
Sukta 8.79
Soma
ଏହି ସୂକ୍ତରେ ସୋମଙ୍କୁ ଅଜେୟ, ସର୍ବବିଜୟୀ ଶକ୍ତି ଭାବେ ସ୍ତୁତି କରାଯାଇଛି—ଯିଏ ବନ୍ଦ ଥିବାକୁ ଭାଙ୍ଗି ଖୋଲେ ଏବଂ ପ୍ରେରିତ ଦୃଷ୍ଟିରେ କବି-ଦ୍ରଷ୍ଟାକୁ ଦୀପ୍ତିମାନ କରେ। ସୋମ ସତ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟର ପୂରକ; ସେ ସାଧକମାନଙ୍କୁ ଦାତାଙ୍କ ଦାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନେଇଯାଏ ଏବଂ ଅଶାନ୍ତ ତୃଷ୍ଣାକୁ ପରିତୃପ୍ତିରେ ପରିଣତ କରେ। ଶେଷରେ, ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସିଂହାସନାସୀନ ସୋମଙ୍କୁ ରାଜସିକ ପ୍ରାର୍ଥନା—ବାକା ଚିନ୍ତାମାନଙ୍କୁ ନିମ୍ନଦୃଷ୍ଟି କରି ଦେଖନ୍ତୁ ଏବଂ ଶତ୍ରୁତାପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ବାଧାଦାୟକ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ଦୂରେ ହଟାନ୍ତୁ।
Mantra 1
अयं कृत्नुरगृभीतो विश्वजिदुद्भिदित्सोमः । ऋषिर्विप्रः काव्येन ॥
ଏହି ସୋମ କର୍ମରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, କୌଣସି ସୀମାରେ ଅଗ୍ରାହ୍ୟ; ସର୍ବଜୟୀ, ଯାହା ଅବରୁଦ୍ଧ ତାହାକୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱମୁଖେ ଭେଦି ଉଦ୍ଘାଟନ କରେ। ବିପ୍ର ଋଷିଙ୍କ କାବ୍ୟଦୃଷ୍ଟିରେ ସେ ଋଷି—ପ୍ରକାଶିତ ଜ୍ଞାନୀ—ହୁଏ।
Mantra 2
अभ्यूर्णोति यन्नग्नं भिषक्ति विश्वं यत्तुरम् । प्रेमन्धः ख्यन्निः श्रोणो भूत् ॥
ସେ ନଗ୍ନକୁ ଆବୃତ କରେ ଓ ଚିକିତ୍ସା କରେ; ସମସ୍ତ ଆହତକୁ ସୁଧାରେ, ଏବଂ ତୀବ୍ରକୁ ଆଗେଇ ନେଇଯାଏ। ଅନ୍ଧକାର ପ୍ରକଟ ହୋଇ ପରେ ବିସର୍ଜିତ ହୁଏ; ଲଙ୍ଗଡା ମଧ୍ୟ ସୁସ୍ଥ ହୋଇ ଆଗେଇଯାଏ।
Mantra 3
त्वं सोम तनूकृद्भ्यो द्वेषोभ्योऽन्यकृतेभ्यः । उरु यन्तासि वरूथम् ॥
ହେ ସୋମ, ତୁମେ ତନୂକୃଦ୍ଭ୍ୟଃ—ଆତ୍ମଦେହ ଗଢ଼ୁଥିବାମାନଙ୍କ ପାଇଁ—ଦ୍ୱେଷ ଓ ଅନ୍ୟକୃତ ଅପକାର ବିରୋଧରେ, ବିଶାଳ ବରୂଥ—ମାର୍ଗଦର୍ଶକ ରକ୍ଷାକବଚ—ହେଉଛ।
Mantra 4
त्वं चित्ती तव दक्षैर्दिव आ पृथिव्या ऋजीषिन् । यावीरघस्य चिद्द्वेषः ॥
ହେ ଋଜୀଷିନ୍ (ବଳେ ନିଷ୍ପୀଡିତ ସୋମବାନ), ତୁମ ଦକ୍ଷ (ଶକ୍ତି-ପ୍ରଜ୍ଞା) ଦ୍ୱାରା ଦ୍ୟୌରୁ ପୃଥିବୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତୁମେ ବିବେକକାରୀ; ଅଘ (ପାପ)ରୁ ଜନ୍ମିଥିବା—even ଦ୍ୱେଷକୁ ମଧ୍ୟ—ତୁମେ ଦୂରେ ହଂକାଇ ଦେଉଛ।
Mantra 5
अर्थिनो यन्ति चेदर्थं गच्छानिद्ददुषो रातिम् । ववृज्युस्तृष्यतः कामम् ॥
ଅର୍ଥିନ (ଲକ୍ଷ୍ୟ-ଶୋଧକ) ଯଦି ନିଜ ଅର୍ଥ ପାଇଁ ଯାଆନ୍ତି, ସେମାନେ ଦାତାଙ୍କ ରାତି (ଦାନ-ଭେଟ)କୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି; ତୃଷ୍ଣାତୁରଙ୍କ କାମନା ଅଭାବରୁ ଫେରିଯାଇ ସତ୍ୟ ତୃପ୍ତି ପାଏ।
Mantra 6
विदद्यत्पूर्व्यं नष्टमुदीमृतायुमीरयत् । प्रेमायुस्तारीदतीर्णम् ॥
ଯେତେବେଳେ ସେ ପୂର୍ବକାଳରୁ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିବା ପୂର୍ବ୍ୟ (ପ୍ରାଚୀନ)କୁ ଖୋଜି ପାଏ, ସେ ଋତ (ସତ୍ୟ-ନିୟମ) ଦ୍ୱାରା ଗତି କରୁଥିବା ଆତ୍ମାକୁ ଉଦ୍ଧାର କରି ଉପରେ ଉଠାଏ; ଆୟୁ (ଜୀବନ)କୁ ଆଗେଇ ନେଇ, ଯାହା ଅତୀର୍ଣ (ଅନତିକ୍ରାନ୍ତ) ଥିଲା ତାହାକୁ ପାର କରାଏ।
Mantra 7
सुशेवो नो मृळयाकुरदृप्तक्रतुरवातः । भवा नः सोम शं हृदे ॥
ହେ ସୋମ, ଆମ ପାଇଁ ସୁଶେବ—ସୁପ୍ରସନ୍ନ ଓ କରୁଣାମୟ—ହେଉ; ଅଦୃପ୍ତକ୍ରତୁ, ଅଚଳ ସଙ୍କଳ୍ପବାନ, ରକ୍ଷାକାରୀ ସହାୟ ଭାବେ ଆସ। ହେ ସୋମ, ଆମ ହୃଦୟରେ ଶାନ୍ତି ଓ ମାଧୁର୍ଯ୍ୟ ହେଉ।
Mantra 8
मा नः सोम सं वीविजो मा वि बीभिषथा राजन् । मा नो हार्दि त्विषा वधीः ॥
ହେ ସୋମ, ଆମ ଭିତରର ରାଜନ, ଆମ ଉପରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଚାପ ଦିଅନି; ହଠାତ୍ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ବଳରେ ଆମକୁ ଭୟଭୀତ କରନି। ତୋର ଦୀପ୍ତ ତୀବ୍ରତାରେ ଆମ ହୃଦୟକୁ ଆଘାତ କରନି।
Mantra 9
अव यत्स्वे सधस्थे देवानां दुर्मतीरीक्षे । राजन्नप द्विषः सेध मीढ्वो अप स्रिधः सेध ॥
ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିଜ ସ୍ୱସଧସ୍ଥେ ଅବସିନ୍ନ ହୋଇ ଦୁର୍ମତିମାନଙ୍କୁ ନିମ୍ନଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖ, ହେ ରାଜନ, ତେବେ ଦ୍ୱେଷୀ ଶତ୍ରୁବଳକୁ ପ୍ରତିହତ କର; ଏବଂ ଆମ ଭିତରର ମୀଢ୍ୱ (ଦାତା)ଠାରୁ ଗତିକୁ ଅବରୋଧ କରି ଆଘାତ କରୁଥିବା ବାଧାକାରୀ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦୂର କର।
The hymn praises Soma—the sacred, pressed offering and the divine power behind it—also addressed as “Rājan” (King).
Soma is portrayed as an unbounded force that opens what is closed, inspires true insight, leads seekers to the right gift, and protects by driving away hostile and obstructing powers.
It is suited to Soma-related worship or devotional recitation for clarity of mind, fulfillment of worthy aims, and protection—especially when one seeks to remove inner ‘crooked thoughts’ and resistance.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.