
Sukta 8.78
Indra
ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରିଥିବା ଏହି ସୂକ୍ତ ବିଜୟୀ ବଳର ଦେବତାଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରେ—ସେ ପ୍ରଚୁର ସୋମ-ଆନନ୍ଦ, ଧନ-ସମ୍ପଦ, ଏବଂ ଜୀବନ ଓ ଅନ୍ତର୍ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଆଲୋକର “ପଶୁଧନ” ଆଣିଦିଅନ୍ତୁ। ଏଠାରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅବିଫଳ ଓ ଅପ୍ରତାର୍ୟ ଭାବେ ସ୍ତୁତି କରାଯାଇଛି—ଯିଏ ମର୍ତ୍ୟମାନଙ୍କ କ୍ରୋଧ ଓ ଶତ୍ରୁତାପୂର୍ଣ୍ଣ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟକୁ ପୂର୍ବରୁ ଦେଖି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି। ସୂକ୍ତର ଶେଷରେ ଗଭୀର ଭରସାର ଏକ ନିକଟ କ୍ରିୟା ଦେଖାଯାଏ—କାଟଣିର ଦାଆକୁ ମଧ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ହାତରେ ଦେଇ, ନୂଆ କଟା ହେଉ କି ସଞ୍ଚିତ, ଫସଲକୁ ପୂରଣ କରିଦେବାକୁ ତାଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଏ।
Mantra 1
पुरोळाशं नो अन्धस इन्द्र सहस्रमा भर । शता च शूर गोनाम् ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମ ପାଇଁ ଅନ୍ଧସ (ପିଷିତ ସୋମରସ)ର ସହସ୍ର ପରିମାଣ ଆଣ; ଏବଂ ହେ ଶୂର, ଗୋନାମ୍ (ଗୋ/କିରଣରୂପ ଗୋ)ର ଶତ ପ୍ରକାଶକ କିରଣ ମଧ୍ୟ।
Mantra 2
आ नो भर व्यञ्जनं गामश्वमभ्यञ्जनम् । सचा मना हिरण्यया ॥
ହେ (ଦେବ), ଆମ ପାଖକୁ ବିବେକମୟ ସମୃଦ୍ଧି ଆଣ; ଆମ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଅଭ୍ୟଞ୍ଜନରୂପେ କିରଣ-ଗାଈ ଓ ପ୍ରାଣଶକ୍ତି-ଅଶ୍ୱ ଆଣ—ହିରଣ୍ୟମୟ ମନୋଭାବ ସହିତ।
Mantra 3
उत नः कर्णशोभना पुरूणि धृष्णवा भर । त्वं हि शृण्विषे वसो ॥
ଏବଂ ଆମ ପାଇଁ ଅନ୍ତର୍ଶ୍ରବଣକୁ ଶୋଭାଦାୟକ କରୁଥିବା ବହୁ ଦାନ ଆଣ; ହେ ଧୃଷ୍ଣୁ (ସାହସୀ), ସେଗୁଡ଼ିକ ଆଣ—ହେ ବସୁ (ସମୃଦ୍ଧିର ସ୍ୱାମୀ), ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଶୁଣୁଛ।
Mantra 4
नकीं वृधीक इन्द्र ते न सुषा न सुदा उत । नान्यस्त्वच्छूर वाघतः ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, କେହି ତୁମକୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଇପାରେ ନାହିଁ—ନ ସୁଷା (ସୁସୋମପୀଡକ) ନ ସୁଦା (ସୁଦାତା) ମଧ୍ୟ; ହେ ଶୂର, ପ୍ରୟାସୀ ଗାୟକ ପାଇଁ ତୁମ ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟ କେହି ନାହିଁ।
Mantra 5
नकीमिन्द्रो निकर्तवे न शक्रः परिशक्तवे । विश्वं शृणोति पश्यति ॥
କେହି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କାଟି ପତନ କରାଇପାରେ ନାହିଁ; କେହି ଶକ୍ରଙ୍କୁ ପରାଜିତ କରିପାରେ ନାହିଁ। ଇନ୍ଦ୍ର ସବୁକିଛି ଶୁଣନ୍ତି, ସବୁକିଛି ଦେଖନ୍ତି।
Mantra 6
स मन्युं मर्त्यानामदब्धो नि चिकीषते । पुरा निदश्चिकीषते ॥
ଅଦବ୍ଧ ସେ ମର୍ତ୍ୟମାନଙ୍କର ମନ୍ୟୁ (କ୍ରୋଧ)କୁ ଚିହ୍ନି ତାହାକୁ ନିମ୍ନେ ବସାନ୍ତି/ଦମନ କରନ୍ତି; ଉଦ୍ଭବ ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ନିଦ୍ (ବୈରଭାବ/ଶତ୍ରୁପ୍ରେରଣା)କୁ ଚିହ୍ନନ୍ତି।
Mantra 7
क्रत्व इत्पूर्णमुदरं तुरस्यास्ति विधतः । वृत्रघ्नः सोमपाव्नः ॥
କ୍ରତୁ-ବଳରେ ତୁରସ୍ୟଙ୍କ ଉଦର ପୂର୍ଣ୍ଣ; ବିଧାତା (ଯଜ୍ଞକର୍ତ୍ତା) ପାଇଁ ବୃତ୍ରଘ୍ନ, ସୋମପାବନ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅନ୍ତରେ ସମୃଦ୍ଧି ଭରି ଛଲକେ—ସୋମ ପାନ କରୁଥିବା, ଯିଏ ତାହାକୁ ଆମ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବଳ କରନ୍ତି।
Mantra 8
त्वे वसूनि संगता विश्वा च सोम सौभगा । सुदात्वपरिह्वृता ॥
ହେ ସୋମ, ତୋର ମଧ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ବସୁ—ଧନ-ସମ୍ପଦ—ସଙ୍ଗତ ହୋଇଛି, ଏବଂ ସମସ୍ତ ସୌଭାଗ୍ୟ ମଧ୍ୟ। ତୁ ଶୁଦାତା; ଅପରିହ୍ୱୃତ—ଯାହାକୁ ରୋକିହେବ ନାହିଁ; ଅନ୍ତର୍ସମୃଦ୍ଧିର ଅଚ୍ୟୁତ ଦାତା।
Mantra 9
त्वामिद्यवयुर्मम कामो गव्युर्हिरण्ययुः । त्वामश्वयुरेषते ॥
ହେ ସୋମ, ତୋକୁ ହିଁ ମୋର କାମନା ଖୋଜେ—ଗବ୍ୟୁ: ପୋଷଣର ପୂର୍ଣ୍ଣତା ପାଇଁ; ହିରଣ୍ୟୟୁ: ପ୍ରକାଶର କିରଣ ଓ ହିରଣ୍ୟସଦୃଶ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପରିପକ୍ୱ ଦ୍ରବ୍ୟ ପାଇଁ। ଅଶ୍ୱୟୁ: ଶୀଘ୍ର ଶକ୍ତି ଚାହୁଁଥିବା ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି ମଧ୍ୟ ତୋକୁ ହିଁ ଅନ୍ୱେଷେ।
Mantra 10
तवेदिन्द्राहमाशसा हस्ते दात्रं चना ददे । दिनस्य वा मघवन्त्सम्भृतस्य वा पूर्धि यवस्य काशिना ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୋରେ ହିଁ ମୋର ଆଶା; ତୋର ହାତରେ ମୁଁ ଦାତ୍ର—କଟାଣିର ଦାଆ—ମଧ୍ୟ ଅର୍ପଣ କରେ। ହେ ମଘବନ, ଆଜିର ହେଉ କି ସଞ୍ଚିତ—ୟବ: ବୃଦ୍ଧିର କଟାଣିକୁ ତୋର କାଶିନ—ଦୀପ୍ତିମୟ ତେଜରେ ଆମ ପାଇଁ ପୂରଣ କର।
It asks Indra for abundance—Soma-joy, wealth and “herds” of light—along with protection and a successful, full harvest.
It means Indra is portrayed as seeing through hidden motives and dangers; he can perceive human anger and hostile intent even before it fully forms, and can restrain its harm.
On the surface it is a prayer for agricultural success. Symbolically, it also points to Indra’s power to complete our efforts and bring ‘ripened’ results—growth, nourishment, and prosperity.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.