Opening the text

Sukta 5.22
Atri (Ātreya) (explicitly referenced atri-vat; hymn in Atri collection)
Agni
Trishtubh (probable; verify in critical edition)
हे संक्षिप्त आत्रेय सूक्त अग्नीला शुद्ध करणारी ज्वाला आणि यज्ञाचा प्रिय होतृ म्हणून आवाहन करते, आणि कवींनी उच्चारलेल्या प्रेरित वाणीला तो ओळखून स्वीकारो अशी प्रार्थना करते. यात अग्नीला विवेकशील मन असलेला, निवडलेला दैवी रक्षक म्हणून मांडले आहे; तसेच आत्रि-वंशीयांना स्तोम व गीरा यांच्या द्वारा अग्नीला “वर्धित” करून अलंकृत करणारे म्हणून अधोरेखित केले आहे. याचा हेतू विधीपर व भक्तिपर आहे—अग्नीचे सान्निध्य प्रज्वलित करणे, त्याची मदत सुनिश्चित करणे, आणि त्याच्या तेजस्वी मार्गदर्शनाखाली यज्ञ निर्विघ्न पुढे जावा याची खात्री करणे.
Mantra 1
प्र विश्वसामन्नत्रिवदर्चा पावकशोचिषे । यो अध्वरेष्वीड्यो होता मन्द्रतमो विशि ॥
विश्वस्तुती पुढे गा—अत्रीप्रमाणे—पावक-शोचिषासाठी. जो अध्वर-यज्ञांत ईड्य आहे, होता आहे, आणि जनांमध्ये सर्वाधिक मंद्र आहे—तो आमच्या वचनाने प्रतिष्ठित होवो.
Mantra 2
न्यग्निं जातवेदसं दधाता देवमृत्विजम् । प्र यज्ञ एत्वानुषगद्या देवव्यचस्तमः ॥
अग्नी—जातवेदसाला—स्थापित करा; देव, ऋत्विज् (ऋतूंचा याजक). आज यज्ञ क्रमाने पुढे जावो; देवांमध्ये सर्वाधिक व्यापक असा तोच अग्रे जाऊन मार्ग दाखवो.
Mantra 3
चिकित्विन्मनसं त्वा देवं मर्तास ऊतये । वरेण्यस्य तेऽवस इयानासो अमन्महि ॥
विवेकशील मन असलेल्या देवा, सहाय्यासाठी आम्ही मर्त्य तुलाच स्मरतो. वरणीयाच्या त्या अवस (रक्षण)ाची इच्छा धरून, आम्ही तुझ्याकडे आलो आहोत आणि अंतःकरणाने संमती दिली आहे.
Mantra 4
अग्ने चिकिद्ध्यस्य न इदं वचः सहस्य । तं त्वा सुशिप्र दम्पते स्तोमैर्वर्धन्त्यत्रयो गीर्भिः शुम्भन्त्यत्रयः ॥
हे अग्ने, सहस्य (बलवान), आमचे हे वचन जाण, ओळख. हे सुशिप्र, दम्पते (गृहपति), अत्रिवंशी स्तोत्रांनी तुला वाढवितात; प्रेरित वाणींनी अत्रि तुला अलंकृत करतात, तुला शोभेत प्रज्वलित करतात.
It is a short hymn where the Atri seers praise Agni as the purifying fire and the Hotar of the sacrifice, asking him to accept their words and protect the rite.
It marks the hymn as belonging to the Atri tradition and invokes the authority of that lineage’s style of praise—implying the chant is offered in the proper, time-tested way.
In Vedic thought, praise and ritual speech actively strengthen Agni’s presence: the fire brightens outwardly, and the divine help (avas/ūti) becomes more accessible to the worshippers.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.