Sukta 87
Sukta 10.87
Agni (protector against Rakṣas/Yātudhānas)
अयं सूक्तः रक्षोहणं यातुधानघ्नं च अग्निं प्रति तीव्रं रक्षार्थमाह्वानम्। दिवा नक्तं च यजमानान् पातु, शत्रुपक्षान् विदारयतु, दुष्टबलानि नाशयत्विति प्रार्थ्यते। मन्त्रयज्ञाग्निरूपेण अग्निः शस्त्रवत् कल्प्यते—अदृश्यान् उपद्रवान्, शापान्, अभिचारान् दहन् प्रकाशयन् अपसारयन् च। अस्य सूक्तस्य प्रयोजनम् अपोत्प्रतिकारकं—शुद्धिः, यज्ञस्य रक्षणम्, तथा अग्नेः ज्वलदिच्छया अन्तःस्थैर्यस्य संवर्धनम्।
Mantras
Mantra 1
रक्षोहणं वाजिनमा जिघर्मि मित्रं प्रथिष्ठमुप यामि शर्म । शिशानो अग्निः क्रतुभिः समिद्धः स नो दिवा स रिषः पातु नक्तम् ॥
रक्षोहनं वाजिनम् आ जिघर्मि; मित्रं प्रतिष्ठम् उप यामि शर्म। शिशानोऽग्निः क्रतुभिः समिद्धः—स नो दिवा स रिषः पातु नक्तम्॥
Mantra 2
अयोदंष्ट्रो अर्चिषा यातुधानानुप स्पृश जातवेदः समिद्धः । आ जिह्वया मूरदेवान्रभस्व क्रव्यादो वृक्त्व्यपि धत्स्वासन् ॥
जातवेदः समिद्धः अर्चिषा अयोदंष्ट्रः यातुधानान् उप स्पृश। जिह्वया मूरदेवान् रभस्व; क्रव्यादः वृक्त्वा अपि धत्स्व आसन्॥
Mantra 3
उभोभयाविन्नुप धेहि दंष्ट्रा हिंस्रः शिशानोऽवरं परं च । उतान्तरिक्षे परि याहि राजञ्जम्भैः सं धेह्यभि यातुधानान् ॥
उभोभयाविन् राजन्, हिंस्रः शिशानोऽवरं परं च दंष्ट्रा उप धेहि। उतान्तरिक्षे परि याहि; जम्भैः सं धेहि अभि यातुधानान्॥
Mantra 4
यज्ञैरिषूः संनममानो अग्ने वाचा शल्याँ अशनिभिर्दिहानः । ताभिर्विध्य हृदये यातुधानान्प्रतीचो बाहून्प्रति भङ्ध्येषाम् ॥
हे अग्ने, यज्ञैः स्वानिषून् संनममानः, वाचा शल्याः तीक्ष्णीकुर्वन्, अशनि-समैर्वज्रैः इव तान् दिहानः—ताभिर्हृदये यातुधानान् विध्य; ये सम्यग्गतिं प्रतिहन्ति, तेषां प्रतीचो बाहून् प्रति भङ्धि।
Mantra 5
अग्ने त्वचं यातुधानस्य भिन्धि हिंस्राशनिर्हरसा हन्त्वेनम् । प्र पर्वाणि जातवेदः शृणीहि क्रव्यात्क्रविष्णुर्वि चिनोतु वृक्णम् ॥
हे अग्ने, यातुधानस्य त्वचं भिन्धि; हिंस्राशनिः स्वतेजसा हरसा एनं हन्तु। हे जातवेदः, तस्य पर्वाणि प्र शृणीहि; क्रव्यात् क्रविष्णुः वृक्णं विचिनोतु।
Mantra 6
यत्रेदानीं पश्यसि जातवेदस्तिष्ठन्तमग्न उत वा चरन्तम् । यद्वान्तरिक्षे पथिभिः पतन्तं तमस्ता विध्य शर्वा शिशानः ॥
हे जातवेदः, इदानीं यत्र त्वं पश्यसि—अग्ने, तिष्ठन्तं वा चरन्तं वा, अथवा अन्तरिक्षे पथिभिः पतन्तं—तत्रैव तम् अस्त्रा विध्य; हे शर्व, शिशानः (तीक्ष्णीकृत-शक्तिः) दीप्तः।
Mantra 7
उतालब्धं स्पृणुहि जातवेद आलेभानादृष्टिभिर्यातुधानात् । अग्ने पूर्वो नि जहि शोशुचान आमादः क्ष्विङ्कास्तमदन्त्वेनीः ॥
उतालब्धं स्पृणुहि जातवेद आलेभानादृष्टिभिर्यातुधानात्। अग्ने पूर्वो नि जहि शोशुचान आमादः क्ष्विङ्कास्तमदन्त्वेनीः॥
Mantra 8
इह प्र ब्रूहि यतमः सो अग्ने यो यातुधानो य इदं कृणोति । तमा रभस्व समिधा यविष्ठ नृचक्षसश्चक्षुषे रन्धयैनम् ॥
इह प्र ब्रूहि यतमः सो अग्ने यो यातुधानो य इदं कृणोति। तमा रभस्व समिधा यविष्ठ नृचक्षसश्चक्षुषे रन्धयैनम्॥
Mantra 9
तीक्ष्णेनाग्ने चक्षुषा रक्ष यज्ञं प्राञ्चं वसुभ्यः प्र णय प्रचेतः । हिंस्रं रक्षांस्यभि शोशुचानं मा त्वा दभन्यातुधाना नृचक्षः ॥
तीक्ष्णेनाग्ने चक्षुषा रक्ष यज्ञं प्राञ्चं वसुभ्यः प्र णय प्रचेतः। हिंस्रं रक्षांस्यभि शोशुचानं मा त्वा दभन्यातुधाना नृचक्षः॥
Mantra 10
नृचक्षा रक्षः परि पश्य विक्षु तस्य त्रीणि प्रति शृणीह्यग्रा । तस्याग्ने पृष्टीर्हरसा शृणीहि त्रेधा मूलं यातुधानस्य वृश्च ॥
हे अग्ने नृचक्षाः, विक्षु परितः रक्षः पश्य। तस्य त्रीणि अग्राणि प्रति शृणीहि। तस्याग्ने हरसा पृष्ठीः शृणीहि, यातुधानस्य मूलं त्रेधा वृश्च।
Mantra 11
त्रिर्यातुधानः प्रसितिं त एत्वृतं यो अग्ने अनृतेन हन्ति । तमर्चिषा स्फूर्जयञ्जातवेदः समक्षमेनं गृणते नि वृङ्धि ॥
हे अग्ने, योऽनृतेन ऋतं हन्ति, स यातुधानः ते प्रसितिं त्रिर् एतु। हे जातवेदः, तमर्चिषा स्फूर्जयन् गृणते समक्षम् एनं नि वृङ्धि।
Mantra 12
तदग्ने चक्षुः प्रति धेहि रेभे शफारुजं येन पश्यसि यातुधानम् । अथर्ववज्ज्योतिषा दैव्येन सत्यं धूर्वन्तमचितं न्योष ॥
हे अग्ने, रेभे चक्षुः प्रति धेहि—शफारुजं येन यातुधानं पश्यसि। अथर्ववद् दैव्येन ज्योतिषा सत्यं धूर्वन्तम् अचितं न्योष।
Mantra 13
यदग्ने अद्य मिथुना शपातो यद्वाचस्तृष्टं जनयन्त रेभाः । मन्योर्मनसः शरव्या जायते या तया विध्य हृदये यातुधानान् ॥
अग्ने, अद्य यदि मिथुनात् (अन्तःस्थितयोः शक्त्योः) शपथाः सम्भवन्ति, यदि रेभा वाचस्तृष्टं जनयन्ति—तर्हि मन्योर्मनसः शरव्या जायते; तया हृदये यातुधानान् विध्य।
Mantra 14
परा शृणीहि तपसा यातुधानान्पराग्ने रक्षो हरसा शृणीहि । परार्चिषा मूरदेवाञ्छृणीहि परासुतृपो अभि शोशुचानः ॥
अग्ने, तपसा यातुधानान् परा शृणीहि; अग्ने, हरसा रक्षः परा शृणीहि। अर्चिषा मूरदेवान् परा शृणीहि; अभि शोशुचानः असुतृपः परा शृणीहि।
Mantra 15
पराद्य देवा वृजिनं शृणन्तु प्रत्यगेनं शपथा यन्तु तृष्टाः । वाचास्तेनं शरव ऋच्छन्तु मर्मन्विश्वस्यैतु प्रसितिं यातुधानः ॥
अद्य देवाः वृजिनं परा शृणन्तु; तृष्टाः शपथाः प्रत्यगेनं यन्तु। वाचस्तेनं शरवः मर्मन् ऋच्छन्तु; यातुधानः विश्वस्य प्रसितिं एतु।
Mantra 16
यः पौरुषेयेण क्रविषा समङ्क्ते यो अश्व्येन पशुना यातुधानः । यो अघ्न्याया भरति क्षीरमग्ने तेषां शीर्षाणि हरसापि वृश्च ॥
यः पौरुषेयेण क्रविषा समङ्क्ते योऽश्व्येन पशुना यातुधानः । योऽघ्न्याया भरति क्षीरमग्ने तेषां शीर्षाणि हरसापि वृश्च ॥
Mantra 17
संवत्सरीणं पय उस्रियायास्तस्य माशीद्यातुधानो नृचक्षः । पीयूषमग्ने यतमस्तितृप्सात्तं प्रत्यञ्चमर्चिषा विध्य मर्मन् ॥
संवत्सरीणं पय उस्रियायास्तस्य माशीद्यायतुधानो नृचक्षः । पीयूषमग्ने यतमस्तितृप्सात्तं प्रत्यञ्चमर्चिषा विध्य मर्मन् ॥
Mantra 18
विषं गवां यातुधानाः पिबन्त्वा वृश्च्यन्तामदितये दुरेवाः । परैनान्देवः सविता ददातु परा भागमोषधीनां जयन्ताम् ॥
विषं गवां यातुधानाः पिबन्त्वा वृश्च्यन्तामदितये दुरेवाः । परैनान्देवः सविता ददातु परा भागमोषधीनां जयन्ताम् ॥
Mantra 19
सनादग्ने मृणसि यातुधानान्न त्वा रक्षांसि पृतनासु जिग्युः । अनु दह सहमूरान्क्रव्यादो मा ते हेत्या मुक्षत दैव्यायाः ॥
सनादग्ने मृणसि यातुधानान्; न त्वा रक्षांसि पृतनासु जिग्युः। अनु दह सहमूरान् क्रव्यादो; मा ते हेत्या मुक्षत दैव्यायाः॥
Mantra 20
त्वं नो अग्ने अधरादुदक्तात्त्वं पश्चादुत रक्षा पुरस्तात् । प्रति ते ते अजरासस्तपिष्ठा अघशंसं शोशुचतो दहन्तु ॥
त्वं नो अग्ने अधरादुदक्तात्; त्वं पश्चादुत रक्षा पुरस्तात्। प्रति ते ते अजरासस्तपिष्ठा; अघशंसं शोशुचतो दहन्तु॥
Mantra 21
पश्चात्पुरस्तादधरादुदक्तात्कविः काव्येन परि पाहि राजन् । सखे सखायमजरो जरिम्णेऽग्ने मर्ताँ अमर्त्यस्त्वं नः ॥
पश्चात्पुरस्तादधरादुदक्तात् कविः काव्येन परि पाहि राजन्। सखे सखायमजरो जरिम्णेऽग्ने मर्ताँ अमर्त्यस्त्वं नः॥
Mantra 22
परि त्वाग्ने पुरं वयं विप्रं सहस्य धीमहि । धृषद्वर्णं दिवेदिवे हन्तारं भङ्गुरावताम् ॥
परि त्वाम् अग्ने पुरं वयं विप्रं सहस्य धीमहि। धृषद्वर्णं दिवे-दिवे हन्तारं भङ्गुरावताम् इति त्वां धारयामः॥
Mantra 23
विषेण भङ्गुरावतः प्रति ष्म रक्षसो दह । अग्ने तिग्मेन शोचिषा तपुरग्राभिॠष्टिभिः ॥
विषेण भङ्गुरावतः प्रति ष्म रक्षसो दह। अग्ने तिग्मेन शोचिषा तपुरग्राभिर् ऋष्टिभिः तान् दह॥
Mantra 24
प्रत्यग्ने मिथुना दह यातुधाना किमीदिना । सं त्वा शिशामि जागृह्यदब्धं विप्र मन्मभिः ॥
प्रत्यग्ने मिथुना दह यातुधानान् किमीदिनान् च। सं त्वा शिशामि जागृह्य अदब्धं विप्र मन्मभिः॥
Mantra 25
प्रत्यग्ने हरसा हरः शृणीहि विश्वतः प्रति । यातुधानस्य रक्षसो बलं वि रुज वीर्यम् ॥
हे अग्ने, हरसा हरः सर्वतः प्रत्यक् शृणु। यातुधानस्य रक्षसो बलं वीर्यं च वि रुज।
Frequently Asked Questions
It is a protection hymn to Agni, asking him to destroy Rakṣas and Yātudhānas (harmful, obstructive forces) and to guard the worshipper and the ritual space day and night.
The hymn treats mantra and focused will as a spiritual weapon: inner clarity and disciplined force are directed to break the hidden source of fear, hostility, or harmful influence at its root.
It is recited with fire offerings (especially ghee and fuel) as a rakṣoghna recitation—meant to purify, set protective boundaries, and remove unseen obstacles, often at evening/night or during regular fire-tending.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.