Anuvaka 9
ଇନ୍ଦ୍ର–ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ରକ୍ଷା ଓ ସମୃଦ୍ଧି-ଲିତୁର୍ଜି: ବ୍ରହ୍ମ-ଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ସୋମ-ଯଜ୍ଞ, ସମୁଦାୟ ଓ ଧନ-ସମ୍ପଦକୁ ସୁରକ୍ଷା କରି, ବାଧାକୁ ଜୟ କରି ସଫଳତା ଆଣିବା। ଉପଥିମ୍: (୧) ପିଷ୍ଟ ସୋମ ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ‘ଆ-ୟାହି’ ଆହ୍ୱାନ ଏବଂ ସ୍ତୋତ୍ର-ଶକ୍ତିରେ ଶୀଘ୍ର ଆଗମନ। (୨) ବୃତ୍ର/ବଳ ଧାରାର ବାଧା ଭାଙ୍ଗି ଧନ, ଗୋଧନ ଓ ଖୋଲା ସ୍ଥାନ (ବରିବସ୍) ମୁକ୍ତ କରିବା। (୩) ମାନବ/ଦେମୋନିକ ଶତ୍ରୁଶକ୍ତି ବିରୋଧରେ ସ୍ତରୀୟ ଆଶ୍ରୟ ଓ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ରକ୍ଷା। (୪) ବୃହସ୍ପତି ପୁରୋହିତ-ରକ୍ଷକ ଭାବେ: ଋତ, ଗର୍ଜନ ଓ ଶିଳା-ଭେଦନ ଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ପଥ ଖୋଲି ରକ୍ଷା ଦେବା।
Suktas in Anuvaka 9
Sukta 81
ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ର-ସ୍ତୁତି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅତୁଳନୀୟତାକୁ ମହିମାମଣ୍ଡିତ କରେ: ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ ଯଦି ଅନେକଗୁଣ ହୋଇଯାଉ, ହଜାର ସୂର୍ଯ୍ୟ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ବଜ୍ରଧାରୀଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ସହ ସମାନ ହୋଇପାରେ ନାହିଁ। ବିଶ୍ୱମାପୀ ସର୍ବୋଚ୍ଚତା ସ୍ଥାପନ କରି, ଏହି ସ୍ତୁତି ରକ୍ଷା ଓ ବିଜୟରେ ପରିଣତ ହୁଏ—ଯେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅଦ୍ଭୁତ ସାହାଯ୍ୟ ଉପାସକଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବ ଏବଂ ସମୃଦ୍ଧି ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବ, ବିଶେଷକରି ଗୋଠ/ଗୋବାଡ଼ା (ବ୍ରଜ) ମଧ୍ୟରେ।
Sukta 82
ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ର-ସ୍ତୁତିରେ ଉପାସକଙ୍କ ଆକାଂକ୍ଷିତ ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଓ ସମୃଦ୍ଧିକୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନିଜ ଶକ୍ତିର ପରିମାଣ ସହ ସମନ୍ୱୟ କରାଯାଇଛି; ଏବଂ ପାପତ୍ୱ (ନୀତିଗତ/ଆଚାରଗତ ଦୂଷଣ) ଭିତରକୁ ଖସିନ ପଡ଼ି, ଶକ୍ତି ଓ ଧନ ସଞ୍ଚିତ ହେଉ ବୋଲି ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଏ। ଏଥିରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ “ଦିନକୁ ଦିନ” ପୁନଃପୁନଃ ଧନ-ସମ୍ପଦ ଦେଇଥିବା ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଉତ୍ସ ଭାବେ ଦେଖାଯାଇଛି, ଯାହା ପୋଷକତ୍ୱ, ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ଓ ଧର୍ମସମ୍ମତ ଅର୍ଜନକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରେ।
Sukta 83
AV 20.83 ହେଉଛି ଋଗ୍ବେଦରୁ ଗୃହୀତ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ର-ରକ୍ଷା ସୂକ୍ତ; ଏଥିରେ ଯଜମାନ-ଦଳ ଓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ପାଠକ—ଉଭୟଙ୍କ ପାଇଁ “ତ୍ରିଗୁଣ” ଆଶ୍ରୟ, ଅର୍ଥାତ୍ ସ୍ଥିର ଓ ପରତଦାର ପ୍ରତିରକ୍ଷା, ପ୍ରାର୍ଥିତ। ଏହା ବିଶେଷକରି ଚମକଦାର, ଅସ୍ତ୍ରସଦୃଶ କିମ୍ବା ହିଂସ୍ର ଭାବେ ଝଲମଲ କରୁଥିବା ଆପଦକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରେ ଏବଂ ସଂଘର୍ଷ ଓ ଗୋ-ଲୁଟ ପରିପ୍ରେକ୍ଷ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ସର୍ବନିକଟ “ଦେହ-ରକ୍ଷକ” (ତନୂପା) ଭାବେ ଆହ୍ୱାନ କରେ।
Sukta 84
ଏଭି ୨୦.୮୪ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ‘ଆ-ୟାହି’ (ଆସ) ଇନ୍ଦ୍ର-ଆହ୍ୱାନ ସୂକ୍ତ, ଯାହା ବ୍ରହ୍ମନ୍ (ସ୍ତୋତ୍ର-ରଚନା/ମନ୍ତ୍ର-ବିନ୍ୟାସ)ର ଆକର୍ଷକ ଏବଂ ବାଧ୍ୟକାରୀ ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଦେବତାଙ୍କୁ ନବ-ନିଷ୍ପିଷ୍ଟ, ପରିଶୋଧିତ ସୋମ ପାଖକୁ ଆଣେ। ଏହାର ଶକ୍ତି ‘ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ନିକଟକୁ ଆଣିବା’ରେ—ଯାହାଦ୍ୱାରା ଯଜମାନଙ୍କ ଯଜ୍ଞ କ୍ରିୟା ଉତ୍ସାହିତ ହୁଏ, ଏବଂ ସୋମାର୍ପଣ ପ୍ରତିପାଳକ ଓ ତାଙ୍କ ସମୁଦାୟ ପାଇଁ ବିଜୟ, ବଳ ଓ ବୃଦ୍ଧିରେ ପରିଣତ ହୁଏ।
Sukta 85
AV 20.85 ହେଉଛି ଋଗ୍ବେଦୀୟ ଶୈଳୀର ଇନ୍ଦ୍ର-ସ୍ତୋତ୍ର, ଯାହା ଅଥର୍ବବେଦରେ ରକ୍ଷା ଓ ସମୃଦ୍ଧିର ମନ୍ତ୍ର-ରୂପେ ସଂରକ୍ଷିତ। ଏହା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରତି ଏକାଗ୍ର ସ୍ତୁତିକୁ ଜୋର ଦେଇ ଯଜ୍ଞକ୍ରିୟାକୁ ଶିଥିଳତା ଓ ଭ୍ରମପଥରୁ ରକ୍ଷା କରେ। ସୋମ-ଲିତୁର୍ଜିକ ପରିବେଶରେ ଏହି ସୂକ୍ତ ‘ବ୍ରହ୍ମନ’ (କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ପବିତ୍ର ବାଣୀ)କୁ ସଂକେନ୍ଦ୍ରିତ କରେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ର ଶୀଘ୍ର ଆସନ୍ତି ଏବଂ ନିକଟସ୍ଥ ବାଜ—ଶକ୍ତି, ବିଜୟ ଓ ଧନ-ସମ୍ପଦର ବୃଦ୍ଧି—ଦାନ କରନ୍ତି।
Sukta 86
AV 20.86 ହେଉଛି ଋଗ୍ବେଦୀୟ ସୋମ-ଲିଟର୍ଜିକ ଧାରାରୁ ଗୃହୀତ ଏକମାତ୍ର ମନ୍ତ୍ରର ଇନ୍ଦ୍ର-ସ୍ତୋତ୍ର ପୁନରୁଚ୍ଚାରଣ, ଯାହା ବ୍ରହ୍ମନ୍ (ପବିତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ) ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ହରିତ (ତାମ୍ରବର୍ଣ୍ଣ) ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କୁ ‘ଯୋଗ’ କରି ତାଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ସୋମ-ଆହୁତି ପାଖକୁ ଆକର୍ଷିତ କରିବା ପାଇଁ ରଚିତ। ଏହି ମନ୍ତ୍ରର ଶକ୍ତି ରିତୁଆଲ ଆମନ୍ତ୍ରଣରେ ନିହିତ: ଏହା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ରଥକୁ ସ୍ଥିର କରେ, ତାଙ୍କର ପ୍ରଜ୍ଞା ଓ ପାନ-ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତିକୁ ନିଶ୍ଚିତ କରେ, ଏବଂ ତଦ୍ଦ୍ୱାରା ବିଜୟ, ବଳ, ଓ ପିଷଣ/ଭୋଜର ନିର୍ବାଧ ସମାପ୍ତିକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରେ।
Sukta 87
AV 20.87 ହେଉଛି ଋଗ୍ବେଦୀୟ ଶୈଳୀର ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ୍ ଛନ୍ଦର ଏକ ସୂକ୍ତ, ଯେଉଁଥିରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧ-ପରାକ୍ରମ ଓ ଧନଦାୟକ ପ୍ରଭୁତ୍ୱକୁ ଆହ୍ୱାନ କରି ଯଜମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବିଜୟ, ଯଶ (ଶ୍ରବସ୍) ଏବଂ ସୁରକ୍ଷାଦାୟକ “ମୁକ୍ତ ଅବକାଶ” (ବରିବସ୍) ସୁନିଶ୍ଚିତ କରାଯାଏ। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆଦିକାଳୀନ ସୋମପାନ ଓ ମଧ୍ୟାକାଶକୁ ବିଶାଳ କରିଥିବା ତାଙ୍କ ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ସ୍ମରଣ କରି, ସୂକ୍ତଟି ପୌରାଣିକ ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତକୁ ବର୍ତ୍ତମାନର କାର୍ଯ୍ୟକାରିତାରେ ପରିଣତ କରେ: ଯେ ଶକ୍ତି “ସ୍ୱୟଂ-ମହାନ” ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ପତିତ କରିଥିଲା, ସେଇ ଶକ୍ତି ଆମ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ବିଜୟ ଦିଅନ୍ତୁ ଏବଂ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ସ୍ୱସ୍ତି ସହ ଆମକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖୁନ୍ତୁ।
Sukta 88
AV 20.88 ହେଉଛି ଋଗ୍ବେଦୀୟ ଶୈଳୀର ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ୍ ଛନ୍ଦରେ ବୃହସ୍ପତିଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରିଥିବା ଏକ ସୂକ୍ତ, ଯାହା ସମୁଦାୟ ଓ ଯଜ୍ଞକ୍ରିୟା ପାଇଁ ବ୍ରହ୍ମ-ଶକ୍ତିକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ରକ୍ଷା ଭାବେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରେ। ଏହା ଧାଇଆସୁଥିବା ବିରୋଧୀ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ (ରକ୍ଷସ—ମାନବ କିମ୍ବା ଦୈତ୍ୟ) ପଛକୁ ହଟାଏ, ବଳ-ସଦୃଶ ଅବରୋଧକୁ ଭାଙ୍ଗେ, ଏବଂ ଅସୁରକ୍ଷିତ “ୟୋନି” (ଆସନ/ଉତ୍ପତ୍ତି-ବିନ୍ଦୁ)କୁ ଏମିତି ସୁରକ୍ଷିତ କରେ ଯେ କ୍ଷତି ପୁନଃ ପ୍ରବେଶ କରିପାରେ ନାହିଁ। ଏହାର ପ୍ରଭାବକୁ ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ଗର୍ଜନମୟ “ରବ” (ଗର୍ଜନ) ଭାବେ କଳ୍ପନା କରାଯାଇଛି—ଏକ ଧ୍ୱନି-ଶକ୍ତି, ଯାହା ଜଗତକୁ ସ୍ଥିର କରେ ଏବଂ ସମୃଦ୍ଧିକୁ ମୁକ୍ତ କରେ।
Sukta 89
AV 20.89 ହେଉଛି ଋଗ୍ବେଦୀୟ ଶୈଳୀର ଏକ ରକ୍ଷା ଓ ବିଜୟ-ସୂକ୍ତ, ଯେଉଁଥିରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧଶକ୍ତିକୁ ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ପୁରୋହିତୀୟ ରକ୍ଷା-ପାଳନ ସହ ଯୋଡ଼ି ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଶତ୍ରୁତାପୂର୍ଣ୍ଣ ବାଧାକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବା ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଇଛି। ଏହା ଦୁଃଖ ଓ କ୍ଷୁଧାକୁ ଅକ୍ଷତ ଭାବେ ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ (ଗୋଧନ ଓ ଯବ ମାଧ୍ୟମରେ) ଅନୁଗ୍ରହ ଚାହେ, ରାଜକୀୟ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ମାଗେ, ଏବଂ ଠିକ୍ ସ୍ତୁତି ଓ ଆହୁତି ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ସଶକ୍ତ କରି ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କର ନିରନ୍ତର ପରାଜୟ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରେ।
Sukta 90
ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ୍ ସୂକ୍ତରେ ଅଙ୍ଗିରସ-ଜନ୍ମା ବୃହସ୍ପତିଙ୍କୁ ଋତ-ଧାରୀ “ଶିଳା-ଭେଦକ” ଭାବେ ସ୍ତୁତି କରାଯାଇଛି; ତାଙ୍କର ଗର୍ଜନ ଉଭୟ ଲୋକକୁ ଛୁଏ ଏବଂ ପ୍ରୟାସୀ ଯଜମାନ/ପୋଷକ ପାଇଁ ସୁରକ୍ଷିତ ଲୋକ-ସ୍ଥାନ (ଲୋକ) ସ୍ଥାପନ କରେ। ସେ ଶତ୍ରୁତାପୂର୍ଣ୍ଣ ଘେରାବନ୍ଦୀ (ପୁରଃ) ଭାଙ୍ଗିଦେବାଳା, ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଓ ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟୀ, ଏବଂ ପବିତ୍ର ବାଣୀର ବଳରେ ଧନ—ବିଶେଷକରି ଗୋଠ/ଗୋ-ବାଡ଼ା ଓ ପ୍ରାଣଦାୟକ ସମ୍ପଦ—ଜିତିଆଣିବାଳା ଭାବେ ଚିତ୍ରିତ। ଅଥର୍ବବେଦୀୟ ପ୍ରୟୋଗରେ ଏହା ଏକ ରକ୍ଷାତ୍ମକ ରାଜ-ପୁରୋହିତୀୟ ସଶକ୍ତିକରଣ ମନ୍ତ୍ର: ବାଧା ଦୂର କରିବା, ବୈଧତା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା, ଏବଂ ମନ୍ତ୍ର-ସମର୍ଥିତ ଅଧିକାର ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀଙ୍କୁ ଦମନ କରିବା ପାଇଁ।
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.