
Sukta 8.65
Indra
हे सूक्त इंद्राचे सर्व दिशांनी तातडीचे आवाहन आहे—जिथे आणि जेव्हा त्याला हाक मारली जाईल तिथे तो त्वरित, तत्काळ सहाय्य म्हणून वेगाने यावा अशी विनंती करते. नित्य देवशक्तींमध्येही इंद्र हा विशेषतः “सहज उपलब्ध” देव आहे असे स्तुतिगान करून, दैवी उदारतेतून बल, संरक्षण आणि कीर्ती देण्याची याचना करते. शेवटी सूर इंद्राच्या तेजस्वी प्रसरणांकडे (“नपातः”) विस्तारतो आणि हजारपटी मदत व देवांमध्ये यश-कीर्ती यांवर भर देतो.
Mantra 1
यदिन्द्र प्रागपागुदङ्न्यग्वा हूयसे नृभिः । आ याहि तूयमाशुभिः ॥
जर, हे इंद्रा, मनुष्य तुला पूर्वेकडून वा पश्चिमेकडून, वरून वा खालून हाक मारतात—तर त्वरेने ये, आपल्या वेगवान शक्तींनी; आमच्यात तात्काळ सहाय्य म्हणून उपस्थित हो.
Mantra 2
यद्वा प्रस्रवणे दिवो मादयासे स्वर्णरे । यद्वा समुद्रे अन्धसः ॥
हे स्वर्णरे (दिव्य प्रकाश-लोकांचा नायक), तू दिव्य धारेच्या प्रस्रवणात मदमत्त होशील किंवा अन्धस् (निचोडलेला रस) यांच्या समुद्रगर्भात—तिथेही तूच आनंद घेणारी शक्ति आहेस, जी आमच्यातील बल वाढविते.
Mantra 3
आ त्वा गीर्भिर्महामुरुं हुवे गामिव भोजसे । इन्द्र सोमस्य पीतये ॥
आमच्या प्रेरित गीर्भींनी आम्ही तुला—महान, विशाल—हाक देतो; जसे दूध देण्यासाठी गायेला बोलावतात. हे इंद्रा, सोमपानासाठी ये—सोम पिण्यासाठी.
Mantra 4
आ त इन्द्र महिमानं हरयो देव ते महः । रथे वहन्तु बिभ्रतः ॥
हे इंद्रा, तुझे हरि (तांबूसवर्ण अश्व/शक्ती) रथावर—तो धारण करीत—तुझी महिमा आणि, हे देवा, तुझे महत् सामर्थ्य इथे वाहून आणोत.
Mantra 5
इन्द्र गृणीष उ स्तुषे महाँ उग्र ईशानकृत् । एहि नः सुतं पिब ॥
हे इंद्रा! मी तुझे गान करतो, तुझी स्तुती करतो—तू महान, उग्र, अधिपत्य-कर्ता आहेस. ये, आमच्याकडे ये; हा सुत सोम पान कर.
Mantra 6
सुतावन्तस्त्वा वयं प्रयस्वन्तो हवामहे । इदं नो बर्हिरासदे ॥
ज्यांचा सोम सुत आहे आणि यज्ञबल सिद्ध आहे असे आम्ही तुला हाक देतो. ये; या आमच्या बर्हीवर आसन घे.
Mantra 7
यच्चिद्धि शश्वतामसीन्द्र साधारणस्त्वम् । तं त्वा वयं हवामहे ॥
शाश्वत शक्तींमध्येही, हे इंद्रा, तूच सर्वसाधारण व सुलभ आहेस. म्हणून आम्ही तुला हाक देतो.
Mantra 8
इदं ते सोम्यं मध्वधुक्षन्नद्रिभिर्नरः । जुषाण इन्द्र तत्पिब ॥
हे नरः, अद्रिभिः (सोम-दगडांनी) तुम्ही हे सोम्य मधु पिळून काढले आहे—हे इंद्रा, प्रसन्न होऊन हे स्वीकार; आणि तेच पान कर.
Mantra 9
विश्वाँ अर्यो विपश्चितोऽति ख्यस्तूयमा गहि । अस्मे धेहि श्रवो बृहत् ॥
सर्व आर्य व विपश्चितांपलीकडे तू प्रसिद्ध आहेस; त्वरेने येथे ये. आमच्यात बृहद् श्रवस्—विस्तीर्ण कीर्ती—स्थापित कर.
Mantra 10
दाता मे पृषतीनां राजा हिरण्यवीनाम् । मा देवा मघवा रिषत् ॥
माझ्यासाठी पृषतीनां (चितकबऱ्या गायी/पशुधन) देणारा, हिरण्यवीना (सुवर्ण-संपत्ती)चा राजा—देवांनी त्या मघवाला इजा करू नये.
Mantra 11
सहस्रे पृषतीनामधि श्चन्द्रं बृहत्पृथु । शुक्रं हिरण्यमा ददे ॥
हजारो ठिपक्यांच्या (पृषती) शक्तींवर त्याने चंद्रासारखे दीप्त, महान् व विस्तीर्ण तेज स्थापिले; त्याने उज्ज्वल हिरण्य (सुवर्ण) दिले.
Mantra 12
नपातो दुर्गहस्य मे सहस्रेण सुराधसः । श्रवो देवेष्वक्रत ॥
हे दुर्गह (दुर्जेय) शक्तीचे पराक्रमी नपातो! तुमच्या सहस्रगुण सुदानाने तुम्ही माझ्यासाठी देवांमध्ये श्रवस् (दीप्त यश) घडविले आहे.
It calls Indra to come quickly as immediate help, praising him as a power that is close and accessible to everyone, and asking for strength, protection, and lasting renown.
It emphasizes that Indra can be invoked from any place and any situation, and that his help is not limited by direction or distance.
“Napātaḥ” literally means descendants or emanations; here it points to radiant divine powers associated with Indra’s sphere of action, invoked for abundant giving and fame among the gods.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.