukta 7.59
Vasiṣṭha
Viśve Devāḥ (Agni, Varuṇa, Mitra, Aryaman, Maruts)
Anuṣṭubh (probable; short pādas—traditional classification may vary by recension)
ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ଏହି ସୂକ୍ତରେ ବିଶ୍ୱେ ଦେବାଃ—ବିଶେଷକରି ଅଗ୍ନି, ବରୁଣ, ମିତ୍ର, ଅର୍ୟମନ୍ ଓ ମରୁତ୍ଗଣ—ଙ୍କୁ ପଦେପଦେ ରକ୍ଷା, ନିରାପଦ ନେତୃତ୍ୱ ଏବଂ ଉପାସକଙ୍କ ଚାରିପାଖେ ଶାନ୍ତିମୟ “ଆଶ୍ରୟ” ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଛି। ଶେଷରେ ଏହା ପ୍ରସିଦ୍ଧ ତ୍ର୍ୟମ୍ବକ ପ୍ରାର୍ଥନା (ମହାମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟ) ରେ ଶିଖରକୁ ପହଞ୍ଚେ—ମୃତ୍ୟୁର ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତି ଚାହିଁ, ତଥାପି ଅମୃତତ୍ୱ (ମୃତ୍ୟୁହୀନ ପୂର୍ଣ୍ଣତା) ରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ନିବିଡ଼ ରହିବାକୁ।
Mantras
Mantra 1
यं त्रायध्व इदमिदं देवासो यं च नयथ । तस्मा अग्ने वरुण मित्रार्यमन्मरुतः शर्म यच्छत ॥
ଯାହାକୁ ତୁମେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପଦକ୍ଷେପରେ ରକ୍ଷା କର, ହେ ଦେବମାନେ, ଏବଂ ଯାହାକୁ ତୁମେ ଆଗକୁ ନେଇଯାଅ—ତାହାକୁ, ହେ ଅଗ୍ନି, ବରୁଣ, ମିତ୍ର, ଆର୍ୟମନ ଓ ମରୁତମାନେ, ଆଶ୍ରୟରୂପ ଶର୍ମ (ଶାନ୍ତିମୟ ରକ୍ଷା) ଦିଅନ୍ତୁ।
Mantra 2
युष्माकं देवा अवसाहनि प्रिय ईजानस्तरति द्विषः । प्र स क्षयं तिरते वि महीरिषो यो वो वराय दाशति ॥
ହେ ଦେବମାନେ, ତୁମମାନଙ୍କର ଅବସା (ରକ୍ଷା-ସହାୟ) ଦ୍ୱାରା ପ୍ରିୟ ଯଜମାନ—ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା—ଦ୍ୱିଷଃ (ଶତ୍ରୁଶକ୍ତି)କୁ ଅତିକ୍ରମ କରେ। ସେ କ୍ଷୟ (ନିବାସସ୍ଥାନ) ଲାଭ କରେ ଏବଂ ମହାନ ଇଷଃ (ବଳର ପ୍ରେରଣା)କୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ପ୍ରସାର କରେ—ଯେ ତୁମର ବର (ପସନ୍ଦ) ଓ ପ୍ରୀତି ପାଇଁ ତୁମକୁ ଦାନ ଅର୍ପେ।
Mantra 3
नहि वश्चरमं चन वसिष्ठः परिमंसते । अस्माकमद्य मरुतः सुते सचा विश्वे पिबत कामिनः ॥
ବସିଷ୍ଠ ତୁମମାନଙ୍କୁ କେବେ ଭୁଲେ ନାହିଁ—ଶେଷ କ୍ଷଣରେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ। ତେଣୁ ଆଜି, ହେ ମରୁତମାନେ, ଆମ ସୁତ (ନିଚୋଡ଼ା) ସୋମ ସହ, ତୁମେ ସମସ୍ତେ—କାମିନଃ (ଇଚ୍ଛାରେ ଆନନ୍ଦିତ)—ପାନ କର।
Mantra 4
नहि व ऊतिः पृतनासु मर्धति यस्मा अराध्वं नरः । अभि व आवर्त्सुमतिर्नवीयसी तूयं यात पिपीषवः ॥
ହେ ନରଃ (ବୀରମାନେ), ଯାହାକୁ ତୁମେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଛ, ତାହା ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧମାନେ ତୁମ ଊତି (ସହାୟ) କେବେ ଦମିତ ହୁଏ ନାହିଁ। ତୁମ ଦିଗକୁ ନୂତନ ନୂତନ ସୁମତି (ସଦ୍ବୁଦ୍ଧି/ଶୁଭଚିନ୍ତା) ଫେରେ; ଶୀଘ୍ର ଆସ, ହେ ପିପୀଷବଃ—ଆମ ସମୃଦ୍ଧି ବଢ଼ାଇବାକୁ ତୃଷ୍ଣାର୍ତ୍ତ।
Mantra 5
ओ षु घृष्विराधसो यातनान्धांसि पीतये । इमा वो हव्या मरुतो ररे हि कं मो ष्वन्यत्र गन्तन ॥
ଓ, ଦୀପ୍ତ ଐଶ୍ୱର୍ୟବାନମାନେ, ଏବେ ଆସ; ପାନ ସିଦ୍ଧ ହେବା ପାଇଁ ଅନ୍ଧକାରମାନଙ୍କୁ ହଂକାଇ ଦିଅ। ହେ ମରୁତମାନେ, ଏହି ହବ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ତୁମମାନଙ୍କ ପାଇଁ ରଖାଯାଇଛି; ସତ୍ୟକଥା, ତୁମେ ଅନ୍ୟତ୍ର କାହିଁକି ଯିବ?
Mantra 6
आ च नो बर्हिः सदताविता च नः स्पार्हाणि दातवे वसु । अस्रेधन्तो मरुतः सोम्ये मधौ स्वाहेह मादयाध्वै ॥
ଆମ ବର୍ହିଷ୍ ଉପରେ ଆସି ବସ; ଆମର ସହାୟକ ହେଅ; ଆମକୁ ଆକାଙ୍କ୍ଷିତ ବସୁ (ଧନ) ଦିଅ। ହେ ମରୁତମାନେ, ଅସ୍ରେଧନ୍ତ (ଅବିଫଳ) ଜନମାନେ, ସୋମ୍ୟ ମଧୁରେ—ସ୍ୱାହା—ଏଠାରେ ଆନନ୍ଦ କର; ଆମ ମଧ୍ୟରେ ଉଲ୍ଲାସ-ମଦକୁ ବଢ଼ାଅ।
Mantra 7
सस्वश्चिद्धि तन्वः शुम्भमाना आ हंसासो नीलपृष्ठा अपप्तन् । विश्वं शर्धो अभितो मा नि षेद नरो न रण्वाः सवने मदन्तः ॥
ନିଜ ତନୁକୁ ଶୋଭିତ କରି ସେମାନେ ଏଠାକୁ ଉଡ଼ିଆସିଲେ—ନୀଳପୃଷ୍ଠ ହଂସମାନଙ୍କ ପରି। ସମଗ୍ର ଶର୍ଧ (ଦଳ) ମୋ ଚାରିପାଖରେ ବସୁ; ସବନେ (ସୋମପୀଡନ ସମୟରେ) ଆନନ୍ଦରେ ମଦମତ୍ତ, ରଣ୍ୱ ନରମାନେ (ବୀର ପୁରୁଷମାନେ) ପରି।
Mantra 8
यो नो मरुतो अभि दुर्हृणायुस्तिरश्चित्तानि वसवो जिघांसति । द्रुहः पाशान्प्रति स मुचीष्ट तपिष्ठेन हन्मना हन्तना तम् ॥
ହେ ମରୁତମାନେ, ହେ ବସୁମାନେ, ଯେ କେହି ବାଙ୍କା ଓ ବିରୋଧୀ ସଙ୍କଳ୍ପରେ ଆମକୁ ଘାତ କରିବାକୁ ଏବଂ ଆମ ଅନ୍ତର୍ଚ୍ଚିତ୍ତକୁ ଉଲଟାଇଦେବାକୁ ଚାହେ—ତାକୁ ଦ୍ରୁହ (ଛଳ)ର ପାଶରେ ପୁନଃ ବାନ୍ଧ; ତୁମର ସର୍ବାଧିକ ଦହନଶୀଳ ପ୍ରହାର-ବଳରେ ସେହିଜଣକୁ ପ୍ରହାର କର।
Mantra 9
सांतपना इदं हविर्मरुतस्तज्जुजुष्टन । युष्माकोती रिशादसः ॥
ହେ ମରୁତମାନେ, ସାନ୍ତପନା (ଅଶୁଦ୍ଧିକୁ ଦହାଇଦେବା) ଦେବମାନେ, ଏହି ହବିକୁ ଗ୍ରହଣ କରି ତାହାରେ ଆନନ୍ଦ କର; ହେ ରିଶାଦସ (ହାନିକାରକକୁ ନାଶ କରୁଥିବା) ଦେବମାନେ, ତୁମର ରକ୍ଷା ଆମର ହେଉ।
Mantra 10
गृहमेधास आ गत मरुतो माप भूतन । युष्माकोती सुदानवः ॥
ହେ ମରୁତମାନେ, ଗୃହମେଧାସ (ଗୃହ-ଯଜ୍ଞର ଅଧିପତିମାନେ), ଏଠାକୁ ଆସ; ଆମଠାରୁ ଦୂରେ ହଟିନଯାଅ। ହେ ସୁଦାନବ (ଉଦାର ଦାତାମାନେ), ତୁମର ଉଦ୍ଧାରକ ସହାୟତା ଆମର ହେଉ।
Mantra 11
इहेह वः स्वतवसः कवयः सूर्यत्वचः । यज्ञं मरुत आ वृणे ॥
ଇହେ, ଇହେ ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ବରେ, ହେ ମରୁତମାନେ—ସ୍ୱତବସଃ, କବି-ଶକ୍ତିଯୁକ୍ତ, ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ନିଜ ଦୀପ୍ତିମୟ ତ୍ୱଚା ଭାବେ ଧାରଣ କରୁଥିବା। ହେ ମରୁତମାନେ, ଯଜ୍ଞକୁ ମୁଁ ଆ ବରେ।
Mantra 12
त्र्यम्बकं यजामहे सुगन्धिं पुष्टिवर्धनम् । उर्वारुकमिव बन्धनान्मृत्योर्मुक्षीय मामृतात् ॥
ଆମେ ତ୍ର୍ୟମ୍ବକଙ୍କୁ ଯଜୁଛୁ—ସୁଗନ୍ଧିମୟ, ପୁଷ୍ଟି-ବର୍ଧକ। ପକ୍କା ଉର୍ବାରୁକ (କାକୁଡ଼ି/କୁମ୍ଭଳା) ଯେପରି ଡାଣ୍ଡରୁ ଛୁଟେ, ସେପରି ମୃତ୍ୟୁର ବନ୍ଧନରୁ ମୋତେ ମୁକ୍ତ କର; କିନ୍ତୁ ଅମୃତତ୍ୱରୁ ନୁହେଁ।
Frequently Asked Questions
Because it prays to Tryambaka (Rudra) for victory over death: “May I be released from the bond of death, not from immortality.” It became the best-known Vedic healing and protection verse in later tradition.
They are the “All Gods” invoked as a unified divine assembly—here especially Agni, Varuṇa, Mitra, Aryaman, and the Maruts—called to protect, guide, and grant sheltering peace.
Ask the divine powers to guard you at every step, gather strength and support around you, and free you from fear and bondage—ultimately even the bondage of death—while keeping you rooted in life’s deeper, deathless reality.
Ask anything about Sukta 59 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.