Adhyaya 31

Verse 1

नारदौवाच । ततो हृष्टमनाः सोऽथ दूतं पप्रच्छ तं पथि । संदेहं हृदि कृत्वा तु विस्मयं परमं गतः । विचारयन्हृदि स्वर्गः कस्य हेतोः फलं मम

నారదుడు పలికెను—అప్పుడు అతడు హర్షితమనస్సుతో మార్గమధ్యంలో ఆ దూతను ప్రశ్నించాడు; కాని హృదయంలో సందేహం పెట్టుకొని పరమ ఆశ్చర్యానికి లోనయ్యాడు. అంతరంగంలో ఆలోచించాడు—“ఏ కారణముచేత స్వర్గం నాకు ఫలమైంది?”

Verse 2

विकुंडल उवाच । हे दूतवर पृच्छामि संशयं त्वामहं परम् । आवां जातौ कुले तुल्ये तुल्यं कर्म तथा कृतम्

వికుణ్డలుడు అన్నాడు—హే శ్రేష్ఠ దూతా, నేను నీతో ఒక గొప్ప సందేహాన్ని అడుగుతున్నాను. మేమిద్దరం సమాన కులంలో పుట్టాము; సమాన కర్మలూ చేశాము.

Verse 3

दुर्मृत्युरपि तुल्योभूत्तुल्यो दृष्टो यमस्तथा । कथं स नरके क्षिप्तस्तुल्यकर्म्मा ममाग्रजः

అతని భయంకర మరణమూ అలాగే జరిగింది; యముడూ అలాగే దర్శనమిచ్చాడు. అయితే నా వంటి కర్మ చేసిన నా అన్నను నరకంలో ఎలా పడేశారు?

Verse 4

ममाभवत्कथं नाकमिति मे छिंधि संशयम् । देवदूत न पश्यामि मम स्वर्गस्य कारणम्

నాకు చెప్పండి—నేను స్వర్గాన్ని ఎలా పొందాను? నా సందేహాన్ని తొలగించండి. హే దేవదూతా, నా స్వర్గప్రాప్తికి కారణం నాకు కనిపించడం లేదు.

Verse 5

देवदूत उवाच । माता पिता सुतो जाया स्वसा भ्राता विकुंडल । जन्महेतोरियं संज्ञा जंतोः कर्म्मोपभुक्तये

దేవదూత అన్నాడు—హే వికుణ్డలా, తల్లి, తండ్రి, కుమారుడు, భార్య, సోదరి, సోదరుడు—ఇవి జన్మతో సంబంధించిన కేవలం పేర్లు మాత్రమే; జీవుడు కర్మఫలాన్ని అనుభవించుటకే ఇవి.

Verse 6

एकस्मिन्पादपे यद्वच्छकुनानां समागमः । यद्यत्समीहितं कर्म कुरुते पूर्वभावितः

ఎలా ఒకే వృక్షంపై పక్షులు కూడిపోతాయో, అలాగే పూర్వసంస్కారాలచే రూపుదిద్దుకున్న మనిషి మనసులో నిశ్చయించిన కార్యాన్ని చేయును।

Verse 7

तस्य तस्य फलं भुंक्ते कर्म्मणः पुरुषः सदा । सत्यं वदामि ते प्रीत्या नरैः कर्म्म शुभाशुभम्

మనిషి తన తన కర్మకు తగిన ఫలాన్ని ఎల్లప్పుడూ అనుభవిస్తాడు. ప్రేమతో నీకు సత్యం చెబుతున్నాను—మనుష్యులు శుభాశుభ కర్మలను చేస్తారు।

Verse 8

स्वकृतं भुज्यते वैश्य कालेकाले पुनःपुनः । एकः करोति कर्माणि एकस्तत्फलमश्नुते

ఓ వైశ్యా, తనే చేసిన కర్మఫలాన్ని కాలకాలానికి మళ్లీ మళ్లీ అనుభవించవలసి ఉంటుంది. కర్మను చేసేది ఒకడే, ఫలాన్ని అనుభవించేదీ అతడే।

Verse 9

अन्यो न लिप्यते वैश्य कर्मणान्यस्य कुत्रचित् । अपतन्नरके पापैस्तवभ्राता सुदारुणैः । त्वं च धर्मेण धर्मज्ञ स्वर्गं प्राप्नोषि शाश्वतम्

ఓ వైశ్యా, ఇతరుని కర్మచేత ఎవడూ ఎప్పుడూ లిప్తుడుకాడు. నీ సోదరుడు అత్యంత ఘోర పాపాల వల్ల నరకంలో పడిపోయాడు; నీవైతే ధర్మజ్ఞుడై ధర్మమార్గంలో శాశ్వత స్వర్గాన్ని పొందుతావు।

Verse 10

विकुंडल उवाच । आबाल्यान्मम पापेषु न पुण्येषु रतं मनः । अस्मिञ्जन्मनि हे दूत दुष्कृतं हि कृतं मया

వికుండలుడు అన్నాడు—బాల్యంనుండే నా మనస్సు పుణ్యంలో కాదు, పాపంలోనే ఆసక్తి కలిగింది. ఓ దూతా, ఈ జన్మలోనే నేను నిజంగా దుష్కర్మాలు చేశాను।

Verse 11

देवदूत न जानामि सुकृतं कर्म चात्मनः । यदि जानासि मत्पुण्यं तन्मे त्वं कृपया वद

హే దేవదూతా! నేను చేసిన సుకృతకర్మ ఏమిటో నాకు తెలియదు. నీవు నా పుణ్యాన్ని తెలిసి ఉంటే, దయచేసి నాకు చెప్పుము.

Verse 12

देवदूत उवाच । शृणु वैश्य प्रवक्ष्यामि यत्त्वया पुण्यमर्जितम् । जानामि तदहं सर्वं न त्वं वेत्सि सुनिश्चितम्

దేవదూత పలికెను—హే వైశ్యా, వినుము; నీవు సంపాదించిన పుణ్యాన్ని నేను వివరించెదను. అది అంతా నాకు తెలుసు; నీవు మాత్రం నిశ్చయంగా తెలియనివాడవు.

Verse 13

हरिमित्रसुतो विप्रः सुमित्रो वेदपारगः । आसीत्तस्याश्रमः पुण्यो यमुना दक्षिणेतटे

హరిమిత్రుని కుమారుడైన సుమిత్రుడు అనే బ్రాహ్మణుడు వేదపారంగతుడు. అతని పుణ్యాశ్రమం యమునా నదీ దక్షిణ తీరమున ఉండెను.

Verse 14

तेन सख्यं वने तस्मिंस्तव जातं विशांवर । तत्संगेन त्वया स्नातं माघमासद्वयं तथा

హే మనుష్యశ్రేష్ఠా! ఆ వనంలో అతనితో నీకు స్నేహం కలిగెను; అతని సాంగత్యంతో నీవు రెండు మాఘమాసములు స్నానవ్రతం ఆచరించితివి.

Verse 15

कालिंदी पुण्यपानीये सर्वपापहरे वरे । तत्तीर्थे लोकविख्याते नाम्ना पापप्रणाशने

హే కాలిందీ! పుణ్యజలముగలదానా, సమస్త పాపాలను హరించే శ్రేష్ఠ నదీ! ప్రజలలో ప్రసిద్ధమైన ‘పాపప్రణాశన’ నామక తీర్థమందు.

Verse 16

एकेन सर्वपापेभ्यो विमुक्तस्त्वं विशांपते । द्वितीयमाघपुण्येन प्राप्तः स्वर्गस्त्वयानघ

హే ప్రజాధిపతీ! ఒక్క వ్రతాచరణతో నీవు సమస్త పాపాల నుండి విముక్తుడవైనావు. హే నిరపరాధా! మాఘమాస పుణ్యబలంతో రెండవ ఫలంగా నీవు స్వర్గాన్ని పొందావు.

Verse 17

त्वं तत्पुण्यप्रभावेण मोदस्व सततं दिवि । नरकेषु तव भ्राता महतीं पापयातनाम्

ఆ పుణ్యప్రభావంతో నీవు స్వర్గంలో నిత్యం ఆనందిస్తున్నావు; కానీ నీ సోదరుడు నరకాల్లో పాపజనితమైన మహా యాతనను అనుభవిస్తున్నాడు.

Verse 18

छिद्यमानोऽसिपत्रैश्च भिद्यमानस्तु मुद्गरैः । चूर्ण्यमानः शिलापृष्ठे तप्तांगारेषु भर्जितः

అతడు ఖడ్గపత్రాలతో చీల్చబడుతున్నాడు, ముద్గరాలతో నూరబడుతున్నాడు; రాతిపలకపై రుబ్బబడుతున్నాడు, మండే అంగారాలపై కాల్చబడుతున్నాడు.

Verse 19

इति दूतवचः श्रुत्वा भ्रातृदुःखेन दुःखितः । पुलकांकित सर्वांगो दीनोऽसौ विनयान्वितः

దూత వచనాలు విని అతడు సోదరుని దుఃఖంతో దుఃఖితుడయ్యాడు; అతని శరీరమంతా రోమాంచితమైంది, దీనుడై వినయంతో నిలిచాడు.

Verse 20

उवाच तं देवदूतं मधुरं निपुणं वचः । मैत्री सप्तपदी साधो सतां भवति सत्फला

అతడు ఆ దేవదూతను మధురంగా, నిపుణంగా ఇలా పలికాడు— “హే సాధూ! స్నేహం సప్తపదిలో స్థిరమవుతుంది; సజ్జనులలో అది నిశ్చయంగా శుభఫలాన్ని ఇస్తుంది.”

Verse 21

मित्रभावं विचिंत्य त्वं मामुपाकर्तुमर्हसि । ततो हि श्रोतुमिच्छामि सर्वज्ञस्त्वं मतो मम

మిత్రభావంతో నన్ను భావించి నాపై అనుగ్రహించవలెను. ఎందుకంటే నేను వినదలచితిని; నా దృష్టిలో మీరు సర్వజ్ఞులు.

Verse 22

यमलोकं न पश्यंति कर्मणा केन मानवाः । गच्छंति निरयं येन तन्मे त्वं कृपया वद

ఏ విధమైన కర్మల వల్ల మనుష్యులు యమలోకాన్ని చూడరు? ఏ కర్మల వల్ల వారు నరకానికి వెళ్తారు? దయచేసి అది నాకు చెప్పండి.

Verse 23

देवदूत उवाच । सम्यक्पृष्टं त्वया वैश्य नष्टपापोऽसि सांप्रतम् । विशुद्धे हृदये पुंसां बुद्धिः श्रेयसि जायते

దేవదూత అన్నాడు—ఓ వైశ్యా, నీవు సరిగ్గా ప్రశ్నించితివి; ప్రస్తుతం నీ పాపాలు నశించాయి. మనుష్యుని హృదయం విశుద్ధమైతే బుద్ధి పరమ శ్రేయస్సు వైపు జన్మిస్తుంది.

Verse 24

यद्यप्यवसरोनास्ति मम सेवापरस्य वै । तथापि च तव स्नेहात्प्रवक्ष्यामि यथामति

సేవాపరుడనైన నాకు అవకాశం లేకపోయినను, అయినా నీ స్నేహం వల్ల నా మతిప్రకారం వివరించుదును.

Verse 25

कर्मणा मनसा वाचा सर्वावस्थासु सर्वदा । परपीडां न कुर्वंति न ते यांति यमालयम्

కర్మతో, మనసుతో, వాక్కుతో—ఎల్లప్పుడూ అన్ని స్థితులలో—ఇతరులకు బాధ కలిగించని వారు యమాలయానికి వెళ్లరు.

Verse 26

न वेदैर्न च दानैश्च न तपोभिर्न चाध्वरैः । कथंचित्स्वर्गतिं यांति पुरुषाः प्राणिहिंसकाः

వేదములచేతనుగాని, దానములచేతనుగాని, తపస్సుచేతనుగాని, యజ్ఞాధ్వరములచేతనుగాని—ప్రాణిహింసకులు ఏ విధముగానూ స్వర్గగతిని పొందరు.

Verse 27

अहिंसा परमो धर्मो ह्यहिंसैव परं तपः । अहिंसा परमं दानमित्याहुर्मुनयः सदा

అహింస పరమ ధర్మము; నిజముగా అహింసయే పరమ తపస్సు. అహింసయే పరమ దానము—అని మునులు సదా ప్రకటిస్తారు.

Verse 28

मशकान्सरीसृपान्दंशान्यूकाद्यान्मानवांस्तथा । आत्मौपम्येन पश्यंति मानवा ये दयालवः

దయాళువులు దోమలు, సర్పాదిరీతి సరిసృపాలు, కాటేసే కీటకాలు, పేడలు మొదలైనవాటిని—మనుష్యులను కూడ—ఆత్మౌపమ్యంతో సమంగా చూస్తారు.

Verse 29

तप्तांगारमयस्कीलं मादंप्रेतरंगिणीम् । दुर्गतिं नैव गच्छंति कृतांतस्य च ते नराः

ఆ పురుషులు యముని ఘోర దుర్గతులకు పడరు—ఎర్రగా మండే అంగారమయ ఇనుప మేకులు, మత్తప్రేతసమూహాలతో నిండిన నది వంటి నరకయాతనలకు కాదు.

Verse 30

भूतानि येऽत्र हिंसंति जलस्थलचराणि च । जीवनार्थं च ते यांति कालसूत्रं च दुर्गतिम्

ఈ లోకంలో జలచర, స్థలచర ప్రాణులను హింసించువారు—జీవికార్థమునకైనా—కాలసూత్ర నరకమునకును దుర్గతికును చేరుతారు.

Verse 31

इति श्रीपाद्मे महापुराणे स्वर्गखंडे एकत्रिंशोऽध्यायः

ఇట్లు శ్రీపద్మ మహాపురాణంలోని స్వర్గఖండములో ఏకత్రింశోధ్యాయము సమాప్తమైంది।

Verse 32

परस्परं च खादंतो ध्वांते चान्योन्य घातिनः । वसंति कल्पानेकांस्ते रुदंतो दारुणं रवम्

వారు పరస్పరం తినుచు, ఆ ఘోరాంధకారములో ఒకరినొకరు హతముచేయుచు, అనేక కల్పముల వరకు అక్కడ నివసించి భయంకరమైన విలాపధ్వని చేస్తారు.

Verse 33

कृमियोनि शतं गत्वा स्थावराः स्युश्चिरं तु ते । ततोच्छंति ते क्रूरास्तिर्यग्योनि शतेषु च

కృమియోనులలో వంద జన్మలు గడిపి, వారు దీర్ఘకాలం స్థావరయోనులలో ఉంటారు; ఆపై ఆ క్రూరులు వందల తిర్యగ్యోనులలోనూ మళ్లీ జన్మిస్తారు.

Verse 34

पश्चाद्भवंति जातांधाः काणाः कुब्जाश्च पंगवः । दरिद्राश्चांगहीनाश्च मानुषाः प्राणिहिंसकाः

ఆపై ప్రాణిహింసకులైన మనుష్యులు జన్మాంధులు, కాణులు, కుబ్జులు, పంగువులుగా పుడతారు; అలాగే దరిద్రులుగా, అవయవహీనులుగా కూడా అవుతారు.

Verse 35

तस्माद्वैश्य परत्रेह कर्मणा मनसा गिरा । लोकद्वयसुखप्रेप्सुर्धर्मज्ञो न तदाचरेत्

కాబట్టి, ఓ వైశ్యా! ఇహలోకమూ పరలోకమూ రెండింటిలో సుఖాన్ని కోరే ధర్మజ్ఞుడు, కర్మతో, మనసుతో, వాక్తో ఆ దుష్ఛర్యను చేయకూడదు.

Verse 36

लोकद्वयेन विंदंति सुखानि प्राणिहिंसकाः । येन हिंसन्ति भूतानि न ते बिभ्यति कुत्रचित्

ప్రాణిహింసకులు ఇహలోక పరలోకాలలో సుఖాలను పొందుతారు; వారి చేత హింసింపబడిన భూతజీవులు వారిని ఎక్కడా భయపడరు।

Verse 37

प्रविशंति यथा नद्यः समुद्रमृजुवक्रगाः । सर्वे धर्मा अहिंसायां प्रविशंति तथा दृढम्

నదులు నేరుగా గానీ వంకరగా గానీ ప్రవహించినా సముద్రంలో ప్రవేశించినట్లే, అన్ని ధర్మాలు దృఢంగా అహింసలోనే లీనమవుతాయి।

Verse 38

स स्नातः सर्वतीर्थेषु सर्वयज्ञेषु दीक्षितः । अभयं येन भूतेभ्यो दत्तमत्र विंशांवर

ఓ వింశాంవరా! ఇక్కడ భూతజీవులకు అభయాన్ని ప్రసాదించినవాడు, అన్నీ తీర్థాల్లో స్నానం చేసినవాడిగా, అన్నీ యజ్ఞాల్లో దీక్ష పొందినవాడిగా భావించబడతాడు।

Verse 39

ये नियोगांश्च शास्त्रोक्तान्धर्माधर्म विमिश्रितान् । पालयंतीह ये वैश्य न ते यांति यमालयम्

ఈ లోకంలో శాస్త్రోక్తమైన నియోగాలను—ధర్మాధర్మ మిశ్రమంగా కనిపించినా—పాలించే వైశ్యులు యమాలయానికి వెళ్లరు।

Verse 40

ब्रह्मचारी गृहस्थश्च वानप्रस्थो यतिस्तथा । स्वधर्मनिरताः सर्वे नाकपृष्ठे वसंति ते

బ్రహ్మచారి, గృహస్థుడు, వానప్రస్థుడు, అలాగే యతి—అందరూ తమ తమ స్వధర్మంలో నిమగ్నులై ఉంటే, వారు స్వర్గపృష్ఠంపై నివసిస్తారు।

Verse 41

यथोक्तचारिणः सर्वे वर्णाश्रमसमन्विताः । नरा जितेंद्रिया यांति ब्रह्मलोकं तु शाश्वतम्

శాస్త్రోక్తంగా ఆచరించి, వర్ణాశ్రమధర్మాలలో స్థితులై, ఇంద్రియజయులైన నరులు శాశ్వత బ్రహ్మలోకాన్ని పొందుతారు।

Verse 42

इष्टापूर्तरता ये च पंचयज्ञरताश्च ये । दयान्विताश्च ये नित्यं नेक्षंते ते यमालयम्

ఇష్ట-పూర్త కార్యాలలో రతులై, పంచమహాయజ్ఞాలలో నిమగ్నులై, నిత్యం దయతో ఉన్నవారు యమాలయాన్ని చూడరు।

Verse 43

इंद्रियार्थनिवृत्ता ये समर्था वेदवादिनः । अग्निपूजारता नित्यं ते विप्राः स्वर्गगामिनः

ఇంద్రియవిషయాలనుండి విరక్తులై, సమర్థ వేదవాదులై, నిత్యం అగ్నిపూజలో రతులైన విప్రులు స్వర్గానికి గమిస్తారు।

Verse 44

अदीनवदनाः शूराः शत्रुभिः परिवेष्टिताः । आहवेषु विपन्ना ये तेषां मार्गो दिवाकरः

ఎప్పుడూ దైన్యముఖం చూపని శూరులు, శత్రువులతో చుట్టుముట్టబడి యుద్ధంలో వీరమరణం పొందితే, వారికి దివాకరుడు (సూర్యుడు) మార్గమవుతాడు।

Verse 45

अनाथ स्त्री द्विजार्थे च शरणागतपालने । प्राणांस्त्यजंति ये वैश्य न च्यवंति दिवस्तु ते

అనాథ స్త్రీ రక్షణకై, ద్విజహితార్థమై, శరణాగత పరిరక్షణకై ప్రాణాలనైనా త్యజించే వైశ్యులు స్వర్గం నుండి చ్యుతులు కారు।

Verse 46

पंग्वंधबालवृद्धांश्च रोग्यनाथदरिद्रितान् । ये पुष्णंति सदा वैश्य ते मोदंति सदा दिवि

ఎల్లప్పుడూ కుంటివారు, అంధులు, పిల్లలు, వృద్ధులు, రోగులు, అనాథులు, దరిద్రులు వీరిని పోషించి ఆదరించే వైశ్యులు స్వర్గంలో నిత్యం ఆనందిస్తారు।

Verse 47

गां दृष्ट्वा पंकनिर्मग्नां रोगमग्नं द्विजं तथा । उद्धरंति नरा ये च तेषां लोकोऽश्वमेधिनाम्

బురదలో కూరుకుపోయిన ఆవును చూసి, అలాగే వ్యాధితో బాధపడుతున్న ద్విజుణ్ణి చూసి వారిని పైకి లేపి రక్షించే వారు అశ్వమేధ యాగకర్తల సమాన లోకాన్ని పొందుతారు।

Verse 48

गोग्रासं ये प्रयच्छंति ये शुश्रूषंति गाः सदा । येनारोहंति गोपृष्ठे ते स्वर्लोकनिवासिनः

ఆవులకు ఒక ముద్ద మేతను సమర్పించే వారు, ఎల్లప్పుడూ ఆవులను సేవించి సంరక్షించే వారు, అలాగే గోపృష్టంపై ఎక్కేందుకు సహాయపడే వారు—వారు స్వర్గలోక నివాసులు।

Verse 49

गर्तमात्रं तु ये चक्रुर्यत्र गौरतृषा भवेत् । यमलोकमदृष्ट्वैव ते यांति स्वर्गतिं नराः

ఆవు దాహం తీరే చోట కేవలం చిన్న గుంత అయినా తవ్వి పెట్టే మనుష్యులు యమలోకాన్ని చూడకుండానే స్వర్గగతిని పొందుతారు।

Verse 50

अग्निपूजा देवपूजा गुरुपूजा रताश्च ये । द्विजपूजा रता नित्यं ते विप्राः स्वर्गगामिनः

అగ్నిపూజ, దేవపూజ, గురుపూజలలో రమించే వారు, అలాగే నిత్యం ద్విజపూజలో నిమగ్నమయ్యే విప్రులు స్వర్గగాములు అవుతారు।

Verse 51

वापीकूपतडागादौ धर्मस्यांतो न विद्यते । पिबंति स्वेच्छया यत्र जलस्थल चरास्तदा

బావి, కూపం, చెరువు మొదలైనవి నిర్మించుటలో ధర్మపుణ్యానికి అంతము లేదు; జలచరులు, స్థలచరులు స్వేచ్ఛగా ఇష్టమొచ్చినట్లు నీరు త్రాగగల చోట విశేష పుణ్యం కలుగుతుంది।

Verse 52

नित्यं दानपरः सोऽत्र कथ्यते विबुधैरपि । यथायथा च पानीयं पिबंति प्राणिनो भृशम्

ఇక్కడ పండితులూ అతనిని నిత్య దానపరుడని చెబుతారు; ఎందుకంటే ప్రాణులు ఎంతగా, ఎంతసార్లు నీటిని త్రాగుతారో అంతగా అతని దానఫలం పెరుగుతుంది।

Verse 53

तथातथाऽक्षयः स्वर्गो धर्मबुद्ध्या विशां वर । प्राणिनां जीवनं वारि प्राणा वारिणि संस्थिताः

హే మనుష్యశ్రేష్ఠా! ధర్మబుద్ధితో అక్షయ స్వర్గం అలాగే లభిస్తుంది. నీరే ప్రాణుల జీవనం; ప్రాణాలు నీటిలోనే ఆధారపడివున్నాయి।

Verse 54

नित्यस्नानेन पूयंते येऽपि पातकिनो नराः । प्रातःस्नानं हरेद्वैश्य बाह्माभ्यंतरजं मलम्

నిత్యస్నానంతో పాపులు అయిన మనుష్యులూ శుద్ధి పొందుతారు. హే వైశ్యా! ప్రాతఃస్నానం బాహ్యమలమును, అంతర్మలమును రెండింటినీ తొలగిస్తుంది।

Verse 55

प्रातःस्नानेन निष्पापो नरो न निरयं व्रजेत् । स्नानं विना तु यो भुंक्ते मलाशी स सदा नरः

ప్రాతఃస్నానంతో మనిషి పాపరహితుడై నరకానికి పోడు. కానీ స్నానం చేయకుండానే భోజనం చేసేవాడు మలభక్షకుడు; అతడు సదా అశుచియే।

Verse 56

अस्नायी यो नरस्तस्य विमुखा पितृदेवताः । स्नानहीनो नरः पापः स्नानहीनो नरोऽशुचिः

స్నానం చేయని మనిషికి పితృదేవతలు విముఖులవుతారు. స్నానహీనుడు పాపి; స్నానహీనుడు అశుచియే.

Verse 57

अस्नायी नरकं भुंक्ते पुंस्कीटादिषु जायते । ये पुनः स्रोतसि स्नानमाचरंतीह पर्वणि

స్నానం చేయని వాడు నరకయాతన అనుభవించి పురుష కీటాది యోనుల్లో జన్మిస్తాడు. కానీ పర్వదినాలలో ప్రవహించే నదిలో స్నానం ఆచరించువారు అభీష్ట పుణ్యాన్ని పొందుతారు.

Verse 58

ते नैव नरकं यांति न जायंते कुयोनिषु । दुःस्वप्ना दुष्टचिंताश्च वंध्या भवंति सर्वदा

వారు ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ నరకానికి వెళ్లరు, దుష్ట యోనుల్లో జన్మించరు. దుఃస్వప్నాలు, దుష్టచింతనలు, వంధ్యత ఎల్లప్పుడూ దూరంగా ఉంటాయి.

Verse 59

प्रातःस्नानेन शुद्धानां पुरुषाणां विशांवर । तिलांश्च तिलपात्रांश्च तिलप्रस्थं यथाविधि

హే ద్విజశ్రేష్ఠా! ప్రాతఃస్నానంతో శుద్ధులైన పురుషుల కొరకు విధివిధానంగా నువ్వులు, నువ్వులతో నిండిన పాత్రలు, ఒక ప్రస్థ నువ్వులు దానం చేయవలెను.

Verse 60

दत्त्वा प्रेतपतेर्भूमौ न व्रजंति नराः क्वचित् । पृथिवीं कांचनं गां च दत्वा दानानि षोडश

ప్రేతపతి యముని నిమిత్తం భూమిపై అర్పణ చేసిన తరువాత మనుష్యులు దుర్గతికి ఎక్కడికీ పోరు. భూమి, స్వర్ణం, గోవు దానం—ఇవి షోడశ దానాలలో పుణ్యదానాలు.

Verse 61

गत्वा न विनिवर्तंते स्वर्गलोकाद्विकुंडल । पुण्यासु तिथिषु प्राज्ञो व्यतीपाते च संक्रमे

హే వికుణ్డల! స్వర్గలోకానికి వెళ్లినవారు మళ్లీ మర్త్యలోకానికి తిరిగి రారు—ప్రత్యేకించి పుణ్యతిథుల్లో, వ్యతీపాతంలో, సంక్రాంతి సమయంలో పుణ్యకర్మలు చేసే ప్రాజ్ఞులు।

Verse 62

स्नात्वा दत्त्वा च यत्किंचिन्नैव मज्जति दुर्गतौ । नैवाक्रामंति दातारो दारुणं रौरवं पथम् । इहलोके न जायंते कुले धनविवर्जिते

స్నానం చేసి, యథాశక్తి ఏదైనా దానం చేసినవాడు దుర్గతిలో మునగడు. దాతలు రౌరవ నరకానికి తీసుకెళ్లే భయంకర మార్గాన్ని తొక్కరు; ఈ లోకంలోనూ ధనహీన కులంలో జన్మించరు।

Verse 63

सत्यवादी सदा मौनी प्रियवादी च यो नरः । अक्रोधनः समाचारो नातिवाद्यनसूयकः

సత్యం పలికే, ఎల్లప్పుడూ వాక్సంయమంతో ఉండే, ప్రియంగా మాట్లాడే, క్రోధరహితుడు, సదాచారుడు; అతిగా వాదించని, అసూయలేని పురుషుడు।

Verse 64

सदा दाक्षिण्यसंपन्नः सदा भूतदयान्वितः । गोप्ता च परमर्माणां वक्ता परगुणस्य च

ఎల్లప్పుడూ దాక్షిణ్యము, ఉదారతతో నిండినవాడు; సర్వభూతాలపై కరుణ కలవాడు; ఇతరుల గాఢ రహస్యాలను కాపాడేవాడు, ఇతరుల గుణాలను చెప్పేవాడు।

Verse 65

परस्वं तृणमात्रं च मनसापि न यो हरेत् । न पश्यंति विशांश्रेष्ठ ह्येते नरकयातनाम्

హే మనుష్యశ్రేష్ఠా! ఇతరుల ధనాన్ని గడ్డి తంతువంతైనా—మనసులోనైనా—తీసుకోని వారు నరకయాతనలను చూడరు।

Verse 66

परापवादी पाखंडः पापेभ्योऽपि मतोऽधिकः । पच्यते नरके तावद्यावदाभूतसंप्लवम्

పరనింద చేసే పాఖండుడు పాపులకన్నా కూడా అధముడని చెప్పబడెను. భూతసంప్లవ ప్రళయం ఉన్నంతకాలం అతడు నరకంలో దహింపబడును.

Verse 67

वक्ता परुषवाक्यानां मंतव्यो नरकागतः । संदेहो न विशांश्रेष्ठ पुनर्याति च दुर्गतिम्

కఠిన వాక్యాలు పలికేవాడు నరకగామియని భావించవలెను. ఓ నరశ్రేష్ఠా, సందేహం లేదు—అతడు మళ్లీ దుర్గతిని పొందును.

Verse 68

न तीर्थैर्न तपोभिश्च कृतघ्नस्यास्ति निष्कृतिः । सहते यातनां घोरां स नरो नरके चिरम्

కృతఘ్నునికి తీర్థయాత్రలతోనూ తపస్సుతోనూ ప్రాయశ్చిత్తం లేదు. అటువంటి మనిషి నరకంలో దీర్ఘకాలం ఘోర యాతనలను అనుభవించును.

Verse 69

पृथिव्यां यानि तीर्थानि तेषु मज्जति यो नरः । जितेंद्रियो जिताहारो न स याति यमालयम्

భూమిపై ఉన్న తీర్థాలలో స్నానం చేసే వాడు—ఇంద్రియనిగ్రహం కలిగి, ఆహారంలో నియమంతో—యమలోకానికి వెళ్లడు.

Verse 70

न तीर्थे पातकं कुर्यान्न च तीर्थोपजीवनम् । तीर्थे प्रतिग्रहस्त्याज्यस्त्याज्यो धर्मस्य विक्रयः

తీర్థంలో పాపం చేయకూడదు, తీర్థాన్ని జీవనోపాధిగా కూడా చేసుకోకూడదు. తీర్థంలో ప్రతిగ్రహం (దానం స్వీకారం) వర్జ్యము; ధర్మ విక్రయమును కూడా త్యజించాలి.

Verse 71

दुर्जरं पातकं तीर्थे दुर्जरश्च प्रतिग्रहः । तीर्थे च दुर्जरं सर्वमेतत्किन्नरकं व्रजेत्

తీర్థంలో పాపక్షయం చేయడం దుర్లభం; ప్రతిగ్రహం (దానం స్వీకరించడం) కూడా దుర్లభఫలదాయకం. తీర్థంలో చేసిన ఈ సమస్తమూ దాటడం కష్టం—అటువంటి ఆచారం నరకానికి తీసుకుపోదా?

Verse 72

सकृद्गंगांभसि स्नातः पूतो गांगेयवारिणा । न नरो नरकं याति अपि पातकराशिकृत्

మనిషి ఒక్కసారి గంగాజలంలో స్నానం చేసినా, గంగాధారచే పవిత్రుడవుతాడు. పాపరాశి చేసినవాడైనా అతడు నరకానికి పోడు.

Verse 73

व्रतदानतपो यज्ञाः पवित्राणीतराणि च । गंगाबिंद्वभिषिक्तस्य न समा इति नः श्रुतम्

వ్రతం, దానం, తపస్సు, యజ్ఞం మరియు ఇతర పవిత్రకర్మలు—గంగ యొక్క ఒక్క బిందువుతో అభిషిక్తుడైనవాడి సమానమవు అని మేము విన్నాము.

Verse 74

अन्यतीर्थसमां गंगां यो ब्रवीति नराधमः । स याति नरकं वैश्य दारुणं रौरवं महत्

గంగను ఇతర తీర్థాలతో సమానమని చెప్పే ఆ నరాధముడు—ఓ వైశ్యా—భయంకరమైన మహా రౌరవ నరకానికి వెళ్తాడు.

Verse 75

धर्मद्रवं ह्यपां बीजं वैकुंठचरणच्युतम् । धृतं मूर्ध्नि महेशेन यद्गांगममलं जलम्

గంగ యొక్క ఆ నిర్మల జలం సమస్త జలాలకు బీజం, ధర్మం ద్రవరూపం; అది వైకుంఠ (విష్ణు) పాదాల నుండి ప్రవహించి మహేశ (శివ) శిరస్సుపై ధరించబడింది.

Verse 76

तद्ब्रह्मैव न संदेहो निर्गुणं प्रकृतेः परम् । तेन किं समतां गच्छेदपि ब्रह्मांडगोचरे

అదే నిస్సందేహంగా బ్రహ్మమే—నిర్గుణము, ప్రకృతికి అతీతము. బ్రహ్మాండ పరిధిలో ఉన్న దేనితోనైనా దానికి సమానత్వం ఎలా కలుగగలదు?

Verse 77

गंगागंगेति यो ब्रूयाद्योजनानां शतैरपि । नरो न नरकं याति किं तया सदृशं भवेत् । नान्येन दह्यते सद्यः क्रिया नरकदायिनी

వందల యోజనాలు దూరంలో ఉన్నవాడైనా ‘గంగా, గంగా’ అని పలికితే అతడు నరకానికి పోడు. ఆమెకు సమానమైనది ఇంకేముంటుంది? నరకదాయకమైన క్రియలు మరే దానివల్ల అలా తక్షణమే దగ్ధమవు.

Verse 78

गंगांभसि प्रयत्नेन स्नातव्यं तेन मानवैः । प्रतिगृह निवृत्तो यः प्रतिग्रहक्षमोऽपि सन् । स द्विजो द्योतते वैश्य तारारूपश्चिरं दिवि

కాబట్టి మనుష్యులు శ్రద్ధతో గంగాజలంలో స్నానం చేయాలి. దానాన్ని స్వీకరించడానికి అర్హుడై ఉండి కూడా ప్రతిగ్రహాన్ని వదిలిన ద్విజుడు స్వర్గంలో దీర్ఘకాలం నక్షత్రరూపంగా ప్రకాశిస్తాడు.

Verse 79

गामुद्धरंति ये पंकाद्ये रक्षंति च रोगिणः । म्रियंते गोगृहे ये च तेषां नभसि तारकाः । यमलोकं न पश्यंति प्राणायामपरायणाः

మట్టిలో చిక్కిన ఆవును పైకి తీసేవారు, రోగులను కాపాడేవారు, గోశాలలోనే మరణించేవారు—వారికోసం ఆకాశంలో నక్షత్రాలు ప్రకాశిస్తాయి. ప్రాణాయామంలో నిమగ్నులైన వారు యమలోకాన్ని చూడరు.

Verse 80

अपि दुष्कृतकर्माणस्तैरेव हतकिल्बिषाः । दिवसे दिवसे वैश्य प्राणायामास्तु षोडश । अपि ब्रह्महणं साक्षात्पुनंत्यहरहः कृताः

పాపకర్మల్లో ఉన్నవారైనా ఈ సాధనల వల్లనే పాపభారం నశిస్తుంది. ఓ వైశ్యా, ప్రతిరోజూ పదహారు ప్రాణాయామాలు చేస్తే, అవి నిత్యం చేయబడినప్పుడు బ్రాహ్మణహంతకుడినికూడా ప్రత్యక్షంగా పవిత్రం చేస్తాయి.

Verse 81

तपांसि यानि तप्यंते व्रतानि नियमाश्च ये । गोसहस्रप्रदानं च प्राणायामस्तु तत्समः

ఏ ఏ తపస్సులు ఆచరించబడతాయో, ఏ ఏ వ్రతాలు నియమాలు పాటించబడతాయో, అలాగే వెయ్యి గోవుల దానమూ—ఇవన్నిటికీ సమానమే ప్రాణాయామము.

Verse 82

अब्बिंदुं यः कुशाग्रेण मासेमासे नरः पिबेत् । संवत्सरशतं साग्रं प्राणायामस्तु तत्समः

ఎవడు నెలనెలకు కుశాగ్రపు కొనతో నీటి ఒక బిందువును త్రాగుతాడో, అది వంద సంవత్సరాలకు కొద్దిగా మించిన ప్రాణాయామ సాధనకు సమానమని చెప్పబడింది.

Verse 83

पातकं तु महद्यच्च तथा क्षुद्रोपपातकम् । प्राणायामैः क्षणात्सर्वं भस्मसात्कुरुते नरः

మహాపాతకమైనా, చిన్న ఉపపాతకమైనా—ప్రాణాయామాభ్యాసంతో మనిషి క్షణంలోనే అన్నిటినీ భస్మం చేస్తాడు.

Verse 84

मातृवत्परदारान्ये मन्यंते वै नरोत्तमाः । न ते यांति नरश्रेष्ठ कदाचिद्यम यातनाम्

పరస్త్రీలను తల్లివలె భావించే నరోత్తములు, ఓ నరశ్రేష్ఠా, ఎప్పటికీ యమయాతనలకు లోనుకారు.

Verse 85

मनसापि परेषां यः कलत्राणि न सेवते । सह लोकद्वये नास्ति तेन वैश्य धरा धृता

మనసులోనైనా పరస్త్రీలతో సంగమించని వాడు రెండు లోకాలలోనూ అతుల్యుడు; ఓ వైశ్యా, అతనిచేతనే భూమి నిజంగా ధరించబడుతోంది.

Verse 86

तस्माद्धर्म्मान्वितैस्त्याज्यं परदारोपसेवनम् । नयंति परदारास्तु नरकानेकविंशतिम्

కాబట్టి ధర్మనిష్ఠులు పరస్త్రీతో సంగమాన్ని పూర్తిగా వదలవలెను; ఎందుకంటే పరస్త్రీగమనం మనిషిని ఇరవై ఒక నరకాలకు నడిపిస్తుంది.

Verse 87

लोभो न जायते येषां परदारेषु मानसे । ते यांति देवलोकं तु न यमं वैश्यसत्तम

హే శ్రేష్ఠ వైశ్యా! ఎవరి మనస్సులో పరస్త్రీపై లోభం పుట్టదో వారు దేవలోకానికి వెళ్తారు; యమలోకానికి కాదు.

Verse 88

शश्वत्क्रोधनिदानेषु यः क्रोधेन न जीयते । जितस्वर्गः स मंतव्यः पुरुषोऽक्रोधनो भुवि

ఎల్లప్పుడూ కోపానికి కారణాలు ఉన్నప్పటికీ, ఎవడు కోపంతో జయింపబడడో, అతడు భూమిపై స్వర్గాన్ని జయించినవాడిగా—అక్రోధి (సంయమి) పురుషుడిగా భావించాలి.

Verse 89

मातरं पितरं पुत्र आराधयति देववत् । अप्राप्ते वार्द्धके काले न याति च यमालयम्

మాతా పితరులను దేవులవలె ఆరాధించే కుమారుడు, వృద్ధాప్యం రాకముందే అయినా యమాలయానికి వెళ్లడు.

Verse 90

पितुश्चाधिकभावेन येऽर्चयंति गुरुं नराः । भवंत्यतिथयो लोके ब्रह्मणस्ते विशांवर

హే నరశ్రేష్ఠా! తండ్రికన్నా అధిక భక్తితో గురువును ఆరాధించే వారు, ఈ లోకంలో బ్రహ్మకు తగిన అతిథులుగా అవుతారు.

Verse 91

इह चैव स्त्रियो धन्याः शीलस्य परिरक्षणात् । शीलभंगे च नारीणां यमलोकः सुदारुणः

ఇహలోకంలోనే స్త్రీలు శీలాన్ని కాపాడుటవలన ధన్యులుగా భావింపబడుతారు; శీలభంగమైతే స్త్రీలకు యమలోకం అత్యంత భయంకరమగును.

Verse 92

शीलं रक्ष्यं सदा स्त्रीभिर्दुष्टसंगविवर्जनात् । शीलेन हि परः स्वर्गः स्त्रीणां वैश्य न संशयः

దుష్టసంగాన్ని వర్జించి స్త్రీలు ఎల్లప్పుడూ శీలాన్ని కాపాడాలి; శీలమువలననే, ఓ వైశ్యా, స్త్రీలకు పరమ స్వర్గప్రాప్తి—సందేహం లేదు.

Verse 93

शूद्रस्य पाकयज्ञेन निषिद्धाचरणेन च । दुर्गतिर्विहिता वैश्य तस्य सा नारकी गतिः

ఓ వైశ్యా, శూద్రునికి పాకయజ్ఞం చేయుట మరియు నిషిద్ధాచరణం చేయుట దుర్గతికి కారణమని చెప్పబడింది; అతని ఆ గతి నరకసమానమని నిర్దేశించబడింది.

Verse 94

विचारयंति ये शास्त्रं वेदाभ्यासरताश्च ये । पुराणं संहितां ये च श्रावयंति पठंति च

శాస్త్రాన్ని విచారించువారు, వేదాభ్యాసంలో రతులైనవారు, మరియు పురాణం, సంహితలను పఠించి ఇతరులకు శ్రవణం చేయించువారు.

Verse 95

व्याकुर्वंति स्मृतिर्ये च ये धर्मप्रतिबोधकाः । वेदांतेषु निषण्णा ये तैरियं जगती धृता

స్మృతులను వ్యాఖ్యానించువారు, ధర్మబోధను కలిగించువారు, మరియు వేదాంతంలో దృఢంగా నిష్ణాతులైనవారు—వారిచేతనే ఈ జగత్తు ధారింపబడుతోంది.

Verse 96

तत्तदभ्यासमाहात्म्यैः सर्वे ते हतकिल्बिषाः । गच्छंति ब्रह्मणो लोकं यत्र मोहो न विद्यते

ఆ ఆ సాధనాభ్యాస మహిమా-ప్రభావంతో వారు అందరూ పాపరహితులై బ్రహ్మలోకానికి వెళ్తారు; అక్కడ మోహం లేదు.

Verse 97

ज्ञानमज्ञाय यो दद्याद्वेदशास्त्रसमुद्भवम् । अपि वेदास्तमर्चंति भवबंधविदारणम्

తాను అజ్ఞానియైనప్పటికీ వేదశాస్త్రసముద్భవమైన జ్ఞానాన్ని దానం చేస్తే, వేదాలే అతనిని ఆరాధిస్తాయి; అతడు భవబంధాన్ని ఛేదించేవాడు.

Verse 98

श्रूयतामद्भुतं ह्येतद्रहस्यं वैश्यसत्तम । सम्मतं धर्मराजस्य सर्वलोकामृतप्रदम्

హే వైశ్యశ్రేష్ఠా! ఈ అద్భుత రహస్యాన్ని వినుము; ఇది ధర్మరాజు (యమ)కు సమ్మతమైనది, సమస్త లోకాలకు అమృతసమ ఫలప్రదం.

Verse 99

न यमं यमलोकं च न भूतान्घोरदर्शनान् । पश्यंति वैष्णवा नूनं सत्यं सत्यं मयोदितम्

వైష్ణవులు యముని గానీ, యమలోకాన్ని గానీ, భయంకర దర్శనమున్న భూతాలను గానీ చూడరు. ఇది సత్యం—సత్యం—నేను పలికిన మాట.

Verse 100

प्राहास्मान्यमुना भ्राता सदैव हि पुनःपुनः । भवद्भिर्वैष्णवास्त्याज्या न ते स्युर्ममगोचराः

భ్రాత యమునా మాకు ఎల్లప్పుడూ మళ్లీ మళ్లీ చెప్పేవాడు—‘మీరు వైష్ణవులను విడిచిపెట్టాలి; లేకపోతే వారు నా పరిధిలోకి ఎప్పటికీ రారు.’

Verse 101

स्मरंति ये सकृद्भूताः प्रसंगेनापि केशवम् । ते विध्वस्ताखिलाघौघा यांति विष्णोः परं पदम्

ప్రసంగవశాత్ అయినా ఒక్కసారి కేశవుని స్మరించినవారి సమస్త పాపరాశులు నశించి, వారు విష్ణువின் పరమ పదమును పొందుదురు।

Verse 102

दुराचारो दुष्कृतोऽपि सदाचाररतोऽपि यः । भवद्भिः स सदा त्याज्यो विष्णुं च भजते नरः

దురాచారుడై దుష్కర్మాలలో నిమగ్నుడైనవాడు, బయటకు సదాచారరతుడిలా కనిపించినా—విష్ణువును భజించినా—అటువంటి వానిని మీరు ఎల్లప్పుడూ వదిలివేయవలెను।

Verse 103

वैष्णवो यद्गृहे भुंक्ते येषां वैष्णवसंगतिः । तेऽपि वः परिवार्याः स्युस्तत्संगहतकिल्बिषाः

ఎవరి ఇంటిలో వైష్ణవుడు భోజనం చేస్తాడో, ఎవరికీ వైష్ణవసంగం కలుగుతుందో—వారూ మీ సంరక్షణకు పాత్రులు; ఆ సంగముచేత వారి పాపాలు నశిస్తాయి।

Verse 104

इत्थं वैश्यानुशास्त्यस्मान्देवो दंडधरः सदा । अतो नो वैष्णवा यांति राजधानीं यमस्य तु

ఇలా దండధారి దేవుడు యముడు మమ్మల్ని వైశ్యులను నిత్యం శిక్షించి నియమిస్తాడు; అందుచేత మేము వైష్ణవులు యముని రాజధానికెప్పుడూ వెళ్లము।

Verse 105

विष्णुभक्तिं विना नॄणां पापिष्ठानां विशां वर । उपायो नास्ति नास्त्यन्यः संतर्तुं नरकांबुधिम्

హే జనశ్రేష్ఠా! పాపిష్ఠులైన మనుష్యులకు విష్ణుభక్తి లేకుండా నరకసముద్రాన్ని దాటుటకు ఏ ఉపాయమూ లేదు—ఇతర ఉపాయం అసలే లేదు।

Verse 106

श्वपाकमपि नेक्षेत लोकेष्टं वैश्य वैष्णवम् । वैष्णवो वर्णबाह्योऽपि पुनाति भुवनत्रयम्

హే వైశ్యా! లోకానికి అనిష్టంగా కనిపించే శ్వపాకుడైనా వైష్ణవుడైతే అతనిని తక్కువగా చూడకూడదు. వైష్ణవుడు వర్ణబాహ్యుడైనా త్రిలోకమును పవిత్రం చేస్తాడు.

Verse 107

एतावता लमघनिर्हरणाय पुंसां संकीर्तनं भगवतो गुणकर्मनाम्नाम् । विक्रुश्य पुत्र मघवान्यदजामिलोऽपि नारायणेति म्रियमाण इयाय मुक्तिम्

మనుషుల మహాపాపభారాన్ని తొలగించుటకు భగవంతుని నామ-గుణ-కర్మల సంకీర్తనమే ఉపాయం. ఎందుకంటే అజామిలుడు కూడా మరణవేళ ‘పుత్రా!’ అని కేకలేస్తూ ‘నారాయణ’ నామం పలికి ముక్తిని పొందాడు.

Verse 108

नरके तु चिरं मग्नाः पूर्वे ये च कुलद्वये । तदैव यांति ते स्वर्गं यदार्चंति मुदा हरिम्

రెండు వంశాల పూర్వులు దీర్ఘకాలం నరకంలో మునిగివున్నా, వారి సంతానం ఆనందంతో హరిని ఆరాధించిన క్షణమే వారు స్వర్గానికి చేరుతారు.

Verse 109

विष्णुभक्तस्य ये दासा वैष्णवान्न भुजश्च ये । ते तु क्रतुभुजां वैश्य गतिं यांति निराकुलाः

విష్ణుభక్తుని సేవకులై, వైష్ణవుల అన్నమును కూడా భుజించే వారు—హే వైశ్యా—ఆందోళనలేక యజ్ఞఫలభోగుల శుభగతిని పొందుతారు.

Verse 110

प्रार्थर्यद्वैष्णवस्यान्नं प्रयत्नेन विचक्षणः । सर्वपापविशुद्ध्यर्थं तदभावे जलं पिबेत्

సర్వపాపశుద్ధి కోసం వివేకి యత్నపూర్వకంగా వైష్ణవుని అన్నమును కోరుకొని స్వీకరించాలి. అది లభించకపోతే నీటినే త్రాగాలి.

Verse 111

गोविंदेति जपन्मंत्रं कुत्रचिन्म्रियते यदि । स नरो न यमं पश्येत्तं च नेक्षामहे वयम्

ఎవరైనా ఎక్కడైనా “గోవింద” మంత్రాన్ని జపిస్తూ దేహాన్ని విడిచితే, ఆ మనిషి యముని చూడడు; మేము కూడా అతనిని దర్శించము.

Verse 112

सांगं समुद्रं सध्यानं सऋषिः छंददैवतम् । दीक्षयाविधिवन्मंत्रं जपेद्वै द्वादशाक्षरम्

అంగోపాంగాలతో, న్యాసం-ధ్యానంతో, ఋషి-ఛందస్సు-దేవతతో కూడినదిగా—విధిపూర్వక దీక్ష పొందిన తరువాత ద్వాదశాక్షర మంత్రాన్ని నియమానుసారం జపించాలి.

Verse 113

अष्टाक्षरं च मंत्रेशं ये जपंति नरोत्तमाः । तान्दृष्ट्वा ब्रह्महा शुद्ध्यद्भ्राजते विष्णुवत्स्वयम्

మంత్రాధిపతి అయిన అష్టాక్షర మంత్రాన్ని జపించే ఉత్తమ పురుషులను చూసిన మాత్రాన బ్రహ్మహంతకుడుకూడా శుద్ధి పొందుతాడు; స్వయంగా విష్ణువలె ప్రకాశిస్తాడు.

Verse 114

शंखिनश्चक्रिणो भूत्वा ब्रह्माभ्यंतरगामिनः । वसंति वैष्णवे लोके विष्णुरूपेण ते नराः

శంఖచక్రధారులై, బ్రహ్ముని అంతఃసాన్నిధ్యంలో ప్రవేశించి, ఆ మనుష్యులు వైష్ణవ లోకంలో విష్ణురూపంగా నివసిస్తారు.

Verse 115

हृदि सूर्ये जले वाथ प्रतिमा स्थंडिलेपि च । समभ्यर्च्य हरिं यांति नरास्तद्वैष्णवं पदम्

హృదయంలోనైనా, సూర్యునిలోనైనా, జలంలోనైనా, ప్రతిమలోనైనా, లేదా సాధారణ స్థండిలంపై అయినా—హరిని సమ్యక్‌గా ఆరాధిస్తే ప్రజలు ఆ పరమ వైష్ణవ పదాన్ని పొందుతారు.

Verse 116

अथवा सर्वदा पूज्यो वासुदेवो मुमुक्षुभिः । शालग्रामे मणौ चक्रे वज्रकीटविनिर्मिते

లేదా మోక్షార్థులు సదా వాసుదేవుని పూజించాలి—ఆయన శాలగ్రామశిలలో, మణిలో, వజ్రకీటము నిర్మించిన చక్రంలో నివసించుచున్నాడు।

Verse 117

अधिष्ठानं हि तद्विष्णोः सर्वपापप्रणाशनम् । सर्वपुण्यप्रदं वैश्य सर्वेषामपि मुक्तिदम्

విష్ణువుని ఆ పవిత్ర అధిష్ఠానం నిజంగా సమస్త పాపాలను నశింపజేస్తుంది; ఓ వైశ్యా, అది సమస్త పుణ్యాన్ని ప్రసాదించి అందరికీ ముక్తిని ఇస్తుంది।

Verse 118

यः पूजयेद्धरिं चक्रे शालग्रामशिलोद्भवे । राजसूयसहस्रेण तेनेष्टं प्रतिवासरे

శాలగ్రామశిల నుండి ప్రकटమైన చక్రరూపంలో హరిని ఎవడు పూజిస్తాడో, అతనికి ప్రతిదినం సహస్ర రాజసూయ యాగాలు చేసిన ఫలము కలుగుతుంది।

Verse 119

सदामनंति वेदांता ब्रह्मनिर्वाणमच्युतम् । तत्प्रसादो भवेन्नॄणां शालग्रामशिलार्चनात्

వేదాంతులు సదా ఇలా భావిస్తారు—అచ్యుతుడే పరబ్రహ్మము, నిర్వాణము (చివరి ముక్తి); శాలగ్రామశిలార్చన ద్వారా మనుష్యులకు ఆయన కృప కలుగుతుంది।

Verse 120

महाकाष्ठस्थितो वह्निर्मखस्थाने प्रकाशते । यथा तथा हरिर्व्यापी शालग्रामे प्रकाशते

యథా మహాకాష్ఠంలో నివసించిన అగ్ని యజ్ఞస్థానంలో ప్రకాశిస్తుంది, అలాగే సర్వవ్యాపి హరి శాలగ్రామంలో ప్రకాశిస్తాడు।

Verse 121

अपि पापसमाचाराः कर्म्मण्यनधिकारिणः । शालग्रामार्चका वैश्य नैव यांति यमालयम्

వారు పాపాచారులు, వైదిక కర్మలకు అనధికారులైనా సరే, శాలగ్రామాన్ని ఆరాధించే వైశ్యులు యమలోకానికి అసలు వెళ్లరు।

Verse 122

न तथा रमते लक्ष्म्यां न तथा स्वपुरे हरिः । शालग्रामशिलाचक्रे यथा स रमते सदा

హరి లక్ష్మీలో అంతగా రమించడు, తన స్వధామంలో కూడా అంతగా కాదు; చక్రచిహ్నిత శాలగ్రామ శిలలోనే ఆయన నిత్యం పరమానందంగా రమిస్తాడు।

Verse 123

अग्निहोत्रं कृतं तेन दत्ता पृथ्वी ससागरा । येनार्चितो हरिश्चक्रे शालग्रामशिलोद्भवे

శాలగ్రామ శిల నుండి ఉద్భవించిన చక్రరూప హరిని ఎవడు ఆరాధించాడో, అతడు విధివత్గా అగ్నిహోత్రం చేసినవాడే; సముద్రాలతో కూడిన భూమిని దానం చేసినవాడే।

Verse 124

शिला द्वादश भो वैश्य शालग्रामशिलोद्भवाः । विधिवत्पूजिता येन तस्य पुण्यं वदामि ते

ఓ వైశ్యా, శాలగ్రామ శిల నుండి ఉద్భవించిన పన్నెండు పవిత్ర శిలలు ఉన్నాయి; వాటిని విధివత్గా పూజించినవాని పుణ్యాన్ని నేను నీకు చెప్పుదును।

Verse 125

कोटिद्वादशलिंगैस्तु पूजितैः स्वर्णपंकजैः । यत्स्याद्द्वादशकालेषु दिनेनैकेन तद्भवेत्

సువర్ణ పద్మాలతో పూజింపబడిన పన్నెండు లింగాల కోటి పూజ వల్ల పన్నెండు కాలాలలో కలిగే పుణ్యం, అదే ఫలం ఒక్క రోజులోనే లభిస్తుంది।

Verse 126

यः पुनः पूजयेद्भक्त्या शालग्रामशिला शतम् । उषित्वा स हरेर्लोके चक्रवर्त्तीह जायते

ఎవడు భక్తితో మళ్లీ శత శాలగ్రామశిలలను పూజిస్తాడో, అతడు హరి-లోకంలో నివసించి, ఇక్కడ చక్రవర్తి రాజుగా జన్మిస్తాడు।

Verse 127

कामैः क्रोधैः प्रलोभैश्च व्याप्तो यत्र नराधमः । सोऽपि याति हरेर्लोकं शालग्रामशिलार्चनात्

కామం, క్రోధం, లోభం చేత కప్పబడిన అతి నీచుడైన మనిషి కూడా శాలగ్రామశిలార్చన వల్ల హరి-లోకాన్ని పొందుతాడు।

Verse 128

यः पूजयेच्च गोविंदं शालग्रामे मुदा नरः । आभूतसंप्लवं यावन्न स प्रच्यवते दिवः

ఎవడు ఆనందంతో శాలగ్రామంలో గోవిందుని పూజిస్తాడో, అతడు భూతసంప్లవ మహాప్రళయం వరకు స్వర్గం నుండి పడిపోడు।

Verse 129

विना तीर्थैर्विना दानैर्विना यज्ञैर्विना मतिम् । मुक्तिं यांति नरा वैश्य शालग्रामशिलार्चनात्

హే వైశ్యా! తీర్థాలు, దానాలు, యజ్ఞాలు మరియు ఇతర ఉపాయాలు లేకుండానే శాలగ్రామశిలార్చన ద్వారా మనుష్యులు ముక్తిని పొందుతారు।

Verse 130

नरकं गर्भवासं च तिर्यक्त्वं कृमियोनिताम् । न याति वैश्य पापोऽपि शालग्रामशिलार्चकः

హే వైశ్యా! పాపి అయినా శాలగ్రామశిలార్చకుడైతే, అతడు నరకం, గర్భవాసం, తిర్యక్-యోని మరియు కృమి-యోనిని పొందడు।

Verse 131

दीक्षाविधान मंत्रज्ञो यश्चक्रे बलिमाहरेत् । गंगा गोदावरी रेवा नद्यो मुक्तिप्रदाश्च याः

దీక్షావిధానమును, మంత్రజ్ఞానమును తెలిసి విధివిధానంగా కర్మను నిర్వహించి నియత బలిని అర్పించువాడు గంగా, గోదావరి, రేవా మరియు ముక్తిని ప్రసాదించే ఇతర నదుల సమానమైన పుణ్యఫలాన్ని పొందును।

Verse 132

निवसंति हिताः सर्वाः शालग्रामशिला जले । नैवेद्यैर्विविधैः पुष्पैर्धूपदीपैर्विलेपनैः

జలంలో శాలగ్రామశిలను ప్రతిష్ఠించిన చోట సర్వ మంగళకరమైన శుభసన్నిధులు నివసిస్తాయి—ప్రత్యేకంగా నైవేద్యాలు, పుష్పాలు, ధూపం, దీపం, సుగంధ లేపనాలతో పూజించినప్పుడు।

Verse 133

गीतवादित्रस्तोत्राद्यैः शालग्रामशिलार्चनम् । कुरुते मानवो यस्तु कलौ भक्तिपरायणः

కలియుగంలో భక్తిపరాయణుడైన మనిషి గీతాలు, వాద్యాలు, స్తోత్రాలు మొదలైనవాటితో శాలగ్రామశిలను అర్చించితే, అతడు ధన్యుడుగా ప్రశంసింపబడును।

Verse 134

कल्पकोटिसहस्राणि रमते सन्निधौ हरेः । लिंगैस्तु कोटिभिर्दृष्टैर्यत्फलं पूजितैस्तु तैः

వేల కోట్ల కల్పాలపాటు అతడు హరి సన్నిధిలో ఆనందిస్తాడు; కోట్ల లింగాల దర్శనం మరియు వాటి పూజ వల్ల కలిగే ఫలమే అతనికి మహత్తరంగా లభిస్తుంది।

Verse 135

शालग्रामशिलायास्तु ह्येकेनाह्ना हि तत्फलम् । सकृदभ्यर्चिते लिंगे शालग्रामशिलोद्भवे

శాలగ్రామశిల విషయంలో అదే ఫలం ఒక్క రోజులోనే లభిస్తుంది; అలాగే శాలగ్రామశిల నుండి ఉద్భవించిన లింగాన్ని ఒక్కసారి అర్చించినా అదే పుణ్యం సిద్ధిస్తుంది।

Verse 136

मुक्तिं प्रयांति मनुजा नूनं सांख्येन वर्जिताः । शालग्रामशिलारूपी यत्र तिष्ठति केशवः

నిశ్చయంగా మనుష్యులు సాంఖ్యమార్గం లేకున్నా మోక్షాన్ని పొందుతారు; శాలగ్రామశిలారూపంగా కేశవుడు యెక్కడ నివసించునో అక్కడ।

Verse 137

तत्र देवाः सुरा यक्षा भुवनानि चतुर्दश । शालग्रामशिलायां तु यः श्राद्धं कुरुते नरः

అక్కడ దేవులు, సురులు, యక్షులు మరియు చతుర్దశ భువనాలు ఉన్నాయి; శాలగ్రామశిలను ఆశ్రయించి ఎవడు శ్రాద్ధం చేయునో…

Verse 138

पितरस्तस्य तिष्ठंति तृप्ताः कल्पशतं दिवि । ये पिबंति नरा नित्यं शालग्रामशिलाजलम्

అటువంటి వాడి పితృదేవతలు తృప్తులై స్వర్గంలో వంద కల్పాల వరకు నిలిచియుంటారు—నిత్యం శాలగ్రామశిలాజలాన్ని పానము చేసే వారికి।

Verse 139

पंचगव्यसहस्रैस्तु सेवितैः किं प्रयोजनम् । कोटितीर्थसहस्रैस्तु सेवितैः किं प्रयोजनम्

వేలసార్లు పంచగవ్య సేవించడంలో ఏమి ప్రయోజనం? కోట్ల సంఖ్యలో వేల తీర్థాలను సేవించడంలో ఏమి ప్రయోజనం?

Verse 140

तोयं यदि पिबेत्पुण्यं शालग्रामशिलांगजम् । शालग्राम शिला यत्र तत्तीर्थं योजनत्रयम्

శాలగ్రామశిలాస్పర్శంతో పుణ్యమైన జలాన్ని ఎవడు పానము చేయునో, శాలగ్రామశిల ఉన్న చోట మూడు యోజనాల మేర తీర్థమవుతుంది।

Verse 141

तत्र दानं च होमं च सर्वं कोटिगुणं भवेत् । शालग्रामशिला तोयं यः पिबेद्बिंदुना समम्

అక్కడ దానం మరియు హోమం—అన్నీ కోటి గుణ ఫలప్రదమవుతాయి. శాలగ్రామశిలను తాకిన నీటిని బిందుమాత్రమైనా త్రాగినవాడు మహాపుణ్యాన్ని పొందుతాడు.

Verse 142

मातृस्तन्यं पुनर्नैव स पिबेद्विष्णुभाङ्नरः । शालग्राम समीपे तु क्रोशमात्रं समंततः

విష్ణుభక్తుడైన పురుషుడు ఇకపై తల్లి పాలును ఎప్పటికీ త్రాగకూడదు; శాలగ్రామ సమీపంలో చుట్టూ ఒక క్రోశ పరిమితిలో ఈ నియమాన్ని తప్పక పాటించాలి.

Verse 143

कीटकोपि मृतो याति वैकुंठं भवनं परम् । शालग्रामशिलाचक्रं यो दद्याद्दानमुत्तमम्

ఒక చిన్న పురుగుకూడా మరణించిన తరువాత పరమ వైకుంఠధామాన్ని చేరుతుంది, ఎవరైనా చక్రచిహ్నధారిణి శాలగ్రామశిలను ఉత్తమ దానంగా సమర్పిస్తే.

Verse 144

भूचक्रं तेन दत्तं स्यात्सशैलवनकाननम् । शालग्रामशिलाया यो मूल्यमुत्पादयेन्नरः

శాలగ్రామశిలకు తగిన మూల్యాన్ని చెల్లించి సమకూర్చే మనిషికి, పర్వతాలు, అడవులు, వనాంతరాలతో కూడిన సమస్త భూమండలాన్ని దానం చేసినట్లే ఫలం కలుగుతుంది.

Verse 145

विक्रेता चानुमंता यः परीक्षासु च मोदते । ते सर्वे नरकं यांति यावदाभूतसंप्लवम्

అమ్మేవాడు, అనుమతిచ్చేవాడు, అలాగే ఇలాంటి లావాదేవీలు మరియు పరీక్షల్లో ఆనందించే వాడు—వారందరూ నరకానికి వెళ్లి మహాప్రళయం వరకు అక్కడే ఉంటారు.

Verse 146

ततः संवर्जयेद्वैश्य चक्रस्य क्रयविक्रयम् । बहुनोक्तेन किं वैश्य कर्तव्यं पापभीरुणा

అందుచేత ఓ వైశ్యా, చక్రసంబంధమైన వస్తువుల క్రయవిక్రయాలను విరమించాలి. మరింత చెప్పి ఏమి ప్రయోజనం, ఓ వైశ్యా? పాపభీతుడైనవాడు ధర్మానుసారంగా చేయవలసినదే చేసి, అధర్మ వ్యాపారాన్ని విడిచిపెట్టాలి.

Verse 147

स्मरणं वासुदेवस्य सर्वपापहरं हरेः । तपस्तप्त्वा नरो घोरमरण्ये नियतेंद्रियः

వాసుదేవుని స్మరణ—సర్వపాపహరుడైన హరి స్మరణ—అత్యుత్తమం. భయంకరమైన అరణ్యంలోనూ ఇంద్రియనిగ్రహంతో ఘోర తపస్సు చేసిన మనిషి ఆ స్మరణద్వారా శుద్ధిని పొందుతాడు.

Verse 148

यत्फलं समवाप्नोति तन्नत्वा गरुडध्वजम् । कृत्वापि बहुशः पापं नरो मोहसमन्वितः

గరుడధ్వజుడైన ప్రభువుకు నమస్కరించడంతో ఏ ఫలం లభిస్తుందో, అదే ఫలం. మోహంతో కూడిన మనిషి ఎన్నోసార్లు పాపం చేసినా, ఆ నమస్కారంతో శుభఫలాన్ని పొందుతాడు.

Verse 149

न याति नरकं गत्वा सर्वपापहरं हरिम् । पृथिव्यां यानि तीर्थानि पुण्यान्यायतनानि च

సర్వపాపహరుడైన హరిని ఆశ్రయించినవాడు నరకానికి పోడు. భూమిపై ఉన్న తీర్థాలు, పుణ్యస్థానాలు వెదకాల్సిన అవసరమూ ఉండదు.

Verse 150

तानि सर्वाण्यवाप्नोति विष्णोर्नामानुकीर्तनात् । देवं शार्ङ्गधरं विष्णुं ये प्रपन्नाः परायणाः

విష్ణునామానుకీర్తనంతో అవన్నీ (పుణ్యఫలాలు) లభిస్తాయి. శార్ఙ్గధరుడైన దేవుడు విష్ణువును శరణు పొందినవారు, ఆయనే పరమగమ్యమని భావించేవారు, నిశ్చయంగా సమస్త ఫలాలను పొందుతారు.

Verse 151

न तेषां यमसालोक्यं न ते स्युर्नरकौकसः । वैष्णवः पुरुषो वैश्य शिवनिंदां करोति यः

శివుని నిందించే వైష్ణవ వైశ్య పురుషుడు యమలోకాన్ని పొందడు; నరకవాసియూ కాడు।

Verse 152

न विंदेद्वैष्णवं लोकं स याति नरकं महत् । उपोष्यैकादशीमेकां प्रसंगेनापि मानवः

వైష్ణవ లోకాన్ని పొందని మనిషి మహానరకానికి వెళ్తాడు—అతడు యాదృచ్ఛికంగా ఒక్క ఏకాదశీ ఉపవాసం చేసినా సరే।

Verse 153

न याति यातनां यामीमिति लोमशतः श्रुतम् । नेदृशं पावनं किंचित्त्रिषु लोकेषु विद्यते

లోమశుని నుండి నేను విన్నాను—అతడు యముని యాతనకు వెళ్లడు; మూడు లోకాలలో ఇంత పవిత్రమైనది మరొకటి లేదు।

Verse 154

उभयं पद्मनाभस्य दिनं पातकनाशनम् । तावत्पापानि देहेऽस्मिन्वसंतीह विशांवर

పద్మనాభుని దినంలో ఉన్న రెండు ఆచారాలూ పాపనాశకాలు; ఓ మనుష్యశ్రేష్ఠా, అప్పటివరకు మాత్రమే పాపాలు ఈ దేహంలో నివసిస్తాయి।

Verse 155

यावन्नोपवसेज्जंतुः पद्मनाभदिनं शुभम् । अश्वमेधसहस्राणि राजसूयशतानि च

జీవుడు పద్మనాభుని శుభదిన ఉపవాసం చేయనంతవరకు, వేల అశ్వమేధాలు మరియు వంద రాజసూయాలూ అంత ఫలాన్ని ఇవ్వవు।

Verse 156

एकादश्युपवासस्य कलां नार्हंति षोडशीम् । एकादशेंद्रियैः पापं यत्कृतं वैश्य मानवैः

ఏకాదశీ ఉపవాసపు ఒక కళకైనా షోడశీ పుణ్యం సమం కాదు. మనుష్యులు పదకొండు ఇంద్రియాలతో చేసిన పాపం దీనివల్ల నశిస్తుంది.

Verse 157

एकादश्युपवासेन तत्सर्वं विलयं व्रजेत् । एकादशीसमं किंचित्पुण्यं लोके न विद्यते

ఏకాదశీ ఉపవాసంతో ఆ సమస్తం (పాపదోషం) లయమై అంతమవుతుంది. లోకంలో ఏకాదశీతో సమానమైన పుణ్యం ఏదీ లేదు.

Verse 158

व्याजेनापि कृता यैस्तु वशं यांति न भास्करेः । स्वर्गमोक्षप्रदा ह्येषा शरीरारोग्यदायिनी

దీనిని నెపంతోనైనా ఆచరించినవారు భాస్కరుని (సూర్యుని) వశం కావరు. ఈ వ్రతం స్వర్గమోక్షప్రదం, శరీరారోగ్యదాయిని.

Verse 159

सुकलत्रप्रदा ह्येषा जीवत्पुत्रप्रदायिनी । न गंगा न गया वैश्य न काशी न च पुष्करम्

ఈ వ్రతం సుకలత్రాన్ని ప్రసాదిస్తుంది, జీవించి ఉండే పుత్రులను దయచేస్తుంది. ఓ వైశ్యా, గంగా కాదు, గయ కాదు, కాశీ కాదు, పుష్కరమూ దీనికి సమం కాదు.

Verse 160

न चापि वैष्णवं क्षेत्रं तुल्यं हरिदिनेन तु । यमुना चन्द्रभागा न तुल्या हरिदिनेन तु

హరిదినం (ఏకాదశీ)తో సమానమైన వైష్ణవ క్షేత్రం కూడా లేదు. యమునా, చంద్రభాగా నదులూ హరిదినానికి సమం కావు.

Verse 161

अनायासेन येनात्र प्राप्यते वैष्णवं पदम् । रात्रौ जागरणं कृत्वा समुपोष्य हरेर्दिने

ఇక్కడ అనాయాసంగా వైష్ణవ పరమపదం లభించునది—హరి పవిత్ర దినమున రాత్రి జాగరణ చేసి సంపూర్ణ ఉపవాసం ఆచరించుటవలన।

Verse 162

दश वै पैतृके पक्षे मातृके दश पूर्वजाः । प्रियाया दश ये वैश्य तानुद्धरति निश्चितम्

పితృపక్షమున పది పూర్వజులు, మాతృపక్షమున పది పూర్వజులు—అలాగే ప్రియ భార్యకు చెందిన పది బంధువులు—వారందరినీ అతడు నిశ్చయంగా उद्धరిస్తాడు।

Verse 163

द्वंद्वसंग परित्यक्ता नागारि कृतकेतनाः । स्रग्विणः पीतवसनाः प्रयांति हरिमंदिरम्

ద్వంద్వాసక్తిని విడిచి, నాగశత్రువు నిర్మించిన ధ్వజాన్ని ధరించి, పుష్పమాలలతో అలంకరింపబడి పీతాంబరాలు ధరించి వారు హరి మందిరమునకు ప్రయాణిస్తారు।

Verse 164

बालत्वे यौवने वापि वार्द्धके वा विशांवर । उपोष्यैकादशीं नूनं नैति पापोऽतिदुर्गतिम्

హే నరశ్రేష్ఠా! బాల్యంలోనైనా, యౌవనంలోనైనా, వృద్ధాప్యంలోనైనా—నిశ్చయంగా ఏకాదశి ఉపవాసం ఆచరించువాడు పాపియైనను అత్యంత దుర్గతికి పడడు।

Verse 165

उपोष्येह त्रिरात्राणि कृत्वा वा तीर्थमज्जनम् । दत्वा हेमतिलान्गाश्च स्वर्गं यांतीह मानवाः

ఇక్కడ మూడు రాత్రులు ఉపవాసం చేసి, లేదా తీర్థస్నానం చేసి, బంగారం, నువ్వులు మొదలైన దానాలు ఇచ్చి—మనుష్యులు ఇక్కడినుంచే స్వర్గాన్ని పొందుతారు।

Verse 166

तीर्थे स्नांति न ये वैश्य न दत्तं कांचनं च यैः । नैव तप्तं तपः किंचित्ते स्युः सर्वत्र दुःखिताः

తీర్థాలలో స్నానం చేయని, స్వర్ణదానం చేయని, ఏ మాత్రం తపస్సు చేయని వైశ్యులు—అటువంటి వారు ఎక్కడైనా దుఃఖితులై ఉంటారు।

Verse 167

संक्षिप्य कथितं धर्म्मं नरकस्य निरूपणम् । अद्रोहः सर्वभूतेषु वाङ्मनः काय कर्मभिः

ఇలా ధర్మం సంక్షేపంగా చెప్పబడింది, నరకవర్ణనతో కూడి—వాక్కు, మనస్సు, శరీర క్రియల ద్వారా సమస్త జీవుల పట్ల అద్రోహం (అహింస).

Verse 168

इंद्रियाणां निरोधश्च दानं च हरिसेवनम् । वर्णाश्रमक्रियाणां च पालनं विधितः सदा

ఇంద్రియనిగ్రహం, దానం, హరిసేవ, అలాగే శాస్త్రవిధి ప్రకారం తన వర్ణాశ్రమ కర్తవ్యాలను ఎల్లప్పుడూ ఆచరించడం।

Verse 169

स्वर्गार्थी सर्वदा वैश्य तपोदानं न कीर्तयेत् । यथाशक्ति तथा दद्यादात्मनो हितकाम्यया

స్వర్గాన్ని కోరే వైశ్యుడు తన తపస్సు, దానాల గురించి ఎప్పుడూ గొప్పగా చెప్పుకోకూడదు; తన నిజమైన హితాన్ని కోరుతూ యథాశక్తి దానం చేయాలి।

Verse 170

उपानद्वस्त्रमन्नानि पत्रं मूलं फलं जलम् । अवंध्यं दिवसं कार्य्यं दरिद्रेणापि वैश्यक

చెప్పులు, వస్త్రాలు, అన్నం, ఆకులు, కందమూలాలు, ఫలాలు, నీరు—ఓ వైశ్యకా, పేదవాడైనా ఇవి దానం చేసి తన దినాన్ని సఫలముగా చేసుకోవాలి।

Verse 171

इहलोके परे चैव न दत्तं नोपतिष्ठते । दातारो नैव पश्यंति तां तां वै यमयातनाम्

ఈ లోకంలోనూ పరలోకంలోనూ దానం చేయనిది ఎవరికీ తోడుగా నిలవదు. దానం చేయని వారు మళ్లీ మళ్లీ యమయాతనల నానావిధ బాధలను దర్శిస్తారు.

Verse 172

दीर्घायुषो धनाढ्याश्च भवंतीह पुनःपुनः । किमत्र बहुनोक्तेन यांत्यधर्मेण दुर्गतिम्

వారు ఈ లోకంలో మళ్లీ మళ్లీ దీర్ఘాయుష్కులుగా, ధనవంతులుగా కూడా కావచ్చు; కానీ మరింత చెప్పి ఏమి ప్రయోజనం? అధర్మం వల్ల వారు దుర్గతిని పొందుతారు.

Verse 173

आरोहंति दिवं धर्म्मे नराः सर्वत्र सर्वदा

ధర్మం వలన మనుష్యులు ఎక్కడైనా, ఎప్పుడైనా స్వర్గానికి आरोహిస్తారు.

Verse 174

तेन बालत्वमारभ्य कर्तव्यो धर्मसंग्रहः । इति ते कथितं सर्वं किमन्यच्छ्रोतुमिच्छसि

కాబట్టి బాల్యంనుండే ధర్మాచరణాన్ని సమీకరించి పెంపొందించుకోవాలి. ఇదంతా నీకు చెప్పాను; ఇంకేమి వినాలని కోరుకుంటున్నావు?

Verse 175

विकुंडल उवाच । श्रुत्वा त्वद्वचनं सौम्य प्रसन्नं चित्तमेव मे । गंगोदं पापहं सद्यः पापहारि सतां वचः

వికుణ్డలుడు అన్నాడు—హే సౌమ్యా! నీ వచనాలు విని నా చిత్తం ప్రసన్నమైంది. గంగాజలం ఎలా తక్షణమే పాపాన్ని హరిస్తుందో, అలాగే సత్పురుషుల వాక్యమూ పాపాన్ని తొలగిస్తుంది.

Verse 176

उपकर्तुं प्रियं वक्तुं गुणो नैसर्गिकः सताम् । शीतांशुः क्रियते केन शीतलोऽमृतमंडलः

ఉపకారం చేయడం, ప్రియవాక్యాలు పలకడం సజ్జనుల సహజ గుణం. అమృతమండలమైన శీతల చంద్రుణ్ని నిజంగా ఎవరు శీతలంగా చేశారు?

Verse 177

देवदूत ततो ब्रूहि कारुण्यान्मम पृच्छतः । नरकान्निष्कृतिः सद्यो भ्रातुर्मे जायते कथम्

ఓ దేవదూతా! కరుణతో, నేను అడుగుతున్నాను—నా సోదరునికి నరకం నుండి తక్షణ విమోచనం ఎలా కలుగుతుంది?

Verse 178

इति तस्य वचः श्रुत्वा देवदूतो जगाद ह । ध्यानं दृष्ट्वा क्षणं ध्यात्वा तन्मैत्री रज्जुबन्धनः

అతని మాటలు విని దేవదూత పలికాడు. అతని ధ్యానాన్ని గమనించి, క్షణమాత్రం ఆలోచించి, నియమబంధ రజ్జువుతో బద్ధుడైనా స్నేహభావంతో (ఉపాయం నిర్ణయించాడు)।

Verse 179

यत्ते वैश्याष्टमे पुण्यं त्वया जन्मनि संचितम् । तद्भ्रात्रे दीयतां सर्वं स्वर्गं तस्य यदीच्छसि

నీవు వైశ్యుడిగా ఎనిమిదవ జన్మలో సంపాదించిన పుణ్యమంతటిని నీ సోదరునికి దానమివ్వు—అతనికి స్వర్గప్రాప్తి కావాలనుకుంటే.

Verse 180

विकुंडल उवाच । किं तत्पुण्यं कथं जातं किं जन्म च पुरातनम् । तत्सर्वं कथ्यतां दूत ततो दास्यामि सत्वरम्

వికుండలుడు అన్నాడు—ఆ పుణ్యం ఏమిటి, అది ఎలా కలిగింది, ఆ ప్రాచీన జన్మ ఏది? ఓ దూతా, అన్నీ చెప్పు; అప్పుడు నేను వెంటనే ఇస్తాను.

Verse 181

देवदूत उवाच । शृणु वैश्य प्रवक्ष्यामि तत्पुण्यं च सहेतुकम् । पुरा मधुवने पुण्ये ऋषिरासीच्च शाकुनिः

దేవదూత అన్నాడు—హే వైశ్యా, వినుము; ఆ పుణ్యాన్ని కారణంతో సహా నేను వివరిస్తాను. పూర్వకాలంలో పుణ్యమైన మధువనంలో శాకుని అనే ఋషి ఉండెను.

Verse 182

तपोऽध्ययन संपन्नस्तेजसां ब्रह्मणा समः । जज्ञिरे तस्य रेवत्यां नव पुत्रा ग्रहा इव

తపస్సు, అధ్యయనసంపత్తితో కూడి, తేజస్సులో బ్రహ్మతో సమానుడై; అతని రేవతీ భార్యకు తొమ్మిది కుమారులు జన్మించారు—తొమ్మిది గ్రహాలవలె.

Verse 183

ध्रुवः शीलो बुधस्तारो ज्योतिष्मानुत पंचमः । अग्निहोत्ररता ह्येते गृहधर्मेषु रेमिरे

ధ్రువ, శీల, బుధ, తార, ఐదవవాడు జ్యోతిష్మాన్—ఇవన్నీ అగ్నిహోత్రంలో నిమగ్నులై గృహధర్మ కర్తవ్యాలలో ఆనందించారు.

Verse 184

निर्मोहो जितकामश्च ध्यानकोशो गुणाधिकः । एते गृहविरक्ताश्च चत्वारो द्विजसूनवः

నిర్మోహ, జితకామ, ధ్యానకోశ, గుణాధిక—ఈ నలుగురు బ్రాహ్మణపుత్రులు గృహస్థ జీవితం పట్ల విరక్తులయ్యారు.

Verse 185

चतुर्थाश्रममापन्नाः सर्वकामविनिस्पृहाः । ग्रामैकवासिनः सर्वे निःसंगा निष्परिग्रहाः

వారు చతుర్థాశ్రమం (సన్యాసం) స్వీకరించి, సమస్త కోరికల పట్ల నిస్పృహులయ్యారు. అందరూ ఒకే గ్రామంలో నివసించారు—నిస్సంగులు, నిష్పరిగ్రహులు.

Verse 186

निराशा निष्प्रयत्नाश्च सम लोष्टाश्मकांचनाः । येनकेनचिदाच्छन्ना येनकेनचिदाशिताः

వారు ఆశలేని వారు, ఆతుర ప్రయత్నం లేని వారు; మట్టి ముద్ద, రాయి, బంగారం అన్నీ సమానంగా చూస్తారు. దొరికినదానితోనే కప్పుకొని, లభించినదానితోనే భుజించి, సంతృప్తి-వైరాగ్యంతో జీవిస్తారు.

Verse 187

सायंग्रहास्तथा नित्यं विष्णुध्यानपरायणाः । जितनिद्रा जिताहारा वातशीतसहिष्णवः

వారు ప్రతిదినం సాయంకాల కర్మలను ఆచరిస్తూ, విష్ణు ధ్యానంలో పరాయణులై ఉంటారు. నిద్రను, ఆహారాన్ని జయించి, గాలి మరియు చలిని సహనంతో భరిస్తారు.

Verse 188

पश्यंतो विष्णुरूपेण जगत्सर्वं चराचरम् । चरंति लीलया पृथ्वद्यंतेऽन्योन्यं मौनमास्थिताः

వారు చరాచర సమస్త జగత్తును విష్ణు స్వరూపంగా దర్శిస్తారు. లీలాభావంతో సంచరిస్తూ, భూమి అంచుల వరకు చేరి, పరస్పరం మౌనాన్ని ఆశ్రయిస్తారు.

Verse 189

न कुर्वंति क्रियां कांचिदर्थमात्रं हि योगिनः । दृष्टज्ञाना असंदेहाश्चिद्विकार विशारदाः

యోగులు ఏ క్రియనూ నిరర్థకంగా చేయరు; ప్రయోజనార్థమే కర్మ చేస్తారు. వారు సాక్షాత్ జ్ఞానాన్ని పొందినవారు, సందేహరహితులు, చిత్త వికారాలను గ్రహించడంలో నిపుణులు.

Verse 190

एवं ते तव विप्रस्य पूर्वमष्टमजन्मनि । तिष्ठतो मध्यदेशेषु पुत्रदारकुटुंबिनः

హే విప్రా! ఈ విధంగా నీ పూర్వ—ఎనిమిదవ—జన్మలో, నీవు మధ్యదేశ ప్రాంతాలలో నివసిస్తూ ఉండగా, నీకు కుమారుడు, భార్య, కుటుంబంతో కూడిన గృహస్థ జీవితం ఉండేది.

Verse 191

गेहं तावकमाजग्मुर्मध्याह्ने क्षुत्पिपासिताः । वैश्वदेवांतरे काले त्वया दृष्टा गृहांगणे

మధ్యాహ్న వేళ ఆకలి దాహాలతో బాధపడుతూ వారు నీ ఇంటికి వచ్చారు; వైశ్వదేవ కర్మ మధ్యంతర సమయంలో నీవు వారిని ఇంటి ప్రాంగణంలో చూశావు.

Verse 192

सगद्गदं साश्रुनेत्रं सहर्षं च ससंभ्रमम् । दंडवत्प्रणिपातेन बहुमानपुरःसरम्

గొంతు గదగదలాడగా, కన్నీళ్లతో నిండిన కళ్లతో, ఆనందం మరియు భక్తి సంభ్రమంతో అతడు గాఢ గౌరవంతో దండవత్ ప్రణామం చేశాడు.

Verse 193

प्रणम्य चरणौ मूर्ध्ना कृत्वा पाणियुगाञ्जलिम् । तदाभिनन्दिताः सर्वे तया सूनृतया गिरा

తలతో పాదాలను నమస్కరించి, రెండు చేతులు జోడించి, ఆమె సత్యమయమైన మృదువాక్యాలతో వారు అందరూ సత్కరింపబడ్డారు.

Verse 194

अद्य मे सफलं जन्म जीवितं सफलं तथा । अद्य विष्णुः प्रसन्नो मे सनाथोऽद्यास्मि पावनः

ఈ రోజు నా జన్మ ఫలించింది, నా జీవితం కూడా సార్థకమైంది. ఈ రోజు విష్ణువు నాపై ప్రసన్నుడు; ఈ రోజు నేను అనాథను కాదు—పావనుడనయ్యాను.

Verse 195

धन्योऽस्म्यद्य गृहं धन्यं धन्या अद्य कुटुंबिनः । ममाद्य पितरो धन्या धन्या गावः श्रुतं धनम्

ఈ రోజు నేను ధన్యుడను, నా గృహం ధన్యం, నా కుటుంబజనులు ధన్యులు. ఈ రోజు నా పితరులు ధన్యులు, గోవులు ధన్యులు—నిజంగా నేను విన్నది ధనసమానము.

Verse 196

यद्दृष्टौ भवतां पादौ तापत्रयहरौ मया । भवतां दर्शनं यस्माद्धन्यस्यैव हरेरिव

నేను మీ త్రితాపహర పాదయుగ్మాన్ని దర్శించాను; అందువల్ల మీ దర్శనం ధన్యులకు హరిదర్శనంలా దుఃఖశమనకరం.

Verse 197

एवं संपूज्य कृत्वा तु पादप्रक्षालनं तथा । धृतं मूर्ध्नि विशांश्रेष्ठ श्रद्धया परया तदा

ఇలా సమ్యక్‌గా పూజించి పాదప్రక్షాళనం చేసి, హే నరశ్రేష్ఠా, ఆ జలాన్ని పరమశ్రద్ధతో తలపై ధరించాడు.

Verse 198

यत्र पादोदकं वैश्य श्रद्धया शिरसा धृतम् । गंधपुष्पाक्षतैर्धूपैर्दीपैर्भावपुरःसरम्

హే వైశ్యా, ఎక్కడ పాదోదకాన్ని శ్రద్ధతో శిరస్సుపై ధరించి, గంధం, పుష్పం, అక్షతలు, ధూపం, దీపం—భక్తిభావాన్ని ముందుంచి—అర్పిస్తారో, ఆ స్థలం విశేషంగా పవిత్రమవుతుంది.

Verse 199

संपूज्य सुंदरान्नेन भोजिता यतयस्तथा । तृप्ताः परमहंसास्ते विश्रांता मंदिरे निशि

శ్రేష్ఠమైన అన్నంతో సమ్యక్‌గా సత్కరించి భోజనం పెట్టగా, ఆ యతి-పరమహంసులు తృప్తి పొంది రాత్రి మందిరంలో విశ్రాంతి పొందారు.

Verse 200

ध्यायंतश्च परं ब्रह्म यज्ज्योतिर्ज्योतिषां मतम् । तेषामातिथ्यजं पुण्यं जातं यत्ते विशांवर

హే నరశ్రేష్ఠా, వారు జ్యోతుల జ్యోతి అని భావించబడే పరబ్రహ్మాన్ని ధ్యానిస్తూ ఉండగా, వారి ఆతిథ్యజన్య పుణ్యం వారికి ఉద్భవించి ఫలించింది.