
Sukta 7.44
Vasiṣṭha (probable; Book 7 attribution)
Multideity invocation headed by Dadhikrāvan; includes Aśvins, Uṣas, Agni, Bhaga, Indra, Viṣṇu, Pūṣan, Brahmaṇaspati, Ādityas, Dyāvāpṛthivī, Waters, Svaḥ
Jagatī or Tr̥ṣṭubh-mix (probable; long enumerative cadence suggests Jagatī tendencies)
अयं संक्षिप्तो वसिष्ठीयः सूक्तः दधिक्रावणं पुरस्कृत्य सहायदेवतागणस्य विस्तीर्णं, सप्रयोजनं च नामग्रहणं कृत्वा रक्षां, प्रसादं, जीवनयज्ञयोः सम्यग्गतिं च स्थापयितुम् आरभते। उषसि प्रबोधनं तथा अग्नेः समिधं दुरितानां (हानिकरातिक्रमणानाम्) अपनयनैः सह योजयति, ऋत-अनुगुणं क्षेमं पन्थानं च प्रापयति। अस्य सूक्तस्य प्रयोजनं व्यावहारिकं आध्यात्मिकं च—यजमानस्य शुभयात्रां, सम्यग्व्यवस्थां, देवतानां सावधानश्रवणं च सुनिश्चितुं।
Mantra 1
दधिक्रां वः प्रथममश्विनोषसमग्निं समिद्धं भगमूतये हुवे । इन्द्रं विष्णुं पूषणं ब्रह्मणस्पतिमादित्यान्द्यावापृथिवी अपः स्वः ॥
दधिक्रां वः प्रथमम् अश्विनो षसम् अग्निं समिद्धं भगम् ऊतये हुवे। इन्द्रं विष्णुं पूषणं ब्रह्मणस्पतिम् आदित्यान् द्यावापृथिवी अपः स्वः॥
Mantra 2
दधिक्रामु नमसा बोधयन्त उदीराणा यज्ञमुपप्रयन्तः । इळां देवीं बर्हिषि सादयन्तोऽश्विना विप्रा सुहवा हुवेम ॥
दधिक्रामं नमसा बोधयन्त उदीराणा यज्ञम् उपप्रयन्तः । इळां देवीं बर्हिषि सादयन्तोऽश्विना विप्राः सुहवा हुवेम ॥
Mantra 3
दधिक्रावाणं बुबुधानो अग्निमुप ब्रुव उषसं सूर्यं गाम् । ब्रध्नं माँश्चतोर्वरुणस्य बभ्रुं ते विश्वास्मद्दुरिता यावयन्तु ॥
दधिक्रावाणं बुबुधानोऽग्निमुप ब्रुव उषसं सूर्यं गाम् । ब्रध्नं मांश्चतोर्वरुणस्य बभ्रुं ते विश्वास्मद्दुरिता यावयन्तु ॥
Mantra 4
दधिक्रावा प्रथमो वाज्यर्वाग्रे रथानां भवति प्रजानन् । संविदान उषसा सूर्येणादित्येभिर्वसुभिरङ्गिरोभिः ॥
दधिक्रावा प्रथमो वाज्यर्वाग्रे रथानां भवति प्रजानन् । संविदान उषसा सूर्येणादित्येभिर्वसुभिरङ्गिरोभिः ॥
Mantra 5
आ नो दधिक्राः पथ्यामनक्त्वृतस्य पन्थामन्वेतवा उ । शृणोतु नो दैव्यं शर्धो अग्निः शृण्वन्तु विश्वे महिषा अमूराः ॥
आ नो दधिक्राः पथ्याम् अनक्तु, यथा वयं ऋतस्य पन्थानम् अन्वेतवा उ। शृणोतु नो दैव्यं शर्धोऽग्निः; शृण्वन्तु विश्वे महिषा अमूढाः।
Dadhikrāvan is an auspicious, swift power often pictured like a divine horse. In this hymn he is invoked first to give momentum, protection, and a safe, successful course for the rite and for life’s journeys.
The hymn treats the sacrifice and the day’s beginning as a coordinated act needing multiple supports: light (Uṣas, Sūrya), fire and will (Agni), fortune (Bhaga), protection (Indra), guidance (Pūṣan), sacred speech (Brahmaṇaspati), and cosmic order (Ādityas).
It means moving in harmony with the true order—right timing, right action, and clear intention. Practically, it is a prayer for safe passage and obstacle-removal; inwardly, it is a request for disciplined, undeluded conduct.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.