Sukta 22
Sukta 5.22
Atri (Ātreya) (explicitly referenced atri-vat; hymn in Atri collection)
Agni
Trishtubh (probable; verify in critical edition)
ਇਹ ਛੋਟਾ ਆਤ੍ਰੇਯ ਸੂਕਤ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਜਵਾਲਾ ਅਤੇ ਯਜ੍ਞ ਦਾ ਪ੍ਰਿਯ ਹੋਤ੍ਰ ਮੰਨ ਕੇ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਵੀਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬਾਣੀ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਕੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੇ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਦਿਵ੍ਯ ਰਖਿਅਕ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਵਿਵੇਕਸ਼ੀਲ ਹੈ; ਅਤੇ ਆਤ੍ਰੀ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਵਜੋਂ ਉਭਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਸਤੋਮਾਂ ਅਤੇ ਗੀਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਅਗਨੀ ਨੂੰ “ਵਧਾਉਂਦੇ” ਅਤੇ ਸਜਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਦੇਸ਼ ਯਾਜ੍ਞਿਕ ਅਤੇ ਭਕਤੀਮਈ ਹੈ: ਅਗਨੀ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਿਤ ਕਰਨਾ, ਉਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਚਮਕਦਾਰ ਰਹਿਨੁਮਾਈ ਹੇਠ ਯਜ੍ਞ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਤੌਰ ਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣਾ।
Mantras
Mantra 1
प्र विश्वसामन्नत्रिवदर्चा पावकशोचिषे । यो अध्वरेष्वीड्यो होता मन्द्रतमो विशि ॥
ਹੇ ਵਿਸ਼੍ਵਸਾਮਨ, ਅਤ੍ਰੀ ਵਾਂਗ ਪਾਵਕ ਜ੍ਵਾਲਾ ਲਈ ਉੱਚਾ ਗਾ। ਜੋ ਅਧ੍ਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਡ੍ਯ ਹੈ—ਹੋਤ੍ਰ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮੰਦਰਤਮ—ਉਹ ਸਾਡੀ ਵਾਣੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ ਹੋਵੇ।
Mantra 2
न्यग्निं जातवेदसं दधाता देवमृत्विजम् । प्र यज्ञ एत्वानुषगद्या देवव्यचस्तमः ॥
ਅਗਨੀ ਜਾਤਵੇਦਸ ਨੂੰ—ਰਿਤੂਆਂ ਦੇ ਦਿਵ੍ਯ ਰਿਤ੍ਵਿਜ ਨੂੰ—ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੋ। ਅੱਜ ਯਜ੍ਞ ਅਨੁਸ਼ਗ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਗੇ ਵਧੇ; ਦੇਵਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਆਪਕ (ਪਹੁੰਚ ਵਾਲਾ) ਉਹੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰੇ ਤੇ ਰਾਹ ਦਿਖਾਵੇ।
Mantra 3
चिकित्विन्मनसं त्वा देवं मर्तास ऊतये । वरेण्यस्य तेऽवस इयानासो अमन्महि ॥
ਵਿਚਾਰਸ਼ੀਲ ਮਨ ਵਾਲੇ ਤੈਨੂੰ, ਹੇ ਦੇਵ, ਅਸੀਂ ਮਰਤ੍ਯ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਮਨ ਵਿੱਚ ਧਾਰਿਆ ਹੈ। ਵਰੈਣ੍ਯ ਉਸ ਇਕ ਦੇ ਤੇਰੇ ਅਵਸ (ਰੱਖਿਆ) ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਵੱਲ ਮੁੜੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਅੰਦਰੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।
Mantra 4
अग्ने चिकिद्ध्यस्य न इदं वचः सहस्य । तं त्वा सुशिप्र दम्पते स्तोमैर्वर्धन्त्यत्रयो गीर्भिः शुम्भन्त्यत्रयः ॥
ਹੇ ਅਗਨੀ, ਹੇ ਸਹਸ੍ਯ (ਬਲਵਾਨ), ਸਾਡਾ ਇਹ ਵਚਨ ਜਾਣ ਕੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ। ਹੇ ਸੁਸ਼ਿਪ੍ਰ, ਹੇ ਦੰਪਤੀ (ਗ੍ਰਿਹਪਤੀ), ਅਤ੍ਰੀ ਸਤੋਮਾਂ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਗੀਰਾਂ ਨਾਲ ਅਤ੍ਰੀ ਤੈਨੂੰ ਸਜਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਜਗਮਗਾ ਕੇ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
Frequently Asked Questions
It is a short hymn where the Atri seers praise Agni as the purifying fire and the Hotar of the sacrifice, asking him to accept their words and protect the rite.
It marks the hymn as belonging to the Atri tradition and invokes the authority of that lineage’s style of praise—implying the chant is offered in the proper, time-tested way.
In Vedic thought, praise and ritual speech actively strengthen Agni’s presence: the fire brightens outwardly, and the divine help (avas/ūti) becomes more accessible to the worshippers.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.