Sukta 54
Sukta 8.54
Indra
ഈ ഇന്ദ്രസ്തോത്രം ദേവന്റെ വീര്യം (വീരശക്തി) പ്രചോദിതമായ വാക്കും പ്രകാശമയമായ അന്തർദൃഷ്ടിയും വഴി കൈവരിക്കപ്പെടുന്നതായി പുകഴ്ത്തുന്നു—“പുരാതന്മാർ” ഇന്ദ്രനെ പ്രാപിച്ചതുപോലെ. തുടർന്ന് കവി ഈ സ്തുതിയെ പ്രായോഗികമായ അപേക്ഷയാക്കി മാറ്റുന്നു: ഗായകരോടു ഇന്ദ്രൻ സഹാനന്ദത്തിലെ കൂട്ടാളിയായി ഉണരട്ടെ; പ്രത്യേകിച്ച് പ്രസ്കണ്വനുവേണ്ടി, ഉറച്ചതും ക്ഷയിക്കാത്തതുമായ സമൃദ്ധി അവർക്കായി സ്ഥാപിക്കട്ടെ.
Mantras
Mantra 1
एतत्त इन्द्र वीर्यं गीर्भिर्गृणन्ति कारवः । ते स्तोभन्त ऊर्जमावन्घृतश्चुतं पौरासो नक्षन्धीतिभिः ॥
ഹേ ഇന്ദ്ര, ഇതാണ് നിന്റെ വീര്യം (വീരബലം)—ഇത് കവികൾ പ്രചോദിതമായ ഗീർഭിഃ (സ്തുതി-വാക്കുകൾ)കൊണ്ട് പാടുന്നു. അവർ സ്തോഭം ചെയ്ത്, ഘൃതശ്ചുത (ഘൃത-പ്രകാശം തുളുമ്പുന്ന) പോഷക ഊർജ്ജം നേടുന്നു; പുരാതന പൗരാസർ ധീതിഭിഃ (പ്രകാശമയ അന്തർദൃഷ്ടികൾ)കൊണ്ട് നിന്നെ പ്രാപിക്കുന്നു.
Mantra 2
नक्षन्त इन्द्रमवसे सुकृत्यया येषां सुतेषु मन्दसे । यथा संवर्ते अमदो यथा कृश एवास्मे इन्द्र मत्स्व ॥
സുകൃത്യയാൽ ഇന്ദ്രനെ സഹായത്തിനായി പ്രാപിക്കുന്നവർ—ആരുടെ പീഡിത സോമങ്ങളിൽ നീ ആനന്ദിക്കുന്നുവോ അവർ. മഹാസംവർത്തത്തിൽ നീ മദമത്തനായതുപോലെ, കൃശകാലത്തും ആയതുപോലെ, അതുപോലെ ഞങ്ങളിലുമെ, ഹേ ഇന്ദ്ര, പ്രസന്നനായി നിന്റെ പരാക്രമം ചൊരിയുക.
Mantra 3
आ नो विश्वे सजोषसो देवासो गन्तनोप नः । वसवो रुद्रा अवसे न आ गमञ्छृण्वन्तु मरुतो हवम् ॥
എല്ലാ ദേവന്മാരും, ഒരുമനസ്സോടെ ഞങ്ങളിലേക്കു വരുവിൻ; ഞങ്ങളോടു സമീപിക്കുവിൻ. വസുക്കളും രുദ്രന്മാരും ഞങ്ങളുടെ സഹായത്തിനായി വരട്ടെ; മരുതുകൾ ഞങ്ങളുടെ ഹവനം കേൾക്കട്ടെ.
Mantra 4
पूषा विष्णुर्हवनं मे सरस्वत्यवन्तु सप्त सिन्धवः । आपो वातः पर्वतासो वनस्पतिः शृणोतु पृथिवी हवम् ॥
പൂഷനും വിഷ്ണുവും എന്റെ ഹവന-ആഹ്വാനത്തെ കാക്കട്ടെ; സരസ്വതിയും സപ്തസിന്ധുക്കളും അതിനെ താങ്ങട്ടെ. ആപഃ, വാതൻ, പർവതങ്ങൾ, വനസ്പതിപതി കേൾക്കട്ടെ; പൃഥിവി ഈ ഹവനം കേൾക്കട്ടെ.
Mantra 5
यदिन्द्र राधो अस्ति ते माघोनं मघवत्तम । तेन नो बोधि सधमाद्यो वृधे भगो दानाय वृत्रहन् ॥
ഹേ ഇന്ദ്രാ, ഹേ മഘവത്തമ (അത്യുദാരദാതാവേ), നിനക്കുള്ളിൽ കൃപയുടെ ധനം—രാധസ്—ഉണ്ടെങ്കിൽ, അതിനാൽ ഞങ്ങളോടു ജാഗരൂകനാകുക; സഹമാദ്യ (സാമൂഹിക ആനന്ദ)ത്തിന്റെ സഹചാരിയായി ഞങ്ങളെ അറിയുക. ഹേ വൃത്രഹൻ, ദാനത്തിനായി ഭഗരൂപമായി ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് വളരുകയും ഞങ്ങൾക്ക് ദാനം നൽകുകയും ചെയ്യുക.
Mantra 6
आजिपते नृपते त्वमिद्धि नो वाज आ वक्षि सुक्रतो । वीती होत्राभिरुत देववीतिभिः ससवांसो वि शृण्विरे ॥
ഹേ ആജിപതേ (പോരാട്ട/മത്സരത്തിന്റെ അധിപനേ), ഹേ നൃപതേ (മനുഷ്യരുടെ രാജാവേ), നീ തന്നേ ഞങ്ങളെ വാജ (സമൃദ്ധി/വിജയത്തിന്റെ പൂർണ്ണത)ത്തിലേക്ക് വഹിക്കണം; ഹേ സുക്രതു (ശുദ്ധസങ്കൽപ്പവാനേ). ഹോത്രങ്ങളാൽ (അർപ്പണങ്ങളാൽ)യും ദേവവീതികളാൽ (ദേവപ്രേരിത അർപ്പണ-മാർഗങ്ങളാൽ)യും, മുന്നോട്ട് പാഞ്ഞുചെന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഞങ്ങൾ വിശാലമായി കേൾക്കപ്പെടുന്നു.
Mantra 7
सन्ति ह्यर्य आशिष इन्द्र आयुर्जनानाम् । अस्मान्नक्षस्व मघवन्नुपावसे धुक्षस्व पिप्युषीमिषम् ॥
കാരണം ഇന്ദ്രനിൽ സത്യമായും ആര്യ (ഉദാത്ത) ആശീർവാദങ്ങൾ ഉണ്ട്—മനുഷ്യരുടെ ആയു (ജീവൻ)യും ഉയർത്തുന്ന ബലവും. ഹേ മഘവൻ, ഞങ്ങളെ സമീപസഹായത്തിലേക്ക് നയിക്ക; ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് പിപ്യുഷീ (വർധമാന) ഇഷം—ആനന്ദകരമായ പോഷണത്തിന്റെ വളരുന്ന പൂർണ്ണത—ചൊരിയുക.
Mantra 8
वयं त इन्द्र स्तोमेभिर्विधेम त्वमस्माकं शतक्रतो । महि स्थूरं शशयं राधो अह्रयं प्रस्कण्वाय नि तोशय ॥
ഹേ ഇന്ദ്രാ, ഞങ്ങൾ സ്തോത്രങ്ങളാൽ നിന്നെ സേവിക്കുന്നു; ഹേ ശതക്രതോ, നീ ഞങ്ങളുടേതാകുന്നു. പ്രസ്കണ്വനുവേണ്ടി മഹത്തായ, ദൃഢമായ, അക്ഷയമായ രാധസ് (സമൃദ്ധി) സ്ഥാപിക്ക—അത് അവനിൽ ഉറച്ച സ്വത്തായി നിവാസിപ്പിക്ക.
Frequently Asked Questions
It praises Indra’s heroic power (vīrya) and says he is reached through inspired speech and luminous insight. It then asks Indra to turn toward the worshippers and grant stable, lasting prosperity.
Bhaga is the Vedic principle of ‘apportioning’ and good fortune. The hymn asks Indra to act in that Bhaga-like role—distributing gifts and wealth to the sacrificers.
Praskaṇva is the seer named in the final verse, associated with the Kāṇva lineage. The hymn ends by requesting Indra to establish a great, undiminishing abundance specifically for him.
Ask anything about Sukta 54 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.