Upanishads - Mudgala
Vedic (General)Rig Veda12 Verses

Mudgala

Vedic (General)Rig Veda

முத்கல உபநிஷத் ரிக்வேதத்துடன் தொடர்புடைய ஒரு சுருக்கமான உபநிஷத். இது வேதாந்தத்தின் மைய முடிவு—ஆத்மா‑பிரம்மன் ஐக்கியம்—என்பதை தெளிவாகச் சுருக்கமாக எடுத்துரைக்கிறது. வெளிப்புற கர்மகாண்டத்தை விட உள்ள்முக ஞானத்தை முதன்மைப்படுத்தி, உண்மையான ‘நான்’ உடல்‑மனம்‑இந்திரியங்கள் அல்ல; தன்னொளி சாட்சி‑சைதன்யமே என்று கூறுகிறது. பந்தத்தின் காரணம் அவித்யா/அத்யாசம்—ஆத்மாவிற்கு கர்த்தൃത്വ‑போக்த்ருத்துவம், வரம்பு ஆகியவற்றை ஏற்றிவைப்பது. விவேகம் (நித்ய‑அநித்ய விசாரணை, த்ரஷ்டா‑த்ருஷ்ய வேறுபாடு) மற்றும் வைராக்யம் மூலம் இந்த மாய அடையாளம் நீங்குகிறது. ஞானமே மோக்ஷத்தின் சாதனம்; அதன் பயனாக பயம்‑சோகம் நீங்கி அமைதி, அச்சமின்மை நிலைபெறும்.

Start Reading

Key Teachings

Ātman as self-luminous consciousness: the witness (sākṣin) of waking, dream, and deep sleep

Brahman as the non-dual ground: not an object of perception, but the basis of all knowing

Avidyā/adhyāsa: bondage arises from superimposing body-mind attributes on the Self

Viveka (discrimination): separating the seer from the seen; recognizing the impermanent as not-Self

Detachment (vairāgya): loosening identification with pleasure-pain, gain-loss, honor-dishonor

Jñāna as mokṣa-sādhana: liberation through direct insight rather than ritual production

Inner discipline: śama–dama and contemplative steadiness supporting nididhyāsana

Non-agency of the Self: agency belongs to prakṛti/mind; the Self remains untouched

Fearlessness and peace: realization culminates in śānti, freedom from grief and death

Khandas

This Upanishad is organized into 4 khandas.

Khanda 1

முத்கல உபநிடத்தின் முதல் பகுதி புருஷ சூக்தத்தின் பொருளை விளக்குகிறது, விஷ்ணுவின் எல்லா இடங்களிலும் காலங்களிலும் நிறைந்திருத்தல், மோட்சம் அளித்தல், நான்கு வியூகங்கள் மற்றும் பிரகிருதி-புருஷனின் தோற்றம் ஆகியவற்றைக் காட்டுகிறது.

Khanda 2

முத்கல உபநிடத்தின் இரண்டாம் பகுதி புருஷ சூக்தத்தின் பரம ரகசிய போதனையை வழங்குகிறது. வாசுதேவன் இந்திரனுக்கு பகவத்ஞானத்தை உபதேசிக்கிறார், இந்திரன் சூக்ஷ்ம சிரவணத்தால் அதை ஏற்றுக்கொள்கிறார். புருஷ சூக்தத்தின் இரண்டு பகுதிகள் மூலம் பிரம்மாண்ட புருஷனின் மகிமையிலிருந்து ஆத்ம-சாக்ஷாத்காரம் வரையிலான ஆத்மீய பயணத்தின் பாதை காட்டப்படுகிறது.

Khanda 3

இந்தப் பகுதி ஒரே கடவுள் பிறவாமலேயே பல வடிவங்களில் தோன்றுகிறார் என்று கற்பிக்கிறது. அக்னி, யஜுர்வேதம், சாமவேதம், விஷம், பாம்பு என பல பெயர்களால் ஒரே பிரம்மத்தை வழிபடுகிறார்கள். பல வடிவங்கள் இருந்தாலும் உண்மை ஒன்றே.

Khanda 4

முத்கல உபநிடதத்தின் இந்தப் பகுதி பிரம்மத்தை மூன்று வகைத் துன்பங்கள், ஆறு கோசங்கள், ஆறு அலைகள், ஐந்து கோசங்கள் மற்றும் ஆறு நிலை மாற்றங்கள் ஆகியவற்றைக் கடந்தது என விவரிக்கிறது. செய்பவர்-செயல்-பலன், அறிபவர்-அறிவு-அறியப்படுபொருள், அனுபவிபவர்-அனுபவம்-அனுபவிக்கப்படுபொருள் ஆகிய மும்மைகளையும் கடந்த பிரம்மம் மனித அனுபவத்தின் எந்தப் பகுப்பிலும் அடங்காத பரம சத்தியம்.

Verses of the Mudgala

12 verses with Sanskrit text, transliteration, and translation.

Verse 1.1

ॐ पुरुषसूक्तार्थनिर्णयं व्याख्यास्यामः। पुरुषसंहितायां पुरुषसूक्तार्थः संग्रहेण प्रोच्यते। सहस्रशीर्षेत्यत्र सशब्दोऽनन्तवाचकः। अनन्तयोजनं प्राह दशाङ्गुलवचस्तथा॥

ஓம். இப்போது புருஷஸூக்தத்தின் பொருளைத் தீர்மானித்து விளக்குகிறோம். புருஷஸம்ஹிதையில் புருஷஸூக்தத்தின் பொருள் சுருக்கமாக உரைக்கப்படுகிறது. ‘ஸஹஸ்ரஶீர்ஷா’ என்ற சொல்லில் ‘ஸஹஸ்ர’ என்பது அனந்தத்தைக் குறிக்கும். அவர் அனந்த யோஜன அளவையும் அறிவிக்கிறார்; அதுபோல ‘தசாங்குல’ என்ற வாக்கியமும் அதே பொருளில் உணரப்பட வேண்டும்॥

Brahman as Puruṣa; ananta (infinity) and vyāpti (all-pervasion); hermeneutics of Vedic epithets

Verse 1.2

तस्य प्रथमया विष्णोर्देशतो व्याप्तिरीरिता। द्वितीयया चास्य विष्णोः कालतो व्याप्तिरुच्यते॥

அதன் முதல் பாதி/வாக்கியத்தால் விஷ்ணுவின் தேசம் (இடம்) சார்ந்த வியாப்தி கூறப்படுகிறது; இரண்டாம் பாதியால் இதே விஷ்ணுவின் காலம் (நேரம்) சார்ந்த வியாப்தி உரைக்கப்படுகிறது॥

Vyāpti (all-pervasion) of Brahman/Viṣṇu across deśa (space) and kāla (time); transcendence-immanence

Verse 1.3

विष्णोर्मोक्षप्रदत्वं च कथितं तु तृतीयया । एतावानिति मन्त्रेण वैभवं कथितं हरेः ॥

மூன்றாம் மந்திரத்தால் விஷ்ணுவின் மோக்ஷப்-பிரதத்துவம் உறுதியாகக் கூறப்பட்டது; மேலும் “ஏதாவான்” எனத் தொடங்கும் மந்திரத்தால் ஹரியின் வைபவம் விளக்கப்பட்டது.

Moksha (liberation) and Īśvara-vaibhava (the Lord’s supremacy)

Verse 1.4

एतेनैव च मन्त्रेण चतुर्व्यूहो विभाषितः । त्रिपादित्यनया प्रोक्तमनिरुद्धस्य वैभवम् ॥

இம்மந்திரத்தாலேயே சதுர்வ்யூஹம் முறையாக விளக்கப்பட்டது; “திரிபாத்” எனத் தொடங்கும் மந்திரத்தால் அனிருத்தனின் வைபவம் கூறப்பட்டது.

Īśvara-tattva via Vyūha doctrine (Vāsudeva–Saṅkarṣaṇa–Pradyumna–Aniruddha)

Verse 1.5

तस्माद्विराडित्यनया पादनारायणाद्धरेः । प्रकृतेः पुरुषस्यापि समुत्पत्तिः प्रदर्शिता ॥

ஆகையால் “விராட்” எனத் தொடங்கும் இம்மந்திரத்தால் பாத-நாராயணனாகிய ஹரியிடமிருந்து பிரகிருதி மற்றும் புருஷனின் தோற்றமும் வெளிப்படுத்தப்பட்டது.

Cosmogenesis from Īśvara; prakṛti–puruṣa framework; Virāṭ (cosmic form)

Verse 1.6

यत्पुरुषेणेत्यनया सृष्टियज्ञः समीरितः । सप्तास्यासन्परिधयः समिधश्च समीरिताः ॥

“யத் புருஷேண…” என்று தொடங்கும் மந்திரத்தால் சிருஷ்டி-யாகம் அறிவிக்கப்படுகிறது; அதனால் ஏழு பரிதிகள் மற்றும் சமித்களும் கூறப்படுகின்றன।

Yajña as cosmic creation (sṛṣṭi-yajña); Brahman/Puruṣa as material and efficient cause

Verse 1.7

तं यज्ञमिति मन्त्रेण सृष्टियज्ञः समीरितः । अनेनैव च मन्त्रेण मोक्षश्च समुदीरितः ॥

“தம் யஜ்ஞம்…” என்ற மந்திரத்தால் சிருஷ்டி-யாகம் கூறப்படுகிறது; இதே மந்திரத்தால் மோக்ஷமும் அறிவிக்கப்படுகிறது।

Mokṣa through knowledge of the cosmic yajña; unity of sṛṣṭi and mokṣa in Brahman-knowledge

Verse 1.8

तस्मादिति च मन्त्रेण जगत्सृष्टिः समीरिता । वेदाहमिति मन्त्राभ्यां वैभवं कथितं हरेः ॥

“தஸ்மாத்…” என்று தொடங்கும் மந்திரத்தால் உலகின் படைப்பு கூறப்படுகிறது; “வேத” மற்றும் “அஹம்” என்ற இரு மந்திரங்களால் ஹரியின் வைபவம் உரைக்கப்படுகிறது।

Jagat-sṛṣṭi (emanation) and īśvara-vaibhava; Brahman/Hari as source and inner ‘I’

Verse 1.9

यज्ञेनेत्युपसंहारः सृष्टेर्मोक्षस्य चेरितः । य एवमेतज्जानाति स हि मुक्तो भवेदिति ॥

“யஜ்ஞேன…” என்ற சொற்களால் படைப்பு மற்றும் மோக்ஷம்—இரண்டினதும் முடிவுரை கூறப்பட்டது. இத்தத்துவத்தை இவ்வாறே அறிந்தவன் நிச்சயமாக முக்தன் ஆவான்—என்று சொல்லப்படுகிறது॥

Moksha; jñāna as liberating insight into sṛṣṭi-yajña

Verse 2.1

अथ तथा मुद्गलोपनिषदि पुरुषसूक्तस्य वैभवं विस्तरेण प्रतिपादितम् । वासुदेव इन्द्राय भगवज्ज्ञानमुपदिश्य पुनरपि सूक्ष्मश्रवणाय प्रणतायेन्द्राय परमरहस्यभूतं पुरुषसूक्ताभ्यां खण्डद्वयाभ्यामुपादिशत् । द्वौ ख...

இப்போது முத்தகல உபநிஷத்தில் புருஷஸூக்தத்தின் வைபவம் விரிவாக விளக்கப்படுகிறது. வாசுதேவன் இந்திரனுக்கு பகவத்-ஞானத்தை உபதேசித்து, பின்னர் நுண்ணிய கேள்வியை விரும்பி வணங்கிய இந்திரனுக்கு, புருஷஸூக்தத்தின் இரண்டு காண்டுகளால் பரம ரகசியத்தை மீண்டும் உபதேசித்தான்—இரண்டு காண்டுகள் என்று கூறப்படுகிறது. இந்த முக்த புருஷன், நாம-ரூப அறிவுக்குப் புலப்படாததும், ஸம்ஸாரிகளுக்கு மிகக் கடினமாக அறியத்தக்கதுமான விஷயத்தை விட்டு, துன்பங்களால் பீடிக்கப்பட்ட தேவர்கள் முதலியோரைக் காக்கும் நோக்கில், ஆயிரம் அங்கங்களால் நிறைந்த கல்யாணமயமான—காண்பதாலேயே மோக்ஷம் தரும்—ஒரு திவ்ய வடிவத்தை ஏற்றான். அந்த வடிவத்தால் பூமி முதலான உலகங்களைப் பரவி, எண்ணற்ற யோஜனைகளால் அவற்றைத் தாண்டி நிலைத்தான். புருஷன் நாராயணன் கடந்தது, நிகழ்வது, வருவது—அனைத்துமாக இருந்தான்; மகிமையில் எல்லாவற்றையும் விட உயர்ந்தவன்; ஆகவே அவனை விட உயர்ந்தவர் எவரும் இல்லை. மகாபுருஷன் தன்னை நான்கு பகுதிகளாகப் பிரித்து, மூன்று பாதங்களால் பரம வ்யோமத்தில் இருந்தான்; மீதமுள்ள நான்காம் பாதமான அனிருத்த நாராயணனால் எல்லா உலகங்களும் வெளிப்பட்டன. அந்த பாத-நாராயணன் உலகைச் சிருஷ்டிக்கப் பிரகிருதியை உண்டாக்கினான். முழுமையான உடலுடன் இருந்தும் அவன் தானே சிருஷ்டி-கர்மத்தில் ஈடுபடவில்லை; அந்த அனிருத்த நாராயணன் அவனுக்கு சிருஷ்டியை உபதேசித்தான்—“ஓ பிரம்மா, உன் இந்திரியங்களை யாஜகர்களாகத் தியானி; கோசங்களால் ஆன உறுதியான முடிச்சுகளுள்ள உடலை ஹவியாகத் தியானி; என்னை ஹவிபோஜியாகத் தியானி; வசந்தத்தை நெய்யாக, கோடையை எரிபொருளாக, சரத்காலத்தை ரசமாகத் தியானி; இவ்வாறு அக்னியில் ஹோமம் செய்தால் அங்கஸ்பரிசத்தால் உடல் வஜ்ரம் போல உறுதியாகும். பின்னர் தத்தம் காரியத்திற்கேற்ப எல்லா உயிர்களையும் படைத்தால் மிருகங்கள் முதலியவை வெளிப்படும்; அதன் பின் நிலை-இயங்கு இயல்புடைய உலகம் தோன்றும்.” இதனால் ஜீவாத்மா-பரமாத்மா யோகத்தால் மோக்ஷத்தின் முறையும் கூறப்பட்டுள்ளது—என்று இணைத்து உணர வேண்டும். இந்த சிருஷ்டி-யஜ்ஞத்தையும் மோக்ஷ முறையையும் அறிந்தவன் முழு ஆயுளை அடைவான்॥

Puruṣa/Nārāyaṇa as Brahman; sṛṣṭi-prakriyā; adhyātma-yajña; jīva–Paramātman yoga; mokṣa through jñāna

Verse 3.1

एको देवो बहुधा निविष्ट अजायमानो बहुधा विजायते । तमेतमग्निरित्यध्वर्यव उपासते । यजुरित्येष हीदं सर्वं युनक्ति । सामेति छन्दोगाः । एतस्मिन्हीदं सर्वं प्रतिष्ठितम् । विषमिति सर्पाः । सर्प इति सर्पविदः । ...

ஒரே தேவன் பலவிதமாகப் பரவி நிற்கிறான்; பிறவியற்றவனாயினும் பலவிதமாக வெளிப்படுகிறான். அவனையே அத்வர்யு யாஜகர்கள் ‘அக்னி’ என வழிபடுகின்றனர்; ‘யஜுஸ்’ என—ஏனெனில் இவ்வுலகமெங்கும் அனைத்தையும் இணைப்பவன் அவனே; சாந்தோகப் பாடகர்கள் ‘சாமன்’ என. அவனிலேயே இவை அனைத்தும் நிலைபெற்றுள்ளன. பாம்புகள் அவனை ‘விஷம்’ எனக் கருதுகின்றன; பாம்பறிவோர் ‘சர்ப்பம்’ எனக் கருதுகின்றனர்; தேவர்கள் ‘ஊர்ஜ்’ (வலிமை) என; மனிதர்கள் ‘ரயி’ (செல்வம்) என; அசுரர்கள் ‘மாயை’ என; பித்ருக்கள் ‘ஸ்வதா’ என; தேவகண அறிஞர்கள் ‘தேவஜன’ என; கந்தர்வர்கள் ‘ரூபம்’ என; அப்ஸரஸ்கள் ‘கந்தர்வன்’ என. ஒருவர் எவ்வாறு வழிபடுகிறாரோ, அவ்வாறே அவர் ஆகிறார். ஆகவே பிராமணன் ‘நான் புருஷரூப பரம்பிரம்மமே’ என்று தியானிக்க வேண்டும்; இவ்வாறு அறிந்தவன் அந்த ரூபமே ஆகிறான்.

Brahman as one appearing as many; upāsanā shaping identity; non-dual self-identification (aham brahma)

Verse 4.1

तद्ब्रह्म तापत्रयातीतं षट्कोशविनिर्मुक्तं षडूर्मिवर्जितं पञ्चकोशातीतं षड्भावविकारशून्यम्—एवमादि सर्वविलक्षणं भवति। तापत्रयं त्वाध्यात्मिकाधिभौतिकाधिदैविकं कर्तृकर्मकार्यज्ञातृज्ञानज्ञेयभोक्तृभोगभोग्यम...

அந்தப் பிரம்மம் மும்மடங்கு தாபங்களைத் தாண்டியது; ஆறு உடல்-ஆவணங்களிலிருந்து விடுபட்டது; உலக அனுபவத்தின் ஆறு ஊர்மிகளிலிருந்து விலகியது; பஞ்சகோசங்களைத் தாண்டியது; ஆகுதல்-நிலைகளின் ஆறு விகாரங்களற்றது—இவ்வாறு அனைத்திலும் இருந்து தனித்துப் பிரகாசிக்கிறது. மும்மடங்கு தாபம்—ஆத்யாத்மிகம், ஆதிபௌதிகம், ஆதிதைவிகம்—எனவும்; மேலும் கர்த்தா–கர்ம–காரியம், ஞாதா–ஞான–ஞேயம், போக்தா–போகம்–போக்யம் என்ற மூன்று மும்மைகளாகவும் கூறப்படுகிறது. தோல், மாம்சம், இரத்தம், எலும்பு, நரம்பு, மஜ்ஜை—இவை ஆறு உடல்-ஆவணங்கள். காமம், கோபம், லோபம், மோகம், மதம், மாத்ஸரியம்—இவை அறு பகைவர். அன்னமயம், பிராணமயம், மனோமயம், விஞ்ஞானமயம், ஆனந்தமயம்—இவை பஞ்சகோசங்கள். பிரியத்துவம், பிறப்பு, வளர்ச்சி, மாற்றம், சிதைவு, நாசம்—இவை ஆறு பாவங்கள். பசி, தாகம், சோகம், மோகம், முதுமை, மரணம்—இவை ஆறு ஊர்மிகள். குலம், கோத்திரம், ஜாதி, வர்ணம், ஆசிரமம், ரூபம்—இவை ஆறு மயக்கங்கள். இந்த யோகத்தால் ஜீவன் பரமபுருஷனாகவே ஆகிறான்; வேறல்ல. இந்த உபநிஷத்தை நித்யம் ஓதுவோர் அக்னி, வாயு, ஆதித்யன் ஆகியோரால் புனிதராவார்; நோயற்றவர், செல்வமிக்கவர், புத்ர-பௌத்திராதிகளால் செழிப்பவர், கல்விமான் ஆவார். அவர் மகாபாதகங்களிலிருந்தும் சுத்தராவார்—மதுபானம், தடைசெய்யப்பட்ட அணுகல், தாயுடன் சேர்தல், மகள்/மருமகளுடன் சேர்தல், பொன் திருட்டு, வேதி-சம்பந்தமான பெரும் வன்முறை, குருசேவையை அலட்சியம், அயாஜ்யருக்காக யாஜனம், அபக்ஷ்யம் உண்ணுதல், உக்ர/அதர்மப் பிரதிக்ரஹம், பரதாராகமனம் முதலியவற்றிலிருந்து. காம-க்ரோத-லோப-மோக-ஈர்ஷ்யை முதலியவற்றால் பாதிக்கப்படாமல், எல்லாப் பாபங்களிலிருந்தும் விடுபட்டு, இவ்வாழ்விலேயே ‘புருஷன்’ ஆகிறான். ஆகவே புருஷஸூக்தத்தின் இந்த அர்த்தம் பரம ரகசியம்—ராஜகுஹ்யம், தேவகுஹ்யம், ரகசியத்திலும் ரகசியமானது; தீக்ஷையில்லாதவனுக்கும், அறியாதவனுக்கும், யஜ்ஞநிஷ்டையில்லாதவனுக்கும், வைஷ்ணவபக்தியில்லாதவனுக்கும், யோகியல்லாதவனுக்கும், அதிகம் பேசுபவனுக்கும், கடுஞ்சொல் பேசுபவனுக்கும், வருடவிரதம் காக்காதவனுக்கும், திருப்தியில்லாதவனுக்கும், வேதம் ஓதாதவனுக்கும் உபதேசிக்கக் கூடாது. குருவும் இவ்வாறு அறிந்தவர், தூய இடத்தில், புண்ணிய நக்ஷத்திரத்தில், பிராணங்களை அடக்கி புருஷனைத் தியானித்து, அணுகி வந்த சீடனின் வலது காதில் புருஷஸூக்தார்த்தத்தை உபதேசிக்க வேண்டும்; பலமுறை சொல்லக் கூடாது—அது ‘யாதயாமம்’ ஆகும்; மீண்டும் மீண்டும் காதில் சொல்ல வேண்டாம். இவ்வாறு செய்பவர்—அத்தியேதாவும் அத்தியாபகரும்—இவ்வாழ்விலேயே புருஷராகிறார்கள்—இதுவே உபநிஷத்.

Brahman/Ātman as transcendent to kośas and saṃsāric afflictions; mokṣa through viveka and yoga of identity with Puruṣa

Ask anything about the Mudgala Upanishad

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Upanishads in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Download on the App StoreGet it on Google Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
Download on the App StoreGet it on Google Play