Sukta 87

Mantra 1

रक्षोहणं वाजिनमा जिघर्मि मित्रं प्रथिष्ठमुप यामि शर्म । शिशानो अग्निः क्रतुभिः समिद्धः स नो दिवा स रिषः पातु नक्तम् ॥

రక్షో-హణమైన, వాజిన (వేగవంతమైన) శక్తిని నేను ప్రజ్వలింపజేసి ముందుకు నడిపిస్తాను; దృఢంగా స్థాపితమైన మిత్రుడు (మిత్రదేవుడు) అనే శరణాన్ని ఆశ్రయిస్తాను. క్రతువులతో దీప్తుడై, మన కర్మలతో సమిద్ధుడైన అగ్ని—ఆయన పగలు మనలను రక్షించుగాక; రాత్రి అనిష్టం/హాని (రిషస్) నుండి మనలను కాపాడుగాక.

Mantra 2

अयोदंष्ट्रो अर्चिषा यातुधानानुप स्पृश जातवेदः समिद्धः । आ जिह्वया मूरदेवान्रभस्व क्रव्यादो वृक्त्व्यपि धत्स्वासन् ॥

ఓ జాతవేదస్, పూర్తిగా సమిద్ధుడై, నీ అర్చిషాతో—అయః-దంష్ట్ర (ఇనుప పళ్ళు) తో—యాతుధానులను తాకుము. నీ జిహ్వతో మూరదేవాన్ (మూఢ, దేవరహిత) శక్తులను పట్టుకో. వారిని నరికివేయి; క్రవ్యాద (పచ్చి-భక్షకుడు) వారిమీద ఆసీనుడై దృఢంగా పట్టిపడుగాక.

Mantra 3

उभोभयाविन्नुप धेहि दंष्ट्रा हिंस्रः शिशानोऽवरं परं च । उतान्तरिक्षे परि याहि राजञ्जम्भैः सं धेह्यभि यातुधानान् ॥

ఓ ఉభయ-రక్షక రాజన్, హింస్రుడై దీప్తుడై, క్రిందా పైగా—రెండు వైపులా—నీ దంష్ట్రాలను (పళ్ళను) స్థాపించుము. అంతరిక్షంలో చుట్టూ సంచరించుము. నీ జంభైః (దవడలతో) యాతుధానులపై బిగించి, వారిని నలిపివేయుము.

Mantra 4

यज्ञैरिषूः संनममानो अग्ने वाचा शल्याँ अशनिभिर्दिहानः । ताभिर्विध्य हृदये यातुधानान्प्रतीचो बाहून्प्रति भङ्ध्येषाम् ॥

హే అగ్నీ! యజ్ఞకర్మలతో నీ బాణాలను వంచి సిద్ధం చేసి, వాక్శక్తితో శల్యాలను (తీక్ష్ణ బాణాలను) పదును పెట్టి, వజ్రంలా దృఢంగా మలిచి—యాతుధానులను హృదయంలోనే ఛేదించు; ఋతం (సరైన క్రమం/ధర్మగతి)కు విరోధంగా లేచే వారి ప్రతికూల భుజాలను విరిచివేయి.

Mantra 5

अग्ने त्वचं यातुधानस्य भिन्धि हिंस्राशनिर्हरसा हन्त्वेनम् । प्र पर्वाणि जातवेदः शृणीहि क्रव्यात्क्रविष्णुर्वि चिनोतु वृक्णम् ॥

హే అగ్నీ! యాతుధానుని చర్మాన్ని చీల్చివేయి; హింస్ర వజ్రం తన తేజస్సుతో అతనిని కొట్టుగాక. హే జాతవేదస్! అతని సంధులను (పర్వాణి) విరగదీయి; క్రవ్యాద్—కచ్చి మాంసభక్షకుడు, భక్షకుడు—కత్తిరించబడినదాన్ని చెదరగొట్టి ఏరుకొనుగాక.

Mantra 6

यत्रेदानीं पश्यसि जातवेदस्तिष्ठन्तमग्न उत वा चरन्तम् । यद्वान्तरिक्षे पथिभिः पतन्तं तमस्ता विध्य शर्वा शिशानः ॥

హే జాతవేదస్! హే అగ్నీ—ఇప్పుడు ఎక్కడ అతనిని చూస్తావో, అతడు నిలిచినా నడిచినా; లేదా అంతరిక్షంలో మార్గాలపై ఎగిరినా—అక్కడే నీ అస్త్రంతో అతనిని ఛేదించు, హే శర్వా (ధనుర్ధరా), పదునెక్కిన దగ్ధశక్తితో.

Mantra 7

उतालब्धं स्पृणुहि जातवेद आलेभानादृष्टिभिर्यातुधानात् । अग्ने पूर्वो नि जहि शोशुचान आमादः क्ष्विङ्कास्तमदन्त्वेनीः ॥

పట్టుబడినవానిని—రక్షించుము, హే జాతవేదా, ఈటెలతో దాడి చేసే ఆ యాతుధానుని నుండి. హే అగ్నీ, ముందుగా జ్వలించి అతనిని కూలద్రోపు; పచ్చదానిని భక్షించువారు, కరిచే శక్తులు—ఆ (దుష్ట) వానిని, బాణవేగంతో దూసుకుపోయే శక్తులు, గ్రసించుగాక.

Mantra 8

इह प्र ब्रूहि यतमः सो अग्ने यो यातुधानो य इदं कृणोति । तमा रभस्व समिधा यविष्ठ नृचक्षसश्चक्षुषे रन्धयैनम् ॥

ఇక్కడే ప్రకటించుము, హే అగ్నీ—అతడు ఎవడు, ఏ యాతుధానుడు ఇది చేస్తున్నాడు. హే యవిష్ఠా (అత్యంత యువుడు), సమిధలతో అతనిని పట్టుకొనుము; నృచక్షసుల దృష్టికి అతనిని లోబరచుము—సత్యవివేక నేత్రానికి అతడు లొంగునట్లు చేయుము.

Mantra 9

तीक्ष्णेनाग्ने चक्षुषा रक्ष यज्ञं प्राञ्चं वसुभ्यः प्र णय प्रचेतः । हिंस्रं रक्षांस्यभि शोशुचानं मा त्वा दभन्यातुधाना नृचक्षः ॥

తీక్ష్ణమైన దృష్టితో, హే అగ్నీ, యజ్ఞాన్ని రక్షించుము; హే ప్రచేతస్, దానిని వసువుల వైపు ముందుకు నడిపించుము. హింస్ర రక్షసులపై జ్వలించుము; హే నృచక్షస్, యాతుధానులు నిన్ను మోసగించనీయకుము.

Mantra 10

नृचक्षा रक्षः परि पश्य विक्षु तस्य त्रीणि प्रति शृणीह्यग्रा । तस्याग्ने पृष्टीर्हरसा शृणीहि त्रेधा मूलं यातुधानस्य वृश्च ॥

హే అగ్నీ, నృచక్షా (ఆత్మదృష్టి గలవాడా), నివాసాల మధ్య చుట్టూ రక్షఃను పరిశీలించు. దాని మూడు అగ్ర-ముఖాలను ప్రతిఘాతంతో కూల్చివేయి. హే అగ్నే, నీ ఉగ్ర హరస్ (తీవ్ర తేజస్సు) తో దాని పృష్ఠ-ఆధారాలను కోయి; యాతుధాన (భక్షకుడు) యొక్క మూలాన్ని త్రివిధంగా ఛేదించు.

Mantra 11

त्रिर्यातुधानः प्रसितिं त एत्वृतं यो अग्ने अनृतेन हन्ति । तमर्चिषा स्फूर्जयञ्जातवेदः समक्षमेनं गृणते नि वृङ्धि ॥

హే అగ్నీ, యాతుధానుడు నీ ప్రసితి (వల/పాశం) లో త్రిసార్లు పడుగాక—అనృతంతో ఋతాన్ని హతమార్చేవాడు అతడు. హే జాతవేదస్, నీ అర్చిషా (జ్వాల) తో అతనిని స్ఫూర్జింపజేసి, స్తోత్రకర్త కళ్లముందే అతనిని నొక్కి చూర్ణం చేయి.

Mantra 12

तदग्ने चक्षुः प्रति धेहि रेभे शफारुजं येन पश्यसि यातुधानम् । अथर्ववज्ज्योतिषा दैव्येन सत्यं धूर्वन्तमचितं न्योष ॥

హే అగ్నీ, రేభ (ఋషి/దర్శి) కొరకు ఆ చక్షువును మా లో ప్రతిష్ఠించు—నీవు యాతుధానుని దర్శించే ఆ శఫారుజ (ఖుర-భంజక) దృష్టి. ఆపై అథర్వన్-వలె, దైవ జ్యోతితో, సత్యాన్ని దాడి చేసే ఆ అచిత (అచేతన) మిథ్యాచారిని ధ్వంసం చేసి, కింద పడేసి దూరం చేయి.

Mantra 13

यदग्ने अद्य मिथुना शपातो यद्वाचस्तृष्टं जनयन्त रेभाः । मन्योर्मनसः शरव्या जायते या तया विध्य हृदये यातुधानान् ॥

హే అగ్నీ! నేడు అంతరంలోని యుగ్మ శక్తుల నుండి శాపాలు పుట్టినయెడల, రేభులు (ఋషులు) వాక్కు యొక్క పదునైన అంచును జనింపజేసినయెడల—అప్పుడు మనస్సు యొక్క కోపం నుండి వేగంగా దూసుకుపోయే బాణం జనిస్తుంది; ఆ బాణంతో హృదయంలో ఉన్న యాతుధానులను ఛేదించు.

Mantra 14

परा शृणीहि तपसा यातुधानान्पराग्ने रक्षो हरसा शृणीहि । परार्चिषा मूरदेवाञ्छृणीहि परासुतृपो अभि शोशुचानः ॥

హే అగ్నీ! నీ తపస్సుతో యాతుధానులను దూరంగా తరిమివేయి; నీ ఉగ్ర తేజస్సుతో రక్షసులను దూరంగా తరిమివేయి. నీ అర్చిష్‌ (జ్వాల)తో మూరదేవులను (మిథ్యా దేవులను) దూరంగా తరిమివేయి; మండుతూ ప్రకాశిస్తూ ప్రాణభోజులను కూడా దూరంగా తరిమివేయి.

Mantra 15

पराद्य देवा वृजिनं शृणन्तु प्रत्यगेनं शपथा यन्तु तृष्टाः । वाचास्तेनं शरव ऋच्छन्तु मर्मन्विश्वस्यैतु प्रसितिं यातुधानः ॥

నేడు దేవులు వంకర దుష్టతను దూరం చేయుదురు; పదునైన శాపాలు తిరిగి అతనిమీదకే వచ్చి పడుగాక. వాక్కు యొక్క బాణాలు వాక్చోరుని మర్మస్థానాలను ఛేదించుగాక; యాతుధానుడు విశ్వవ్యాప్త ‘ప్రసితి’ (నియమ-బంధనం) అనే వలలో పడుగాక.

Mantra 16

यः पौरुषेयेण क्रविषा समङ्क्ते यो अश्व्येन पशुना यातुधानः । यो अघ्न्याया भरति क्षीरमग्ने तेषां शीर्षाणि हरसापि वृश्च ॥

మనుష్య-దేహ క్రవిష్ (మాంసం)తో తనను తాను లేపనం చేసుకునే యాతుధానుడు, లేదా అశ్వ-రూప పశువు మాంసంతో లేపనం చేసుకునేవాడు; ఇంకా అఘ్న్యా (అవధ్య) గోవు పాలను తెచ్చేవాడు—ఓ అగ్నీ, నీ ప్రచండ తేజస్సుతో వారి శిరస్సులను కోసివేయి.

Mantra 17

संवत्सरीणं पय उस्रियायास्तस्य माशीद्यातुधानो नृचक्षः । पीयूषमग्ने यतमस्तितृप्सात्तं प्रत्यञ्चमर्चिषा विध्य मर्मन् ॥

సంవత్సరమంతా ప్రకాశించే ఉష్రియా (గోవు) యొక్క పాలు—ఓ నృచక్షస్ (ఆత్మదర్శి), యాతుధానుడు దానిని రుచి చూడనివ్వకు. పీయూషం (అమర రసం) త్రాగాలని అత్యంత తృష్ణపడే వాడు—మన వైపు తిరిగి వచ్చే వాడు—అతనిని, ఓ అగ్నీ, నీ అర్చిషాతో అతని మర్మస్థానంలో ఛేదించు.

Mantra 18

विषं गवां यातुधानाः पिबन्त्वा वृश्च्यन्तामदितये दुरेवाः । परैनान्देवः सविता ददातु परा भागमोषधीनां जयन्ताम् ॥

యాతుధానులు గోవుల విషాన్ని త్రాగుదురు గాక; దురేవా (దుష్కర్ములు) అదితి కొరకు కోసివేసి వేరుచేయబడుదురు గాక. దేవ సవితా వారిని ఎంతో దూరంగా పంపుగాక; ఔషధుల భాగాన్ని వారు కోల్పోయి పరాజితులగుదురు గాక.

Mantra 19

सनादग्ने मृणसि यातुधानान्न त्वा रक्षांसि पृतनासु जिग्युः । अनु दह सहमूरान्क्रव्यादो मा ते हेत्या मुक्षत दैव्यायाः ॥

హే అగ్నీ! సనాతన కాలం నుంచే నీవు యాతుధానులను సంహరిస్తున్నావు; యుద్ధాలలో రక్షసులు నిన్ను జయించలేకపోయారు. వారిని వెంబడించి—శవభక్షకులు, బలమైన మోహకులు అయిన క్రవ్యాదులను—దహించు; నీ దైవీ హేతి (అస్త్రశక్తి) నుండి వారు తప్పించుకోనివ్వకు.

Mantra 20

त्वं नो अग्ने अधरादुदक्तात्त्वं पश्चादुत रक्षा पुरस्तात् । प्रति ते ते अजरासस्तपिष्ठा अघशंसं शोशुचतो दहन्तु ॥

హే అగ్నీ! క్రింద నుండీ పై నుండీ మమ్మల్ని రక్షించు; వెనుక నుండీ ముందునుండీ కూడా రక్షించు. నీకు ప్రతిస్పందనగా, నీ అజరమైన, అత్యంత దహనశీల జ్వాలలు అఘశంస (దుష్టవాక్య/అశుభ ఆహ్వానం) పలికే, ఉగ్రంగా హాని కోరే శక్తిని దహించుగాక.

Mantra 21

पश्चात्पुरस्तादधरादुदक्तात्कविः काव्येन परि पाहि राजन् । सखे सखायमजरो जरिम्णेऽग्ने मर्ताँ अमर्त्यस्त्वं नः ॥

వెనుక నుండీ, ముందు నుండీ, క్రింద నుండీ, పై నుండీ—హే రాజస్వరూప అగ్నీ! కవివైన నీవు కవ్యశక్తితో మమ్మల్ని చుట్టుముట్టి కాపాడు. హే సఖా! జరాధీనమైన మేము మర్త్యులకు నీవు సఖుడవు కావు; హే అమర్త్య అగ్నీ, నీవే మమ్మల్ని రక్షించు.

Mantra 22

परि त्वाग्ने पुरं वयं विप्रं सहस्य धीमहि । धृषद्वर्णं दिवेदिवे हन्तारं भङ्गुरावताम् ॥

అగ్నీ, నీ చుట్టూ మేము ఒక దుర్గంలా నిర్మించుకుంటాము; నీ చుట్టూ—విప్రా, మహాబలవంతుడా—మా ధీ (చింతన-శక్తి)ని స్థాపిస్తాము. దినదినమూ నిన్ను ధృష్టవర్ణుడిగా, దివ్యంగా జ్వలించే వాడిగా, భఙ్గురావతుల (భంగం కలిగించే విఘ్నకారుల) హంతగా ధరిస్తాము.

Mantra 23

विषेण भङ्गुरावतः प्रति ष्म रक्षसो दह । अग्ने तिग्मेन शोचिषा तपुरग्राभिॠष्टिभिः ॥

భఙ్గురావతుల పట్ల, నీ విష-శక్తితో రక్షసులను ప్రతిదగ్ధం చేయి. అగ్నీ, నీ తిగ్మమైన శోచిషాతో—ముందుభాగంలో తపస్సు-తీవ్రత ఉన్న ఋష్టి (భాల) అగ్రాల్లా—వారిని కాల్చి భస్మం చేయి.

Mantra 24

प्रत्यग्ने मिथुना दह यातुधाना किमीदिना । सं त्वा शिशामि जागृह्यदब्धं विप्र मन्मभिः ॥

అగ్నీ, యాతుధానులను, కిమీదినులను జంటజంటగా ప్రతిదగ్ధం చేయి. నిన్ను సంపూర్ణ తేజస్సుకు నేను పదును పెడుతున్నాను; మేల్కొను—జాగ్రత్తగా ఉండు; హే విప్రా, మా మన్మ (చింతన-రూపాలు) ద్వారా నీవు అదబ్ధ (అజేయ)ుడవు కావాలి.

Mantra 25

प्रत्यग्ने हरसा हरः शृणीहि विश्वतः प्रति । यातुधानस्य रक्षसो बलं वि रुज वीर्यम् ॥

హే అగ్నీ! నీ ప్రచండ తేజస్సుతో—అన్ని దిక్కుల నుండీ ప్రత్యగ్గా తిరిగి—వినుము. యాతుధాన-రక్షసుని బలమును, అతని ప్రభావవంతమైన వీర్యమును విరిచిచెదరగొట్టు.