Opening the text

Sukta 5.48
Unclear in isolation; verse imagery suggests a cosmic formative power spreading waters in the cloud (often linked in RV diction to Parjanya/Indra’s rain-action or to a goddess-like māyā-power).
Ten krótki hymn rozważa formotwórczą moc "māyinī/māyin", która gromadzi wody w chmurze i rozpościera szeroki obszar, jednocześnie przywołując niosącą piorun siłę, która porządkuje dzień i noc. Kulminuje nazwaniem Varuṇy jako pięknie odzianej, czterolicej potęgi, której rozległości nie można zmierzyć, a od której bóstwa rozdzielcze i pędzące (Bhaga i Savitṛ) udzielają pożądanego bogactwa.
Mantra 1
कदु प्रियाय धाम्ने मनामहे स्वक्षत्राय स्वयशसे महे वयम् । आमेन्यस्य रजसो यदभ्र आँ अपो वृणाना वितनोति मायिनी ॥
Kiedyż zwrócimy naszą myśl ku drogiej siedzibie Wielkiego, który ma własną władzę i własny blask? Kiedy potężny Tkacz, biorąc wody w chmurze, rozpościera szerokie królestwo swoją formującą mocą.
Mantra 2
ता अत्नत वयुनं वीरवक्षणं समान्या वृतया विश्वमा रजः । अपो अपाचीरपरा अपेजते प्र पूर्वाभिस्तिरते देवयुर्जनः ॥
Oni rozciągają działającą wiedzę, która niesie siłę bohatera; jednym wspólnym prawem poszerzają całą środkową sferę. Wody, jedne płynąc naprzód, inne wstecz, poruszają się i falują; a lud szukający bogów parwa naprzód poza wcześniejsze granice.
Mantra 3
आ ग्रावभिरहन्येभिरक्तुभिर्वरिष्ठं वज्रमा जिघर्ति मायिनि । शतं वा यस्य प्रचरन्त्स्वे दमे संवर्तयन्तो वि च वर्तयन्नहा ॥
Kamieniami tłocznymi, przez dni i przez noce, Twórca wznosi najpotężniejszy piorun. W czyim własnym domu siły poruszają się swymi biegami, zwracając dni razem i znów rozdzielając je.
Mantra 4
तामस्य रीतिं परशोरिव प्रत्यनीकमख्यं भुजे अस्य वर्पसः । सचा यदि पितुमन्तमिव क्षयं रत्नं दधाति भरहूतये विशे ॥
Ten jego bieg oglądam, jak uderzenie topora, ustawiony twarzą w twarz, jego przód świetlistej formy. A gdy umieszcza skarb w siedzibie bogatej w pożywienie, wtedy dla rodu wzywającego wsparcia ustanawia dar.
Mantra 5
स जिह्वया चतुरनीक ऋञ्जते चारु वसानो वरुणो यतन्नरिम् । न तस्य विद्म पुरुषत्वता वयं यतो भगः सविता दाति वार्यम् ॥
On, językiem, czterolicości, wprowadza się w ruch, Waruna, pięknie odziany, walcząc z wrogim dzielącym. Nie mierzymy jego pełni męskości i rozległości; albowiem od niego Bhaga, Switar, daje pożądane bogactwa.
The hymn’s final verse explicitly names Varuṇa, so Varuṇa is the clearest devatā. Earlier verses use ‘māyinī/māyin’ and rain-thunder imagery that can overlap with Indra/Parjanya language, but the culmination points to Varuṇa’s sovereignty and order.
In this context māyinī is a ‘shaper’ or ‘formative power’—the capacity that skillfully arranges and manifests, pictured as gathering the waters in the cloud and spreading out the wide realm.
Bhaga represents the apportioning of shares and good fortune, and Savitṛ represents the impelling power that sets things in motion. The verse presents their gift-giving as operating from, or grounded in, Varuṇa’s larger sovereignty and order.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.