Sukta 19

Mantra 1

एवा त्वामिन्द्र वज्रिन्नत्र विश्वे देवासः सुहवास ऊमाः । महामुभे रोदसी वृद्धमृष्वं निरेकमिद्वृणते वृत्रहत्ये ॥

એ રીતે, હે વજ્રધારી ઇન્દ્ર, અહીં સર્વ દેવો—સુહવાસ, ઉત્સુક—એકલા તને જ પસંદ કરે છે. તું મહાન છે; સ્વર્ગ અને પૃથ્વી—બન્નેને વિસ્તૃત કરનાર, ઊંચો અને વૃદ્ધિમાન; વૃત્રહત્યામાં તેઓ તને જ એકમાત્ર નિર્ધારિત કરે છે.

Mantra 2

अवासृजन्त जिव्रयो न देवा भुवः सम्राळिन्द्र सत्ययोनिः । अहन्नहिं परिशयानमर्णः प्र वर्तनीररदो विश्वधेनाः ॥

જેમ દેવો ઉત્સાહી યોદ્ધાઓ સમા લોકોને મુક્ત કરે, તેમ તું, હે ઇન્દ્ર—ભુવનોનો સમ્રાટ, સત્યયોનિ—પૂરના ચારે બાજુ વળાંગીને પડેલા અહિ ને ઘાત કર્યો. તું સર્વપોષક માર્ગો ખોલી દીધા, જેથી જળો અને શક્તિઓનું વિશાળ પ્રવાહમાન ગતિમાન થવું શક્ય બન્યું.

Mantra 3

अतृप्णुवन्तं वियतमबुध्यमबुध्यमानं सुषुपाणमिन्द्र । सप्त प्रति प्रवत आशयानमहिं वज्रेण वि रिणा अपर्वन् ॥

હે ઇન્દ્ર, કદી તૃપ્ત ન થતો, વિસ્તરેલો, અબુદ્ધ (અજાગૃત), ઘોર નિદ્રામાં ડૂબેલો સર્પ—સાત ઢાળ અને પ્રવાહો પર આડું પડેલો—તેને તું વજ્રથી, સાંધાવિહિન કરીને, ચીરી વિખેરી નાખ્યો.

Mantra 4

अक्षोदयच्छवसा क्षाम बुध्नं वार्ण वातस्तविषीभिरिन्द्रः । दृळ्हान्यौभ्नादुशमान ओजोऽवाभिनत्ककुभः पर्वतानाम् ॥

ઇન્દ્રે પોતાના શવસ (બળ)થી પૃથ્વીના બુધ્ન—આધારને—કંપાવ્યો, જેમ પવન પોતાની શક્તિઓથી ધકેલે છે. ઓજસની તીવ્ર તરસમાં તેણે દૃઢ બંધનો તોડી નાખ્યા અને માર્ગને અટકાવતા પર્વતોના શિખરોને ભાંગી પાડી દીધા.

Mantra 5

अभि प्र दद्रुर्जनयो न गर्भं रथा इव प्र ययुः साकमद्रयः । अतर्पयो विसृत उब्ज ऊर्मीन्त्वं वृताँ अरिणा इन्द्र सिन्धून् ॥

માતાઓ જેમ ગર્ભસ્થ શિશુ તરફ દોડી આવે તેમ તેઓ આગળ ધસી નીકળ્યા; રથોની જેમ પથ્થરો પણ એકસાથે આગળ વધ્યા. હે ઇન્દ્ર, તું ઉછળતી તરંગિત ઊર્મિઓને—વિસ્તૃત અને ઊંચે ઉઠેલીને—મુક્ત કરી; અને તું અટકાવી રાખેલાં સિંધુઓ (નદીઓ)ને છોડાવ્યાં.

Mantra 6

त्वं महीमवनिं विश्वधेनां तुर्वीतये वय्याय क्षरन्तीम् । अरमयो नमसैजदर्णः सुतरणाँ अकृणोरिन्द्र सिन्धून् ॥

હે ઇન્દ્ર! તું સર્વ સમૃદ્ધિઓથી ભરપૂર એવી મહાન પૃથ્વીને સર્વત્ર વ્યાપી, ત્વરિત ગતિ અને વિશાળ વિહાર માટે વહેતી બનાવી. નમસ્કારપૂર્વક તું ઉછળતા પૂરનાં વેગને શાંત કર્યો; અને હે ઇન્દ્ર, તું સિંધુઓ—નદીઓને—સહેલાઈથી પાર ઉતરાય એવી બનાવી.

Mantra 7

प्राग्रुवो नभन्वो न वक्वा ध्वस्रा अपिन्वद्युवतीॠतज्ञाः । धन्वान्यज्राँ अपृणक्तृषाणाँ अधोगिन्द्रः स्तर्यो दंसुपत्नीः ॥

વાદળ ધારણ કરનારા આગળ વધ્યા—અટક્યા નહિ; અંધકારમય શક્તિઓએ ઋતને જાણનારી યુવાન શક્તિઓને પરિપૂર્ણ કરી. તરસેલા ઉજાડ અને બંજર વિસ્તારોને તેણે ભરપૂર કર્યા; કુશળ કર્મનો સ્વામી ઇન્દ્રે, દંસુ-ગૃહની પત્ની સમી પ્રવાહિનીઓ—ધારાઓને—દોહી કાઢી.

Mantra 8

पूर्वीरुषसः शरदश्च गूर्ता वृत्रं जघन्वाँ असृजद्वि सिन्धून् । परिष्ठिता अतृणद्बद्बधानाः सीरा इन्द्रः स्रवितवे पृथिव्या ॥

ઘણી ઉષાઓ અને શરદઋતુઓ અટકાવી રાખવામાં આવી હતી; પરંતુ જ્યારે ઇન્દ્રે વૃત્રને વધ કર્યો, ત્યારે તેણે સિંધુઓને મુક્ત કરીને વહેવા દીધા. ચારે તરફ ઊભેલી, અવરોધિત ધારાઓ છૂટીને પ્રવાહમાન થઈ; ઇન્દ્રે પૃથ્વી પર સરિતાઓને વહેવા દિધી.

Mantra 9

वम्रीभिः पुत्रमग्रुवो अदानं निवेशनाद्धरिव आ जभर्थ । व्यन्धो अख्यदहिमाददानो निर्भूदुखच्छित्समरन्त पर्व ॥

વમ્રીભિઃ (ચીંટીઓ)ની સહાયથી તું નિવાસસ્થાનમાંથી તે પુત્રને બહાર લાવ્યો, જે અટકાવવામાં આવ્યો હતો અને આપ્યો ન હતો. અંધએ સ્પષ્ટ જોઈ લીધું; અહિ (સર્પ)ને પકડીને તે બહાર આવ્યો—અને અવરોધ તોડવાના કર્મમાં, જાણે ચીરી ખોલ્યા હોય તેમ, શિલાના ફાટલા પણ એકસાથે જોડાઈ ગયા.

Mantra 10

प्र ते पूर्वाणि करणानि विप्राविद्वाँ आह विदुषे करांसि । यथायथा वृष्ण्यानि स्वगूर्तापांसि राजन्नर्याविवेषीः ॥

હે ઇન્દ્ર, તારા પ્રાચીન કર્તવ્યો હું તને પ્રગટ કરું છું; વિદ્વાન વિપ્ર જાણનારને તારા કરેલા કર્મો કહે છે—કે કેવી રીતે, હે રાજન, તું વારંવાર વृषણ્ય (વીર્યસભર) પુરુષાર્થના સુસંચાલિત પરાક્રમોમાં પ્રવેશી તેમને વ્યાપી દીધા.

Mantra 11

नू ष्टुत इन्द्र नू गृणान इषं जरित्रे नद्यो न पीपेः । अकारि ते हरिवो ब्रह्म नव्यं धिया स्याम रथ्यः सदासाः ॥

હવે સ્તુત થયેલ, હે ઇન્દ્ર, હવે ગવાયેલ, તું જરિત્ર માટે ઇષ (પ્રેરણાશક્તિ)નો પ્રવાહ નદીઓ જેમ પોતાના પાટ ભરતી જાય તેમ વધારેછે. હે હરિવો (કપિલ અશ્વોના સ્વામી), તારા માટે નવું બ્રહ્મ (મંત્ર-વચન) રચાયું છે; જાગૃત ધિયા દ્વારા અમે સદા તારી વિજયયાત્રાના રથપથ માટે યોગ્ય રહીએ.