Sukta 2

Mantra 1

कुमारं माता युवतिः समुब्धं गुहा बिभर्ति न ददाति पित्रे । अनीकमस्य न मिनज्जनासः पुरः पश्यन्ति निहितमरतौ ॥

যুৱতী মাতৃয়ে গুহাৰ গোপন গহ্বৰত সুসংবৃত কুমাৰক ধৰি ৰাখে; পিতৃক নেদিয়ে। তাৰ মুখমণ্ডল ক্ষীণ নহয়; তথাপি লোকসকলে তাক আগত স্থাপিত, কৰ্মৰত হাতত নিহিত দেখিবলৈ পায়—গোপন অগ্নি অন্তৰত গুপ্ত, কৰ্মত প্ৰকাশিত।

Mantra 2

कमेतं त्वं युवते कुमारं पेषी बिभर्षि महिषी जजान । पूर्वीर्हि गर्भः शरदो ववर्धापश्यं जातं यदसूत माता ॥

হে যুৱতী, এই কোন কুমাৰক তুমি তোমাৰ গঢ়া দেহত ধৰি আছা—যাক মহিষী-মাতৃয়ে জন্ম দিলে? বহু ঋতু ধৰি গৰ্ভ বৃদ্ধি পাইছিল; মাতৃয়ে যেতিয়া তাক প্ৰসৱ কৰিলে, মই জন্ম হোৱা তাক দেখিলোঁ—দীৰ্ঘদিন গোপন শিখা অৱশেষে দৃষ্টিগোচৰ হয়।

Mantra 3

हिरण्यदन्तं शुचिवर्णमारात्क्षेत्रादपश्यमायुधा मिमानम् । ददानो अस्मा अमृतं विपृक्वत्किं मामनिन्द्राः कृणवन्ननुक्थाः ॥

দূৰৰ পৰা, ক্ষেত্ৰৰ পৰা মই তেওঁক দেখিলোঁ—সোণালী দাঁতযুক্ত, শুচি বৰ্ণৰ—অস্ত্ৰসমূহ মাপি-মাপি বিন্যাস কৰি আছে। তেওঁ (আমাক) অমৃত-সাৰ দান কৰে, নিঙৰি-চেপি উলিয়াই; ইন্দ্ৰবিহীন, স্তোত্ৰবিহীন শক্তিসমূহে মোৰ প্ৰতি কি কৰিব পাৰে?

Mantra 4

क्षेत्रादपश्यं सनुतश्चरन्तं सुमद्यूथं न पुरु शोभमानम् । न ता अगृभ्रन्नजनिष्ट हि षः पलिक्नीरिद्युवतयो भवन्ति ॥

ক্ষেত্ৰৰ পৰা মই তেওঁক দেখিলোঁ—অবিৰত আগবাঢ়ি চলি আছে—সুখী গোটৰ দৰে, বহুধা দীপ্তিমান। তেওঁলোকে তেওঁক ধৰি নাপালে; কিয়নো তেওঁ সিহঁতৰ বাবে জন্মা নাছিল। পক্ব-ধূসৰ কেশধাৰীসকলেই পুনৰ যুৱতী হয়—তেওঁৰ সান্নিধ্যত জীৰ্ণ শক্তিসমূহ নবযৌৱনত পুনৰুজ্জীৱিত হয়।

Mantra 5

के मे मर्यकं वि यवन्त गोभिर्न येषां गोपा अरणश्चिदास । य ईं जगृभुरव ते सृजन्त्वाजाति पश्व उप नश्चिकित्वान् ॥

কোনে মোৰ মৰ্যক—যৌৱনৰ বল—গো-ৰশ্মিসমূহে (গাভীসমূহে) বিচ্ছিন্ন কৰি দিলে? যিসকলৰ গোপা নাছিল—এমনকি নিৰ্দোষ এজন থাকিলেও হ’লহেঁতেন। যিসকলে তাক ধৰি ৰাখিলে, সিহঁতে তাক তললৈ মুকলি কৰি দিয়ক; চিকিৎৱান—জ্ঞানীজন—আমালৈ পুনৰ আনক প্ৰাণবলৰ বৃদ্ধি আৰু পশু-ধন, সত্তাৰ ঐশ্বৰ্য।

Mantra 6

वसां राजानं वसतिं जनानामरातयो नि दधुर्मर्त्येषु । ब्रह्माण्यत्रेरव तं सृजन्तु निन्दितारो निन्द्यासो भवन्तु ॥

বাসস্থানসমূহৰ ৰজা, জনসমূহৰ নিবাস—তাক বৈৰীসকলে মৰ্ত্যলোকত আবদ্ধ কৰি থৈছে। অত্রিৰ ব্ৰহ্মবাণীসমূহে তাক মুক্ত কৰক; নিন্দাকাৰীৰা নিজেই নিন্দনীয় হওক; অন্তৰ্গত অগ্নিক বন্দী কৰা শক্তি নিজ দণ্ড-বিচাৰত পতিত হওক।

Mantra 7

शुनश्चिच्छेपं निदितं सहस्राद्यूपादमुञ्चो अशमिष्ट हि षः । एवास्मदग्ने वि मुमुग्धि पाशान्होतश्चिकित्व इह तू निषद्य ॥

শুনঃশেপকোও, যদিও বাঁধি থোৱা হৈছিল, তুমি যজ্ঞস্তম্ভৰ পৰা মুক্ত কৰিলা—সেইজনেই নিজৰ কামনা লাভ কৰিলে। তেনেদৰে, হে অগ্নি, আমাৰ বাবে ধৰি ৰখা বন্ধনসমূহ ঢিলা কৰি দিয়া; হে জ্ঞানী হোতৃ, ইয়াত আমাৰ ভিতৰত উপবিষ্ট হৈ আসন গ্ৰহণ কৰা।

Mantra 8

हृणीयमानो अप हि मदैयेः प्र मे देवानां व्रतपा उवाच । इन्द्रो विद्वाँ अनु हि त्वा चचक्ष तेनाहमग्ने अनुशिष्ट आगाम् ॥

লাজত মই মোৰ নিজৰ মদিৰা-মত্ততাৰ পৰা আঁতৰি আহিলোঁ; দেৱলোকৰ বিধি-ৰক্ষক (ব্ৰতপা) মোক স্পষ্টকৈ ক’লে। জ্ঞানী ইন্দ্ৰই নিশ্চয় তোমাক লক্ষ্য কৰিছে; সেই দৃষ্টিৰ অনুশাসনত, হে অগ্নি, মই শিক্ষিত হৈ ইয়ালৈ আহিলোঁ।

Mantra 9

वि ज्योतिषा बृहता भात्यग्निराविर्विश्वानि कृणुते महित्वा । प्रादेवीर्मायाः सहते दुरेवाः शिशीते शृङ्गे रक्षसे विनिक्षे ॥

বৃহৎ জ্যোতিৰে অগ্নি প্ৰকাশিত হৈ দীপ্যমান; মহিমাৰে তেওঁ সকলোকে প্ৰকাশমান কৰে। অদেৱী মায়া আৰু দুষ্ট পথসমূহ তেওঁ দমন কৰে; ৰক্ষসক বিনাশ কৰিবলৈ তেওঁ নিজৰ দুটা শৃংগ তীক্ষ্ণ কৰে।

Mantra 10

उत स्वानासो दिवि षन्त्वग्नेस्तिग्मायुधा रक्षसे हन्तवा उ । मदे चिदस्य प्र रुजन्ति भामा न वरन्ते परिबाधो अदेवीः ॥

আৰু আকাশত অগ্নিৰ গর্জনশীল শক্তিসমূহ থাকক—ৰক্ষস বধ কৰিবলৈ অগ্নিৰ তীক্ষ্ণ অস্ত্ৰসমূহ। উল্লাসতো তেওঁৰ দীপ্তি ফুটি উঠে; অদেৱী পৰিবাধকসকলে এই পৰিবেষ্টিত চাপ ৰোধ কৰিব নোৱাৰে।

Mantra 11

एतं ते स्तोमं तुविजात विप्रो रथं न धीरः स्वपा अतक्षम् । यदीदग्ने प्रति त्वं देव हर्याः स्वर्वतीरप एना जयेम ॥

হে তুৱিজাত (বহুজন্ম) অগ্নি, তোমাৰ বাবে এই স্তোম—জ্ঞানী বিপ্ৰে—ৰথৰ দৰে, ধীৰ কৰ্মীৰ দৰে, সুন্দৰকৈ গঢ়ি তুলিলে। হে দেৱ, যদি তুমি আনন্দেৰে ইয়াক গ্ৰহণ কৰা, তেন্তে ইয়াৰ দ্বাৰাই সূৰ্যবাহী দীপ্তিময় আপঃ—সেই স্বৰৱতী ধাৰাসমূহ—আমি জয় কৰোঁ।

Mantra 12

तुविग्रीवो वृषभो वावृधानोऽशत्र्वर्यः समजाति वेदः । इतीममग्निममृता अवोचन्बर्हिष्मते मनवे शर्म यंसद्धविष्मते मनवे शर्म यंसत् ॥

তুৱিগ্ৰীৱ—মহাগ্ৰীৱ, বৃষভসদৃশ, সদা অধিক বলবান হৈ উঠা, অশত্ৰু-অৰ্য (শত্ৰুতাহীন মহান), সজাতি-জন্মৰ জ্ঞানী। এইদৰে অমৃতসকল এই অগ্নিৰ বিষয়ে ক’লে—“বৰ্হিষ্মতে মনৱে (যি পবিত্ৰ বৰ্হিস্ বিছায়) শান্তি আৰু আশ্ৰয় দিওক; হৱিষ্মতে মনৱে (যি হৱিষ বহন কৰে) শান্তি আৰু আশ্ৰয় দিওক।”