Adhyaya 55

Verse 1

सूत उवाच । इति बाभ्रव्यवचनमाकर्ण्य कुरुनन्दनः । प्राणमन्नारदं भक्त्या विस्मितः पुलकान्वितः

စူတက ပြော၏— ဘာဘ္ရဗျ၏ စကားကို ကြားသော် ကုရုတို့၏ အပျော်တော် (ကုရုနန္ဒန) သည် ဘက္တိဖြင့် နာရဒကို ဦးချကန်တော့၏။ အံ့သြလျက် ကိုယ်တစ်လုံး ရင်ခုန်ပီတိဖြင့် ကြက်သီးထ။

Verse 2

प्रशस्य च चिरं कालं पुनर्नारदमब्रवीत्

ထို့နောက် အချိန်ကြာကြာ ချီးမွမ်းပြီးမှ နာရဒအား ထပ်မံ၍ ပြောဆိုလေ၏။

Verse 3

गुप्तक्षेत्रस्य माहात्म्यं शृण्वानस्त्वन्मुखान्मुने । तृप्तिं नैवाधिगच्छामि भूयस्तद्वक्तुमर्हसि

အို မုနိရေ၊ သင်၏နှုတ်မှ ဂုပ္တက்ஷೇತ್ರ၏ မဟာတန်ခိုးကို ကြားနာရသော်လည်း ကျွန်ုပ်၏စိတ် မပြည့်ဝသေးပါ။ ထို့ကြောင့် ထပ်မံ၍ ပိုမိုပြည့်စုံစွာ မိန့်ကြားပေးပါ။

Verse 4

नारद उवाच । महालिंगस्य वक्ष्यामि महिमानं कुरूद्वह । गौतमेश्वर लिंगस्य सावधानः शृणुष्व तत्

နာရဒက ပြောသည်။ အို ကုရုဝంశ၏ အထွတ်အမြတ်သူရေ၊ မဟာလင်္ဂ၏ မဟာတန်ခိုး၊ အထူးသဖြင့် ဂေါတမေရှ္ဝရ လင်္ဂ၏ ဂုဏ်မဟာကို ငါကြေညာမည်။ သတိအပြည့်ဖြင့် နားထောင်လော့။

Verse 5

अक्षपादो महायोगी गौतमाख्योऽभवन्मुनिः । गोदावरीसमानेता अहल्यायाः पतिः प्रभुः

အက္ခပာဒ အမည်ရှိ မဟာယောဂီတစ်ပါး ရှိ၍၊ ဂေါတမ မုနိဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ ထိုသူသည် အဟလျာ၏ ခင်ပွန်းဖြစ်သော မြင့်မြတ်သခင်이며၊ ဂోదာဝရီ မြစ်ကို ပေါ်ထွန်းစေသူလည်း ဖြစ်သည်။

Verse 6

गुप्त क्षेत्रस्य माहात्म्यं स च ज्ञात्वा महोत्तमम् । योगसंसाधनं कुर्वन्नत्र तेपे तपो महत्

ဂုပ္တက்ஷેત્ર၏ အထူးမြတ်သော မဟာမဟိမကို သိမြင်ပြီးနောက်၊ သူသည် ယောဂသင်္ခါရကို ဆောင်ရွက်ကာ ဤနေရာ၌ ကြီးမားသော တပသကို ကျင့်သုံး하였다။

Verse 7

योगसिद्धिं ततः प्राप्य गौतमेन महात्मना । अत्र संस्थापितं लिंगं गौतमेश्वरसंज्ञया

ထို့နောက် မဟာတ္မာ ဂေါတမသည် ယောဂစိဒ္ဓိကို ရရှိပြီး၊ ဤနေရာ၌ လင်္ဂတစ်ဆူကို တည်ထောင်ကာ «ဂေါတမေရှ္ဝရ» ဟု အမည်ပေး하였다။

Verse 8

संस्नाप्यैतन्महालिंगं चन्दनेन विलिप्य च । संपूज्य पुष्पैर्विविधैर्गुग्गुलं दाहयेत्पुरः । सर्वपापविनिर्मुक्तो रुद्रलोके महीयते

ဤမဟာလိင်္ဂကို ရေဖြင့်သန့်စင်လျက် စန္ဒနကပ်လိမ်းပြီး ပန်းမျိုးစုံဖြင့်ပူဇော်ကာ ရှေ့တွင် ဂုဂ္ဂုလု အမွှေးတိုင်ကို မီးရှို့ပါ။ ထိုသို့ပြုသူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်ကင်း၍ ရုဒ္ဒရ၏ လောက၌ ဂုဏ်ပြုချီးမြှောက်ခံရသည်။

Verse 9

अर्जुन उवाच । योगस्वरूपमिच्छामि श्रोतुं नारद तत्त्वतः । योगं सर्वे प्रशंसंति यतः सर्वोत्तमोत्तमम्

အర్జုနက ပြောသည်— “နာရဒာရေ၊ ယောဂ၏ အမှန်တရားဖြစ်သော သဘောသဏ္ဌာန်ကို တကယ်တမ်း ကြားလိုပါသည်။ လူအားလုံးက ယောဂကို အမြင့်ဆုံးထဲမှ အမြင့်ဆုံးဟု ချီးမွမ်းကြသဖြင့် ဖြစ်သည်။”

Verse 10

नारद उवाच । समासात्तव वक्ष्यामि योगतत्त्वं कुरूद्वह । श्रवणादपि नैर्मल्यं यस्य स्यात्सेवनात्किमु

နာရဒာက ပြောသည်— “ကူရုတို့အနက် အကောင်းဆုံးရေ၊ ယောဂ၏ အမှန်တရားကို အကျဉ်းချုပ်၍ သင့်အား ပြောမည်။ ကြားရုံသာဖြင့်ပင် သန့်ရှင်းမှု ဖြစ်လာနိုင်လျှင်၊ လက်တွေ့ကျင့်သုံးခြင်း၏ အကျိုးကို မည်သို့ဆိုရမည်နည်း။”

Verse 11

चित्तवृत्तिनिरोधाख्यं योगतत्त्वं प्रकीर्त्यते । तदष्टांगप्रकारेण साधयंतीह योगिनः

ယောဂ၏ အမှန်တရားကို “စိတ်၏ လှုပ်ရှားပြောင်းလဲမှုများကို တားဆီးခြင်း” ဟု ကြေညာကြသည်။ ယောဂီတို့သည် ဤလောက၌ အင်္ဂါရှစ်ပါးနည်းလမ်းဖြင့် ထိုအရာကို ပြည့်စုံစေကြသည်။

Verse 12

यमश्च नियमश्चैव प्राणायामस्तृतीयकः । प्रत्याहारो धारणा च ध्येयं ध्यानं च सप्तमम्

ယမနှင့် နိယမတို့သည် ပထမဖြစ်၍၊ တတိယမှာ ပရာဏာယာမ ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ပရత్యာဟာရနှင့် ဓာရဏာ ရှိပြီး၊ ထို့ပြင် ဓျေယ (စိတ်တည်ရာ အာရုံ) နှင့် ဓျာနသည် သတ္တမ ဖြစ်သည်။

Verse 13

समाधिरिति चाष्टांगो योगः संपरिकीर्तितः । प्रत्येकं लक्षणं तेषामष्टानां शृणु पांडव

သမာဓိဟူသည် ယောဂ၏ အဋ္ဌမအင်္ဂါဟု ကြေညာထားသည်။ အို ပဏ္ဍဝ၊ အင်္ဂါရှစ်ပါး၏ သီးခြားလက္ခဏာတို့ကို နားထောင်လော့။

Verse 14

अनुक्रमान्नरो येषां साधनाद्योगमश्नुते । अहिंसा सत्यमस्तेयं ब्रह्मचर्यापरिग्रहौ

အစဉ်လိုက် လေ့ကျင့်အားထုတ်လျှင် လူသည် ယောဂကို ရောက်နိုင်သည်။ ထိုသည်ကား—အဟိံသာ၊ သစ္စာ၊ အစတေယ၊ ဗြဟ္မစရိယ၊ အပရိဂ္ဂဟ တို့ဖြစ်သည်။

Verse 15

एते पंच यमाः प्रोक्ताः शृण्वेषामपि लक्षणम् । आत्मवत्सर्वभूतेषु यो हिताय प्रवर्तते

ဤငါးပါးကို ယမဟု ဆိုကြသည်။ ယခု ထိုတို့၏ လက္ခဏာကိုလည်း နားထောင်လော့။ သတ္တဝါအားလုံးကို မိမိကဲ့သို့ ထင်မြင်၍ အကျိုးအတွက် ပြုမူသူ—

Verse 16

अहिंसैषा समाख्याता वेदसंविहिता च या । दृष्टं श्रुतं चानुमितं स्वानुभूतं यथार्थतः

ဤသည်ကို အဟိံသာဟု ခေါ်ကြပြီး ဝေဒတို့ကလည်း အမိန့်ပြုထားသည်—မြင်သမျှ၊ ကြားသမျှ၊ ခန့်မှန်းသိမြင်သမျှ၊ ကိုယ်တိုင်တွေ့ကြုံသမျှကို အမှန်တရားနှင့် ကိုက်ညီအောင် ပြောဆိုခြင်းဖြစ်သည်။

Verse 17

कथनं सत्यमित्युक्तं परपीडाविवर्जितम् । अनादानं परस्वानामापद्यपि कथंचन

သစ္စာဟူသည် အမှန်တရားဖြစ်၍ အခြားသူကို မနာကျင်စေသော စကားဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ အစတေယဟူသည်လည်း ဘေးအန္တရာယ်ကျရောက်သော်လည်း အခြားသူ၏ ပစ္စည်းကို မယူခြင်းပင် ဖြစ်သည်။

Verse 18

मनसा कर्मणा वाचा तदस्तेयं प्रकीर्तितम् । अमैथुनं यतीनां च मनोवाक्कायकर्मभिः

မနော၊ ကာယ၊ ဝါစာတို့ဖြင့် ထိန်းသိမ်းခြင်းကို အစတေယ (မခိုးယူခြင်း) ဟု ကြေညာထားသည်။ ယတီတို့အတွက်လည်း အမૈထုန (ဗြဟ္မစရိယ) ကို စိတ်၊ စကား၊ ကိုယ်အပြုအမူတို့ဖြင့် ထိန်းထားရမည်။

Verse 19

ऋतौ स्वदारगमनं गेहिनां ब्रह्मचर्यता । यतीनां सर्वसंन्यासो मनोवाक्कायकर्मणा

အိမ်ထောင်ရှင်တို့အတွက် သင့်တော်သောကာလ၌ ကိုယ့်တရားဝင်ဇနီးထံ သွားရောက်ခြင်းကို ဗြဟ္မစရိယ (ထိန်းသိမ်းမှု) ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။ ယတီတို့အတွက်မူ စိတ်၊ စကား၊ ကိုယ်အပြုအမူတို့ဖြင့် အလုံးစုံစွန့်လွှတ်ခြင်းကို ထိန်းထားရမည်။

Verse 20

गृहस्थानां च मनसा स्मृत एषोऽपरिग्रहः । एते यमास्तव प्रोक्ताः पंचैव नियमाञ्छृणु

အိမ်ထောင်ရှင်တို့အတွက် အပရိဂ္ရဟ (မပိုင်ဆိုင်လိုခြင်း) ကို စိတ်အတွင်းက ကင်းလွတ်မှုဟု နားလည်ရသည်။ ဤယမများကို သင်အား ပြောပြီးပြီ; ယခု နိယမ ငါးပါးကို နားထောင်လော့။

Verse 21

शौचं तुष्टिस्तपश्चैव जपो भक्तिर्गुरोस्तथा । एतेषामपि पंचानां पृथक्संशृणु लक्षणम्

ရှောစ (သန့်ရှင်းမှု)၊ တုဿတိ (ကျေနပ်မှု)၊ တပသ် (တပ)၊ ဇပ (မန္တရားပြန်ဆိုခြင်း) နှင့် ဂုရုအပေါ် ဘက္တိ (သဒ္ဓါ) — ဤတို့သည် နိယမ ငါးပါး ဖြစ်သည်။ တစ်ပါးချင်းစီ၏ လက္ခဏာကို သီးခြားနားထောင်လော့။

Verse 22

बाह्यमाभ्यतरं चैव द्विविधं शौचमुच्यते । बाह्यं तु मृज्जलैः प्रोक्तमांतरं शुद्धमानसम्

သန့်ရှင်းမှု (ရှောစ) ကို အပြင်ပိုင်းနှင့် အတွင်းပိုင်း ဟူ၍ နှစ်မျိုးရှိသည်ဟု ဆိုကြသည်။ အပြင်ပိုင်းသန့်ရှင်းမှုမှာ မြေမှုန့်နှင့် ရေဖြင့် သန့်စင်ခြင်းဟု သင်ကြားထားပြီး၊ အတွင်းပိုင်းသန့်ရှင်းမှုမှာ စိတ်နှလုံး သန့်စင်ခြင်း ဖြစ်သည်။

Verse 23

न्यायेनागतया वृत्त्या भिक्षया वार्तयापि च । संतोषो यस्य सततं सा तुष्टिरिति चोच्यते

တရားသဖြင့် ရရှိလာသော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းကို—ဘိက္ခာဖြင့်ဖြစ်စေ၊ ကိုယ်ပိုင်သမာအလုပ်ဖြင့်ဖြစ်စေ—အမြဲတမ်း ကျေနပ်နေသူ၏ စိတ်အေးချမ်းမှုကို ‘သန္တုဋ္ဌိ’ ဟု ခေါ်ကြသည်။

Verse 24

चांद्रायणादीनि पुनस्तपांसि विहितानि च । आहारलाघवपरः कुर्यात्तत्तप उच्यते

ချန်ဒြာယဏ (Cāndrāyaṇa) စသည့် တပဿာများကိုလည်း သတ်မှတ်ညွှန်ကြားထားသည်။ အစားအစာကို လျော့ပါးစေ၍ သက်သာစွာ စားသောက်ရန်ကို အဓိကထား၍ ကျင့်သူ၏ အကျင့်ကို ‘တပဿ’ ဟု ခေါ်သည်။

Verse 25

स्वाध्यायस्तु जपः प्रोक्तः प्रणवाभ्यसनादिकः । शिवे ज्ञाने गुरौ भक्तिर्गुरुभक्तिरिति स्मृता

စွာဓျာယ (svādhyāya) ကို ဂျပ (japa) ဟု ဆိုကြသည်—ပရဏဝ (Oṁ) ကို ထပ်ခါထပ်ခါ လေ့ကျင့်သံထွက်ခြင်း စသည့်အရာများဖြစ်သည်။ ရှိဝ (Śiva) ထံ၊ သာသနာဉာဏ်ထံ၊ ဂုရုထံ သက်ဝင်ယုံကြည်သော ဘက္တိကို ‘ဂုရုဘက္တိ’ ဟု မှတ်သားကြသည်။

Verse 26

एवं संसाध्य नियमान्संयमांश्च विचक्षणः । प्राणायामाय संदध्यान्नान्यथा योगसाधकः

ဤသို့ နိယမများနှင့် ထိန်းချုပ်မှုများကို ပညာရှိကောင်းကောင်း ပြည့်စုံအောင် ဆောင်ရွက်ပြီးနောက်၊ ယောဂကို အောင်မြင်လိုသူသည် ပရာဏာယာမ (prāṇāyāma) သို့သာ အာရုံစိုက်၍ လေ့ကျင့်ရမည်—အခြားနည်းလမ်း မရှိ။

Verse 27

यतोऽशुचिशरीरस्य वायुकोपो महान्भवेत् । वायुकोपात्कुष्ठता च जडत्वादीनुपाश्नुते

ကိုယ်ခန္ဓာ မသန့်ရှင်းသူတွင် ဝါယု (vāyu) ၏ အလွန်ကြီးမားသော ချိုးဖောက်မှု ဖြစ်ပေါ်လာတတ်သည်။ ဝါယု ချိုးဖောက်မှုကြောင့် ကုဋ္ဌ (အရေပြားရောဂါ/လက်ပရိုစီ) နှင့် မောင့်မဲတုံ့တင်းခြင်း (jāḍya) စသည့် ဝေဒနာများကို ခံစားရတတ်သည်။

Verse 28

तस्माद्विचक्षणः शुद्धं कृत्वा देहं यतेत्परम् । प्राणायामस्य वक्ष्यामि लक्षणं शृणु पांडव

ထို့ကြောင့် ဉာဏ်မြင်သူသည် ကိုယ်ခန္ဓာကို သန့်စင်ပြီးနောက် အလွန်ကြိုးစား၍ အမြင့်ဆုံးသို့ ရည်မှန်းရမည်။ ပရాణာယာမ၏ လက္ခဏာများကို ငါဖော်ပြမည်—နားထောင်ပါ၊ ဟေ ပာဏ္ဍဝ။

Verse 29

प्राणापाननिरोधश्च प्राणायामः प्रकीर्तितः । लघुमध्योत्तरीयाख्यः स च धीरैस्त्रिधोदितः

ပရాణနှင့် အပာနကို ထိန်းချုပ်ခြင်းကို ပရాణာယာမဟု ကြေညာထားသည်။ စိတ်တည်ငြိမ်သော ပညာရှိတို့က ၎င်းကို သုံးမျိုး—ပေါ့ပါး၊ အလယ်အလတ်၊ အမြင့်ဆုံးဟု ခေါ်ကြသည်။

Verse 30

लघुर्द्वादशमात्रस्तु मात्रा निमिष उन्मिषः । द्विगुणो मध्यमश्चोक्तस्त्रिगुणश्चोत्तमः स्मृतः

ပေါ့ပါးသောအဆင့်မှာ မာထရာ ၁၂ ဖြစ်သည်။ မာထရာဟူသည် မျက်တောင်ခတ်ခြင်းနှင့် မခတ်ခြင်းအချိန်တစ်ခုဖြစ်၏။ အလယ်အလတ်သည် ထို၏ နှစ်ဆ၊ အမြင့်ဆုံးသည် သုံးဆဟု မှတ်ယူကြသည်။

Verse 31

प्रथमेन जयेत्स्वेदं मध्यमेन तु वेपथुम् । विषादं च तृतीयेन जयेद्दोषाननुक्रमात्

ပထမအဆင့်ဖြင့် ချွေးထွက်ခြင်းကို အနိုင်ယူ၏။ အလယ်အလတ်ဖြင့် တုန်ခါခြင်းကို အနိုင်ယူ၏။ တတိယအဆင့်ဖြင့် စိတ်ညစ်ညူးမှုကို အနိုင်ယူ၏—ဤသို့ အစဉ်လိုက် အပြစ်အနာများကို ကျော်လွှားနိုင်သည်။

Verse 32

पद्माख्यमासनं कृत्वा रेचकं पूरकं तथा । कुंभकं च सुखासीनः प्राणायामं त्रिधाऽभ्यसेत्

ပဒ္မအာသန (ကြာပန်းထိုင်) ကို ချမှတ်၍ သက်သာစွာ ထိုင်နေကာ ပရాణာယာမကို သုံးမျိုးဖြင့် လေ့ကျင့်ရမည်—ရေချက (ထုတ်ရှူ), ပူရက (ဝင်ရှူ), နှင့် ကုಂಭက (အသက်ထိန်း) ဖြစ်သည်။

Verse 33

प्राणानामुपसंरोधात्प्राणायाम इति स्मृतः । यथा पर्वतधातूनां ध्मातानां दह्यते मलः

အသက်ရှုသက် (ပရာဏ) ကို တင်းကျပ်စွာ ထိန်းချုပ်ခြင်းကြောင့် ထိုအရာကို «ပရာဏာယာမ» ဟု မှတ်ယူကြသည်။ တောင်တန်းသတ္တုကို မီးဖို၌ ဖျော်၍ လေဖျန်းသကဲ့သို့ အညစ်အကြေးများ မီးလောင်ပျောက်ကွယ်သွားသည်။

Verse 34

तथेंद्रियवृतो दोषः प्राणायामेन दह्यते । गोशतं कापिलं दत्त्वा यत्फलं तत्फलं भवेत्

ထို့အတူ အာရုံခံအင်္ဂါများနှင့် ပတ်လည်ကပ်နေသော အပြစ်အနာအဆာတို့ကို ပရာဏာယာမဖြင့် မီးလောင်ပျောက်ကွယ်စေသည်။ အဝါရောင် (ကာပိလ) နွားတစ်ရာကို လှူဒါန်းရာမှ ရသော အကျိုးတရားကဲ့သို့ပင် ထိုအကျိုးကို ရရှိမည်။

Verse 35

प्राणायामेन योगज्ञस्तस्मात्प्राणं सदा यमेत् । प्राणायामेन सिद्ध्यन्ति दिव्याः शान्त्यादयः क्रमात्

ပရာဏာယာမအားဖြင့် ယောဂကို သိမြင်သူသည် ထို့ကြောင့် အသက်ရှုသက်ကို အမြဲတမ်း ထိန်းချုပ်သင့်သည်။ ပရာဏာယာမအားဖြင့် ငြိမ်းချမ်းမှုအစရှိသော ဒေဝီယ အောင်မြင်မှုများသည် အစဉ်လိုက် ပြည့်စုံလာသည်။

Verse 36

शांतिः प्रशान्तिर्दीप्तिश्च प्रसादश्च यथाक्रमम् स । हजागंतुकामानां पापानां च प्रवर्तताम्

ငြိမ်းချမ်းမှု၊ အလွန်တည်ငြိမ်သော ငြိမ်းသက်မှု၊ တောက်ပမှုနှင့် ကျေးဇူးတော်၏ ကြည်လင်မှုတို့သည် အစဉ်လိုက် ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ထို့ကြောင့် ရှိနေသော အပြစ်များနှင့် အသစ်ပေါ်လာမည့် အပြစ်များကိုလည်း တားဆီးနိုင်သည်။

Verse 37

वासनाशांतिरित्याख्यः प्रथमो जायते गुणः । लोभमोहात्मकान्दोषान्निराकृत्यैव कृत्स्नशः

လောဘနှင့် မောဟ၏ သဘောဖြစ်သော အပြစ်အနာအဆာတို့ကို အလုံးစုံ ပယ်ဖျက်ပြီးနောက် ပထမဆုံးသော ဂုဏ်တရား ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ထိုဂုဏ်ကို «ဝါသနာ (vāsanā) ငြိမ်းသက်ခြင်း» ဟု ခေါ်ကြသည်။

Verse 38

तपसां च यदा प्राप्तिः सा शांतिरिति चोच्यते । सर्वेन्द्रियप्रसादश्च बुद्धेर्वै मरुतामपि

တပဿ (အာစတေရီတီ) မှ ပေါ်လာသော အောင်မြင်မှုများကို ရရှိသောအခါ ထိုအရာကိုလည်း «ငြိမ်းချမ်းမှု» ဟု ခေါ်ကြသည်။ အာရုံခံအင်္ဂါအားလုံးတွင် ကြည်လင်သန့်ရှင်းသော ကျေးဇူးတရား ပေါ်လာပြီး ဉာဏ်လည်း တည်ငြိမ်သက်သာလာသည်—အသက်လေ (ဝါယု) ကို ထိန်းချုပ်ခြင်းကြောင့်ပင်။

Verse 39

प्रसाद इति स प्रोक्तः प्राप्यमेवं चतुष्टयम् । एवंफलं सदा योगी प्राणायामं समभ्यसेत्

ဤအရာကို «ပရာသာဒ» (prasāda) ဟု ကြေညာကြသည်၊ အလင်းကြည်သော ကျေးဇူးတရားပင်။ ထို့ကြောင့် အောင်မြင်မှု လေးပါးကို ရရှိနိုင်သည်။ ထိုသို့သော အကျိုးကို သိရှိ၍ ယောဂီသည် ပရာဏာယာမ (prāṇāyāma) ကို အမြဲတမ်း လေ့ကျင့်သင့်သည်။

Verse 40

मृदुत्वं सेव्यमानास्तु सिंहशार्दूलकुंजराः । यथा यान्ति तथा प्राणो वश्यो भवति साधितः

ခြင်္သေ့၊ ကျားနှင့် ဆင်တို့သည် လေ့ကျင့်ပြုစုစောင့်ရှောက်လျှင် နူးညံ့လာသကဲ့သို့၊ ထိုနည်းတူ အသက်လေ (ပရာဏ) သည်လည်း မှန်ကန်စွာ သင်ကြားထိန်းသိမ်းလျှင် ထိန်းချုပ်နိုင်လာသည်။

Verse 41

प्राणायामस्त्वयं प्रोक्तः प्रत्याहारं ततः शृणु । विषयेषु प्रवृत्तस्य चेतसो विनिवर्तनम्

ထို့ကြောင့် ပရာဏာယာမ (prāṇāyāma) ကို ရှင်းလင်းပြီးပြီ။ ယခု ပရတျာဟာရ (pratyāhāra) ကို နားထောင်လော့။ ၎င်းသည် အာရုံဝတ္ထုများသို့ ထွက်ပြေးသွားသော စိတ်ကို ပြန်လည်ဆုတ်ခွာစေခြင်း ဖြစ်သည်။

Verse 42

प्रत्याहारं विनिर्दिष्टतस्य संयमनं हि यत् । प्रत्याहारस्त्वयं प्रोक्तो धारणालक्षणं शृणु

ဖော်ပြထားသော ထိန်းချုပ်ခြင်း (သံယမန) သည်ပင် ပရတျာဟာရ (pratyāhāra) ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပရတျာဟာရကို သင်ကြားပြီးပြီ။ ယခု ဓာရဏာ (dhāraṇā) — အာရုံစိုက်တည်မြဲခြင်း၏ လက္ခဏာကို နားထောင်လော့။

Verse 43

यथा तोयार्थिनस्तोयं पत्रनालादिभिः शनैः । आपिबेयुस्तथा वायुं योगी नयति साधितम्

ရေကိုလိုလားသူတို့က အရွက်ပြွန်စသည်တို့ဖြင့် ဖြည်းဖြည်းချင်း စုပ်သောက်သကဲ့သို့၊ နည်းလမ်းကို ကျွမ်းကျင်အောင် ပြုထားသော ယောဂီသည် အသက်ဝင်လေ (ပရာဏ/ဝါယု) ကို နူးညံ့စွာ ဦးဆောင်၍ စုပ်ယူ၏။

Verse 44

प्राग्नाभ्यां हृदये वायुरथ तालौ भ्रुवोंऽतरे । चतुर्दले षड्दशे च द्वादशे षोडशद्विके

ပထမဦးစွာ ယောဂီသည် နာဗီအနီးမှ အသက်ဝင်လေကို နှလုံးထဲသို့ ထား၏။ ထို့နောက် အာခေါင်သို့၊ ထို့ပြင် မျက်ခုံးနှစ်ဖက်ကြားသို့ ဦးဆောင်ကာ—ပွင့်ချပ်လေး၊ ပွင့်ချပ်တစ်ဆယ့်ခြောက်၊ ပွင့်ချပ်တစ်ဆယ့်နှစ် နှင့် နှစ်ဆတစ်ဆယ့်ခြောက် (၃၂) ရှိသော ပဒ్మကേന്ദ്രများသို့ ထည့်သွင်း၏။

Verse 45

आकुंचनेनैव मूर्द्धमुन्नीय पवनं शनैः । मूर्धनि ब्रह्मरंध्रे तं प्राणं संधारयेत्कृती

အာကుంఅ္စန (ချုံ့ကပ်ခြင်း) တစ်ခုတည်းဖြင့်ပင် အသက်ရှူကို ဖြည်းဖြည်းချင်း ဦးခေါင်းသို့ မြှောက်တင်၍၊ ကျွမ်းကျင်သူသည် ထိုပရာဏကို ဦးခေါင်းထိပ်ရှိ ဘြဟ္မရန္ဓ္ရ (ဗြဟ္မအပေါက်) တွင် ထိန်းသိမ်းထားရမည်။

Verse 46

प्राणायामा दश द्वौ च धारणैषा प्रकीर्त्यते । दशैता धारणाः स्थाप्य प्राप्नोत्यक्षरसाम्यताम्

ဤဓာရဏာသည် ပရာဏာယာမ ဆယ့်နှစ်ကြိမ်ဖြင့် ဖွဲ့စည်းသည်ဟု ဆိုကြ၏။ ဤဓာရဏာ ဆယ်ပါးကို တည်မြဲစွာ ထားနိုင်လျှင် မပျက်မယွင်းသော အက္ခရာ (Akṣara) နှင့် တူညီသည့် အဆင့်သို့ ရောက်၏။

Verse 47

धारणास्थस्य यद्ध्येयं तस्य त्वं शृणु लक्षणम् । ध्येयं बहुविधं पार्थ यस्यांतो नोपलभ्यते

ဓာရဏာ၌ တည်နေသူအတွက် သမาธိပြုရန် အရာ၏ လက္ခဏာကို ငါ့ထံမှ နားထောင်လော့။ အို ပာရ္ထ၊ သမาธိအရာသည် အမျိုးမျိုးရှိပြီး ၎င်း၏ အဆုံးသတ်ကို အပြည့်အဝ မသိမြင်နိုင်။

Verse 48

केचिच्छिवं हरिं केचित्केचित्सूर्यं विधिं परे । केचिद्देवीं महद्भूतामुत ध्यायन्ति केचन

အချို့က ရှီဝကို သတိပြုစိတ်တည်ကြသည်၊ အချို့က ဟရီကို၊ အချို့က နေမင်းကို၊ အချို့က ဖန်ဆင်းရှင် ဘြဟ္မာကို သတိပြုကြသည်။ အချို့ကလည်း မဟာမူလအင်အားဖြစ်သော ဒေဝီကို စိတ်တွင် ထင်ရှားစွာ ဆင်ခြင်ကြသည်—ထိုသို့ လူတို့၏ သမาธိသည် မတူကွဲပြားလေသည်။

Verse 49

तत्र यो यच्च ध्यायेत स च तत्र प्रलीयते । तस्मात्सदा शिवं देवं पंचवक्त्रं हरं स्मरेत्

လူတစ်ယောက်က မည်သည့်အရာကို သတိပြုစိတ်တည်မူသလဲ၊ ထိုအရာ၏ သဘောတရားထဲသို့ပင် သူသည် ပျော်ဝင်လေသည်။ ထို့ကြောင့် မျက်နှာငါးပါးရှိသော ဟရ (Śiva) ကို အမြဲတမ်း သတိရစေ။

Verse 50

पद्मासनस्थं तं गौरं बीजपूरकरं स्थितम् । दशहस्तं सुप्रसन्नवदनं ध्यानमास्थितम्

သူ့ကို ပဒ္မာသနာ (ကြာပန်းအာසန) ပေါ်တွင် ထိုင်နေသူ၊ ဖြူဝင်းတောက်ပသူ၊ လက်တွင် ဘီဇပူရ (citron) ကို ကိုင်ထားသူဟု သမาธိပြုပါ။ လက်ဆယ်ပါးရှိ၍ မျက်နှာတော်သည် အလွန်တည်ငြိမ်ကြည်လင်ကာ နက်ရှိုင်းသော ဓျာန၌ တည်နေတော်မူသည်။

Verse 51

ध्येयमेतत्तव प्रोक्तं तस्माद्ध्यानं समाचरेत् । ध्यानस्य लक्षणं चैतन्निमेषार्धमपि स्फुटम्

သင်အတွက် ဓျာန၏ အာရုံ (အာရုံပြုရမည့် အရာ) ကို ငါဆိုပြပြီးပြီ။ ထို့ကြောင့် ဓျာနကို လေ့ကျင့်ဆောင်ရွက်ပါ။ ဤသည်မှာ ဓျာန၏ လက္ခဏာအမှန်တကယ်ဖြစ်၍ မျက်တောင်ခတ်ချိန်၏ တစ်ဝက်မျှတောင် ထင်ရှားလေသည်။

Verse 52

न पृथग्जायते ध्येयाद्धारणां यः समास्थितः । एवमेतां दुरारोहां भूमिमास्थाय योगवित्

ဓာရဏာ၌ ခိုင်မြဲစွာ တည်နေသူအတွက် သမาธိ၏ အာရုံမှ ခွဲကွာခြင်း မပေါ်ပေါက်တော့။ ထို့သို့ ရောက်ရန်ခက်ခဲသော အဆင့်ကို တက်လှမ်းကာ ယောဂကို သိမြင်သူသည်…

Verse 53

न किंचिच्चिंतयेत्पश्चात्समाधिरिति कीर्त्यते । समाधेर्लक्षणं सम्यग्ब्रुवतो मे निशामय

ထို့နောက် အလုံးစုံကို မစဉ်းစားတော့လျှင် ထိုအခြေအနေကို «သမာဓိ» ဟု ခေါ်ကြသည်။ သမာဓိ၏ အမှန်တကယ် လက္ခဏာကို မှန်ကန်စွာ ပြောမည်ဖြစ်သဖြင့် ငါ့ထံမှ နားထောင်လော့။

Verse 54

शब्दस्पर्शरसैर्हीनं गंधरूपविवर्जितम् । परं पुरुषं संप्राप्तः समाधिस्थः प्रकीर्तितः

အသံ၊ ထိတွေ့မှု၊ အရသာတို့ကင်းပြီး အနံ့နှင့် ရုပ်သဏ္ဌာန်မှလည်း လွတ်ကင်းကာ၊ အမြင့်ဆုံး ပုရုෂ (ပရမပုရုෂ) ထံသို့ ရောက်ရှိသူကို သမာဓိ၌ တည်နေသူဟု ကြေညာကြသည်။

Verse 55

तां तु प्राप्य नरो विघ्नैर्नाभिभूयेत कर्हिचित् । समाधिस्थश्च दुःखेन गुरुणापि न चाल्यते

ထိုအခြေအနေကို ရောက်ပြီးနောက် လူသည် အတားအဆီးတို့ကြောင့် မည်သည့်အခါမျှ မရှုံးနိမ့်တော့။ သမာဓိ၌ တည်နေသူသည် ပြင်းထန်သော ဒုက္ခကြောင့်ပင် မလှုပ်ရှားမယ့်။

Verse 56

शंखाद्याः शतशस्तस्य वाद्यन्ते यदि कर्णयोः । भेर्यश्च यदि हन्यंते शब्दं बाह्यं न विंदति

သံခွံတို့နှင့် အခြားတူရိယာများကို ရာချီ၍ သူ၏နားအနီးတွင် တီးမှုတ်ကြသော်လည်း၊ ဗေရီဒရမ်တို့ကို ထိုးနှက်ကြသော်လည်း၊ ပြင်ပအသံကို မခံယူမိတော့။

Verse 57

कशाप्रहाराभिहतो वह्निदग्धतनुस्तथा । शीताढ्येव स्थितो घोरे स्पर्शं बाह्यं न विन्दति

ကြိမ်ဒဏ်ဖြင့် ထိုးနှက်ခံရသော်လည်း၊ ကိုယ်ခန္ဓာ မီးလောင်ကျွမ်းသော်လည်း၊ ကြောက်မက်ဖွယ် အအေးထဲ၌ ရပ်တည်နေရသော်လည်း၊ ပြင်ပထိတွေ့မှုကို မခံယူမိတော့—အတွင်းငြိမ်သက်မှု၌ နစ်မြုပ်နေသဖြင့်။

Verse 58

रूपे गंधे रसे बाह्ये तादृशस्य तु का कथा । दृष्ट्वा य आत्मनात्मानं समाधिं लभते पुनः

အပြင်ဘက်ထိတွေ့မှုတောင် မထိခိုက်နိုင်လျှင် အပြင်ဘက်ရုပ်သဏ္ဌာန်၊ အနံ့၊ အရသာတို့ကို ဘာပြောစရာရှိမည်နည်း။ အတ္တကို အတ္တဖြင့် မြင်တွေ့ပြီးနောက် ထိုသူသည် ထပ်မံ သမာဓိကို ရရှိသည်။

Verse 59

तृष्णा वाथ बुभुक्षा वा बाधेते तं न कर्हिचित्

ရေငတ်ခြင်းဖြစ်စေ ဆာလောင်ခြင်းဖြစ်စေ ထိုသူကို မည်သည့်အခါမျှ မနှောင့်ယှက်နိုင်။

Verse 60

न स्वर्गे न च पाताले मानुष्ये क्व च तत्सुखम् । समाधिं निश्चलं प्राप्य यत्सुखं विंदते नरः

ထိုပျော်ရွှင်မှုသည် ကောင်းကင်ဘုံ၌လည်း မရှိ၊ ပာတားလ (အောက်လောက) ၌လည်း မရှိ၊ လူ့လောက၏ မည်သည့်နေရာ၌မျှ မရှိ။ အကြောင်းမှာ မလှုပ်မယှက် သမာဓိကို ရရှိပြီးနောက် လူသည် တွေ့မြင်သိရှိသော အာနန္ဒသည် ထိုထက်မြင့်မြတ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

Verse 61

एवमारूढयोगस्य तस्यापि कुरुनदन । पंचोपसर्गाः कटुकाः प्रवर्तंते यथा शृणु

အို ကုရုမျိုး၏သားတော်၊ ယောဂလမ်းကို ဤသို့ တက်လှမ်းပြီးသူအတွက်တောင် ခါးသီးသော အတားအဆီး ငါးပါး ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ၎င်းတို့ မည်သို့ ဖြစ်ပေါ်လာသည်ကို နားထောင်လော့။

Verse 62

प्रातिभः श्रावणो दैवो भ्रमावर्तोऽथ भीषणः । प्रतिभा सर्वशास्त्राणां प्रातिभोऽयं च सात्त्विकः

အတားအဆီးငါးပါးမှာ— ပရာတိဘ (Prātibha)၊ ရ္ရာဝဏ (Śrāvaṇa)၊ ဒိုင်ဝ (Daiva)၊ မောဟဝင်္က (Bhramāvarta) ဟူသော भ्रम၏ လှိုင်းဝိုင်း၊ နှင့် ကြောက်မက်ဖွယ် ဘီရှဏ (Bhīṣaṇa) တို့ဖြစ်သည်။ ‘ပရာတိဘ’ ဟူသည်မှာ သတ္တဝိက (sāttvic) သဘောရှိသော နူးညံ့သိမ်မွေ့သော အင်အားတစ်ရပ်ဖြစ်၍ ရှာස්ထရ (śāstra) အားလုံးအပေါ် အတွင်းမြင်ဉာဏ်ကို ဆိုလိုသည်။

Verse 63

तेन यो मदमादद्याद्योगी शीघ्रं च चेतसः । योजनानां सहस्रेभ्यः श्रवणं श्रावणस्तु सः

ထို ပရတိဘ (Prātibha) ကြောင့် ယောဂီသည် လျင်မြန်စွာ မာနမူးယစ်လာလျှင် စိတ်သည် လှုပ်ရှားပျက်ကွက်၏။ ယောဇနာ ထောင်ပေါင်းများအဝေးမှ ကြားနိုင်ခြင်းကို «သြာဝဏ» (Śrāvaṇa) ဟူသော အတားအဆီးဟု ခေါ်သည်။

Verse 64

द्वितीयः सात्विकश्चायमस्मान्मत्तो विनश्यति । अष्टौ पश्यति योनीश्च देवानां दैव इत्यसौ

ဒုတိယအတားအဆီးသည်လည်း စာတ္တဝိက ဖြစ်သော်လည်း မာနမူးယစ်သို့ ပြောင်းလဲသွားလျှင် ပျက်စီး၏။ နတ်တို့၏ နတ်ဘွားရင်းမြစ် (yoni) ရှစ်ပါးကို မြင်သူကို «ဒိုင်ဝ» (Daiva) ဟူသော အတားအဆီးဟု ခေါ်သည်။

Verse 65

अयं च सात्त्विको दोषो मदादस्माद्विनश्यति । आवर्त इव तोयस्य जनावर्ते यदाकुलः

ဤသည်လည်း စာတ္တဝိက အပြစ်တစ်ရပ်ဖြစ်၍ ထိုအပြစ်မှ ပေါ်လာသော မာနကြောင့် ပျက်စီး၏။ လူအဝိုင်းကဲ့သို့ စီးကြောင်းများ၏ ဝိုင်းလည်ရာ၌ ရေဝိုင်းကန်ကဲ့သို့ လှုပ်ရှားရှုပ်ထွေးသကဲ့သို့။

Verse 66

आवर्ताख्यस्त्वयं दोषो राजसः स महाभयः । भ्राम्यते यन्निरालम्बं मनो दोषैश्च योगिनः

«အာဝရ္တ» ဟု ခေါ်သော ဤအပြစ်သည် ရာဇသဂုဏ်ဖြစ်၍ အလွန်ကြောက်မက်ဖွယ်။ ဤအပြစ်တို့ကြောင့် ယောဂီ၏ စိတ်သည် အထောက်အကူမဲ့ကာ လှည့်ပတ်လွင့်လျားသွား၏။

Verse 67

समस्ताधारविभ्रंशाद्भ्रमाख्यस्तामसो गुणः । एतैर्नाशितयोगाश्च सकला देवयोनयः

အထောက်အကူအားလုံး၏ အခြေခံများ ပျက်ယွင်းသွားသောအခါ «ဘ္ရမ» ဟု ခေါ်သော တာမသဂုဏ် (မောဟ) ပေါ်ထွန်း၏။ ဤအနှောင့်အယှက်တို့ကြောင့် ယောဂသည် ပျက်စီးသွားပြီး နတ်မျိုးရင်းမှ မွေးဖွားသူတို့တောင် မလွတ်နိုင်။

Verse 68

उपसर्गैर्महाघोरैरावर्त्यंते पुनः पुनः । प्रावृत्य कंबलं शुक्लं योगी तस्मान्मनोमयम्

အလွန်ကြောက်မက်ဖွယ် အတားအဆီးကြီးများကြောင့် စိတ်သည် ထပ်ခါထပ်ခါ လှည့်ဝဲလျက် ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ယောဂီသည် အဖြူရောင် စောင်ကို ပတ်လျက် စိတ်မှ ဖြစ်ပေါ်သော အတွင်းသဘောတရား (အတွင်းစူးစမ်းသတိ) ကို အားထားကျင့်သုံးရမည်။

Verse 69

चिंतयेत्परमं ब्रह्म कृत्वा तत्प्रवणं मनः । आहाराः सात्त्विकाश्चैव संसेव्याः सिद्धिमिच्छता

အမြင့်ဆုံး ဘြဟ္မန်ကို စဉ်းစားသတိပြု၍ စိတ်ကို ထိုအရာသို့ လုံးဝ လှည့်ညွှတ်စေရာ၏။ ထို့ပြင် အောင်မြင်မှုကို လိုလားသူသည် စာတ္တဝိက အစားအစာများကိုသာ သုံးဆောင်ရမည်။

Verse 70

राजसैस्तामसैश्चैव योगी सिद्धयेन्न कर्हिचित् । श्रद्दधानेषु दांतेषु श्रोत्रियेषु महात्मसु

ရာဇသိကနှင့် တာမသိက လမ်းစဉ်များဖြင့် ယောဂီသည် မည်သည့်အခါမျှ ပြည့်စုံမှု မရနိုင်။ ထို့အစား ယုံကြည်သဒ္ဓါရှိ၍ ကိုယ်စိတ်ထိန်းချုပ်နိုင်သော၊ ဝေဒပညာတတ်သော မဟာအတ္တမများနှင့် ပေါင်းသင်းအားထားရမည်။

Verse 71

स्वधर्मादनपेतेषु भिक्षा याच्या च योगिना । भैक्षं यवान्नं तक्रं वा पयो यावकमेव वा

ယောဂီသည် ကိုယ့်ဓမ္မကို မလွဲမသွားသောသူတို့ထံမှသာ ဆွမ်းခံတောင်းရမည်။ ဆွမ်းသည် ယဝ (မုယော) အစာ၊ သို့မဟုတ် တကရ (နို့ချဉ်ရည်)၊ သို့မဟုတ် နို့၊ သို့မဟုတ် ယာဝက ဂျုံရည်တင်သာ ဖြစ်နိုင်သည်။

Verse 72

फलमूलं विपक्वं वा कणपिण्याकसक्तवः । श्रुता इत्येत आहारा योगिनां सिद्धिकारकाः

အသီးအနှံနှင့် အမြစ်အနွယ် အပြည့်အဝကျက်သွားသောအရာများ၊ သို့မဟုတ် အစေ့အဆန်နှင့် ဖွဲနုမုန့်မျိုးများ—ဤတို့သည် အစဉ်အလာအရ ကြားသိထားသကဲ့သို့ ယောဂီတို့၏ အောင်မြင်မှုကို ဖြစ်စေသော အစားအစာများ ဖြစ်ကြသည်။

Verse 73

मृत्युकालं विदित्वा च निमित्तैर्योगसाधकः । योगं युञ्जीत कालस्य वंचनार्थं समाहितः

နိမိတ်လက္ခဏာများဖြင့် သေချိန်ကို သိမြင်ပြီးနောက် စိတ်တည်ငြိမ်သော ယောဂကျင့်သူသည် ကာလ (မရဏ) ကို လှည့်ဖြားအောင်မြင်ရန် ယောဂကို အလေးအနက် ပြုလုပ်သင့်၏။

Verse 74

निमित्तानि च वक्ष्यामि मृत्युं यो वेत्ति योगवित् । रक्तकृष्णांबरधरा गायंतीह सती च यम्

ယောဂကို သိမြင်သူက သေခြင်းကို သိနိုင်သော နိမိတ်လက္ခဏာများကို ငါဆိုပြမည်။ ဥပမာ—အနီနှင့် အနက်အဝတ် ဝတ်ဆင်၍ သီချင်းဆိုနေသော သီလရှိသော မိန်းမတစ်ဦးကို (မြင်ကွင်း/အိပ်မက်၌) တွေ့ခြင်း။

Verse 75

दक्षिणाशां नयेन्नारी स्वप्ने सोऽपि न जीवति । नग्नं क्षपणकं स्वप्ने हसमानं प्रदृश्य च

အိပ်မက်တွင် မိန်းမတစ်ဦးက တောင်ဘက်သို့ ခေါ်ဆောင်သွားလျှင် ထိုသူလည်း မရှင်မည်။ ထို့ပြင် အိပ်မက်တွင် အဝတ်မဝတ်သော က္ṣပဏက သာသနာ့သူတစ်ဦး ရယ်မောနေသည်ကို မြင်လျှင်လည်း ထိုသည် နိမိတ်တစ်ရပ်ဖြစ်၏။

Verse 76

एनं च वीक्ष्य वल्गन्तं तं विद्यान्मृत्युमागतम् । ऋक्षवानरयुग्यस्थो गायन्यो दक्षिणां दिशम्

သူ့ကို ခုန်ပျံလှုပ်ရှားနေသည်ကို မြင်လျှင် မရဏရောက်လာပြီဟု သိရမည်။ ထို့အတူ ဝက်ဝံနှင့် မျောက်တို့ကို ယုဂ်တင်ထားသော စီးနင်းယာဉ်ပေါ်၌ ထိုင်၍ သီချင်းဆိုကာ တောင်ဘက်သို့ သွားနေသူကို မြင်ခြင်းလည်း နိမိတ်ဖြစ်၏။

Verse 77

याति मज्जेदधौ पंके गोमये वा न जीवति । केशांगारैस्तथा भस्मभुजंगैर्निजलां नदीम्

အိပ်မက်တွင် လူတစ်ယောက် သွား၍ နို့ချဉ်ထဲ၊ ရွံ့ထဲ၊ သို့မဟုတ် နွားချေးထဲ၌ နစ်မြုပ်လျှင် မရှင်မည်။ ထို့အတူ ရေမဟုတ်သကဲ့သို့သော မြစ်တစ်စင်းကို မြင်ရ၍ ဆံပင်၊ မီးခဲ၊ ပြာဖြင့်ဖြစ်သော မြွေများဖြင့် ပြည့်နေသည်ကို တွေ့လျှင်လည်း သေခြင်း၏ နိမိတ်ဖြစ်၏။

Verse 78

एषामन्यतमैः पूर्णां दृष्ट्वा स्वप्ने न जीवति । करालैर्विकटै रूक्षैः पुरुषैरुद्यतायुधैः

အိပ်မက်ထဲတွင် ဤအရာတို့ထဲမှ တစ်မျိုးမျိုးကြောင့် အရှေ့အာကာသက ပြည့်နှက်နေသည်ကို မြင်လျှင်—ကြောက်မက်ဖွယ်၊ ရုပ်ဆိုးကြမ်းတမ်း၍ လက်နက်မြှောက်ထားသော လူတို့ဖြင့်—ထိုသူ မရှင်မနေတော့။

Verse 79

पाषाणैस्ताडितः स्वप्ने सद्यो मृत्युं भजेन्नरः । सूर्योदये यस्य शिवा क्रोशंती याति सम्मुखम्

အိပ်မက်ထဲတွင် လူတစ်ယောက်ကို ကျောက်ဖြင့်ထိုးနှက်လျှင် ချက်ချင်း သေမင်းကို တွေ့ရတတ်သည်။ ထို့ပြင် နေထွက်ချိန်တွင် မြေခွေး (သီဝါ) က အော်ဟစ်၍ တိုက်ရိုက် ရင်ဆိုင်လာလျှင်လည်း မရဏနိမိတ် ဖြစ်သည်။

Verse 80

विपरीतं परीतं वा स सद्यो मृत्युमृच्छति । दीपाधिगंधं नो वेत्ति वमत्यग्निं तथा निशि

အိပ်မက်ထဲတွင် အရာအားလုံး ပြောင်းပြန် သို့မဟုတ် မကောင်းသဘောဖြစ်နေသည်ကို မြင်လျှင် ချက်ချင်း သေမင်းသို့ ရောက်တတ်သည်။ မီးအိမ်၏ အနံ့ကို မသိနိုင်ခြင်း၊ ညအခါ မီးကို အန်ထုတ်ခြင်းတို့လည်း မရဏနိမိတ် ဖြစ်သည်။

Verse 81

नात्मानं परनेत्रस्थं वीक्षते न स जीवति । शक्रायुधं चार्धरात्रे दिवा वा ग्रहणं तथा

မိမိရုပ်ပုံကို အခြားသူ၏ မျက်စိအတွင်း၌ မမြင်နိုင်လျှင် ထိုသူ မရှင်မနေတော့။ ထို့အတူ အလယ်ညတွင် အင်ဒြာ၏ လက်နက် (ဝဇ္ဇရ) ကို မြင်ခြင်း၊ သို့မဟုတ် နေ့ခင်းတွင် ဂြိုဟ်/နေ-လ အလင်းပျောက် (ဂြဟဏ) ကို မြင်ခြင်းတို့လည်း မရဏနိမိတ် ဖြစ်သည်။

Verse 82

दृष्ट्वा मन्येत स क्षीणमात्मजीवितमाप्तवान् । नासिका वक्रतामेति कर्णयोर्न्नमनोन्नती

ဤနိမိတ်တို့ကို မြင်လျှင် မိမိ၏ အသက်ရှင်မှု လျော့နည်းလာပြီဟု သိမှတ်ရမည်။ နှာခေါင်းကွေးသွားခြင်း၊ နားနှစ်ဖက်တွင် ကျဆင်းခြင်းနှင့် မြင့်တက်ခြင်း မညီမညာ ဖြစ်လာခြင်းတို့သည် အသက်အား ကျဆင်းသည့် လက္ခဏာများ ဖြစ်သည်။

Verse 83

नेत्रं च वामं स्रवति यस्य तस्यायुरुद्गतम् । आरक्ततामेति मुखं जिह्वा चाप्यसिता यदा

ဘယ်မျက်စိရည်ယိုလာလျှင် ထိုသူ၏အသက်တာကာလသည် ထွက်ခွာသွားပြီဟု ဆို၏။ မျက်နှာနီမြန်းလာ၍ လျှာလည်းမဲညိုလာသောအခါ မရဏနီးကပ်လာသည့် နိမိတ်ဖြစ်၏။

Verse 84

तदा प्राज्ञो विजानीयादासन्नं मृत्युमात्मनः । उष्ट्ररासभयानेन स्वप्ने यो याति दक्षिणाम्

ထိုအခါ ပညာရှိသည် မိမိ၏မရဏနီးကပ်လာသည်ကို သိမြင်သင့်၏။ အိပ်မက်တွင် ကုလားအုတ် သို့မဟုတ် မြည်းစီး၍ တောင်ဘက်သို့ သွားလျှင်လည်း ထိုနိမိတ်ပင် ဖြစ်၏။

Verse 85

दिशं कर्णौ पिधायापि निर्घोषं शृणुयान्न च । न स जीवेत्तथा स्वप्ने पति तस्य पिधीयते

နားကိုပိတ်ထားသော်လည်း အသံမကြားနိုင်လျှင် ထိုသူသည် မရှင်နိုင်တော့။ ထိုနည်းတူ အိပ်မက်တွင် မိမိ၏သခင်/ခင်ပွန်းသည် ပိတ်ကွယ်သွားသည်ဟု မြင်လျှင်လည်း မရဏနိမိတ် ဖြစ်၏။

Verse 86

द्वारं न चोत्तिष्ठति च शुभ्रा दृष्टिश्च लोहिता । स्वप्नेऽग्निं प्रविशेद्यश्च न च निष्क्रमते पुनः

တံခါးမထောင်မတ်နိုင်သကဲ့သို့ ဖြစ်၍ မျက်မြင်အမြင်သည် ဖြူဖျော့ပြီးနောက် နီမြန်းလာလျှင် မကောင်းနိမိတ် ဖြစ်၏။ ထို့ပြင် အိပ်မက်တွင် မီးထဲဝင်၍ ပြန်မထွက်လာသူသည် မရှင်နိုင်။

Verse 87

जलप्रवेशादपि वा तदंतं तस्य जीवितम् । यश्चाभिहन्यते दुष्टैर्भूतै रात्रावथो दिवा

ရေထဲဝင်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ အခြားနည်းလမ်းကြောင့်ဖြစ်စေ ထိုသူ၏အသက်တာသည် အဆုံးသို့ ရောက်၏။ ထို့ပြင် ညဖြစ်စေ နေ့ဖြစ်စေ မကောင်းသောဘူတများက တိုက်ခိုက်ထိုးနှက်သူသည်လည်း ထိုကံကြမ္မာအဆုံးကို တွေ့ရ၏။

Verse 88

प्रकृतैर्विकृतैर्वापि तस्यासन्नौ यमांतकौ । देवतानां गुरूणां च पित्रोर्ज्ञानविदां तथा

သဘာဝလက္ခဏာများဖြင့်ဖြစ်စေ၊ မသဘာဝပျက်ယွင်းလက္ခဏာများဖြင့်ဖြစ်စေ၊ ထိုသူထံသို့ မရဏကိုပေးသော ယမနှင့် အန္တက တို့နှစ်ပါး နီးကပ်လာကြသည်။ ထို့အတူ ဒေဝတားများ၊ ဆရာဂုရုများ၊ မိဘများနှင့် သာသနာဉာဏ်ပညာသိသူများအပေါ်၌လည်း မကောင်းသောနိမိတ်များ ပေါ်ထွန်းလာသည်။

Verse 89

निन्दामवज्ञां कुरुते भक्तो भूत्वा न जीवति । एवं दृष्ट्वा निमित्तानि विपरीतानि योगवित्

ဘက္တိရှိသူဖြစ်ပြီးနောက် နিন্দာခြင်းနှင့် မထီမဲ့မြင်ပြုခြင်းကို ပြုလျှင် ထိုသူသည် မရှည်လျားစွာ မအသက်ရှင်နိုင်။ ထိုကဲ့သို့ ဆန့်ကျင်သောနိမိတ်များကို မြင်သော် ယောဂပညာသိသူသည် သတိဖြင့် လုပ်ဆောင်ရမည်။

Verse 90

धारणां सम्यगास्थाय समाधावचलो भवेत् । यदि नेच्छति ते मृत्युं ततो नासौ प्रपद्यते

ဓာရဏာကို မှန်ကန်စွာ တည်စေပြီး သမာဓိ၌ မလှုပ်မယှက် ဖြစ်ရမည်။ ထိုအခါ မရဏက သင့်ကို “မလိုလား” လျှင်၊ မရဏသည် သင့်ကို မဖမ်းဆီးနိုင်။

Verse 91

विमुक्तिमथवा वांछेद्विसृजेद्ब्रह्ममूर्धनि । संति देहे विमुक्ते च उपसर्गाश्च ये पुनः

လွတ်မြောက်ခြင်းကို လိုလားသူသည် ခေါင်းထိပ်ရှိ ဘြဟ္မဒ్వါရ (Brahma-aperture) မှတဆင့် အသက်ရှု/သတိကို ထုတ်လွှတ်ရမည်။ သို့ရာတွင် အတားအဆီးများသည် ကိုယ်ခန္ဓာရှိစဉ်တွင်လည်းကောင်း၊ လွတ်မြောက်ချိန်၌ပင်လည်းကောင်း ထပ်မံ ပေါ်ပေါက်တတ်သည်။

Verse 92

योगिनं समुपायांति शृणु तानपि पांडव । ऐशान्ये राक्षसपुरे यक्षो गन्धर्व एव च

ထိုအရာများသည် ယောဂီထံသို့ လာရောက်နီးကပ်ကြသည်—ပাণ্ডဝသားよ၊ ထိုတို့ကိုလည်း နားထောင်လော့။ အရှေ့မြောက်ဘက်၌ ရာක්ෂသတို့၏ မြို့တွင် ယက္ခများနှင့် ဂန္ဓဗ္ဗများလည်း ရှိကြ၍ ထိုတွေ့ကြုံမှု/အတားအဆီးများတွင် ပါဝင်လာကြသည်။

Verse 93

ऐन्द्रे सौम्ये प्रजापत्ये ब्राह्मे चाष्टसु सिद्धयः । भवंति चाष्टौ शृणु ताः पार्थिवी या च तैजसी

အိန္ဒြ (Aindra)၊ သောမ്യ (Saumya)၊ ပရာဇာပတျ (Prājāpatya) နှင့် ဗြာဟ္မ (Brāhma) တို့၌ စိဒ္ဓိ (siddhi) များသည် အရှစ်အစုအဖြစ် ဖြစ်ပေါ်သည်။ ထိုစိဒ္ဓိတို့သည် အရှစ်မျိုးဖြစ်လာ၏—နားထောင်လော့၊ ‘မြေဓာတ်’ နှင့် ‘မီးဓာတ်’ အမျိုးတို့လည်း ပါဝင်သည်။

Verse 94

वायवी व्योमात्मिका चैव मानसाहम्भवा मतिः । प्रत्येकमष्टधा भिन्ना द्विगुणा द्विगुणा क्रमात

ထို့အတူ လေဓာတ်ဆိုင်ရာ၊ အာကာသ/အီသာ (ether) ဆိုင်ရာ၊ စိတ်နှင့် အဟံကာရ (အတ္တ) မှ ပေါက်ဖွားသော စိဒ္ဓိများလည်း ရှိသည်။ တစ်မျိုးစီသည် အရှစ်ခွဲကွာပြီး အစဉ်လိုက် နှစ်ဆ၊ ထပ်မံနှစ်ဆ တိုးပွားသည်။

Verse 95

पूर्वे चाष्टौ चतुःषष्टिरन्ते शृणुष्व तद्यथा । स्थूलता ह्रस्वता बाल्यं वार्धक्यं योवनं तथा

အစတွင် အရှစ်ရှိပြီး အဆုံးတွင် ခြောက်ဆယ်လေးရှိသည်—ထိုသို့ဖြစ်ပုံကို နားထောင်လော့။ ဥပမာ—ကြီးမားခြင်း၊ သေးငယ်ခြင်း၊ ကလေးဘဝ၊ အိုမင်းခြင်း၊ ထို့အတူ လူငယ်ဘဝ။

Verse 96

नानाजाति स्वरूपं च चतुर्भिर्देहधारणम् । पार्थिवांशं विना नित्यमष्टौ पार्थिवसिद्धयः

မျိုးဇာတိအမျိုးမျိုး၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်များကို ခံယူ၍၊ ဓာတ်လေးပါးဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာကို ထိန်းသိမ်းထားသော်လည်း—‘မြေဓာတ်အပိုင်း’ မပါဘဲလျှင် အမြဲတမ်း မြေဓာတ်ဆိုင်ရာ စိဒ္ဓိ အရှစ်ပါးရှိ၏။

Verse 97

विजिते पृथिवीतत्त्वे यदैशान्ये भवन्ति च । भूमाविव जले वासो नातुरोऽर्णवमापिबेत्

မြေတတ္တဝ (ပृथिवီတत्त्व) ကို အနိုင်ယူပြီး၊ ဣရှာန (Īśāna) ကဲ့သို့ အာဏာရှင်သဘောသို့ ရောက်သောအခါ၊ ရေထဲ၌ နေထိုင်ခြင်းသည် မြေပေါ်၌ နေသကဲ့သို့ သဘာဝဖြစ်လာသည်။ သမုဒ္ဒရာကြီးပင် ထိုသူကို မလွှမ်းမိုးနိုင်၊ မထိခိုက်နိုင်။

Verse 98

सर्वत्र जलप्राप्तिश्च अपि शुष्कं द्रवं फलम् । त्रिभिर्देहस्य धरणं नदीर्वा स्थापयेत्करे

ရေသည် နေရာတိုင်းတွင် ရရှိလာ၏။ ခြောက်သွေ့သော အသီးပင်လျှင် အရည် ထွက်ပေါ်၏။ အင်အားသုံးပါးဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာကို ထိန်းသိမ်းနိုင်၍ လက်ဖြင့် မြစ်များကို တားဆီး သို့မဟုတ် တည်စေနိုင်၏။

Verse 99

अव्रणत्वं शरीरस्य कांतिश्चाथाष्टकं स्मृतम् । अष्टौ पूर्वा इमाश्चाष्टौ राक्षसानां पुरे स्मृताः

ကိုယ်ခန္ဓာ၌ အနာမရှိခြင်းနှင့် တောက်ပသော ကാന്തိ—ဤတို့ကို အဋ္ဌက (ရှစ်ပါး) ဟု မှတ်သားကြ၏။ အရင်ရှစ်ပါးနှင့် ယခုရှစ်ပါးတို့သည် ရက္ခသတို့၏ မြို့၌ အသိအမှတ်ပြုသော အောင်မြင်မှုများဟု ဆိုကြ၏။

Verse 100

देहादग्निविनिर्माणं तत्तापभयवर्जनम् । शक्तिदत्वं च लोकानां जलमध्येग्निज्वालनम्

ကိုယ်ခန္ဓာမှ မီးကို ထုတ်ဖော်နိုင်၏။ ထိုမီး၏ အပူသည် ကြောက်ရွံ့ခြင်း သို့မဟုတ် နာကျင်ခြင်း မဖြစ်စေ။ သတ္တဝါတို့အား အင်အားကို ပေးနိုင်ပြီး ရေအလယ်၌ပင် မီးကို လောင်ကျွမ်းစေနိုင်၏။

Verse 101

अग्निग्रहश्च हस्तेन स्मृतिमात्रेण पावनम् । भस्मीभूतस्य निर्माणं द्वाभ्यां देहस्य धारणम्

လက်ဖြင့် မီးကို ဖမ်းယူနိုင်ပြီး အမှတ်ရုံဖြင့်ပင် သန့်စင်ခြင်း ဖြစ်ပေါ်၏။ ပြာဖြစ်သွားသောအရာကို ပြန်လည်ဖန်တီးနိုင်၍ အင်အားနှစ်ပါးဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာကို ထိန်းသိမ်းနိုင်၏။

Verse 102

पूर्वाः षोडश चाप्यष्टौ तेजसो यक्षसद्मनि । मनोगतित्वं भूतानामन्तर्निवेशनं तथा

အရင် ဆယ့်ခြောက်ပါးနှင့် ယခု ရှစ်ပါးတို့သည် ယက္ခတို့၏ နေရာ၌ တေဇော (Tejas) ၏ လောက၌ ပါဝင်သည်ဟု ဆိုကြ၏။ ထိုနေရာ၌ သတ္တဝါတို့အတွက် စိတ်အလျင်နှုန်းဖြင့် သွားလာနိုင်ခြင်းနှင့် အခြားသူတို့အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်နိုင်ခြင်းလည်း ရှိ၏။

Verse 103

पर्वतादिमहाभारवहनं लीलयैव च । लघुत्वं गौरवत्वं च पाणिभ्यां वायुवारणम्

တောင်တန်းတို့ကဲ့သို့ အလွန်ကြီးမားသော အလေးအတင်ကိုပင် ကစားသလိုသာ သယ်ဆောင်နိုင်သည်။ စိတ်အလိုအလျောက် ပေါ့လျော့ခြင်း၊ လေးလံခြင်းကို ပြောင်းလဲနိုင်ပြီး လက်ဖြင့် လေကိုတောင် တားဆီးနိုင်သည်။

Verse 104

अंगुल्यग्रनिपातेन भूमेः सर्वत्र कम्पनम् । एकेन देहनिष्पत्तिर्गांधर्वे वांति सिद्धयः

လက်ချောင်းထိပ်ကို အနည်းငယ်ချလိုက်ရုံဖြင့် မြေကြီးသည် နေရာအနှံ့ တုန်ခါစေနိုင်သည်။ အာနုဘော်တစ်ခုတည်းဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာကို စိတ်အလိုအလျောက် ပေါ်ထွန်းစေနိုင်ကြောင်း၊ ဤသို့သော စိဒ္ဓိများသည် ဂန္ဓဗ္ဗလောက၌ ထင်ရှားကြောင်း ဆိုကြသည်။

Verse 105

चतुर्विंशतिः पूर्वाश्चाप्यष्टावेताश्च सिद्धयः । गन्धर्वलोके द्वात्रिंशदत ऊर्ध्वं निशामय

အရင်က ဖော်ပြခဲ့သော စိဒ္ဓိ ၂၄ ပါးနှင့် ဤစိဒ္ဓိ ၈ ပါးကို ပေါင်းလျှင် ဂန္ဓဗ္ဗလောက၌ စုစုပေါင်း ၃၂ ပါး ဖြစ်သည်။ ယခု ထို့ထက်အထက်ရှိသည့် အရာကို ဆက်လက် နားထောင်လော့။

Verse 106

छायाविहीननिष्पत्तिरिंद्रियाणामदर्शनम् । आकाशगमनं नित्यमिंद्रियादिशमः स्वयम्

အရိပ်မကျဘဲ တည်ရှိနိုင်ပြီး အင်္ဒြိယများသည်လည်း မမြင်နိုင်အောင် (မတွေ့နိုင်အောင်) ဖြစ်လာသည်။ ကောင်းကင်ထဲ၌ အမြဲသွားလာနိုင်ပြီး၊ ကိုယ်တိုင်ပင် အင်္ဒြိယတို့နှင့် အခြားအရာများကို သက်သာငြိမ်းချမ်းစေ၍ ထိန်းချုပ်နိုင်သည်။

Verse 107

दूरे च शब्दग्रहणं सर्वशब्दावगाहनम् । तन्मात्रलिंगग्रहणं सर्वप्राणिनिदर्शनम्

အဝေးမှ အသံကိုပင် ကြားနိုင်ခြင်း၊ အသံအမျိုးမျိုးအားလုံးကို နားလည်ဝင်ရောက်သိမြင်ခြင်း၊ တန်မာတြာတို့၏ သေးငယ်သော လက္ခဏာများကို ဖမ်းယူသိမြင်ခြင်း၊ သတ္တဝါအားလုံးကို မြင်တွေ့နိုင်ခြင်း—ဤတို့သည် ဖော်ပြထားသော အံ့ဩဖွယ် ယောဂအောင်မြင်မှုများ ဖြစ်သည်။

Verse 108

अष्टौ वातात्मिकाश्चैन्द्रे द्वात्रिंशदपि पूर्वकाः । यथाकामोपलब्धिश्च यथाकामविनिर्गमः

အိန္ဒြလောက၌ လေသဘာဝရှိသော စွမ်းအား ၈ မျိုးနှင့် အရင်က ၃၂ မျိုးလည်း ရှိသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ထို့ပြင် စိတ်ကြိုက် ရယူနိုင်ခြင်းနှင့် စိတ်ကြိုက် ထွက်ခွာ/ထွက်ပေါ်နိုင်ခြင်းလည်း ရှိသည်။

Verse 109

सर्वत्राभिभवश्चैव सर्वगुह्यनिदर्शनम् । संसारदर्शनं चापि मानस्योऽष्टौ च सिद्धयः

နေရာတိုင်း၌ အနိုင်ယူနိုင်ခြင်း၊ လျှို့ဝှက်ရာအားလုံးကို မြင်နိုင်ခြင်း၊ ထို့ပြင် သံသရာ၏ လမ်းကြောင်းကို တိုက်ရိုက်မြင်နိုင်ခြင်း—ဤတို့သည်လည်း စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိဒ္ဓိ ၈ မျိုး ဖြစ်သည်။

Verse 110

चत्वारिंशच्च पूर्वाश्च सोमलोके स्मृतास्त्विमाः । छेदनं तापनं बन्धः संसारपरिवर्तनम्

ဆိုမလောက (လကမ္ဘာ) တွင် ဤတို့ကို အရင်ကရှိသည့်အရာများနှင့်အတူ စုစုပေါင်း ၄၀ မျိုးဟု မှတ်သားကြသည်။ အတားအဆီးကို ဖြတ်တောက်ခြင်း၊ ပူလောင်စေ၍ ဒုက္ခပေးခြင်း၊ ချည်နှောင်ခြင်း၊ နှင့် အခြားသူ၏ လောကီအခြေအနေကို ပြောင်းလဲလှည့်ပတ်စေခြင်း။

Verse 111

सर्वभूत प्रसादत्वं मृत्युकालजयस्तथा । अहंकारोद्भवश्चाष्टौ प्राजापत्ये च पूर्विकाः

သတ္တဝါအားလုံး၏ ကျေးဇူးတော်နှစ်သက်မှုကို ရယူနိုင်ခြင်း၊ ထို့အတူ သတ်မှတ်ထားသော သေချိန်ကို အနိုင်ယူနိုင်ခြင်း၊ ထို့ပြင် အဟင်္ကာရမှ ပေါ်ထွန်းသော စွမ်းအား ၈ မျိုး—ဤတို့ကို အရင်ကရှိသည့်အရာများနှင့်အတူ ပရာဇာပတိလောက၌ ဆိုကြသည်။

Verse 112

आकारेण जगत्सष्टिस्तथानुग्रह एव च । प्रलयस्याधिकारं च लोकचित्रप्रवर्तनम्

ရုပ်သဏ္ဌာန် သို့မဟုတ် အလိုတော်တစ်ခုတည်းဖြင့် စကြဝဠာကို ဖန်ဆင်းနိုင်ခြင်း၊ ကရုဏာတော်ကို ချီးမြှင့်ပေးခြင်းလည်း ဖြစ်ခြင်း၊ ပရလယ (လောကပျက်ကွက်ခြင်း) အပေါ် အာဏာရှိခြင်းပင် ဖြစ်ခြင်း၊ နှင့် လောကအတွင်း အံ့ဩဖွယ် ပြကွက်များကို လှုပ်ရှားစေခြင်း—ဤတို့သည် ရေတွက်ထားသော စွမ်းအားများ ဖြစ်သည်။

Verse 113

असादृश्यमिदं व्यक्तं निर्वाणं च पृथक्पृथक् । शुभेतरस्य कर्तृत्वमष्टौ बुद्धिभवास्त्वमी

နှိုင်းယှဉ်မရသော ထင်ရှားသည့် ထူးခြားမှုတစ်ရပ်; နိဗ္ဗာန်ကိုလည်း ကိုယ်ပိုင်ပုံစံဖြင့် သီးခြားသီးခြား ခံစားရခြင်း; ကောင်းမှုနှင့် မကောင်းမှု နှစ်ဖက်လုံးအပေါ် ပြုလုပ်နိုင်သော အာဂျင်စီ—ဤအရာတို့ကို ဗုဒ္ဓိ (buddhi) မှ ပေါက်ဖွားသော အောင်မြင်မှုရှစ်ပါးဟု ဆိုကြသည်။

Verse 114

षट्पंचाशत्तथा पूर्वाश्चतुःषष्टिरिमे गुणाः । ब्राह्मये पदे प्रवर्तंते गुह्यमेतत्तवेरितम्

ငါးဆယ့်ခြောက်နှင့် ထို့အပြင် အရင်ကဆိုခဲ့သမျှ—ဤ ဂုဏ်ရည် ခြောက်ဆယ့်လေးပါးသည် ဘြဟ္မာအခြေအနေ (Brahmā-pada) တွင် လည်ပတ်ကြသည်။ ဤသည်ကား သင်ကြေညာသော လျှို့ဝှက်သင်ခန်းစာ ဖြစ်သည်။

Verse 115

जीवतो देहभेदे वा सिद्ध्यश्चैतास्तु योगिनाम् । संगो नैव विधातव्यो भयात्पतनसंभवात्

ဤ စိဒ္ဓိတို့သည် ယောဂီတို့၏ အပိုင်—အသက်ရှင်စဉ်၌ဖြစ်စေ၊ ကိုယ်ခန္ဓာကွဲကွာသည့်အခါ၌ဖြစ်စေ။ သို့ရာတွင် ၎င်းတို့အပေါ် မချိတ်ဆက်မိရ၊ ချိတ်ဆက်မှုကြောင့် ကျဆုံးနိုင်သဖြင့် ဖြစ်သည်။

Verse 116

एतान्गुणान्निराकृत्य युञ्जतो योगिनस्तदा । सिद्धयोऽष्टौ प्रवर्तंते योगसंसिद्धिकारकाः

ယောဂီသည် ဤ (အောက်တန်း) ဂုဏ်ရည်တို့ကို ပယ်ဖျက်၍ လေ့ကျင့်သောအခါ၊ ယောဂကို ပြည့်စုံအောင် ပြုစေသော စိဒ္ဓိရှစ်ပါး ပေါ်ထွန်းလာသည်။

Verse 117

अणिमा लघिमा चैव महिमा प्राप्तिरेव च । प्राकाम्यं च तथेशित्वं वशित्वं च तथापरे

အဏိမာ (အသေးငယ်နိုင်ခြင်း)၊ လဃိမာ (ပေါ့ပါးနိုင်ခြင်း)၊ မဟိမာ (ကြီးမားနိုင်ခြင်း) နှင့် ပရာပ္တိ (ရောက်ရှိရယူနိုင်ခြင်း) ဟူ၍ ဆိုကြသည်။ ထို့အပြင် ပရာကာမျ (ဆန္ဒပြည့်စုံမှု အတားအဆီးမရှိ)၊ ဣဿိတ္ဝ (အရှင်သခင်အာဏာ) နှင့် ဝၑိတ္ဝ (ထိန်းချုပ်နိုင်မှု) —နှင့် အခြား စိဒ္ဓိများလည်း ရှိသည်။

Verse 118

यत्र कामावसायित्वं माहेश्वरपदस्थिताः । सूक्ष्मात्सूक्ष्मत्वमणिमा शीघ्रत्वाल्लघिमा स्मृता

မဟေဿဝရအခြေအနေ (ရှီဝ၏အဆင့်) တွင် တည်မြဲသူတို့အတွက် kāmāvasāyitva ဟူသည် စိတ်ကူးရည်ရွယ်ချက် ပြည့်စုံအောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အလွန်သေးငယ်သည့်အရာထက်ပင် ပိုသေးငယ်နိုင်ခြင်းကို aṇimā ဟုခေါ်၍၊ လျင်မြန်သွက်လက်ခြင်းကြောင့် laghimā ဟုသိကြသည်။

Verse 119

महिमा शेषपूज्यत्वात्प्राप्तिर्नाप्राप्यमस्य यत् । प्राकाम्यमस्य व्यापित्वादीशित्वं चेश्वरो यतः

Mahimā ဟူသည် အခြားသူအားလုံးက ပူဇော်ထိုက်သောကြောင့် ထိုနာမဖြင့် ခေါ်သည်။ prāpti ဟူသည် မရနိုင်သည့်အရာ မကျန်တော့သည့် အောင်မြင်မှု ဖြစ်သည်။ prākāmya သည် အရာအားလုံးကို လွှမ်းမိုးပျံ့နှံ့သူ၏ အင်အားဖြစ်၍၊ īśitva သည် သူ၏အာဏာတော်—အကြောင်းမှာ သူသည် အမှန်တကယ် သခင် (Īśvara) ဖြစ်သောကြောင့်။

Verse 120

वशित्वाद्वशिता नाम सप्तमी सिद्धिरुत्तमा । यत्रेच्छा तत्र च स्थानं तत्र कामावसायिता

vaśitva ကြောင့် Vaśitā ဟုခေါ်သော siddhi ပေါ်ပေါက်လာသည်၊ ၎င်းသည် သတ္တမမြောက် အထူးမြတ်သော အင်အားဖြစ်သည်။ ဆန္ဒရှိရာနေရာ၌ ထိုနေရာတည်းဟူသော တည်နေရာရှိပြီး၊ ထိုနေရာ၌ပင် ရည်ရွယ်ချက် ပြည့်စုံအောင်မြင်သည်။

Verse 121

ऐश्वरं पदमाप्तस्य भवंत्येताश्च सिद्धयः । ततो न जायते नैव वर्धते न विनश्यति

aiśvara-pada ဟူသော အာဏာတော်၏ အဆင့်ကို ရရှိသူအတွက် ဤ siddhi များ အမှန်တကယ် ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ထို့နောက် သူသည် ပြန်လည်မမွေးဖွားတော့ဘဲ၊ မကြီးထွားသကဲ့သို့ မပျက်စီးလည်း မဖြစ်။

Verse 122

एष मुक्त इति प्रोक्तो य एवं मुक्तिमाप्नुयात् । यथा जलं जलेनैक्यं निक्षिप्तमुपगच्छति

ဤသို့သောသူကို “လွတ်မြောက်သူ” ဟု ကြေညာကြသည်—ဤနည်းဖြင့် မုက္ခကို ရရှိသူဖြစ်၏။ ရေကို ရေထဲသို့ လောင်းချသော် ရေနှင့် တစ်လုံးတစ်ဝတည်း ဖြစ်သကဲ့သို့။

Verse 123

तथैवं सात्म्यमभ्येति योगिनामात्मा परात्मना । एवं ज्ञात्वा फलं योगी सदा योगं समभ्यसेत्

ဤသို့ပင် ယောဂီ၏ အတ္တသည် ပရမအတ္တနှင့် အပြည့်အဝ သဟဇာတဖြစ်ကာ ပေါင်းစည်းသွားသည်။ ဤအကျိုးကို သိပြီးလျှင် ယောဂီသည် ယောဂကို အမြဲတမ်း လေ့ကျင့်သင့်သည်။

Verse 124

अत्रोपमां व्याहरंति योगार्थं योगिनोऽ मलाः । शशांकरश्मिसंयोगादर्ककांतो हुताशनम्

ဤနေရာတွင် ယောဂ၏ အဓိပ္ပါယ်ကို ရှင်းလင်းရန် မလိမ္မာကင်းသော ယောဂီတို့က ဥပမာတစ်ခုကို ဆိုကြသည်။ လမင်းရောင်ခြည်တို့ ပေါင်းစည်းသဖြင့် အာရ္ကကာန္တ မဏိသည် မီးကို ထွန်းညှိစေသည်။

Verse 125

समुत्सृजति नैकः सन्नुपमा सास्ति योगिनः । कपिंजलाखुनकुला वसंति स्वामिव द्गृहे

ဥပမာတစ်ခုတည်း မဟုတ်—ယောဂီအတွက် ဥပမာများစွာ ရှိသည်။ ကပိဉ္ဇလာငှက်၊ ကြွက်နှင့် မြွေစားနုကူလာတို့သည် အိမ်တစ်အိမ်၌ မိမိတို့၏ သခင်အိမ်ကဲ့သို့ နေထိုင်သကဲ့သို့။

Verse 126

ध्वस्ते यांत्यन्यतो दुःखं न तेषां सोपमा यतेः । मृद्देहकल्पदेहोऽपि मुखाग्रेण कनीयसा

အိမ်ပျက်စီးသွားလျှင် သူတို့သည် ဒုက္ခဖြင့် အခြားနေရာသို့ သွားကြသည်—ဤသည်မှာ ယတိ (ယောဂီ) အတွက် ဥပမာမဟုတ်။ ကိုယ်ခန္ဓာသည် မြေညက်ကဲ့သို့ဖြစ်စေ၊ ဆန္ဒပြည့်စုံစေသော ကိုယ်ကဲ့သို့ဖြစ်စေ၊ အမြင့်ဆုံးသော သိမြင်မှုနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် နိမ့်ပါးနေဆဲဖြစ်သည်။

Verse 127

करोति मृद्भागचयमुपदेशः स योगिनः । पशुपक्षिमनुष्याद्यैः पत्रपुष्पफलान्वितम्

ယောဂီ၏ အညွှန်းအတိုင်း မြေသားအပိုင်းအစများကို စုပေါင်း၍ တစ်ပုံတစ်ခေါင်း ပြုလုပ်ကြသည်။ ၎င်းသည် ရွက်၊ ပန်း၊ အသီးတို့ဖြင့် ပြည့်စုံကာ တိရစ္ဆာန်၊ ငှက်၊ လူ စသည့် သတ္တဝါတို့အတွက် ပူဇော်အပ်သော အလှူအတန်း ဖြစ်လာသည်။

Verse 128

वृक्षं विलुप्यमानं च लब्ध्वा सिध्यंति योगिनः । रुरुगात्रविषाणाग्रमालक्ष्य तिलकाकृतिम्

ဖြုတ်ယူခံနေရသော သစ်ပင်တစ်ပင်ကို ရရှိလျှင် ယောဂီတို့သည် စိဒ္ဓိကို ရောက်ကြ၏။ ထို့ပြင် သမင်ချို၏ ထိပ်ဖျားကို စူးစမ်းကြည့်ရာ တီလကကဲ့သို့သော အမှတ်အသားကို မြင်ကြ၏။

Verse 129

सह तेन विवर्धेत योगी सिद्धिमुपाश्नुते । द्रव्यं पूर्णमुपादाय पात्रमारोहते भुवः

ထိုအမှတ်/အကျင့်နှင့်အတူ တိုးတက်ကြီးပွားလျှင် ယောဂီသည် စိဒ္ဓိကို ရရှိ၏။ ပစ္စည်းဖြင့် ပြည့်စုံသော အိုးခွက်ကို ကိုင်ယူကာ မြေပြင်မှ ထမြောက်တက်လေ၏။

Verse 130

तुंगमार्गं विलोक्यैवं विज्ञातं कि न योगिनाम् । तद्गेहं यत्र वसति तद्भोज्यं येन जीवति

ဤသို့ မြင့်မြတ်သော လမ်းကြောင်းကို မြင်သိပြီးနောက် ယောဂီတို့ မသိသေးသည့် အရာရှိပါသလော။ သူတို့သည် လူတစ်ယောက် နေထိုင်ရာ အိမ်ကိုလည်းကောင်း၊ အသက်ရှင်ရန် စားသောက်သော အစာကိုလည်းကောင်း သိကြ၏။

Verse 131

येन निष्पाद्यते चार्थः स्वयं स्याद्योगसिद्धये । तथा ज्ञानमुपासीत योगी यत्कार्यसाधकम्

ရည်ရွယ်ချက်ကို အမှန်တကယ် ပြီးမြောက်စေပြီး ယောဂစိဒ္ဓိသည် ကိုယ်တိုင်ပင် ပေါ်ထွန်းလာစေသော အရာ—ထိုကဲ့သို့သော ဉာဏ်ပညာကို ယောဂီသည် ဆည်းပူးရမည်၊ အလုပ်ကို တကယ်တမ်း ဆောင်ရွက်အောင်မြင်စေသော ဉာဏ်ပညာကိုပင်။

Verse 132

ज्ञानानां बहुता येयं योगविघ्नकरी हि सा । इदं ज्ञेयमिदं ज्ञेयमिति यस्तृषितश्चरेत्

ဉာဏ်ပညာများ၏ အလွန်အကျွံ များပြားမှုသည် ယောဂအတွက် အတားအဆီး ဖြစ်လာတတ်၏။ “ဒါကို သိရမယ်၊ ဒါကို သိရမယ်” ဟု ဆာလောင်သကဲ့သို့ လှည့်လည်သွားလာသူသည် ထိုအရာကြောင့်ပင် တားဆီးခံရ၏။

Verse 133

अपि कल्पसहस्रायुर्नैव ज्ञेयमवाप्नुयात् । त्यक्तसंगो जितक्रोधो लब्धाहारो जितेंद्रियः

ကပ္ပတစ်ထောင်အသက်ရှင်သော်လည်း စုဆောင်းခြင်းသာဖြင့် သိနိုင်သောအရာသို့ မရောက်နိုင်။ အလှည့်အပြောင်းကင်း၍ ဒေါသကိုအနိုင်ယူကာ ရရှိသမျှအစာကိုသာ စားသုံး၍ အင်ဒြိယများကို ထိန်းချုပ်ရမည်။

Verse 134

पिधाय बुद्ध्या द्वाराणि मनो ध्याने निवेशयेत् । आहारं सात्त्विकं सेवेन्न तं येन विचेतनः

ခွဲခြားသိမြင်မှုဖြင့် (အင်ဒြိယ) တံခါးများကို ပိတ်ကာ စိတ်ကို ဓ్యာန၌ တည်စေ။ စာတ္တဝိက အစာကိုသာ သုံးဆောင်၍ စိတ်မောနှင့် မသိမသာဖြစ်စေသော အစာကို မစားသုံးရ။

Verse 135

स्यादयं तं च भुंजानो रौरवस्य प्रियातिथिः । वाग्दण्डः कर्मदण्डश्च मनोदंडश्च ते त्रयः

ထိုအစာကို စားသုံးသူသည် ရောရဝ (နရက) ၏ ချစ်ခင်လက်ခံသော ဧည့်သည်ဖြစ်လာမည်။ စည်းကမ်း၏ တံတားသုံးပါးမှာ—စကားကိုထိန်းခြင်း၊ လုပ်ရပ်ကိုထိန်းခြင်း၊ စိတ်ကိုထိန်းခြင်း ဖြစ်သည်။

Verse 136

यस्यैते नियता दंडाः स त्रिदंडी यतिः स्मृतः । अनुरागं जनो याति परोक्षे गुणकीर्तनम्

ဤတံတားများကို တည်ကြည်စွာ ထိန်းထားသူကို တြိဒဏ္ဍီ ယတိ ဟု မှတ်ယူကြသည်။ လူတို့သည် ထိုသူအပေါ် သဒ္ဓါတိုးပွားကာ၊ မရှိသည့်အခါတွင်ပင် သူ၏ဂုဏ်ကို ချီးမွမ်းကြသည်။

Verse 137

न बिभ्यति च सत्त्वानि सिद्धेर्लक्षणमुच्यते

သတ္တဝါတို့သည် သူ့ကို မကြောက်တော့ခြင်း—ဤသည်ကို စိဒ္ဓိ (အောင်မြင်မှု) ၏ လက္ခဏာဟု ဆိုကြသည်။

Verse 138

अलौल्यमारोग्यमनिष्ठुरत्वं गंधः शुभो मूत्रपुरीषयोश्च । कांतिः प्रसादः स्वरसौम्यता च योगप्रवृत्तेः प्रथमं हि चिह्नम्

စိတ်မလှုပ်ရှားခြင်း၊ ကျန်းမာရေးကောင်းခြင်း၊ နူးညံ့သိမ်မွေ့ခြင်း၊ ဆီးနှင့် မစင်တိုင်တိုင်ပင် မွှေးကြိုင်သန့်ရှင်းသော အနံ့ရှိခြင်း၊ ရောင်ဝါတောက်ပခြင်း၊ ပြောဆိုရာတွင် ကြည်လင်ပြတ်သားခြင်းနှင့် အသံချိုမြိန်နူးညံ့ခြင်း—ဤတို့သည် ယောဂကျင့်စဉ် နိုးထလာခြင်း၏ ပထမဆုံး လက္ခဏာများ ဖြစ်သည်။

Verse 139

समाहितो ब्रह्मपरोऽप्रमादी शुचिस्तथैकांतरतिर्जितेन्द्रियः । समाप्नुयाद्योगमिमं महामना विमुक्तिमाप्नोति ततश्च योगतः

စိတ်ကို စုစည်းတည်ငြိမ်စေ၍ ဗြဟ္မန် (Brahman) ကို အထူးအာရုံပြုကာ မပေါ့မဆဖြစ်၍ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်၊ တစ်ကိုယ်တည်းနေခြင်းကို နှစ်သက်ကာ အင်ဒြိယများကို ထိန်းချုပ်နိုင်သော မဟာစိတ်ရှိသူသည် ဤယောဂကို ရရှိ၏။ ထိုယောဂအားဖြင့်လည်း မုက္ခ (လွတ်မြောက်ခြင်း) ကို ရောက်၏။

Verse 140

कुलं पवित्रं जननी कृतार्था वसुन्धरा भाग्यवती च तेन । अवाह्यमार्गे सुखसिन्धुमग्नं लग्नं परे ब्रह्मणि यस्य चेतः

သူကြောင့် မိမိအမျိုးအနွယ်သည် သန့်ရှင်းမြင့်မြတ်လာပြီး မိခင်၏ဘဝလည်း အဓိပ္ပါယ်ပြည့်စုံကာ မြေကြီးတောင် ကံကောင်းမြတ်နိုးလာသည်—လောကီလမ်းကြောင်းအားလုံးကို ကျော်လွန်သော အမြင့်ဆုံး ဗြဟ္မန်၌ စိတ်သည် ချမ်းသာသုခ၏ သမုဒ္ဒရာထဲ နစ်မြုပ်၍ တည်ငြိမ်စွာ ကပ်လျက်ရှိသူအတွက် ဖြစ်သည်။

Verse 141

विशुद्धबुद्धिः समलोष्टकांचनः समस्तभूतेषु वसन्समो हि यः । स्थानं परं शाश्वतमव्ययं च यतिर्हि गत्वा न पुनः प्रजायते

ဉာဏ်ပညာ သန့်စင်၍ မြေတုံးနှင့် ရွှေကို တူညီစွာ မြင်ကာ သတ္တဝါအားလုံးအပေါ် တန်းတူမေတ္တာဖြင့် နေထိုင်သူ—ထိုယတီ (အာသီတ) သည် အမြင့်ဆုံး၊ ထာဝရ၊ မပျက်စီးသော အခြေအနေသို့ ရောက်ပြီးနောက် ထပ်မံ မမွေးဖွားတော့။

Verse 142

इदं मया योगरहस्यमुक्तमेवंविधं गौतमः प्राप योगम् । तेनैतच्च स्थापितं पार्थ लिंगं संदर्शनादर्चनात्कल्मषघ्नम्

ဤသို့ ငါသည် ယောဂ၏ လျှို့ဝှက်သဘောတရားကို ကြေညာခဲ့၏။ ဤပုံစံအတိုင်းပင် ဂေါတမ (Gautama) သည် ယောဂကို ရရှိခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် အို ပါရ္ထ (Pārtha)၊ သူသည် ဤ လင်္ဂ (Liṅga) ကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး—မြင်ရုံဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပူဇော်အာရုံပြုခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း အပြစ်အညစ်ကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည်။

Verse 143

यश्चाश्विने कृष्णचतुर्दशीदिने रात्रौ समभ्यर्चति लिंगमेतन् । स्नात्वा अहल्यासरसि प्रधाने श्रद्धाय सर्वं प्रविधाय भक्तितः

အာရှွိနလတွင် ကృష్ణပက္ခ စတုဒ္ဒသီနေ့၏ ညတွင် ဤလင်္ဂကို ပူဇော်သူမည်သူမဆို—အဟလျာကန်မြတ်၌ ရေချိုးပြီး စိတ်ယုံကြည်ခြင်းနှင့် ဘက္တိဖြင့် အရာအားလုံးကို စနစ်တကျ ဆောင်ရွက်လျှင်—

Verse 144

महोपकारेण विमुक्तपापः स याति यत्रास्ति स गौतमो मुनिः

ဤမဟာကူညီကယ်တင်မှုကြောင့် အပြစ်မှ လွတ်မြောက်သူသည် ဂေါတမ မုနိရှိရာသို့ သွားရောက်လေသည်။

Verse 145

इदं मया पार्थ तव प्रणीतं गुप्तस्य क्षेत्रस्य समासयोगात् । माहात्म्यमेतत्सकलं शृणोति यः स स्याद्विशुद्धः किमु वच्मि भूयः

အို ပါර්ထာ၊ လျှို့ဝှက်သော သာသနာ့ကွင်း၏ အကျဉ်းချုပ်ကို ငါသည် သင့်အား ပြောကြားခဲ့၏။ ဤမဟာတ္မယကို အပြည့်အစုံ နားထောင်သူသည် သန့်ရှင်းလာမည်—ထပ်၍ ဘာကို ပြောရမည်နည်း။

Verse 146

य इदं शृणुयाद्भक्त्या गौतमाख्यानमुत्तमम् । पुत्रपौत्रप्रियं प्राप्य स याति पदमव्ययम्

ဤဂေါတမအခန်းကဏ္ဍ အမြင့်မြတ်ကို ဘက္တိဖြင့် နားထောင်သူမည်သူမဆို—သားသမီးနှင့် မြေးမြစ်တို့၌ ချစ်မြတ်နိုးရာကို ရရှိပြီး—မပျက်မယွင်းသော အနေအထားသို့ ရောက်လေသည်။