Sukta 8
Rishi: Atharvanic tradition (specific r̥ṣi not stated in the provided excerpt)
Devata: Vicṛtā and Tārakā (personified deliverers/unbinders); secondarily the expulsion of kṣetriya-disease
Chandas: Mixed/irregular as noted in the tradition: Virāṭ / Nicṛt-pathyā-pañkti (per the supplied metrical note)
อาถรรพเวท 2.8 เป็นมนตร์รักษา–ขับไล่แบบกระชับ มุ่งคลายและขับโรคกฺเษตฺริยะ (kṣetriya) ออกไป ซึ่งถูกจินตนาการว่าเป็นบ่วงผูกมัดรัดไว้ทั้งเบื้องบนและเบื้องล่าง บทสวดอัญเชิญผู้ปลดเปลื้องเป็นคู่คือ วิจฤตา (Vicṛtā) และ ตารกา (Tārakā) ให้ “แก้พันธะ” และระดมเถาวัลย์วิรุต (virút) เป็นโอสถทำลายกฺเษตฺริยะ พร้อมขยายอำนาจพิธีไปถึงเครื่องมือไถพรวนที่ในเชิงพิธีกรรม “ตัดสับ” และนำโรคออกไปด้วย
Mantras
Mantra 1
क्षेत्रियरोगनाशनम्। ४ विराट्, ५ निचृत्पथ्यापङ्क्तिः। उद॑गातां॒ भग॑वती वि॒चृतौ॒ नाम॒ तार॑के । वि क्षे॑त्रि॒यस्य॑ मुञ्चतामध॒मं पाश॑मुत्त॒मम्
ขอให้ผู้เป็นสิริมงคลทั้งสองเสด็จขึ้นเบื้องบน—ผู้ปลดปล่อยทั้งสอง นามว่า วิจฤตา (Vicṛtā). ขอให้ท่านทั้งสองแยกคลายบ่วงล่างและบ่วงบน จากโรคกษัตริยะ (kṣetriya) ให้หลุดพ้น.
Mantra 2
अपे॒यं रात्र्यु॑च्छ॒त्वपो॑च्छन्त्वभि॒कृत्व॑रीः । वी॒रुत् क्षे॑त्रिय॒नाश॒न्यप॑ क्षेत्रि॒यमु॑च्छतु
จงถอยไป! ขอให้ราตรีนี้ลุกขึ้นแล้วผ่านพ้นไป; จงถอยไป! ขอให้พลังที่เข้าจู่โจมถูกยกออกไป. วิรุท (Virut) ผู้ทำลาย kṣetriya—ขอให้ยกโรค kṣetriya ออกไปให้สิ้น.
Mantra 3
ब॒भ्रोरर्जु॑नकाण्डस्य॒ यव॑स्य ते पला॒ल्या तिल॑स्य तिलपि॒ञ्ज्या। वीरुत् क्षे॑त्रिय॒नाश॒न्यप॑ क्षेत्रि॒यमु॑च्छतु
ด้วย babhru ด้วยก้านของอรชุนะ (Arjuna) ด้วยข้าวบาร์เลย์เพื่อท่าน; ด้วยแกลบ ด้วยงา ด้วยเนื้องา—ขอวิรุท (Virut) ผู้ทำลาย kṣetriya จงผลักไสโรค kṣetriya ให้ห่างออกไป.
Mantra 4
नम॑स्ते॒ लाङ्ग॑लेभ्यो॒ नम॑ ईषायु॒गेभ्यः॑ । वी॒रुत् क्षे॑त्रिय॒नाश॒न्यप॑ क्षेत्रि॒यमु॑च्छतु
ขอนอบน้อมแด่ท่าน—เหล่าคันไถ; ขอนอบน้อมแด่คันไถและแอก. ขอให้หญ้าวิรุท (Virút) ผู้ทำลาย kṣetriya ผลักไสโรค kṣetriya ออกไปให้ไกล
Mantra 5
नमः॑ सनिस्रसा॒क्षेभ्यो॒ नमः॑ संदे॒श्येऽभ्यः । नमः॒ क्षेत्र॑स्य॒ पत॑ये वी॒रुत् क्षे॑त्रिय॒नाश॒न्यप॑ क्षेत्रि॒यमु॑छतु
ขอนอบน้อมแด่ผู้มีตาพร่ามัวและมีน้ำไหลซึม; ขอนอบน้อมแด่อำนาจทั้งหลายที่สิงสู่แถบละแวกบ้าน. ขอนอบน้อมแด่เจ้าแห่งทุ่งนา. ขอให้หญ้าวิรุท (Virút) ผู้ทำลายโรคระบาดแห่งทุ่งนา ขับไล่ความทุกข์ kṣetriya ออกไปให้ไกล
Frequently Asked Questions
In this sukta, kṣetriya is treated as a named affliction (and almost a personified force) that binds the patient like a noose; the mantra’s goal is to loosen and expel it rather than merely describe symptoms.
They are paired, ‘blessed’ deliverers invoked as unbinders—powers that cut or loosen bonds—so the patient is released from the disease’s grasp (both ‘upper’ and ‘lower’).
The ploughing set symbolizes cutting, turning, and uprooting; by saluting these implements, the rite borrows that ‘uprooting’ power to dislodge the kṣetriya malady and thrust it away.
Ask anything about Sukta 8 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.