Anuvaka 6
এই অনুবাকৰ মুখ্য বিষয়—আথৰ্বণীয় শুদ্ধিকৰণ, সুৰক্ষা আৰু সিদ্ধি-চাৰ্মৰ জৰিয়তে প্ৰাণশক্তি, মৰ্যাদা আৰু সমৃদ্ধি পুনঃস্থাপন আৰু সুৰক্ষিত কৰা। উপবিষয়সমূহ: এনস (আচাৰগত/নৈতিক অপবিত্ৰতা)ৰ প্ৰায়শ্চিত্ত আৰু অপসাৰণ; সূৰ্য্য-নেতৃত্বাধীন অপমাৰ্জনীয় সুৰক্ষা—অদৃশ্য ক্ষতি (অদৃষ্ট) আৰু ৰাক্ষসৰ উৎপাতৰ পৰা; শত্রু-দমন (অমিত্ৰ-দম্ভন)ৰ দ্বাৰা বিজয় আৰু ৰাজনৈতিক উত্থান; সামাজিক সৌহাৰ্দ্য আৰু মঙ্গল (সৌমনস্য/শান্তি); যশ আৰু জনপ্ৰতিষ্ঠা; গোধনৰ সুৰক্ষা আৰু পুনৰুদ্ধাৰ; সৰ্প-সম্পৰ্কীয় সুৰক্ষা।
Suktas in Anuvaka 6
Sukta 51
AV 6.51 এটা সৰু প্ৰায়শ্চিত্ত আৰু শোধন-সূক্ত, যিয়ে এনস (আচাৰগত/নৈতিক অপবিত্ৰতা) নিষ্ক্ৰিয় কৰে; শোধনক এক উলটাই দিব পৰা, অৰুদ্ধ প্ৰবাহ হিচাপে দেখুৱায়—সোমক ছেকি ‘উভতাই’ ক্ষতিৰ সিপাৰে লৈ যোৱা হয়, জলসমূহে সকলো কলুষ ধুই পেলায়, আৰু অনিচ্ছাকৃত দোষৰ বাবে বৰুণক প্ৰসন্ন কৰা হয়। ইয়াৰ শক্তি তিনিটা পৰম্পৰাগত শোধক—বায়ু/ছেকনি, ঘৃতসহ লুস্ত্ৰাল জল, আৰু বৰুণৰ আগত স্বীকাৰোক্তি—একেলগে জোৰা লগোৱাত; ফলত অপবিত্ৰতা কেৱল লুকুৱাই থোৱা নহয়, সঁচাকৈয়ে আঁতৰ হয়, আৰু দণ্ডমূলক পৰিণাম ৰোধ হয়।
Sukta 52
এই সংক্ষিপ্ত চিকিৎসা-ৰক্ষামূলক সূক্তত উদীয়মান সূৰ্য (সূৰ্য/আদিত্য) ক দৃশ্য শক্তি হিচাপে আহ্বান কৰা হৈছে, যিয়ে ৰাক্ষসক চেপি ধৰে আৰু “অদৃষ্ট” (অদৃষ্ট)—গোপন অপকাৰ, লুকাই থকা ৰোগ আৰু অশুভ প্ৰভাৱ—দূৰ কৰে। তাৰ পিছত একে শান্তিকাৰী শক্তি গৃহস্থালিৰ ক্ষেত্ৰলৈও (গৰু-ধন, শিকারী জন্তু, নদীৰ অশান্ত ঢৌ-তুৰ্বুলেন্স) বিস্তাৰিত কৰা হয়। শেষত কণ্বৰ প্ৰসিদ্ধ ঔষধি গছক সৰ্বজনীন প্ৰতিষেধক হিচাপে পৰিচয় কৰাই, ৰোগীৰ বাবে অদৃষ্ট উপদ্ৰৱসমূহ শান্ত কৰাৰ উপায় দেখুওৱা হয়।
Sukta 53
AV 6.53 এটা সংক্ষিপ্ত আথৰ্বণীয় ৰক্ষা-আৰু-পুনৰুদ্ধাৰ সূক্ত; ইয়াত প্ৰথমে দ্যাৱাপৃথিৱী আৰু পোষক দেৱতাসকলৰ এক বৃত্তৰ দ্বাৰা সকলো দিশৰ পৰা পাহাৰা-ৰক্ষা স্থাপন কৰা হয়। তাৰ পিছত পীড়িত ব্যক্তিৰ পৰা ছিটিকি যোৱা জীৱন-শক্তিসমূহ—শ্বাস, আত্মা, দৃষ্টি, প্ৰাণবল—পুনৰ আহ্বান কৰি ঘূৰাই অনা হয়। শেষত ত্বষ্টৃৰ মেৰামতি-কৰণীয় কাৰ্যত ক্ষতিগ্ৰস্ত অংশ পুনৰ গঢ়ি তোলা হয়, দেহ আৰু মনক তেজ আৰু পোষণসহ একত্ৰ কৰা হয়, আৰু ভিতৰ-বাহিৰ অমঙ্গলৰ পৰা স্থান/ব্যক্তিক মুদ্ৰাঙ্কিত কৰি সুৰক্ষিত কৰা হয়।
Sukta 54
AV 6.54 এটা সংক্ষিপ্ত ৰাজ-ৰাষ্ট্ৰীয় মন্ত্র, যি সমৃদ্ধি (ৰয়ি, শ্ৰী)ক শত্রু-দমন বিজয় (অমিত্ৰ-দম্ভন)ৰ সৈতে জোৰাই দিয়ে, যাতে পৃষ্ঠপোষক/ৰাজা প্ৰতিটো সংঘৰ্ষতে “উপৰ”ত থাকে। ইয়াত যুদ্ধ-যজ্ঞৰ অক্ষ আহ্বান কৰা হৈছে—ইন্দ্ৰৰ জয়ী শক্তি আৰু অগ্নি–সোম যুগলৰ ক্ষত্ৰ-সমৰ্থন—যাৰ দ্বাৰা ৰাজনৈতিক চাপৰ মাজতো সার্বভৌমত্ব, সম্পদ আৰু আধিপত্য স্থিৰ হয়।
Sukta 55
AV 6.55 এটা সৰু শাঁতি–পৌষ্টিক সূক্ত, য’ত সমগ্ৰ দেৱ-ব্যৱস্থা—দ্যাউ-প্ৰিথিৱীৰ মাজত আগমন-গমনৰ পথসমূহ, ঋতুবোৰ, আৰু বছৰ (সংৱৎসৰ) নিজেই—বক্তাক সৌমনস্য (সদ্ভাৱ, ঐক্য-সম্মতি, সদয়-মনোভাৱ)ৰে চাৰিওফালে আৱৰি ৰাখক বুলি প্ৰাৰ্থনা কৰা হৈছে। ঋতু আৰু সংৱৎসৰৰ কৌসমিক ছন্দ মিলাই এই সূক্তে সময় আৰু পৰিৱেশত হোৱা বিঘ্ন-অশান্তি শান্ত কৰিবলৈ লক্ষ্য কৰে; ফলত নিৰাপদ বাসস্থান, গৰু-ধন আৰু সন্তান-সমৃদ্ধি, আৰু শান্তিৰ স্থিৰ পৰিমণ্ডল লাভ হয়।
Sukta 56
এই সংক্ষিপ্ত ৰক্ষা-সূক্তত সৰ্প-জাতিসকলক ‘নমঃ’ কৰি প্ৰসাদন কৰা হৈছে আৰু দংশন নিষ্ক্ৰিয় কৰিবলৈ শক্তিশালী ‘বন্ধা/বন্ধ কৰি দিয়া’ মন্ত্র যোগ কৰা হৈছে। ইয়াত দেৱতাসকলক অনুৰোধ কৰা হয় যেন অহিক সংযম কৰে, যাতে সি হঠাৎ জপিয়াই ওলাই আহিব নোৱাৰে; তাৰ পাছত বিধিগতভাৱে সৰ্পৰ দাঁত, চোয়াল, জিভা আৰু মুখ বন্ধ কৰি দিয়া হয়—এইদৰে বিষ আৰু বিপদ নিস্তেজ কৰি সমগ্ৰ গৃহস্থালীৰ বাবে সুৰক্ষা নিশ্চিত কৰা হয়।
Sukta 57
অথৰ্ববেদ ৬.৫৭ এটা সংক্ষিপ্ত জল-চিকিৎসাৰ আৰোগ্য-মন্ত্ৰ; ইয়াত তীক্ষ্ণ, বিধ্ধকাৰী পীড়াক ৰুদ্ৰৰ “বাণ” বুলি ধৰা হৈছে আৰু অভিষিক্ত ঔষধীয় জল (জালাষ)ৰে তাক প্ৰতিহত কৰা হয়। পুনঃপুনঃ ছিটিয়াই দিয়া আৰু শেষত এটা সাৰ্বজনীন আশীৰ্বাদৰ জৰিয়তে, এই সূক্তে নিৰ্দিষ্ট বেদনাৰ পৰা চিকিৎসাৰ ক্ষেত্ৰ বিস্তাৰ কৰি সৰ্বব্যাপী সুৰক্ষালৈ লৈ যায়—য’ত পৃথিৱী আৰু জল নিজেই ভেষজ (প্ৰতিকাৰ) হৈ উঠে।
Sukta 58
এই সৰু পৌষ্টিক সূক্তটো যশস্—জনপ্ৰসিদ্ধি, প্ৰতিষ্ঠা আৰু সামাজিক স্বীকৃতি—অৰ্জন কৰি তাক স্থিৰ কৰিবলৈ এক মন্ত্ৰ-চাৰ্ম; বিশেষকৈ যজ্ঞীয় পৃষ্ঠপোষকতা আৰু দক্ষিণাৰ ৰিতুৱাল অৰ্থনীতিত। ই ইন্দ্ৰ, দ্যাৱাপৃথিৱী, সবিতাৰ (আৰু প্ৰসঙ্গত অগ্নি আৰু সোম) আদি সৰ্বাধিক প্ৰামাণ্য কসমিক আৰু যজ্ঞীয় উৎসৰ পৰা খ্যাতি নামাই আনে, তাৰ পিছত তাক সাৰ্বজনীন কৰি বক্তাক সকলো সত্তাৰ মাজত “সৰ্বাধিক খ্যাত” কৰি তোলে।
Sukta 59
এই সৰু আথৰ্বণিক সূক্তত আৰুণ্ধতী (ওষধি) নামৰ ঔষধি-শক্তিক আহ্বান কৰা হৈছে, যাতে সি গোধন—বৃষ, দুগ্ধৱতী গাই, শুকান গাই, বাছুৰ আৰু সমগ্ৰ চতুষ্পদ পাল—ৰক্ষা কৰি পুনৰুদ্ধাৰ কৰে। দুগ্ধসমৃদ্ধ, ৰোগমুক্ত গোহালিৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰা হৈছে আৰু একে সুৰক্ষা মানৱ গৃহলৈও বিস্তাৰিত কৰি ৰুদ্ৰৰ ভয়ংকৰ ‘শৰ’ (হঠাৎ মড়ক/মহামাৰীজনিত আক্ৰমণ) দূৰ কৰিবলৈ কোৱা হৈছে। আথৰ্ববেদীয় গৃহস্থালি শৈলীত, এই মন্ত্ৰ নিজেই জপ আৰু সৰল ঔষধি-অনুষ্ঠানৰ জৰিয়তে গোহালি আৰু পালৰ ওপৰত স্থাপন কৰা ৰক্ষাকবচ-সদৃশ শক্তি হিচাপে কাৰ্য কৰে।
Sukta 60
এই সংক্ষিপ্ত পতি-লাভ সূক্তত সামাজিকভাৱে অনুমোদিত দাম্পত্য-সংযোগৰ ৰক্ষক আৰ্যমাণক প্ৰাৰ্থনা কৰা হৈছে—যেন তেওঁ এগৰাকী কন্যালৈ উপযুক্ত স্বামী আনে আৰু তাক ফলপ্ৰসূ পত্নীত্বৰ দিশে সুস্থিৰভাৱে প্ৰৱেশ কৰায়। ই বিবাহ-নিৰ্বাচনৰ প্ৰতিযোগিতামূলক ক্ষেত্ৰ ("সাধাৰণ সমাৱেশ") স্বীকাৰ কৰে আৰু প্ৰতিদ্বন্দ্বীসকলৰ ওপৰত দেৱীয় সুবিধা বিচাৰে। শেষ পদত ধাতৃৰ বিশ্ব-ব্যৱস্থা স্থাপনকাৰী শক্তিত এই অনুৰোধ স্থাপন কৰা হৈছে—যে সু-মিলিত বিবাহ ঋত (স্থিতিশীল বিধান)ৰ অংশ আৰু সন্তান তথা সমৃদ্ধিলৈ লৈ যায়।
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.