Sukta 4
Rishi: Atharvan/Āṅgirasa (hymn-cycle attribution typical for AV 4th kāṇḍa charms)
Devata: Vanaspati/Osadhi-rasa (plant-essence), with Soma as paradigmatic correlate
Chandas: Anuṣṭubh (predominant charm-meter; pāda-structure consistent with AV usage)
อถรรพเวท 4.4 เป็นบทสวดรักษาแนววาชีกรณะ มุ่งรวบรวม “รส/น้ำเลี้ยงดั้งเดิม” (rasa) แห่งสายน้ำและพืชให้กลายเป็นพลังชายที่สถิตในกาย โดยให้สิทธิ์ความศักดิ์สิทธิ์แก่ฤทธิ์ของสมุนไพรด้วยตำนานว่าคันธรรพะขุดมันขึ้นเพื่อวรุณะ และเทียบเคียงกับแก่นสารแบบโสม บทสวดนี้จึงสถาปนากำลังดุจโคผู้ ความแข็งแรงฟื้นคืน และความกำหนัดอันสมบูรณ์แก่ผู้รับ
Mantras
Mantra 1
वाजीकरण यां त्वा॑ गन्ध॒र्वो अख॑न॒द् वरु॑णाय मृ॒तभ्र॑जे । तां त्वा॑ व॒यं ख॑नाम॒स्योष॑धिं शेप॒हर्ष॑णीम्
โอ้ สมุนไพรเพิ่มกำลังบุรุษ (vājīkaraṇa) เจ้า ซึ่งคันธรรพะ (Gandharva) ขุดขึ้นเพื่อวรุณะ (Varuṇa) ผู้ส่องประกายด้วยแก่นสารอันทรงฤทธิ์—บัดนี้เราทั้งหลายขุดเจ้า สมุนไพรนี้ขึ้นมา ผู้ปลุกเร้าให้องคชาตยินดีและตื่นตัว
Mantra 2
उदु॒षा उदु॒ सूर्य॒ उदि॒दं मा॑म॒कं वचः॑ । उदे॑जतु प्र॒जाप॑ति॒र्वृषा॒ शुष्मे॑ण वा॒जिना॑
ขอให้อรุณรุ่งลุกขึ้น ขอให้สุริยะลุกขึ้น ขอให้ถ้อยคำของข้าพเจ้าคำนี้ลุกขึ้น ขอให้ปรชาปติ (Prajāpati) ตื่นตัวขึ้น—ผู้เป็นโคผู้—ด้วยพละกำลัง ด้วยฤทธิ์เดชดุจม้าพ่อพันธุ์
Mantra 3
यथा॑ स्म ते वि॒रोह॑तो॒ऽभित॑प्तमि॒वान॑ति । तत॑स्ते॒ शुष्म॑वत्तरमि॒यं कृ॑णो॒त्वोष॑धिः
ดังที่มันงอกขึ้นเพื่อเจ้าแล้วหอบราวกับถูกเผาร้อนฉันใด จากเหตุนั้นขอให้สมุนไพรนี้กระทำให้เจ้าได้พละกำลังที่ยิ่งกว่า—กำลังที่เข้มแข็งยิ่งขึ้น
Mantra 4
उच्छुष्मौष॑धीनां॒ सार॑ ऋष॒भाणा॑म्। सं पुं॒सामि॑न्द्र॒ वृष्ण्य॑म॒स्मिन्धे॑हि तनूवशिन्
พลังอันพุ่งสูงของสมุนไพรทั้งหลาย แก่นสารของโคผู้—โอ้อินทระ ผู้ครอบครองกาย จงวางพลังดุจโคผู้ของบุรุษทั้งหลายให้ครบถ้วนลงในผู้นี้เถิด
Mantra 5
अ॒पां रसः॑ प्रथम॒जोऽथो॒ वन॒स्पती॑नाम्। उ॒त सोम॑स्य॒ भ्राता॑स्यु॒तार्शम॑सि॒ वृष्ण्य॑म्
ท่านคือรสแก่นแห่งสายน้ำ ผู้บังเกิดก่อนเป็นปฐม; และเป็นแก่นแท้แห่งพืชผู้เป็นเจ้า (vanaspati) ทั้งหลาย. อีกทั้งท่านเป็นพี่น้องของโสมะ (Soma); อีกทั้งท่านคือพลังอันองอาจ ดุจพญาวัวผู้กำยำ.
Mantra 6
अ॒द्याग्ने॑ अ॒द्य स॑वितर॒द्य दे॑वि सरस्वति । अ॑द्यास्य ब्र॑ह्मणस्पते॒ धनु॑रि॒वा ता॑नया॒ पसः॑
วันนี้เถิด อัคนี (Agni); วันนี้เถิด สวิตฤ (Savitar); วันนี้เถิด เทวีสรัสวตี (Sarasvatī). วันนี้เถิด เจ้าแห่งมนต์ภาวนา พรหมณัสปติ (Brahmaṇaspati) จงเหยียดบ่วง (pasas) ให้ผู้นี้ ดุจผู้ดึงคันธนู.
Mantra 7
आहं त॑नोमि ते॒ पसो॒ अधि॒ ज्यामि॑व॒ धन्व॑नि । क्रम॒स्वर्श॑ इव रो॒हित॒मन॑वग्लायता॒ सदा॑
ข้าพเจ้ายืดบ่วง (pasas) ให้ท่าน วางเหนือท่าน ดุจสายธนูบนคันธนู. จงก้าวไปดุจผู้กล้า ดุจพลังสีแดงเรื่อ—อย่าได้หย่อนยานเลย เป็นนิตย์.
Mantra 8
अश्व॑स्याश्वत॒रस्या॒जस्य॒ पेत्व॑स्य च । अथ॑ ऋष॒भस्य॒ ये वाजा॒स्तान॒स्मिन्धे॑हि तनूवशिन्
ขอพละกำลังของม้า ของล่อ ของแพะ และของแกะผู้; แล้วขอรางวัลชัยชนะ (วาชะ, vāja) ของโคผู้—โอ ผู้เป็นนายแห่งกาย จงบรรจุสิ่งเหล่านี้ไว้ภายในผู้นี้เถิด.
Frequently Asked Questions
It is primarily a healing-and-strengthening charm aimed at restoring male sexual potency and overall vigor by consecrating and administering an herb’s ‘sap’ (rasa).
Because it treats potency as a single essence: born from Waters (āp), concentrated in Plants (oṣadhi/vanaspati), and exemplified by Soma as the paradigmatic life-giving plant power.
Both function together: the herbs/plant-essence are the substance of power, while Indra (as tanūvaśin, ‘body-master’) is invoked to ‘install’ that power firmly into the person.
Ask anything about Sukta 4 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.