Adhyaya 55
Purva BhagaSecond QuarterAdhyaya 55366 Verses

Jyotiṣa-saṅgraha: Varga-vibhāga, Bala-nirṇaya, Garbha-phala, Āyuḥ-gaṇanā

សានន្ទនៈបង្រៀននារ៉ដៈជាសង្ខេបជ្យោតិសៈដ៏ជ្រាលជ្រៅ។ ចាប់ពីការបែងចែកអវយវៈនៃកាលៈ និងអធិបតីរាសី ទៅកាន់វರ್ಗៈចម្បង (horā, dreṣkāṇa, pañcāṁśa, triṁśāṁśa, navāṁśa, dvādaśāṁśa) ដាក់ ṣaḍvarga ជាមូលដ្ឋានបកស្រាយ។ វាចាត់រាសីតាមថ្ងៃ/យប់ ភេទ លក្ខណៈ និងទិស ហើយបែងផ្ទះជា kendra, paṇaphara, āpoklima; trika; riḥpha ដើម្បីបង្ហាញអំណាច ការពឹងផ្អែក ឬការធ្លាក់ចុះ។ ព្រះគ្រោះត្រូវពណ៌នា​តាមពណ៌ និស្ស័យ អធិបតីវណ្ណៈ និងតួនាទីរាជវាំង ហើយពង្រឹងដោយ bala (sthāna, dig, ceṣṭā, kāla)। បន្ទាប់មកនិយាយអំពីសញ្ញាកំណើត ការមានផ្ទៃពោះ ភេទ កូនភ្លោះ ខូចខាតទារក និងយោគៈគ្រោះថ្នាក់មាតា។ ចុងក្រោយបង្ហាញទ្រឹស្តីអាយុ (yogaja, paiṇḍa, nisarga) ជាមួយជំហានគណនាឆ្នាំ/ខែ/ថ្ងៃ និងរំលឹកសំស្ការៈជាឱសថធម្មៈសម្រាប់អាយុដែលគំរាមកំហែង។

Shlokas

Verse 1

सनंदन उवाच । मूर्द्धास्यबाहुहृत्क्रोडांतर्बस्तिव्यंजसोनखः । जानुजंघांघ्नियुगलं कालांगानि क्रियादयः ॥ १ ॥

សនន្ទនៈ បានមានព្រះវាចា៖ ក្បាល មាត់ ដៃទាំងពីរ បេះដូង ផ្នែកខាងក្នុងនៃដងខ្លួន ប្លោកនោម សញ្ញាសម្គាល់ និងក្រចក; ដូចគ្នានេះ ជង្គង់ កំភួនជើង និងជើងទាំងពីរ—ទាំងនេះហៅថា «អង្គ» នៃកាល (ពេលវេលា) រួមទាំង «កិរិយា» និងអ្វីៗផ្សេងទៀត (នៃអំណាចប្រតិបត្តិ)។

Verse 2

भौमास्फुजिबुधेंदुश्च रविसौम्यसिताः कुजः । गुरुमंदार्किगुरवो मेषादीनामधीश्वराः ॥ २ ॥

អង្គារ សុក្រ ពុធ និងចន្ទ; ព្រះអាទិត្យ ពុធ និងសុក្រ; អង្គារ; ហើយតាមលំដាប់ ព្រហស្បតិ៍ សុក្រ សៅរ៍ និងព្រហស្បតិ៍ ត្រូវបានប្រកាសថាជាព្រះអធិការនៃមេស និងរាសីផ្សេងៗ។

Verse 3

होरे विषमभेर्केदोः समये शशिसूर्ययोः । आदिपञ्चनवाधीशाद्रेष्काणेशाः प्रकीर्तिताः ॥ ३ ॥

ក្នុងការបែងចែកហៅថា «ហោរា» ចន្ទ និងអាទិត្យជាអធិការតាមពេលរបស់ខ្លួន; ហើយសម្រាប់ «ទ្រេស្កាណ» អធិការត្រូវបានប្រកាសចាប់ពីអធិការនៃទីមួយ ប្រាំ និងទីប្រាំបួន។

Verse 4

पंचेष्टाष्टाद्रिपंचांशा कुजार्कीज्यज्ञशुक्रगाः । ओजे विपर्ययाद्युग्मे त्रिशांशेशाः समीरिताः ॥ ४ ॥

សម្រាប់ «បញ្ចាំស» អធិការត្រូវបាននិយាយថា អង្គារ អាទិត្យ សៅរ៍ ព្រហស្បតិ៍ ពុធ និងសុក្រ។ ក្នុង «ត្រីសាំស» សម្រាប់រាសីសេស (លេខសេស) អធិការតាមលំដាប់ធម្មតា; សម្រាប់រាសីគូ (លេខគូ) ត្រូវបាននិយាយថាតាមលំដាប់បញ្ច្រាស។

Verse 5

क्रियणतौलिकर्काद्या मेषादिषु नवांशकाः । स्वभाद्द्वादशभागेशाः षड्र्गं राशिपूर्वकम् ॥ ५ ॥

សម្រាប់មេស និងរាសីផ្សេងៗ នវាំសចាប់ផ្តើមដោយលំដាប់ «ក្រិយា តោលិ ករក» ជាដើម។ សម្រាប់ទ្វាទសាំស (បែងចែកដប់ពីរ) អធិការចាប់ពីរាសីរបស់ខ្លួន។ ដូច្នេះ «ឆដ្វರ್ಗ» ត្រូវរៀបចំចាប់ពីរាសីជាមុន។

Verse 6

गोजाश्च कर्कयुग्मेन रात्र्याख्या पृष्टकोदयाः । शेषा दिनाख्यास्तूभयं तिमिः क्रूरः सौम्यः पुमान् ॥ ६ ॥

រាសីដូចជា «គោ» និង «អជា» រួមទាំងគូ «ករក» និង «យុគ្ម» ត្រូវបានហៅថា «រាសីរាត្រី» នៅពេលវាឡើងពីខ្នង (ឡើងបែបបញ្ច្រាស)។ អ្វីដែលនៅសល់ហៅថា «រាសីថ្ងៃ»។ «ទីមិ» មានទាំងពីរប្រភេទ—ពេលកាច វាមិនល្អ; ពេលទន់ភ្លន់ វាល្អ; ហើយត្រូវបានចាត់ទុកថាជាបុរស។

Verse 7

पुमान् स्री च क्लीबश्चरस्थिरद्विःस्वभावकाः । मेषाद्याः पूर्वतोदिक्स्थाः स्वस्वस्थानचरास्तथा ॥ ७ ॥

រាសីទាំងឡាយ ចាប់ពីមេស (Aries) ត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ជា បុរស ស្ត្រី និងអព្យាក្រឹត; ហើយក៏ជា ចល័ត ថេរ និងទ្វិភាគ។ មេសជាដើម ស្ថិតតាមទិសខាងកើតទៅមុខ ហើយរាសីនីមួយៗដំណើរនៅទីតាំងរបស់ខ្លួនក្នុងចក្ររាសី។

Verse 8

अजोक्षेणांगनाकीटझषजूका इनादितः । उच्चानि द्वित्रिमनुयुक्तिथीषुभनखांशकैः ॥ ८ ॥

នៅទីនេះបានលើកឡើងអំពី ពពែ គោ ស្ត្រី សត្វល្អិត ត្រី និងចៃ ជាដើម; ហើយឈ្មោះទាំងនោះក៏ត្រូវបានរៀបរាប់ជាក្រុមខ្ពស់ៗ ដោយចាត់ជាពីរភាគ និងបីភាគ ហើយបែងចែករហូតដល់ភាគល្អិតតូចបំផុត។

Verse 9

तत्तत्सप्तमनीचानि प्राङ्मध्यांत्यांशकाः क्रमात् । वर्गोत्तमाश्चराधेषु भावाद्द्वादश मूर्तिमान् ॥ ९ ॥

ក្នុងភាវៈនីមួយៗ ភាគទីប្រាំពីរ គឺជាចំណុចនៃភាពទាប (debility)។ ភាគទាំងឡាយត្រូវបានរៀបតាមលំដាប់ជា ភាគដំបូង ភាគកណ្ដាល និងភាគចុងក្រោយ។ សម្រាប់រាសីចល័តជាដើម កម្លាំងល្អឥតខ្ចោះនៃវិភាគ ត្រូវកំណត់តាមភាវៈពាក់ព័ន្ធ; ដូច្នេះ ផ្ទះទាំងដប់ពីរ ក្លាយជារូបធាតុជាក់ស្តែងក្នុងផលប៉ះពាល់របស់វា។

Verse 10

सिंहोक्षाविस्रश्चतौ लिकुभाः सूर्यात्रिकोणभम् । चतुरस्रं तूर्यमृत्युत्रिकोणं नवपंचमम् ॥ १० ॥

«សីហៈ» និង «ឧសភៈ» ហើយទាំងរូប «ទន់ធ្លាក់/ស្រួល» ផង ត្រូវបាននិយាយថាជាប្រភេទបួនភាគ។ ព្រះអាទិត្យគួរត្រូវបង្ហាញជារូបត្រីកោណ; រូបចតុកោណគឺជា «ទីបួន»; ហើយត្រីកោណត្រូវបានភ្ជាប់នឹងមរណៈ។ ទីប្រាំ និងទីប្រាំបួន ក៏គួរយល់ដូចគ្នាផងដែរ។

Verse 11

रिःफाष्टषट्कं त्रिकभं केंद्रं प्राक्तुर्यसप्तखम् । नृपादः कीटपशवो बलाढ्याः केंद्रगाः क्रमात् ॥ ११ ॥

ទីដប់ពីរ ទីប្រាំបី និងទីប្រាំមួយ ត្រូវហៅថាក្រុម «រិះផៈ» (Riḥpha); ទីបី ហៅថា «ត្រីកភាវៈ» (Trika-bhava); ទីកណ្ដាលៗ គឺ «កេន្រ្ត» (Kendra); ហើយទីបួន និងទីប្រាំពីរ ជាផ្ទះគាំទ្រដ៏មង្គល។ តាមលំដាប់៖ អ្នកដែលស្ថិតក្នុងកេន្រ្ត ក្លាយជាមានអំណាច; អ្នកនៅត្រីក ធ្លាក់ទៅស្ថានភាពទាប ដូចសត្វល្អិត និងសត្វព្រៃ; អ្នកនៅក្រុមរិះផៈ ក្លាយជាអ្នកពឹងផ្អែកលើស្តេច គឺជាអ្នកបម្រើរាជការ។

Verse 12

केंद्रात्परं पणफरमापोक्लिममतः परम् । रक्तः श्वेतः शुकनिभः पाटलो धूम्रपांडुरौ ॥ १२ ॥

លើសពីផ្ទះកេន្រ្តា មានផ្ទះបណផារ; លើសពីនោះ តាមទ្រឹស្តីនេះ មានផ្ទះអាពោក្លីមា។ ពណ៌របស់វាតាមលំដាប់គឺ ក្រហម ស ស្រដៀងសេក(បៃតង) ផ្កាឈូកស្រាល ពណ៌ផ្សែង និងលឿងស្លេក។

Verse 13

चित्रः कृष्णः पीतपिंगौ बभ्रुः स्वच्छः प्रभाक्रियात् । साम्याशाख्यप्लवत्वं स्याद्द्वितीये वशिरर्कभात् ॥ १३ ॥

ពណ៌ចម្រុះ ខ្មៅ លឿងចាស់(លឿងត្នោត) ត្នោត និងថ្លា—ទាំងនេះកើតឡើងតាមការប្រតិបត្តិរបស់ពន្លឺផ្ទាល់ខ្លួន។ នៅដំណាក់កាលទីពីរ កើតមានភាពស្មើ(សាម្យ) សភាពមិនអាចដាក់ឈ្មោះ(អសាខ្យ) និងសមត្ថភាពឆ្លងកាត់ដូចជាអណ្តែត(ផ្លវត្វ) ដូចបានបំភ្លឺដោយពន្លឺព្រះអាទិត្យ។

Verse 14

कालात्मार्को मनश्चन्द्रः कुजः सत्वं वचो बुधः । जीवो ज्ञानं सुखं शुक्रः कामो दुःखं दिनेशजः ॥ १४ ॥

ព្រះអាទិត្យគឺអាត្មា ជារូបនៃកាលៈ; ព្រះចន្ទគឺចិត្ត។ ព្រះអង្គារគឺកម្លាំងជីវិត; ព្រះពុធគឺវាចា(ពាក្យសម្តី)។ ព្រះព្រហស្បតិ៍គឺចំណេះដឹង; ព្រះសុក្រគឺសុខ។ កូនព្រះអាទិត្យ(សៅរ៍) គឺកាម និងទុក្ខ។

Verse 15

नृपौ रवीन्दू नेतासृक् कुमारो ज्ञः कवीज्यकौ । सचिवो सूर्यजः प्रेष्यो मतो ज्योतिर्विदां वरैः ॥ १५ ॥

ព្រះអាទិត្យ និងព្រះចន្ទ ត្រូវបានគេរាប់ជាស្តេចពីរ; ព្រះអង្គារជាមេបញ្ជាការ; ព្រះពុធជាព្រះកុមារប្រាជ្ញា; ព្រះព្រហស្បតិ៍ និងព្រះសុក្រជាកវីពីរ(គ្រូបណ្ឌិត); ព្រះសៅរ៍ជាសេចក្តីមន្ត្រី; និងរាហ៊ូជាអ្នកបម្រើ—ដូចដែលអ្នកចេះហោរាសាស្ត្រល្អឥតខ្ចោះបានប្រកាស។

Verse 16

ताम्रशुक्लरक्तहरित्पीतचित्रासिता रवेः । वर्णा व अव्यहहरीद्रा शचीकौधिपारवेः ॥ १६ ॥

សម្រាប់ព្រះអាទិត្យ(រាវិ) ពណ៌មាន ដូចជា ពណ៌ទង់ដែង ស ក្រហម បៃតង លឿង ចម្រុះ និងខ្មៅ។ ដូចគ្នានេះ សម្រាប់ភពដទៃទៀតផងដែរ ត្រូវយល់តាមពណ៌ដែលបានបញ្ជាក់—ដូចជា លឿងស្លេកដូចរមៀត និងពណ៌ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងសាចី និងតំបន់សមុទ្រ/ទឹក។

Verse 17

रविशुक्रारराह्वर्केन्दुविदीज्या दिगीश्वराः । क्षीणेंद्वर्काररविजाः पापा पापयुतो बुधः ॥ १७ ॥

ព្រះអាទិត្យ ព្រះសុក្រ ព្រះអង្គារ រាហុ ព្រះចន្ទ ព្រះពុធ ព្រះព្រហស្បតិ៍ និងអធិទេវតានៃទិសទាំងឡាយ ត្រូវចាត់ទុកជាទេវតាអធិបតី។ នៅពេលព្រះចន្ទរំលងថយ ហើយព្រះអាទិត្យ ព្រះអង្គារ និងសៅរ៍ពាក់ព័ន្ធ វាជាសញ្ញាមិនមង្គល; ព្រះពុធបើរួមជាមួយគ្រោះអាក្រក់ ក៏ក្លាយជាមិនមង្គលដែរ។

Verse 18

क्लिबौ बुधार्की शुक्रेन्दू स्रियौ शेषा नराः स्मृताः । शिखिभूमिपयोवारिवासिनो भूसुतादयः ॥ १८ ॥

ព្រះពុធ និងព្រះអាទិត្យ ត្រូវបាននិយាយថាមានភេទកណ្ដាល; ព្រះសុក្រ និងព្រះចន្ទ ជាភេទស្រី; អ្នកដទៃទៀត ត្រូវចាត់ទុកជាភេទប្រុស។ ដូចគ្នានេះ សត្វដែលស្នាក់នៅក្នុងភ្លើង ក្នុងដី ក្នុងទឹក និងអ្នកដូចជា «កូននៃផែនដី» (ព្រះអង្គារ) ក៏ត្រូវបានចាត់ថ្នាក់បែបនេះដែរ។

Verse 19

कवीज्यौ कुजसूर्यौ च वेदो ज्ञो वर्णपाः क्रमात् । सौरोंऽत्यजाधिपः प्रोक्तो राहुर्म्लेच्छाधिपस्तथा ॥ १९ ॥

កវី (ព្រះសុក្រ) អិជ្យ (ព្រះព្រហស្បតិ៍) គុជ (ព្រះអង្គារ) និងសូរ្យ (ព្រះអាទិត្យ) ត្រូវបានប្រកាសតាមលំដាប់ថា ជាអធិបតីនៃវណ្ណៈទាំងឡាយ។ សៅរី (សៅរ៍) ត្រូវបាននិយាយថា ជាអធិបតីនៃអន្ត្យជៈ ហើយរាហុ ក៏ដូចគ្នា ជាអធិបតីនៃម្លេច្ឆៈ។

Verse 20

चंद्रार्कजीवाज्ञसितौ कुजार्की सात्त्विकादिकाः । देवतेंद्वग्निरैवलाभूकोसखायोपराधिपाः ॥ २० ॥

ព្រះចន្ទ ព្រះអាទិត្យ ព្រះព្រហស្បតិ៍ ព្រះពុធ ព្រះសុក្រ និងសៅរ៍ ត្រូវយល់ថា មានសភាពសត្ត្វិក និងសភាពផ្សេងៗតាមលំដាប់; ខណៈព្រះអង្គារ និងព្រះអាទិត្យ មានសភាពកាចខ្លាំងជាង។ អធិទេវតាអធិបតីរបស់ពួកគេ គឺសោម (ព្រះចន្ទ) អគ្គនី (ភ្លើង) និងសហទេវតាផ្សេងៗ ដែលគ្រប់គ្រងលើពួកគេ។

Verse 21

वस्रं स्थलं नवं वह्निकहतं मद्यदं तथा । स्फुटितं रवितस्तांम्रं तारे ताम्रपुनिस्तथा ॥ २१ ॥

ក្រណាត់ដែលបានពន្លា ទីកន្លែងឬអាសនៈថ្មី វត្ថុដែលត្រូវភ្លើងឆេះ និងភាជនសម្រាប់ស្រា; ព្រមទាំងឧបករណ៍ដែលបែកបាក់ ស្ពាន់ដែលក្រហមដោយកម្ដៅព្រះអាទិត្យ និងស្ពាន់ដែលបានកំដៅឡើងវិញជាញឹកញាប់—ទាំងនេះ ត្រូវចាត់ទុកថាមិនសមសម្រាប់ការប្រើប្រាស់បរិសុទ្ធ។

Verse 22

हेमकांस्यायसी त्र्यंशैःशिशिराद्याः प्रकीर्तिताः । सौरशुक्रारचंद्रज्ञगुरुषूद्यत्सु च क्रमात् ॥ २२ ॥

បីភាគ ត្រូវបានប្រកាសថា ជាមាស កាំស្យ (លោហៈកណ្ដឹង) និងដែក; ហើយការបែងចែកបី ប្រកបដោយរដូវចាប់ពី «សិឝិរ» ត្រូវបានបង្រៀនថា កើតឡើងតាមលំដាប់ពេល ព្រះអាទិត្យ សុក្រ រាហុ ចន្ទ ពុធ និងគ្រូ (ព្រហស្បតិ៍) ឡើងកំពូល។

Verse 23

त्र्याशत्रिकोणतुर्याष्टसप्तमान्येन वृद्धितः । सौरेज्यारापरे पूर्णे क्रमात्पश्यंति नारद ॥ २३ ॥

ឱ នារ​ទៈ ដោយអនុវត្តការបន្ថែមជាបន្តបន្ទាប់ តាមត្រីភាគ ត្រីកោណ ភាគទីបួន ភាគទីប្រាំបី និងភាគទីប្រាំពីរ ពួកគេឃើញលទ្ធផលពេញលេញ ជាដំណាក់កាលៗ ក្នុងការបែងចែក សោរ (Saura) ជ្យា (Jya) និង អារ (Āra)។

Verse 24

अयनक्षणघस्रर्तुमासार्द्धशरदो रवेः । कटुतिक्तक्षारमिश्रमधुराम्लकषायकाः ॥ २४ ॥

សម្រាប់ព្រះអាទិត្យ (រវិ) មានការបែងចែកពេលវេលា៖ អយន ក្ខណ ថ្ងៃ រដូវ ខែ និងពាក់កណ្ដាលឆ្នាំ; ហើយដូចគ្នានេះ រសជាតិត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ជា ហឹរ ជូរចត់ ខ្សារ/ប្រៃ លាយ ផ្អែម ជូរ និងស្រួយស្រាល (កសាយ)។

Verse 25

त्रिकोणात्सांत्यधाधर्मायुः सुखखोद्यपः सुहृत् । जीवो जीवज्ञौ सितज्ञौ व्यर्का व्याराः क्रमादमी ॥ २५ ॥

ពីត្រីភាគ (ក្រុមត្រីកោណ) កើតឡើងតាមលំដាប់៖ សន្តិភាព; មូលដ្ឋាននៃធម៌; អាយុវែង; សុខ; ការខិតខំត្រឹមត្រូវដែលនាំឲ្យលើកតម្កើង; និងមិត្តសុចរិត (អ្នកប្រាថ្នាល្អ)។ បន្ទាប់មកមាន សត្វមានជីវិត អ្នកដឹងអំពីសត្វមានជីវិត និងអ្នកដឹងអំពីគោលការណ៍ភ្លឺបរិសុទ្ធ—ដំណាក់កាលទាំងនេះតាមលំដាប់។

Verse 26

वींद्वर्का विकुजेंद्वर्काः सुहृदोऽन्येरवेर्धृताः । मिथोधनव्ययायत्रिबंधुव्यापारगः सुहृत् ॥ २६ ॥

ខ្លះជាមិត្តតែតាមឈ្មោះ—រអិលរអួត មិនថេរ—ខណៈដែលខ្លះទៀត ត្រូវបានព្រះអាទិត្យ (គឺពេលវេលា និងស្ថានការណ៍) រក្សាឲ្យថេរ។ មិត្តដែលគេហៅថា ម្តងម្កាលក៏អាចក្លាយជា អ្នកបង្កឲ្យខាតបង់ទ្រព្យសម្បត្តិទាំងសងខាង ចងក្រងឲ្យជាប់ក្នុងកាតព្វកិច្ចគ្រួសារបីប្រភេទ ហើយទាញចូលទៅក្នុងការប្រកបការងារលោកិយ។

Verse 27

ध्येकानुभक्ता मयान् ज्ञात्वा मिश्रीदीत्सहजान्मुने । मत्कालोधिसुहृन्मित्रपूर्वकान्कल्पयेत्पुनः ॥ २७ ॥

ឱ មុនី, ដោយបានស្គាល់អ្នកដែលមានភក្តីតាមរយៈសមាធិ និងបទពិសោធន៍ខាងក្នុងដោយផ្ទាល់, គេគួររៀបចំជីវិត និងអាកប្បកិរិយាឡើងវិញ ដោយចាប់ផ្តើមពីពេលវេលាដែលត្រឹមត្រូវ និងមាត្រដ្ឋានសមរម្យ ព្រមទាំងមិត្តល្អ និងអ្នកប្រាថ្នាល្អ។

Verse 28

स्वोच्चत्रिकोणगेहा प्रनवांशैस्थानजं बलम् । दिक्षु सौम्येज्ययोः सूर्यारयोः सौरे सिताब्जयोः ॥ २८ ॥

ភពទាំងឡាយទទួលបានកម្លាំងទីតាំង (sthānaja-bala) ដោយស្ថិតនៅក្នុងទីឧត្តម, ក្នុងត្រីកោណ, ឬក្នុងផ្ទះរបស់ខ្លួន ហើយក៏ដោយការបែងចែកនាវាំសៈដែលអនុគ្រោះ។ កម្លាំងទិស (dig-bala) ជារបស់ព្រះពុធ និងព្រះគ្រូ, របស់សត្រូវព្រះអាទិត្យ, របស់ព្រះសៅរ៍, និងរបស់ព្រះសុក្រ និងព្រះចន្ទ ក្នុងទិសរបស់ខ្លួនៗ។

Verse 29

रवाहृतूदगनेन्ये तु वक्रि च समागमे । उत्तरस्था दीप्तकराश्चेष्टा वीर्ययुता मताः ॥ २९ ॥

ប៉ុន្តែភពទាំងឡាយដែលត្រូវបាននាំទៅតាមចលនារបស់ខ្លួន ហើយឡើងទៅខាងជើង—ជាពិសេសនៅពេលជួបគ្នាក្នុងស្ថានភាពថយក្រោយ—ត្រូវបានចាត់ទុកថាមានចលនាខ្លាំង កាំរស្មីភ្លឺចែងចាំង និងពលកម្លាំងពេញលេញ។

Verse 30

निशींदुकुजसौराश्च सर्वदा क्षोह्नि चापरे । क्रूराः कृष्णे सिते सौम्याः मतं कालबलं बुधैः ॥ ३० ॥

រាត្រី, ព្រះចន្ទ, ព្រះអង្គារ និងព្រះសៅរ៍ ត្រូវបានចាត់ទុកថារឹងរ៉ៃជានិច្ច; ហើយខ្លះទៀតក៏រឹងរ៉ៃដែរ នៅពេលឥទ្ធិពលរបស់ពួកវាត្រូវរំខាន។ ក្នុងពាក់កណ្តាលខ្មៅ (kṛṣṇa-pakṣa) ពួកវាត្រូវបានគេចាត់ថាខ្លាំងក្លា; ក្នុងពាក់កណ្តាលភ្លឺ (śukla-pakṣa) វាត្រូវបានគេចាត់ថាសុភាព—នេះជាទស្សនៈរបស់អ្នកប្រាជ្ញអំពីកម្លាំងនៃកាល (kāla-bala)។

Verse 31

सौरारज्ञेज्यशुक्रेंदुसूर्याधिक्यं परस्परम् । पापास्तु बलिनः सौम्या विवक्षाः कण्टकोपगे ॥ ३१ ॥

ការលេចធ្លោប្រៀបធៀបរវាងព្រះសៅរ៍, ព្រះអង្គារ, ព្រះគ្រូ, ព្រះសុក្រ, ព្រះចន្ទ និងព្រះអាទិត្យ គួរត្រូវវិនិច្ឆ័យដោយប្រៀបធៀបគ្នាទៅវិញទៅមក។ ប៉ុន្តែពេលភពអាក្រក់មានកម្លាំងខ្លាំង—ឱ អ្នកសុភាព—ភពល្អត្រូវបានចាត់ថាឥតប្រសិទ្ធិ ដូចជាត្រូវរាំងស្ទះដោយទុក្ខព្រួយដូចមែកបន្លា។

Verse 32

क्लीबे तदूशनाद्वापि चंद्रार्कांशसमं जनुः । स्वांशे पापाः परांशस्थाः सौम्यालग्नं वियोनिजम् ॥ ३२ ॥

សម្រាប់បុគ្គលមានសភាពក្លីបៈ កំណើតត្រូវបាននិយាយថា កើតឡើងពេលអំសៈរបស់ព្រះច័ន្ទ និងព្រះអាទិត្យស្មើគ្នា។ បើភពអាក្រក់ស្ថិតក្នុងអំសៈរបស់ខ្លួន ខណៈភពល្អទៅស្ថិតក្នុងអំសៈរបស់អ្នកដទៃ ហើយលគ្នៈស្ថិតក្រោមអធិបតីភពល្អ នោះកំណើតហៅថា «វិយោនិជ» (មិនកើតពីស្បូន)។

Verse 33

निर्बलं च तदादेश्यं वियोनेर्जन्म पंडितैः । शीर्षं वक्रगले पादावंसौ पृष्टमुरस्तथा ॥ ३३ ॥

បណ្ឌិតទាំងឡាយប្រកាសថា កំណើតវិយោនិជនេះ គួរយល់ថា «គ្មានកម្លាំង» កើតពីស្បូនមិនប្រក្រតី។ សញ្ញារបស់វាគឺ៖ ក្បាល ក កោង ជើង ស្មា ខ្នង និងទ្រូង។

Verse 34

पार्श्वे कुक्षी त्वपानांघ्री मेढ्रमुष्कौ तथा स्फिजौ । पुच्छं चतुष्पदांगेषु मेषाद्या राशयः स्मृताः ॥ ३४ ॥

ក្នុងរាងកាយសត្វជើងបួន រាសីចាប់ពីមេស (Aries) ត្រូវបានចងក្រងតាមប្រពៃណីទៅនឹងអវយវៈទាំងនេះ៖ ចំហៀងនិងពោះ, រន្ធគូថនិងជើង, លិង្គនិងពងស្វាស, គូទ, និងកន្ទុយ។

Verse 35

लग्नांशाद्ग्रहयुग्दृष्ट्वा वर्णान्बलयुताद्वदेत् । दृक्समानप्रमाणांश्च इष्टे रेखां स्मरस्थितैः ॥ ३५ ॥

ដោយពិនិត្យការភ្ជាប់គ្នារបស់ភពទាំងពីរ ទាក់ទងនឹងអំសៈនៃលគ្នៈ គេគួរប្រកាសវណ្ណៈសមស្របតាមកម្លាំងរបស់វា។ ហើយគេគួរកត់សម្គាល់អំសៈដែលមានទំហំទស្សនៈស្មើគ្នា ដោយចងចាំ «រೇಖា» ដែលចង់បាន ហើយរៀបចំកំណត់ត្រាតាមនោះ។

Verse 36

खगत्र्यंशे बलाग्नेगे चरमांशे ग्रहान्विते । वांशे स्थलांबुजः सौरेर्द्वीक्षायोगभवा द्विजाः ॥ ३६ ॥

ពេលត្រ្យំសៈទីបីស្ថិតក្នុងរាសី «ខគ» ហើយភាគចុងក្រោយភ្ជាប់ជាមួយភពទាំងឡាយ នោះដោយឥទ្ធិពលរបស់សៅរិ (សៅរ/សៅរៈ—សៅត៊ឺន) និងយោគហៅថា «ទ្វីក្សា-យោគ» ព្រហ្មណ៍នឹងកើតក្នុងវង្សដែលហៅថា «ស្ថលាំបុជ»។

Verse 37

विप्रलैस्तनुजचंद्रेज्यार्कैस्तरूणां जनिं वदेत् । स्थलांबुभेंदोशकृतश्चेतरेषामुदाहृतः ॥ ३७ ॥

ដោយព្រះព្រាហ្មណ៍ ដោយកូនៗ ដោយព្រះចន្ទ ដោយព្រះព្រហស្បតិ និងដោយព្រះអាទិត្យ គេគួរប្រាប់អំពី «កំណើត/ប្រភព» នៃដើមឈើ; ចំណែកសត្វផ្សេងៗទៀត គេបាននិយាយថាមានប្រភពពីដីស្ងួត ពីទឹក ពីផែនដី និងពីអសុចិ (លាមក)។

Verse 38

स्थलांबु च पतिः खेटो लग्नाद्यावन्मिते गृहे । तावंत एव तखः स्थलजा जलजास्तथा ॥ ३८ ॥

ភពដែលជាព្រះអម្ចាស់នៃដី និងទឹក—នៅពេលវាស្ថិតក្នុងផ្ទះណាមួយ ដែលរាប់ចាប់ពីលគ្ន (លগ্ন) ដល់ចំនួនកំណត់—វាបង្កើតផលតាមចំនួនដូចគ្នានោះ; ដូចគ្នានេះផងដែរ ផលនោះពាក់ព័ន្ធនឹងសត្វដែលកើតលើដី និងសត្វដែលកើតក្នុងទឹក។

Verse 39

अंतःसारा रवौ सौरे दुर्भगाः क्षीरिणो विधौ । भौमे कंटकिनो वृक्षा ईज्ये ज्ञे सफलाफलौ ॥ ३९ ॥

ក្រោមអំណាចព្រះអាទិត្យ ដើមឈើមានស្នូលរឹងមាំ និងចិត្តខាងក្នុងល្អ; ក្រោមសៅរ (សៅរៈ/សៅរ) វាក្លាយជាអភ័ព្វ។ ក្រោមព្រះចន្ទ វាមានទឹកដោះ (ជ័រពណ៌ស)។ ក្រោមគុជ (អង្គារ) ដើមឈើក្លាយជាមានបន្លា។ ក្រោមព្រះព្រហស្បតិ និងពុធ (ព្រះពុធ) វាមានផ្កា និងផ្លែ។

Verse 40

पुष्पिता भार्गवे स्निग्धाश्चंद्रेऽथ कटुकाः कुजे । अशुभर्क्षे शुभः खेटः शुभं वृक्षं कुभूमिजम् ॥ ४० ॥

នៅពេលភារគវ (សុក្រ/វេនស) មានអំណាច វត្ថុទាំងឡាយរីកចម្រើន និងពេញផ្កា; ក្រោមព្រះចន្ទ វារលោង ទន់ល្មើយ និងគួរឲ្យរីករាយ; ក្រោមគុជ (អង្គារ) វាក្លាយជាចាស់ដាច់ និងមានរសជាតិហឹរ។ ទោះបីនក្សត្រមណ្ឌល (នក្ខត្រ) អសុភក៏ដោយ ភពមួយអាចសុភបាន; ហើយទោះបីដើមឈើសុភក៏ដោយ អ្វីដែលកើតពីដី (ផលផលិត) អាចអសុភបាន។

Verse 41

कुर्याद्विलोमगो वापि स्वांशोक्तपरगैः समम् । कुजेंदुहेतुकं स्त्रीणां प्रतिमासमिहार्तवम् ॥ ४१ ॥

ទោះបីដំណើរនោះទៅបញ្ច្រាស ឬមិនទៀងទាត់ក៏ដោយ វដ្តរដូវប្រចាំខែរបស់ស្ត្រីនៅទីនេះកើតឡើងដូចគ្នា ដោយមានគុជ (អង្គារ) និងព្រះចន្ទជាមូលហេតុ។

Verse 42

नेष्टस्थेज्येऽन्यथास्ते स्त्रीयुंक्तासन्नरेक्षिते । पापयुक्तेक्षिते द्यूने रुषा प्रीत्या शुभग्रहैः ॥ ४२ ॥

ពេលព្រហស្បតិ៍ស្ថិតក្នុងទីមិនល្អ ហើយបង្ហាញសញ្ញាផ្ទុយពីមង្គល ដោយភ្ជាប់ឬទទួលឥទ្ធិពលពីភព/រាសីស្រី និងខ្វះទិដ្ឋិការពារ ខណៈផ្ទះទី៧ភ្ជាប់ឬត្រូវទិដ្ឋិដោយភពអមង្គល នោះភពមង្គលទាំងឡាយ—even មានក៏ដោយ—ឲ្យផលតែជាបន្តបន្ទាប់ ម្សំដោយកំហឹង និងពេលខ្លះមានព្រះគុណ។

Verse 43

शुक्रार्केंदुजैः स्वांशस्थैरीज्य चांगत्रिकोणगे । भवेदपत्यं विप्रेन्द्र पुंसां सद्वीर्यशालिनाम् ॥ ४३ ॥

ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏ប្រសើរ! ពេលសុក្រភព ព្រះអាទិត្យ ព្រះចន្ទ និងអង្គារ ស្ថិតក្នុងភាគរបស់ខ្លួន ហើយព្រហស្បតិ៍ស្ថិតក្នុងទីត្រីកោណ នោះបុរសមានកម្លាំងវីរភាពល្អ នឹងទទួលបានកូនចៅ។

Verse 44

अस्रेऽर्केंदो कुजार्की चेत्पुंस्रियोरामयप्रदौ । व्ययखगो युक्तौ चैकदृष्ट्या नृत्युप्रदौ तयोः ॥ ४४ ॥

បើព្រះអាទិត្យ និងព្រះចន្ទ ស្ថិតក្នុងផ្ទះទី៨ ហើយអង្គារ និងសៅរ៍ភ្ជាប់គ្នា នោះវាបង្កជំងឺដល់ទាំងបុរសទាំងស្ត្រី។ ហើយបើពួកវាភ្ជាប់គ្នា ហើយបញ្ចេញទិដ្ឋិរួមតែមួយ នោះសម្រាប់អ្នកទាំងពីរ វាក្លាយជាអ្នកផ្តល់មរណភាព។

Verse 45

शुक्रार्क्रौ मातृपितरौ दिवा नक्तं शशीनजौ । मातृष्वसृपितृव्याख्यौ वा पद्मेजि समे शुभौ ॥ ४५ ॥

សុក្រភព និងព្រះអាទិត្យ ត្រូវចាត់ទុកជាមាតា និងបិតា; ថ្ងៃ និងយប់ ក៏ដូចជាកូនប្រុសទាំងពីររបស់ព្រះចន្ទ។ ឬម្យ៉ាងទៀត ឱ ព្រះបាទមកពីផ្កាឈូក! មីងខាងម្តាយ និងពូខាងឪពុក ក៏ត្រូវបានប្រកាសថាមង្គលដែរ ពេលពួកគេស្មើគ្នា (ដោយកម្លាំងឬស្ថានភាព)។

Verse 46

पापदृष्टे शुभे क्षीणे तुंगे वा लग्नगेयमे । क्षीणेंदुकुजसंदृष्टे मृत्युमेत्य गता ध्रुवम् ॥ ४६ ॥

បើភពមង្គលមួយ ត្រូវទិដ្ឋិដោយភពអមង្គល ឬក៏ខ្សោយ ទោះស្ថិតក្នុងទីឧត្តម ឬនៅលើលគ្ន (ផ្ទះទី១) ក៏ដោយ ហើយបើវាត្រូវទិដ្ឋិដោយព្រះចន្ទកំពុងរំលង និងអង្គារ នោះមរណភាពត្រូវបានបញ្ជាក់យ៉ាងប្រាកដ។

Verse 47

युगपद्वा पृथक्सस्थौ लग्नेंदू पापमध्यगौ । यदा तदा गर्भयुता नारी मृत्युमवाप्नुयात् ॥ ४७ ॥

បើលគ្នា ឬដាក់ឲ្យឆ្ងាយក៏ដោយ បើលগ্ন (លគ្នា) និងព្រះចន្ទ ត្រូវបានព័ទ្ធកណ្ដាលដោយភពអាក្រក់ នោះនៅពេលនោះ ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះអាចជួបមរណភាព។

Verse 48

लग्नांञ्चद्राच्च तुर्यस्थैः पापैर्निधनगे कुजे । नष्टेंदौ कुजरव्योश्च बंधुरिष्पगयोर्मृतिः ॥ ४८ ॥

ពេលភពអាក្រក់ស្ថិតនៅផ្ទះទី៤ ពីទាំងលগ্ন និងព្រះចន្ទ ហើយអង្គារ (Mars) នៅផ្ទះមរណៈ បើព្រះចន្ទត្រូវទុក្ខទោសដូចជាបាត់ ហើយអង្គារ និងព្រះអាទិត្យពាក់ព័ន្ធផង នោះបង្ហាញមរណភាពសម្រាប់សាច់ញាតិ និងស្វាមី/ភរិយា។

Verse 49

तन्वस्तसंस्थयोर्भौमरव्योः शस्रभवः क्षयः । यन्मासाधिपतिर्नष्टस्तन्मासं संस्रवे त्यजेत् ॥ ४९ ॥

ពេលអង្គារ និងព្រះអាទិត្យស្ថិតក្នុងទីតាំង ‘តន្វស្ត’ និង ‘សំស្ថ’ នោះកើតមានការខាតបង់បំផ្លាញដោយអាវុធ។ បើម្ចាស់ភពប្រចាំខែត្រូវទុក្ខទោស ឬ ‘បាត់’ គួរលះបង់ខែនោះ មិនគួរចាប់ផ្តើមពិធី និងកិច្ចការសំខាន់។

Verse 50

लग्नेंदुगैः शुभैः खेटैस्त्रिकोणार्थास्तभूखगैः । पापैस्त्रिषष्टलाभस्थैः सुखी गर्भो रवीक्षितः ॥ ५० ॥

ពេលភពសុភមង្គលស្ថិតនៅលগ্ন និងព្រះចន្ទ ហើយសុភភពក៏ឈរនៅត្រីកោណ និងផ្ទះទ្រព្យ ខណៈភពអាក្រក់នៅផ្ទះទី៣ ទី៦ និងទី១១—បើព្រះអាទិត្យបញ្ចេញទស្សនៈ (aspect) នោះការមានផ្ទៃពោះសុខសាន្ត និងជាសុភមង្គល។

Verse 51

ओजभे पुरुषांशेऽर्केज्येंदुलग्नैर्बलान्वितैः । गुर्वर्कौ विषमस्थौ वा युंजन्म प्रवदेत्तदा ॥ ५१ ॥

ពេលលগ্ন ព្រះចន្ទ ព្រះគ្រូ (ព្រហស្បតិ៍/Jupiter) និងព្រះអាទិត្យមានកម្លាំងខ្លាំង ហើយស្ថិតក្នុងរាសីសេស (odd) និងភាគបុរស នោះគួរទស្សន៍ទាយថាកំណើតជាបុរស។ ដូចគ្នា បើព្រះគ្រូ និងព្រះអាទិត្យនៅទីតាំងសេស/បុរស ក៏ត្រូវនិយាយដូច្នោះ។

Verse 52

युग्मभांशस्थितैस्तैस्तु वक्रेंदुभृगुभिस्तथा । यामस्थानगतैर्वाच्यं स्रियो जन्म मनीषिभिः ॥ ५२ ॥

នៅពេលដែលភពទាំងនោះស្ថិតក្នុងភាគចែកជាគូ ហើយព្រះចន្ទ និងព្រះសុក្រ (Venus) ដើរថយក្រោយ និងស្ថិតនៅទីតាំងយាមៈ (yāma-sthāna) អ្នកប្រាជ្ញប្រកាសថា ជាសញ្ញានៃកំណើតកូនស្រី។

Verse 53

द्व्यंगस्था बुधसंदृष्टाः स्वपक्षेय मलंकराः । लग्नं विनौजभावस्थः सौरः पुंजन्मकृत्तथा ॥ ५३ ॥

នៅពេលភពទាំងនោះស្ថិតក្នុងរាសីទ្វេ (dual signs) ហើយទទួលទស្សនៈពីព្រះពុធ (Mercury) វាក្លាយជាមង្គល និងផ្តល់ផលល្អ។ ដូចគ្នានេះ ព្រះអាទិត្យ—នៅក្នុងផ្ទះគូ (មិនមែនលগ্ন/Ascendant)—ត្រូវបាននិយាយថា បង្កឲ្យកើតកូនប្រុស។

Verse 54

मिथो रवींदूर्ज्ञार्की वा पश्यतः समगं रविः । वक्रो वांगविधू ओजे जज्ञौ युग्मौजसंस्थितौ ॥ ५४ ॥

ព្រះអាទិត្យ និងព្រះចន្ទបានមើលគ្នាទៅវិញទៅមក ដោយហេតុនោះព្រះអាទិត្យបានឈានទៅស្ថានភាពសមតុល្យ។ បន្ទាប់មក ក្នុងភាគអូជ (odd) ព្រះចន្ទដែលដើរជាវង់កោង បានកើតឡើង ហើយតាំងខ្លួននៅក្នុងការរៀបចំគូ-អូជ។

Verse 55

कुजेक्षितेपुमांशेदुहिता क्लीब जन्मदा । समे सितेन्दू ओजस्था ज्ञारांगोज्या नृवीक्षितौ ॥ ५५ ॥

នៅពេលព្រះអង្គារ (Mars) បញ្ចេញទស្សនៈទៅលើភាគប្រុស នោះកូនស្រីកើតឡើង ហើយកំណើតអាចបង្ហាញនូវភាពខ្សោយផ្លូវភេទ។ បើព្រះសុក្រ និងព្រះចន្ទស្មើគ្នា (កម្លាំង/ទីតាំង) កំណើតនោះមានកម្លាំងរឹងមាំ; ហើយពេលព្រះពុធ ព្រះអាទិត្យ និងព្រះអង្គារ រួមគ្នា និងលগ্নត្រូវបានព្រះព្រហស្បតិ៍ (Jupiter) មើលឃើញ នោះជាសញ្ញានៃកូនប្រុស។

Verse 56

लग्नेंदुसमगौ युग्मस्थाने वा यमलंकराः । ग्रहोदयस्थान्द्यंगांशान्पश्यति ज्ञे स्वभागगे ॥ ५६ ॥

នៅពេលលগ্ন (Ascendant) និងព្រះចន្ទរួមគ្នា ឬស្ថិតក្នុងរាសីទ្វេ នោះជននោះមានរូបកាយដូចជាគូ (twin-like)។ បើព្រះពុធស្ថិតក្នុងភាគរបស់ខ្លួន (រាសី/ចំណែករបស់ខ្លួន) វាបញ្ចេញឥទ្ធិពលទៅលើទីកើតនៃភព និងលើអវយវៈនានា និងផ្នែករបស់វា។

Verse 57

त्रितयं ज्ञांशकाद्युग्मममिश्रैः सममादिशेत् । लग्ने चापांत्यभागस्थे तदंशस्थबलिग्रहैः ॥ ५७ ॥

គួរតែងតាំង «ត្រីយ» និង «គូ» ដែលចាប់ផ្តើមពី ជ្ញាអំសក (Jñāṃśaka) ឲ្យស្មើគ្នា ដោយមិនលាយបញ្ចូលជាមួយធាតុផ្សេងៗ។ ហើយពេលលគ្នា (Ascendant) ស្ថិតនៅផ្នែកចុងនៃធ្នូ (Sagittarius) ត្រូវប្រកាសផលតាមភពខ្លាំងៗ ដែលកាន់កាប់អំសៈនោះ។

Verse 58

वीर्याढ्यज्ञार्किसदृष्टैः कोशस्थावहवोगिनः । सितारेज्यार्कचंद्रार्किज्ञांगेशोर्केंदवोऽधिपाः ॥ ५८ ॥

ដោយពោរពេញដោយវីរភាព ដោយចំណេះដឹងនៃយជ្ញៈ និងដោយទស្សនៈរបស់អ្នកឃើញពិត អ្នកដែលស្ថិតនៅក្នុង «ឃោស» (ទ្រព្យសម្បត្តិ/កោស) និងអ្នកដែលទទួលបន្ទុកគ្រប់គ្រង ព្រមទាំងអ្នករីករាយនឹងផលកំណត់ ត្រូវបានហៅថា «អធិបតី»។ ដូចគ្នានេះដែរ ភពសិត (Venus) តារាទាំងឡាយ ព្រះព្រហស្បតិ (Bṛhaspati) ព្រះអាទិត្យ ព្រះចន្ទ ព្រះសៅរ (Saturn) ភពពុធ (Mercury) អង្គិរាស (Aṅgiras) និងអធិបតីអាទិត្យ–ចន្ទ ត្រូវបាននិយាយថាជាអំណាច។

Verse 59

मासानां तत्समं वाच्यं गर्बगस्थस्य शुभाशुभम् । त्रिकोमे ज्ञे परैर्नष्टैर्द्विमुखाह्निकपान्वितः ॥ ५९ ॥

សញ្ញាល្អ និងអាក្រក់ អំពីទារកក្នុងផ្ទៃ ត្រូវប្រកាសឲ្យសមស្របតាមខែៗ។ ពេលអ្នកដឹងហោរាសាស្ត្រ ឃើញទ្រង់ទ្រាយ ត្រីកោណ (tri-koṇa) ហើយសញ្ញាផ្សេងៗបាត់បង់ ឬមិនមាន នោះផលត្រូវបានហៅថា «មុខពីរ» មានពិធីប្រចាំថ្ងៃមិនទៀងទាត់ និងទម្លាប់ផឹក។

Verse 60

अवागावाटावशुभैर्भसंधिस्थैः प्रजायते । वीरान्सगीश्चदष्टेध्वष्टार्कातभसंहिताः ॥ ६० ॥

ពីសំឡេងអមង្គល និងសន្ធិ (sandhi) ខូចខាត កើតមានការបង្កើតខ្វះខាត។ ហើយពីលំដាប់សូត្រដែលខូច និងការរៀបចំអត្ថបទដែលបែកបាក់ អត្ថន័យវីរភាព និងសក្ការៈដែលគួរត្រូវបានរក្សា ត្រូវបានខាំបាត់—បំភ្លៃ និងបាត់បង់។

Verse 61

आरार्की चेज्यभांशस्थौ सदंतोगर्भकस्तदाः । खर्भेजे भुविमंदारदृष्टे कुब्जस्तु गर्भगः । पर्गुर्मीने यमेद्वारैर्दष्टेथांगेभघसंधिगे ॥ ६१ ॥

ពេល (ភពពាក់ព័ន្ធ) ស្ថិតនៅក្នុងភាគរបស់ព្រះព្រហស្បតិ (Jupiter) នោះកើតមានស្ថានភាពហៅថា «សដន្ត-គರ್ಭ» (Sadaṃta-garbha)។ បើនៅរាសី «ខರ್ಭ» (Kharbha) ឃើញ «មន្ទារ» លើផែនដី នោះទារកក្នុងផ្ទៃត្រូវបាននិយាយថា «កុប្ជ» (Kubja—ខ្នងកោង)។ ហើយពេល «បರ್ಗុរ» (Pargur) ស្ថិតក្នុង មីន (Pisces) ដោយ «ទ្វារយម» (Yama’s gates) ត្រូវរងគ្រោះ នោះកើតមានកំហូចនៅអវយវៈត្រង់សន្លាក់។

Verse 62

पापैर्जडो विधौ गर्भः शुभदृष्टिविवर्जिते । मृगांत्यगे वामनकः सौरेंद्रर्कनिरीक्षिते । धीनयोदपगैस्त्र्यंशैः पापास्तैरसिरोह्रदाः ॥ ६२ ॥

នៅពេលការបង្កើតគភ៌កើតឡើងក្រោមសៅរ៍ដែលរងទោស ហើយគ្មានទិដ្ឋិល្អគាំទ្រ កូននឹងមានបញ្ញាខ្សោយ។ បើកើតនៅចុងម្រឹគសីរ្សា នឹងក្លាយជាមនុស្សរាងតូច។ ពេលព្រះអាទិត្យ និងព្រះឥន្ទ្រ (ព្រហស្បតិ៍) បញ្ចេញទិដ្ឋិ ហើយត្រ្យអಂសៈត្រូវកាន់កាប់ដោយភាគអាក្រក់ ដូចជា ធីន យោទប និងផ្សេងៗ អាក្រក់ទាំងនោះបង្កទុក្ខ ដូចជាជំងឺក្បាល និងរោគឈាម។

Verse 63

रवींदुयुक्ते सिंहेंगे माहेयार्किनिरीक्षिते । नेत्रहीना मिश्रखेटैर्दृष्टे बुद्धुदलोचनाः । व्ययेजो वामनयनं दक्षं सूर्यो विनाशयेत् ॥ ६३ ॥

បើព្រះអាទិត្យ និងព្រះចន្ទរួមគ្នានៅសីហៈ ហើយត្រូវទិដ្ឋិពីអង្គារ និងសៅរ៍ ព្រមទាំងត្រូវរំខានដោយភពចម្រុះ មនុស្សនឹងខ្សោយចិត្ត និងភ្នែកស្រអាប់។ បើស្ថានភាពនេះកើតនៅផ្ទះវ្យយៈ (ផ្ទះបាត់បង់) វាបំផ្លាញភ្នែកឆ្វេង; បើព្រះអាទិត្យជាមូលហេតុ វាបំផ្លាញភ្នែកស្តាំ។

Verse 64

नेष्टा योगाः शुभैर्दृष्टाः पापाः स्युर्नात्र संशयः । मंदेऽस्ते मंदभांशेंगे निषैकेब्दत्रये जनिः ॥ ६४ ॥

សូម្បីតែយោគៈដែលតែងតែចាត់ថាល្អ ក៏ក្លាយជាមិនល្អ ប្រសិនបើត្រូវទិដ្ឋិអាក្រក់គ្របដណ្ដប់—គ្មានសង្ស័យឡើយ។ ពេលសៅរ៍លិច (អស្ត) ហើយលগ্নៈធ្លាក់ក្នុងភាគសៅរ៍ កំណើតនឹងកើតឡើងក្នុងរយៈពេលបីឆ្នាំក្រោមលក្ខខណ្ឌនោះ។

Verse 65

द्वादशाब्दे शशिन्येवं सुतावपि विचिंतयेत् ॥ ६५ ॥

ពេលដប់ពីរឆ្នាំកន្លងផុតទៅ គួរតែពិចារណាដូចគ្នានេះអំពីព្រះចន្ទ—ហើយក៏អំពីកូនប្រុសរបស់ខ្លួនផងដែរ។

Verse 66

आधानेंदुद्वादशांशा पापास्तद्राशिभिः पुरः ॥ ६६ ॥

នៅពេលអាធាន (ការបង្កើតគភ៌) ភាគដប់ពីររបស់ព្រះចន្ទ (ទ្វាទសាំសៈ) ត្រូវចាត់ថាមិនល្អ បើត្រូវអាក្រក់រំខាន ជាពិសេសនៅពេលវាស្ថិតមុខ ឬនាំមុខដោយរាសីដែលសមស្រប។

Verse 67

शशांके जन्मभागादिद्वि घ्नमिष्टकलाः स्मृताः ॥ ६७ ॥

ពេលពិចារណាព្រះចន្ទ កាលា (ឯកតាពេលវេលាមង្គល) ត្រូវបានចងចាំថា បានមកពីការយកភាគកំណើត (ចាប់ពីអង្គសញ្ញាកំណើត) គុណពីរ។

Verse 68

पितुः परोक्षे जन्मस्यादिन्दौ लग्नमपश्यति ॥ ६८ ॥

ពេលឪពុកអវត្តមាន (មិនឃើញ) កំណើតកើតឡើង; ហើយពេលព្រះចន្ទមិនឃើញ ដូច្នោះឡគ្ន (lagna) ក៏មិនអាចសង្កេតឬដឹងបាន។

Verse 69

मध्याद्भ्रष्टेर्के विदेशस्थे जनने नारिजन्म वै । मंदेंगस्थे कुजेस्ते च ज्ञोस्फुजि मध्यगे विधौ ॥ ६९ ॥

បើនៅពេលកំណើត ព្រះអាទិត្យធ្លាក់ចេញពីមធ្យមមេឃ ហើយស្ថិតនៅដែនបរទេស នោះបង្ហាញកំណើតស្រី។ ដូចគ្នានេះដែរ ពេលសៅរ៍នៅទីអមង្គល និងអង្គារក៏ដូច្នោះ ហើយពេលពុធនៅសញ្ញា ស្ផុជិត (Sphujit) ខណៈព្រះចន្ទឈរនៅកណ្ដាល—រូបសម្ព័ន្ធទាំងនេះត្រូវបានបង្រៀនថាជាសញ្ញានៃលទ្ធផលនោះ។

Verse 70

पापांगेब्जे त्रिभागे लौ स्वायगैः सद्भिरुद्गतः । सूर्यस्तद्दृष्टिगो वापि ज्ञेयो ज्योतिर्विदां वरैः ॥ ७० ॥

នៅក្នុងវង់រាសីដូចផ្កាឈូក បើព្រះអាទិត្យរះនៅភាគទីបីនៃរាសីឈ្មោះ លៅ (Lau) តាមការគណនារបស់អ្នកប្រាជ្ញដែលហ្វឹកហាត់ល្អ; ឬបើព្រះអាទិត្យស្ថិតក្នុងខ្សែទស្សនៈ (dṛṣṭi) នោះដែរ—អ្នកដឹងជោតិសៈដ៏ឧត្តមប្រកាសថា ជាការពិតដូច្នោះ។

Verse 71

चतुष्पदर्क्षगे भानौ शेर्षैबलयुतैः खगैः । कोशादतौ तु यमलौ जायेते मुनिसत्तम ॥ ७१ ॥

ឱ មុនីដ៏ប្រសើរ ពេលព្រះអាទិត្យស្ថិតនៅនក្ខត្រ ចតុស្ស្បទ (Catuṣpada) នោះមានកូនភ្លោះពីរបង្កើតពីគភ៌ មានសញ្ញានៃក្បាល និងមានកម្លាំង ហើយមានសភាពដូចបក្សី។

Verse 72

सार्क्यारसिंहोज्ञाजांसे भांशतुत्यांगनालयुक् । लग्नमिंदुं च सार्केंदुं न पश्यति यदा गुरुः ॥ ७२ ॥

ពេលគ្រូ (ព្រហស្បតិ៍) មិនបញ្ចេញទិដ្ឋិទៅលើលគ្នៈ ព្រះចន្ទ ឬព្រះចន្ទរួមសៅរ៍ ហើយឥទ្ធិពលអាក្រក់គ្របដណ្ដប់ក្នុងភាគដូចសីហៈ និងវិភាគរបស់ពុធជាដើម—ជននោះត្រូវបាននិយាយថា ភ្ជាប់នឹងទីលំនៅអមង្គល និងទុក្ខវេទនា។

Verse 73

सपापगोऽर्को जायो वा परवीर्यप्रसूतिकृत् । पापभस्थौ पापखेटैः सूर्यार्घानत्रिकोणगौ ॥ ७३ ॥

បើព្រះអាទិត្យ (អរក) រួមជាមួយឥទ្ធិពលបាប វាបង្កឲ្យមនុស្សក្លាយជា «ជាយ» (ស្ថិតក្រោមអំណាចអ្នកដទៃ) ឬបណ្ដាលឲ្យកូនកើតដោយកម្លាំងបុរសផ្សេង។ ដូចគ្នានេះដែរ ពេលភពបាបស្ថិតក្នុងទីកន្លែងបាប ហើយព្រះអាទិត្យនិងព្រះចន្ទស្ថិតនៅត្រីកោណនៃអរឃៈរបស់ព្រះអាទិត្យ—លទ្ធផលបែបនេះត្រូវបានបង្ហាញ។

Verse 74

विदेशगः पितावृद्धः खेवा राशिवशात्यये । पूर्ण इंढौ स्वभेशेज्ञे शुभे मुव्यंवुजे तनौ ॥ ७४ ॥

ពេលស្ថិតនៅបរទេស ហើយឪពុកចាស់ជរា សញ្ញានេះត្រូវវិនិច្ឆ័យតាមរាសីដែលគ្រប់គ្រង។ បើព្រះចន្ទពេញវង់ ជាភពសុភ និងស្ថិតក្នុងរាសីរបស់ខ្លួន ឬក្នុងរាសីរបស់ម្ចាស់រាសី—ជាពិសេសក្នុងយោគល្អដែលប៉ះពាល់ដល់រាងកាយ—នោះទទួលបានផលល្អ។

Verse 75

द्यूनस्थे वा विधौ यातेंगना नारी प्रसूयते । अब्धांगमन्भगः पूर्णे ज्यो वा पश्यति नारद ॥ ७५ ॥

ឱ នារ៉ដា ពេលពុធស្ថិតនៅផ្ទះទី៧ ឬបានចូលទៅកាន់ទីនោះ ស្ត្រីនឹងសម្រាលកូនស្រី។ ហើយពេលភាគ/អង្គរបស់ព្រះចន្ទបានពេញលេញ នោះឃើញពន្លឺភ្លឺចែងចាំង។

Verse 76

स्वबंलग्नगः सूतिः सलिले नात्र संशयः । पापदृष्टे यमे गुद्यां जन्मांगाजव्ययस्थिते ॥ ७६ ॥

ពេលលគ្នៈកំណើតស្ថិតក្នុងរាសីទឹក ការសម្រាលកូនកើតឡើងក្នុងទឹក ឬជិតទឹក—គ្មានសង្ស័យ។ បើយម (ភពនាំទុក្ខ) បញ្ចេញទិដ្ឋិអាក្រក់ ហើយចំណុចពាក់ព័ន្ធធ្លាក់នៅតំបន់រន្ធគូថ ដោយសញ្ញាកំណើតស្ថិតនៅផ្ទះទី១២ (ផ្ទះនៃការបាត់បង់) នោះជាសញ្ញាអមង្គលដែលបានប្រកាស។

Verse 77

कर्कातिलग्नगेशौरेवटे जन्माब्जवीक्षिते । मंदे जन्मगते लग्ने बुधसूर्येंदुवीक्षिते ॥ ७७ ॥

នៅពេលលគ្នា​ជា​កក្កដា ហើយម្ចាស់លគ្នា​ស្ថិត​នៅ​រសី​វృషភៈ; ហើយព្រះសុក្រ​បញ្ចេញទស្សនៈ​មកលើ​លគ្នា​កំណើត; និងពេលព្រះសៅរ៍​ស្ថិត​នៅ​លគ្នា ខណៈ​លគ្នា​ត្រូវបាន​ទស្សនៈ​ដោយ​ព្រះពុធ ព្រះអាទិត្យ និង​ព្រះចន្ទ—នេះជាការរៀបរាប់​អំពី​សម្ព័ន្ធ​នោះ។

Verse 78

क्रीडास्थाने देवगेहेप्यूषरे च क्रमाज्जनिः । श्मशाने लग्नदृगसृग्राम्यस्थानेब्जभार्गवौ ॥ ७८ ॥

នៅទីកន្លែង​លេងកម្សាន្ត នៅវិហារ​របស់ទេវតា និងលើដីរាំងស្ងួត—តាមលំដាប់—ព្រះសៅរ៍​ត្រូវបាននិយាយថា​បង្កើតផល។ នៅទីឈាបនៈ បង្ហាញពី​ការ​ជាប់ចិត្ត និងទស្សនៈរឹងរ៉ៃ; ហើយនៅទីជនបទ បង្ហាញពី​ព្រះព្រហ្មា (កើតពីផ្កាឈូក) និង​ភារគវៈ (ព្រះសុក្រ)។

Verse 79

अग्निहोत्रगृहे जीवोऽर्को भूषाभरणे गृहे । शिल्पालये बुधो जन्म कुर्याद्बलसमन्वितः ॥ ७९ ॥

នៅក្នុងផ្ទះ​ដែលរក្សា​អគ្និហោត្រា ព្រះព្រហស្បតិ៍ (គ្រូ) ក្លាយជាមានកម្លាំង; នៅក្នុងផ្ទះ​ដែលឧទ្ទិស​ដល់​គ្រឿងអលង្ការ និងការតុបតែង ព្រះអាទិត្យ​ក្លាយជាមានកម្លាំង; ហើយនៅក្នុងផ្ទះ​សិប្បកម្ម និងសិល្បៈ ព្រះពុធ​ក្លាយជាមានកម្លាំង​នៅពេលកំណើត បន្ថែមជីវពល និងសមត្ថភាព។

Verse 80

भासमाने सरे मार्गे स्थिरे स्वर्क्षांशगे गृहे । त्रिकोणगज आरार्क्योरस्ते वा सृज्यतेऽम्बया ॥ ८० ॥

នៅពេលស្រះទឹកភ្លឺចែងចាំង និងផ្លូវច្បាស់លាស់ ហើយផ្ទះមានស្ថិរភាព​ក្រោមឥទ្ធិពល​នក្សត្រ​របស់ខ្លួន; ប្រសិនបើ​សញ្ញា​ដំរី​មង្គល​លេចឡើង​នៅត្រីកោណ ហើយព្រះអាទិត្យ​ស្ថិត​ក្នុងដំណើរត្រឹមត្រូវ (ឬលិច​តាមទិសគួរ) នោះ​អម្ហា (មាតា) នាំឲ្យកើតផលល្អ។

Verse 81

गुरुदृष्टे तु दीर्घायुः परं च प्राप्यते पुनः । पापदृष्टे विधौलग्नेऽस्तेकुजे तु विनश्यति ॥ ८१ ॥

បើព្រះគ្រូ (ព្រះព្រហស្បតិ៍) បញ្ចេញទស្សនៈ នោះទទួលបានអាយុវែង ហើយម្តងទៀតឈានដល់ស្ថានភាពខ្ពស់។ តែបើលគ្នា​ត្រូវបានប៉ះពាល់​ដោយអំពើអាក្រក់—នៅពេលព្រះពុធ​កំពុងរះ ហើយព្រះអង្គារ​ត្រូវបានដុតដោយព្រះអាទិត្យ—អាយុវែង​នោះត្រូវបាត់បង់។

Verse 82

भवे कुजार्क्योः संदृष्टे परहस्तगतः सुखी । पापेद्यतायुर्भवति मासः सार्थैः परैरपि ॥ ८२ ॥

នៅពេលអង្គារ និងព្រះអាទិត្យស្ថិតក្នុងការមើលឃើញគ្នាទៅវិញទៅមក ក្នុងភាវៈនៃការរស់នៅ នោះបុគ្គលនឹងមានសុខ ដោយពឹងផ្អែកលើអ្នកដទៃ ដូចជាស្ថិតក្នុងដៃអ្នកដទៃ។ បើរចនាសម្ព័ន្ធនោះត្រូវភពអាក្រក់រំខាន អាយុកាលត្រូវបានបញ្ជាក់ថា មានតែ១ខែ ទោះមានកត្តាគាំទ្រផ្សេងៗក៏ដោយ។

Verse 83

पितृमातृगेहे जन्म तदधीशबलान्मुने । तरुगेहे शुभे नीचे नैकस्थदृष्टौ लग्नेंदुः ॥ ८३ ॥

ឱ មុនី! បើម្ចាស់ផ្ទះទី៤មានកម្លាំង កំណើតកើតឡើងក្នុងផ្ទះឪពុក ឬម្តាយ។ បើព្រះចន្ទ ជាម្ចាស់លគ្នា ទាបថយ ស្ថិតក្នុងផ្ទះសញ្ញាដែលជាសុភមង្គល និងពាក់ព័ន្ធនឹងដើមឈើ ហើយត្រូវភពជាច្រើនមើលឃើញ នោះកំណើតកើតក្នុងទីលំនៅជាប់ដើមឈើ ដូចជាព្រៃឈើ ឬស្រុកក្នុងព្រៃ។

Verse 84

एतल्लक्षणसंपन्ना प्रसीतिर्विजने तदा । मंदर्क्षांशे विधौ तुर्ये मंददृष्टेऽब्जगेऽपि वा ॥ ८४ ॥

កំណើតដែលពេញលក្ខណៈទាំងនេះ នឹងកើតឡើងក្នុងទីស្ងាត់ឆ្ងាយ។ នោះកើតឡើងពេលព្រះចន្ទស្ថិតក្នុងនក្ខត្រដ៏ទន់ភ្លន់ និងនៅចំណែកទី៤ ហើយឥទ្ធិពលសៅរ៍មានភាពស្រាល ទោះបីពុធក៏ទន់ខ្សោយក៏ដោយ។

Verse 85

मंदार्चने वा तमसि शयनं नीचगेभुवि । शीर्षे पृष्टोदये जन्म तद्वदेव विनिर्दिशेत् ॥ ८५ ॥

បើមនុស្សដេកក្នុងភាពងងឹត ឬគេងលើដីទាបទាប ឬកើតនៅពេលលគ្នាស្ថិតក្នុងតំបន់ក្បាល ហើយផ្នែកខ្នងកំពុងរះឡើង គួរយល់ថាលទ្ធផលដែលបានបញ្ជាក់ នឹងដូចគ្នានឹងអ្វីដែលបាននិយាយមុន។

Verse 86

चंद्रास्तसुखगः पापैर्मातुः पीडां समादिशेत् । जीर्णोद्धृतं गृहं मंदे सृजि दग्धं न वा विधौ ॥ ८६ ॥

បើព្រះចន្ទត្រូវឥទ្ធិពលបាបធ្វើឲ្យខូច ហើយចូលទៅស្ថានភាពលិច (អមង្គល) នោះបញ្ជាក់ពីការរងទុក្ខរបស់ម្តាយ។ ហើយពេលសៅរ៍ខ្សោយ គេបញ្ជាក់ពីផ្ទះចាស់ដែលបានជួសជុលឡើងវិញ—ឬត្រូវភ្លើងឆេះ ឬមិនអាចស្ថិតស្ថេរតាមវាសនាបាន។

Verse 87

काष्टाढ्यमदृढं सूय बहुशिल्पयुतं बुधे । चित्रयुक्तं नवं शुक्रे दृढे रम्ये गुरौ गृहम् ॥ ८७ ॥

ព្រះសូរ្យគ្រប់គ្រង—ផ្ទះសម្បូរឈើ តែអស្ថិរភាព; ព្រះពុធគ្រប់គ្រង—មានសិល្បៈជាច្រើន; ព្រះសុក្រគ្រប់គ្រង—ថ្មី និងតុបតែងដោយគំនូរ; ព្រះគុរុគ្រប់គ្រង—រឹងមាំ និងស្រស់ស្អាត។

Verse 88

धटाजकर्क्यलिघटे पूर्वे ज्ञेज्यगृहे ह्युदक् । वृषे पश्चान्मृगे सिंहे दक्षिणे वसतिर्भवेत् ॥ ८८ ॥

សម្រាប់អ្នកកើតក្រោមកుంభ មេស កក្កដា តុលា ឬមகர—ទិសល្អសម្រាប់ស្នាក់នៅគឺទិសកើត (ហើយក្នុងផ្ទះរបស់ព្រះពុធ និងព្រះគុរុ គឺទិសជើង)។ សម្រាប់វೃಷភ—ទិសលិច; និងសម្រាប់មകര និងសിംហ—ទិសត្បូងគឺសមស្របសម្រាប់វាសនា។

Verse 89

गृहप्राच्यादिगौ द्वौ द्वौ व्द्यंगाः कोणेष्वजादयः । पर्यंके वास्तुवत्पादास्रिषदंकांत्यराशयः ॥ ८९ ॥

ក្នុងមណ្ឌលផ្ទះ (វាស್ತು-មណ្ឌល) ទិសកើត និងទិសផ្សេងៗ ត្រូវរៀបចំទេវតា/ភាគរបស់វា ជាគូៗ; នៅមុំមាន អជា និងអង្គផ្សេងៗ។ លើគ្រែ/វេទិកាកណ្ដាល មានបាទ (pāda) តាមរបៀបវាស್ತು—កំណត់ដោយទីអង្គុយ លេខរៀង និងលំដាប់នៃរាសី/ភាគ។

Verse 90

चंद्रागांतरगैः खेटैः सूतिकाः समुदाहृताः । चक्राद्धि बहिरंतश्च दृश्यादृश्योपरेऽन्यथा ॥ ९० ॥

សញ្ញាភពដែលកើតឡើងក្នុងដំណើររបស់ព្រះចន្ទ ត្រូវហៅថា «សូតិកា» (sūtikā) ជាព្រមាន។ ព្រោះវាអាចបង្ហាញនៅក្រៅ ឬនៅក្នុងរង្វង់មេឃ; ហើយនៅតំបន់ខ្ពស់ វាអាចឃើញ ឬមិនឃើញ តាមរបៀបផ្សេងៗ។

Verse 91

लग्राशयसमानांगोबालिखेटंसमोपि वा । चंद्रनंदांशवद्वर्णः शीर्षाद्यंगविभाग युक् ॥ ९१ ॥

រាងកាយរបស់គាត់សមស្រប និងសមតុល្យ—ដូចការរៀបចំល្អជាមង្គល ឬស្មើគ្នាទាំងមូល។ ពណ៌សម្បុររលោងដូចកាំរស្មីព្រះចន្ទដ៏ផ្អែមល្ហែម ហើយអវយវៈត្រូវបានបែងចែក និងរៀបចំត្រឹមត្រូវ ចាប់ពីក្បាលជាដើម។

Verse 92

शीर्षकं दक्श्रवे नासा कपोलहनवो मुखम् । कंठांसपार्श्वहृद्द्वोषः क्रोडंनाभिश्च बास्तिकाः ॥ ९२ ॥

ក្បាល ត្រចៀកស្តាំ ច្រមុះ ថ្ពាល់ និងថ្គាម និងមាត់; ក ប плечា ចំហៀង បេះដូង និងចន្លោះចិញ្ចើម; ពោះ ផ្ចិត និងប្លោកនោម—ទាំងនេះជាអវយវៈដែលកំពុងរាយនាម។

Verse 93

शिंश्नापाते च वृषणौ जघने जानुनी तथा । जंघेपादौ चोभघयत्र त्र्यंशैः समुदितैर्वदेत् ॥ ९३ ॥

នៅមូលដ្ឋាននៃលិង្គ និងនៅពងស្វាស; នៅគូទ ហើយដូចគ្នានៅជង្គង់; នៅកំភួនជើង និងនៅជើង—នៅទីកន្លែងទាំងនេះ គួរប្រាប់មាត្រា/ទីតាំងថា រួមដោយបីភាគជាមួយគ្នា។

Verse 94

पापयुक्ते व्रणस्तस्मिन्नंगे लक्ष्म च तद्युते । स्वर्क्षांशे स्थिरयुक्ते तु नैज आगंतुकोऽन्यथा ॥ ९४ ॥

បើនៅអវយវៈណាមួយដែលភ្ជាប់នឹងសញ្ញាបាប មានរបួស ហើយមានស្នាមលក្ខណៈលើរាងកាយកើតរួមជាមួយវា នោះ—បើស្នាមនោះកើតក្នុងនក្ខត្ររបស់ខ្លួន ឬភាគរបស់វា ហើយភ្ជាប់នឹងកត្តាដែលថេរ—គេរាប់ថា «កំណើតមក» (naija); បើមិនដូច្នោះទេ គេរាប់ថា «កើតក្រោយ/ចៃដន្យ» (āgantuka)។

Verse 95

मंदेऽनिलाश्मजो भौमे विषशस्राग्निजो बुधे । भुजेऽर्के काष्टपशुजो जेतुः श्रृंग्यजयोनिजः ॥ ९५ ॥

សម្រាប់សៅរ៍ សញ្ញានិមិត្តកើតពីខ្យល់ និងថ្ម; សម្រាប់អង្គារ កើតពីដី; សម្រាប់ពុធ កើតពីពុល អាវុធ និងភ្លើង; សម្រាប់ព្រហស្បតិ៍ កើតពីព្រះអាទិត្យ ពីឈើ និងពីសត្វ; និងសម្រាប់សុក្រ កើតពីសត្វមានស្នែង និងពីគភ៌មិនទាន់កើត។

Verse 96

यस्मिन्संज्ञास्रयः खेटा अंगेस्युस्तत्र निश्चितम् । व्रणोशुभकृतः पृष्टेतनौ राशिसमाश्रिते ॥ ९६ ॥

ជាក់ច្បាស់ថា អវយវៈណាដែលភពទាំងឡាយស្ថិតជាទីអាស្រ័យតាមសញ្ញារបស់ខ្លួន នៅអវយវៈនោះឯង នឹងកើតរបួសដោយហេតុអមង្គល។ ហើយពេលរាសីស្ថិតលើរាងកាយ—ជាពិសេសក្នុងសញ្ញា «តនុ» វាស្ថិតនៅខ្នង—ផលនេះនឹងបង្ហាញ។

Verse 97

तिलकृन्मसकृदष्टसौम्यैर्युक्तश्च लक्ष्मवान् । चतुरस्रः पिंगदृक् च पैत्तिकोऽल्पकचो रविः ॥ ९७ ॥

រវិ (បុរសប្រភេទព្រះអាទិត្យ) មានសញ្ញាមង្គល ដូចជា តិលក និងចំណុចតូចៗ ហើយប្រកបដោយលក្ខណៈសោម្យៈប្រាំបី; គាត់មានសំណាង និងសម្បត្តិ។ រាងកាយជាចតុរាស្រ្ត ភ្នែកពណ៌ត្នោតលឿង ធាតុភីត្តៈក្តៅ ហើយសក់ស្តើង។

Verse 98

वृतो वातकफी प्राज्ञो मंदवाक् शुभदृक् शशी । क्रृरदृक्तरुणो भौमः पैत्तिकश्चपलस्तथा ॥ ९८ ॥

សសី (ព្រះចន្ទ) មានរាងមូល មានលក្ខណៈវាតៈ និងកផៈ ប្រកបដោយប្រាជ្ញា និយាយទន់ភ្លន់ និងមានទស្សនៈមង្គល។ ភౌម (អង្គារក្រោះ) មើលទៅរឹងរ៉ៃ ជាយុវវ័យ ភីត្តៈលេចធ្លោ ហើយចលាចលមិនថេរ។

Verse 99

त्रिधानुपवृतिर्हास्यरुचिज्ञः श्लिष्टवाक्तथा । पिंगके श्लक्षणो दीर्घः कफीधीमान्गुरुर्मतः ॥ ९९ ॥

អ្នកដែលមានវិន័យបីប្រការ (ការប្រព្រឹត្តតាមបីវិធី) ដឹងអ្វីដែលរីករាយក្នុងការសើច និងនិយាយពាក្យរលូនសមរម្យ; មានភ្នែកពណ៌ត្នោតលឿង រាងសង្ហាសមស្រប កម្ពស់វែង ធាតុកផៈលេចធ្លោ និងប្រាជ្ញាមុតមាំ—មនុស្សដូច្នេះត្រូវបានគេរាប់ថា «គ្រូ» ពិត។

Verse 100

सुवपुर्लोचनः कृष्णवक्रकेशो भृगुः सुखी । दीर्घः कपिलदृड्भंदो निलीखरकचोलसः ॥ १०० ॥

គាត់មានរូបសង្ហា និងភ្នែកភ្លឺច្បាស់; សក់ខ្មៅរួញ។ តាមវង្សជាតិ គាត់ជាពួកភೃគុ ហើយមានចិត្តសុខសាន្តពេញចិត្ត។ គាត់ខ្ពស់ មានពណ៌ត្នោតលឿង អវយវៈរឹងមាំ ហើយមានសញ្ញាពិសេស គឺខ្សែពណ៌ខៀវស្រាល និងចុងសក់ជាកន្ទុយ (tuft)។

Verse 101

स्नाय्वस्थिरक्तत्वक्शुक्रवसामज्जास्तु धातवः । मंदार्कचंद्रसोम्यास्पुजिज्जीवकुभुवः क्रमात् ॥ १०१ ॥

ធាតុ (dhātu) នៃរាងកាយមាន៖ សរសៃពួរ ឆ្អឹង ឈាម ស្បែក ទឹកកាម ខ្លាញ់ និងខួរឆ្អឹង។ អំណាចអធិបតីរបស់វា តាមលំដាប់ គឺ មន្ទា ព្រះអាទិត្យ ព្រះចន្ទ សោម្យា ពូជី ជីវក និងភូវ។

Verse 102

चंद्रांगपापैर्भांत्यस्थैः सेंवुपापचतुष्टयैः । चक्रपूर्वापरे पापसौम्यैः कीटतनौ मृतिः ॥ १०२ ॥

ដោយអំពើបាបដែលពាក់ព័ន្ធនឹងនក្ខត្រ​ចន្ទ្រ និងស្ថានីយ៍ភព ព្រមទាំងបាបបួនប្រភេទជាក់លាក់ និងបាបដែលចាត់ថា​កាច និងទន់ ក្នុងវដ្តដើមនិងវដ្តក្រោយ មនុស្សនោះជួបមរណៈ ខណៈកាន់កាប់រាងកាយជាសត្វដង្កូវ។

Verse 103

उदयास्तगतौ पापौ चंद्रः क्रूरयुतैः शुभैः । न चेद्दृष्टस्तदा मृत्युर्जातस्य भवति ध्रुवम् ॥ १०३ ॥

បើនៅពេលកំណើត ព្រះចន្ទត្រូវភពអាក្រក់បង្កទុក្ខទាំងពេលរះ និងពេលលិច ហើយមិនទទួលទស្សនៈពីភពល្អទេ នោះមរណៈរបស់ទារកទើបកើត គឺជាការប្រាកដ។

Verse 104

क्षीणेऽब्जे व्ययगे पापैर्लग्नाष्टस्थैः शुभा न चेत् । केंद्रेषु वाब्जोसंयुक्तः स्मरांत्यमृतिलग्नगः ॥ १०४ ॥

បើ «ផ្កាឈូក» (សុក្រ) អស់កម្លាំង ហើយស្ថិតនៅផ្ទះទីដប់ពីរ ខណៈឥទ្ធិពលល្អមិនមាន និងភពអាក្រក់កាន់កាប់លគ្ន និងផ្ទះទីប្រាំបី នោះ—ជាពិសេសពេល «ផ្កាឈូក» រួមជាមួយភពនៅកេន្រ្ត—លគ្នាក្លាយជាសញ្ញានៃការចងចាំនៅចុងក្រោយ និងមរណៈ។

Verse 105

केंद्राद्या हस्त सन्खेटैरदृष्टो मृत्युदस्तथा । षष्टेमेब्जेऽसदृष्टेसद्यो मृत्युः शुभेक्षिते ॥ १०५ ॥

បើទីតាំងសំខាន់ៗ ចាប់ពីកេន្រ្តជាដើម មិនត្រូវបាន «ឃើញ» ឬគាំទ្រដោយទស្សនៈល្អ តាមការគណនាសញ្ញាដៃ នោះរចនាសម្ព័ន្ធនោះក្លាយជាអ្នកផ្តល់មរណៈ។ ដូចគ្នានេះ បើផ្ទះទីប្រាំមួយ និងទីដប់មួយ មិនទទួលទស្សនៈត្រឹមត្រូវ វាសម្គាល់មរណៈភ្លាមៗ; តែបើទទួលទស្សនៈល្អ លទ្ធផលក្លាយជាមង្គល។

Verse 106

समाष्टके मिश्रखेटैर्दृष्टे मृतिः शिशोः । क्षीणेब्जेंगे रन्ध्रकेन्दे पापे पापान्तरस्थिते ॥ १०६ ॥

ពេលផ្ទះទីប្រាំបីត្រូវបានទស្សនៈដោយភពចម្រុះ នោះបង្ហាញមរណៈរបស់ទារក។ ដូចគ្នានេះ បើភពមួយអស់កម្លាំងស្ថិតនៅផ្នែករាសីទឹក ហើយភពអាក្រក់ឈរនៅផ្ទះទីប្រាំបី (ទីរន្ធ) និងនៅកេន្រ្ត ដោយត្រូវភពអាក្រក់ផ្សេងៗបិទជុំវិញ នោះក៏ជាសញ្ញាមរណៈដែរ។

Verse 107

भूद्यूननिधने वाब्जे लग्नेऽप्येवं शिशोर्मृतिः । पापैश्चन्द्रास्तगैर्मात्रा सार्द्धं सदृष्टिमंतरा ॥ १०७ ॥

បើនៅពេលកំណើត ព្រះចន្ទស្ថិតក្នុងភាវមរណៈ ឬលគ្នាជាកុម្ភៈក្រោមទុក្ខទោសដូច្នេះ នោះជាសញ្ញានៃមរណភាពទារក។ ហើយបើព្រះចន្ទអស្តង្គត ត្រូវបាបគ្រោះបៀតបៀន ហើយគ្មានទិដ្ឋិល្អពីសុភគ្រោះការពារ ទារកនឹងស្លាប់ជាមួយម្តាយ។

Verse 108

शुभादृष्टे भान्त्यगेब्जे त्रिकोणोपरतैः खलैः । सग्नस्थे वा विधौपापैरस्तस्थैर्मृतिमाप्नुयात् ॥ १०८ ॥

បើសុភគ្រោះទទួលទិដ្ឋិល្អ តែភ្លឺនៅរាសីសត្រូវ ហើយត្រូវខលគ្រោះនៅត្រីកោណបិទជុំវិញ; ឬបើព្រះចន្ទស្ថិតលគ្នារបស់ខ្លួន តែអស្តង្គតដោយបាបគ្រោះ—នោះគេអាចជួបមរណៈ។

Verse 109

ग्रस्तेऽब्जेऽसद्भिरष्टस्थै सृज्यवात्मजयोर्मृतिः । लग्ने रवौ तु शस्रेण सवीर्यासद्भिरष्टगैः ॥ १०९ ॥

ពេលព្រះចន្ទត្រូវគេគ្របសង្កត់ (គ្រាស) ហើយបាបគ្រោះស្ថិតនៅភាវទី៨ នោះបង្ហាញមរណៈសម្រាប់ជាតិ និងកូនប្រុស។ ហើយបើព្រះអាទិត្យនៅលគ្នា ខណៈបាបគ្រោះមានកម្លាំងនៅទី៨ គេនិយាយថាមរណៈកើតដោយអាវុធ។

Verse 110

कर्केन्द्वीज्ययुते लग्ने केंद्रे सौम्ये च भार्गवे । शषैस्त्र्यरीशगैरायुरमितं भवति ध्रुवम् ॥ ११० ॥

ពេលលគ្នាជាកក្កដា ហើយមានព្រះចន្ទនិងព្រះព្រហស្បតិ៍រួមគ្នា; ហើយសុភគ្រោះនៅកេន្រ្ត (មុំ) ជាមួយភារគវៈ (សុក្រ) — ដោយស្ថានភាពដូចនេះ អាយុកាលប្រាកដជាវែងឥតគណនា។

Verse 111

वंर्गोत्तमे मीनलग्ने वृषेऽब्जे तत्त्वलिप्सिके । स्वतुंगस्थेष्वशेषेषु परमायुः प्रकीर्तितम् ॥ १११ ॥

ពេលលគ្នាជាមីន ហើយស្ថានភាពពាក់ព័ន្ធនៅវృషភ និងកុម្ភៈ ដោយប្រាថ្នាចង់បានតត្ត្វៈ (សច្ចធម៌) ហើយពេលទាំងអស់ស្ថិតនៅទីឧត្តមរបស់ខ្លួន នោះគេប្រកាសថា អាយុកាលខ្ពស់បំផុត។

Verse 112

शुभैर्दृष्टः सवीर्योगे केंद्रस्थे चायुरर्थदः । स्वच्चोब्जे स्वर्क्षगैः सौम्यैः सवीर्येंगाधिपे तनौ ॥ ११२ ॥

ពេលភពត្រូវបានភពសុភមង្គលមើលឃើញ មានកម្លាំងផ្ទាល់ខ្លួន និងស្ថិតនៅកេន្រ្តា វាក្លាយជាអ្នកផ្តល់អាយុវែង និងសម្បត្តិ។ បើវាស្អាតភ្លឺ ស្ថិតក្នុងរាសីរបស់ខ្លួន ឬក្នុងស្ថានលើកតម្កើង ជាមួយភពសុភមង្គលទន់ភ្លន់ ហើយម្ចាស់លគ្នាដែលមានកម្លាំងស្ថិតនៅលើលគ្នា នោះបង្ហាញថាមានជីវពលរឹងមាំ។

Verse 113

षष्ट्यब्दकेंद्रसौम्येभेष्टशुद्धे सप्ततिर्गुरौ । मूलत्रिकोणगैः सौम्यैर्गुरो स्वोच्चसमन्विते ॥ ११३ ॥

ពេលចំណុចឆ្នាំទី៦០ (ṣaṣṭyabda) ស្ថិតនៅកេន្រ្តា និងរួមជាមួយភពសុភមង្គល ហើយព្រះគ្រូ (ព្រហស្បតិ៍) ស្ថិតនៅទីតាំងឆ្នាំទី៧០ (saptati) និងពេលភពសុភមង្គលស្ថិតក្នុងមូលត្រីកោណរបស់ខ្លួន ខណៈព្រះគ្រូក៏បានរួមនឹងស្ថានលើកតម្កើងរបស់ខ្លួនផង នោះជាសញ្ញានៃផលល្អមង្គល។

Verse 114

लग्नाधिपे बलयुतशीत्यब्दं त्वायुरीरितम् । सवीर्ये सत्सु केंद्रेषु त्रिंशच्छुद्धियुतेऽष्टमे ॥ ११४ ॥

ពេលម្ចាស់លគ្នាមានកម្លាំងគ្រប់គ្រាន់ អាយុកាលត្រូវបាននិយាយថា៨០ឆ្នាំ។ បើវាមានជីវពល និងស្ថិតនៅកេន្រ្តាដ៏ល្អ ហើយផ្ទះទី៨មានមាត្រដ្ឋានសុទ្ធ/កម្លាំងចំនួន៣០ នោះបង្ហាញអាយុពេញលេញដូចបាននិយាយ។

Verse 115

लयेशे धर्मगेजीवेष्टस्थे क्रूरक्षिते जिताः । लग्नाष्टमेशावष्टस्थौ भाब्दमायुः करौ मतौ ॥ ११५ ॥

ពេលម្ចាស់នៃលយ (សៅរ៍) ស្ថិតនៅផ្ទះទី៩ (ធម្ម) ព្រះគ្រូ (ព្រហស្បតិ៍) ស្ថិតនៅទី៨ ហើយអង្គារ ត្រូវបានបង្ក្រាប; ហើយម្ចាស់លគ្នា និងម្ចាស់ផ្ទះទី៨ ទាំងពីរ ស្ថិតនៅផ្ទះទី៨—តាមគ្រូបុរាណ អាយុកាលត្រូវបានចាត់ថាមានត្រឹមតែ១ឆ្នាំប៉ុណ្ណោះ។

Verse 116

लग्नेऽशुभेज्यौ ग्लौदृष्टौ मृत्यौ कश्चन चाकृतिः । धर्मांगस्थेशनौ शुक्रे केंद्रेऽब्जे व्ययधर्मगे ॥ ११६ ॥

ពេលលគ្នាត្រូវទុក្ខដោយអសុភ និងព្រះគ្រូ (ព្រហស្បតិ៍) ស្ថិតក្នុងស្ថានមិនល្អ ហើយព្រះចន្ទត្រូវភពក្រហម/អសុភមើលឃើញ នោះកើតរូបបែបមួយបង្ហាញមរណៈ។ ក៏ត្រូវយល់ថា បើសៅរ៍ស្ថិតនៅទីតាំងធម្មាង្គ សុក្រ​នៅកេន្រ្តា ហើយពុធស្ថិតនៅផ្ទះទី១២ និងទី៩ នោះក៏ជាសញ្ញាដូចគ្នា។

Verse 117

शताब्दं गीष्पतौ कर्के कटकस्थसितेज्ययोः । लयेशेंगे शुभैर्हीनेऽष्टमे रवाब्धिमितं वयः ॥ ११७ ॥

ពេលព្រះព្រហស្បតិ៍ស្ថិតនៅរាសីកក្កដា ហើយព្រះចន្ទជាមួយព្រះព្រហស្បតិ៍ក៏នៅកក្កដា នោះអាយុកាលបានមួយរយឆ្នាំ។ ប៉ុន្តែបើម្ចាស់លগ্নៈទន់ខ្សោយ និងខ្វះឥទ្ធិពលល្អ នោះក្នុងភាវទី៨ អាយុត្រូវវាស់ត្រឹមដប់ពីរឆ្នាំប៉ុណ្ណោះ។

Verse 118

लग्ने शेष्टमगेष्टेशे तनुस्थे पंचवत्सरम् । कवीज्ययोगे सौम्याब्जौ लग्ने मृत्यौ च स्वेषवः ॥ ११८ ॥

បើម្ចាស់លগ্নៈ និងម្ចាស់ភាវទី៨ មកស្ថិតនៅក្នុងតនុ (លগ্নៈ) នោះបង្ហាញអាយុត្រឹមប្រាំឆ្នាំ។ ហើយពេលសុក្រ និងព្រហស្បតិ៍រួមយោគ ព្រមទាំងពុធ និងចន្ទស្ថិតនៅលগ্নៈ នោះជននោះជួបមរណៈនៅលগ্নៈនោះឯង។

Verse 119

एतद्योगजमायुः स्यादथ स्पष्टमुदीयते । सूर्याधिक बले पैंडं निसर्गाञ्च विधोर्बले ॥ ११९ ॥

នេះហើយគេហៅថា អាយុដែលកើតពីយោគ (yogaja)។ ឥឡូវនឹងបញ្ជាក់ឲ្យច្បាស់៖ បើកម្លាំងព្រះអាទិត្យលើសលប់ ត្រូវយកអាយុគណនា (paiṇḍa)។ បើកម្លាំងព្រះចន្ទលើសលប់ ត្រូវយកភាគអាយុធម្មជាតិ (nisarga)។

Verse 120

अंशायुः सबले लग्ने तत्साधनमथो श्रृणु । गोब्जास्तत्त्वतिथी सूर्यास्तिथिः स्वर्गा नखाः क्रमात् ॥ १२० ॥

ពេលលগ্নៈមានកម្លាំង អាយុត្រូវកំណត់តាមអង្សា (aṃśa)។ ឥឡូវសូមស្តាប់វិធីគណនា៖ តាមលំដាប់ ‘គោ’, ‘អប្ជ’, ‘តត្ត្វ’, ‘តិថិ’, ‘សូរ្យ’, ‘តិថិ’, ‘ស្វರ್ಗ’, និង ‘នខ’ ជាសញ្ញាបង្ហាញលេខដែលត្រូវយកជាបន្តបន្ទាប់។

Verse 121

नखा विधुर्द्वावंकाश्च धृतिः स्वाक्षिखमार्गणाः ॥ १२१ ॥

‘នខ’ ត្រូវប្រៀបដូចព្រះចន្ទ; ‘ពីរ’ ជាលេខគូ; ‘ធ្រឹតិ’ គឺស្ថេរភាព ប្រៀបដូចភ្នែកខ្លួនឯង និងការស្វែងរកផ្លូវដំណើរ។

Verse 122

पिंडे निसर्गे रवोच्चे नो ग्रहः षट्भाल्पको यदा । चक्रशुद्धस्तदा ग्राह्येस्यांशा आयुषिसंमताः ॥ १२२ ॥

នៅពេលកំណើត ក្នុងរាងកាយ (piṇḍa) ព្រះអាទិត្យមិនស្ថិតនៅទីលើកតម្កើង ហើយគ្មានភពណាមួយខ្សោយដោយប្រាំមួយភាគ (bhāga) ទេ នោះគេរាប់ថា គុនដលីបាន “សុទ្ធ” ហើយអង្សា (aṁśa) ដែលត្រូវយក គឺអង្សាដែលទទួលស្គាល់សម្រាប់វិនិច្ឆ័យអាយុ។

Verse 123

अंशोनाः शंत्रुभे कार्या ग्रहं वक्रगतिं विना । मंदशुक्तौ विनार्द्धोना ग्रहस्यास्तंगतस्य च ॥ १२३ ॥

ក្នុងស្ថានភាពអពមង្គល (សត្រូវ) អំណាចភពត្រូវគេរាប់ថាបន្ថយតាមភាគមួយ—បើមិនមែនដំណើរវក្រគតិ (retrograde) ទេ។ នៅពេលភពខ្សោយ/យឺត និងនៅពេលភពអស្តង្គត (លិច មើលមិនឃើញ/ឆេះ) កម្លាំងរបស់វាត្រូវយកថាបន្ថយពាក់កណ្តាល។

Verse 124

हानिद्वयेऽधिकाः कार्या यदा क्रूरस्तनौ तदा । विहायारीनंशाद्यैर्हन्यादायुर्लवान् भजेत् ॥ १२४ ॥

នៅពេលជួបការខាតបង់ពីរប្រភេទ គួរជ្រើសយកការខាតបង់តិចជាង។ ហើយពេលអ្នកឃោរឃៅវាយប្រហារលើរាងកាយខ្លួន នោះ—បោះបង់ការស្ទាក់ស្ទើរ—អាចវាយបំបាក់សត្រូវទាំងនោះជាដើម ដើម្បីរក្សាអាយុកាលឲ្យនៅសល់។

Verse 125

भगणांशैर्लब्धहीनास्तेषां कार्या विचक्षणैः । पापस्यांशाः समग्रोना सौम्यस्यार्द्धविवर्जिताः ॥ १२५ ॥

អ្នកប្រាជ្ញគួរគណនាតម្លៃសម្រាប់អ្វីៗដែលខ្វះខាត ពីអ្វីដែលទទួលបានតាមការបែងចែកនៃក្រុមភព (bhagaṇa). អង្សាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងឥទ្ធិពលអាក្រក់ (បាប) ត្រូវយកថាពេញលេញ ប៉ុន្តែបន្ថយ; ចំណែកអង្សាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងឥទ្ធិពលល្អ (សោម្យ) ត្រូវយកដោយដកចេញពាក់កណ្តាល។

Verse 126

स्पष्टास्तेंशाः खषट्त्र्यासा गुणयित्वा स्वकैर्गणैः । वर्षाणि शेषमर्कध्नं हारात्संमासकाः स्मृताः ॥ १२६ ॥

បន្ទាប់ពីគុណអង្សាដែលបានបញ្ជាក់ច្បាស់ ដោយកត្តារបស់វាតាមលំដាប់ នោះសំណល់នឹងឲ្យចំនួនឆ្នាំ; ហើយសំណល់ដែលហៅថា ‘arkadhna’ (សំណល់តាមព្រះអាទិត្យ) នោះ ពីហារៈ (hāra) គេយល់ថាជាចំនួនខែដែលត្រូវរាប់។

Verse 127

तच्छेषश्च त्रिगुणितः तेनैवाप्तं दिनानि च । शेषे षष्ट्या हते भक्ते हारेण घटिकादिकम् ॥ १२७ ॥

សំណល់នោះត្រូវគុណបី; ដោយវា នឹងទទួលបានចំនួនថ្ងៃ។ ពីសំណល់ដែលនៅសល់ គុណ៦០ ហើយចែកដោយចំនួនចែក នឹងបានចំនួនឃដិកា (ghaṭikā) និងឯកតាពេលតូចៗ។

Verse 128

हित्वा भाज्यंगभागादीन्कलीकृत्य खखाक्षिभिः । भजेद्वर्षाणि शेषे तु गुणिते द्वादशादिभिः ॥ १२८ ॥

បោះចោលឯកតាចែក និងភាគបំបែកដើមៗ ហើយបម្លែងសំណល់ឲ្យជាចំនួនតាមយុគកលិ ដោយលេខសញ្ញា «ខ-ខ-អក្សិ»; បន្ទាប់មកគណនាចំនួនឆ្នាំ។ ប្រសិនបើនៅមានសំណល់ ត្រូវគុណដោយដប់ពីរ និងកត្តាដទៃទៀត ដើម្បីបានវិមាត្ររង។

Verse 129

द्विसप्तांशे च मासादिलग्रायुर्जायते स्फुटम् । अशायुषी सलग्नानां खेटानामंशका हृताः ॥ १२९ ॥

នៅក្នុង «ទ្វិសប្តាំស» (Dvi-saptāṁśa) ដែលជាការបែងចែក១/១៤ អាយុកាលតាមខែ និងកត្តាដទៃទៀត រួមទាំងលគ្ន (ascendant) នឹងត្រូវកំណត់យ៉ាងច្បាស់។ សម្រាប់លគ្នដែលមិនផ្តល់អាយុ (aśāyuṣī) ត្រូវដកភាគ (aṁśa) ដែលបានកំណត់សម្រាប់ភពទាំងឡាយចេញ។

Verse 130

खयुगैरायुरंशाः स्युस्तत्संस्कारं वदामि ते । ग्रहनलग्नं षड्रात्यं चेत्संस्कारोऽन्यथा नहि ॥ १३० ॥

ភាគនៃអាយុកាល ត្រូវបានបង្ហាញដោយយុគទាំងឡាយ; ខ្ញុំនឹងប្រាប់អ្នកអំពីពិធីកែសម្រួល (saṃskāra) សមស្របនឹងវា។ ប្រសិនបើលគ្ននៅពេលគ្រាស បន្តរយៈពេលប្រាំមួយយប់ នោះត្រូវធ្វើសំស្ការ; បើមិនដូច្នោះទេ មិនត្រូវធ្វើតាមរបៀបនោះឡើយ។

Verse 131

तदंशः स्वाग्नयो भक्ता लब्धोनोभूर्गुणो भवेत् । यदैकाल्यं तदास्तांशाः स्वाग्र्याप्तोना च भूर्गुणः ॥ १३१ ॥

បើភាគនោះ ត្រូវបានទទួលដោយភ្លើងបូជារបស់ខ្លួន និងដោយអ្នកទទួលដែលមានភក្តី នោះបុណ្យមិនកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងទេ។ តែបើបូជាជាការធ្វើតែមួយរួមគ្នា (aikālya) នោះភាគទាំងនោះទៅដល់អ្វីដែលល្អបំផុត ហើយបុណ្យក៏កើនឡើងយ៉ាងច្រើនពិតប្រាកដ។

Verse 132

सौमयस्यार्द्धेन पापस्य समग्रेणेति निश्चयः । गुमकध्नाश्चायुरंशाः संस्कारोऽयमुदाहृतः ॥ १३२ ॥

បានកំណត់យ៉ាងមាំមួនថា ពិធីសំស្ការៈនេះ ផ្តល់ផលបុណ្យប្រហាក់ប្រហែលពាក់កណ្តាលនៃយជ្ញៈ «សោម្យៈ» ហើយបំផ្លាញបាបទាំងស្រុង។ គេថា វាក៏បំបាត់ជំងឺស្គមស្គាំង និងធានាភាគនៃអាយុវែង—នេះហើយជាសំស្ការៈដែលបានប្រកាស។

Verse 133

आयुरंशकलाभक्ताद्विंशत्याब्दा इनाहतम् । शेषं द्विशतभक्तं स्युर्मासाः शेषा दिनादिकम् ॥ १३३ ॥

ពីភាគលទ្ធផលដែលបានពីការចែកអាយុ (āyus) ជាភាគ និងអនុភាគ នាំយកទៅគុណនឹង ២០ ដើម្បីបានចំនួនឆ្នាំ។ ចែកសំណល់ដោយ ២០០៖ ភាគលទ្ធផលជាខែ ហើយសំណល់បន្ទាប់មកជាថ្ងៃ និងឯកតាតូចៗផ្សេងទៀត។

Verse 134

लग्नायुरंशास्त्रिगुणा दिग्भिक्ता स्युः समास्ततः । शेषेऽर्कादिगुणे भक्ते दिग्भर्मासादिकं भवेत् ॥ १३४ ॥

អង្សានៃលគ្ន (ascendant) និងអាយុ ត្រូវគុណបី ហើយចែកតាមទិសទាំងឡាយ; ភាគលទ្ធផលនោះឲ្យបានចំនួនសរុប។ ពីសំណល់ បើចែកតាមកត្តាព្រះអាទិត្យ និងកត្តាភពផ្សេងៗ នឹងបានការបែងចែកតាមទិស ចាប់ពី «ភាគទិស» ជាដើម។

Verse 135

सबलेंगेभतुल्याब्दैर्युतमायुर्भवेत्स्फुटम् । अंशद्विध्नमक्षांशं मासाः खत्र्यादिसंगुणात् ॥ १३५ ॥

នៅពេលកត្តាដែលពាក់ព័ន្ធមានកម្លាំងខ្លាំង អាយុដែលគណនាបាននឹងច្បាស់លាស់៖ បន្ថែមឆ្នាំស្មើចំនួនដែលត្រូវនឹងរាសី ចាប់ពីសីហៈ (Leo) ជាដើម។ យកអក្សាំសៈ (akṣāṃśa) គុណពីរជាអង្សា ហើយដោយការគុណតាមថេរគណនាដែលសមស្រប (ចាប់ពី «ខ» ជាដើម) នឹងបានលទ្ធផលជាខែ។

Verse 136

शेषा दिनादिकं योज्यं नैतत्पिंडनिसर्गयोः । लग्नार्कचन्द्रमध्ये तु यो बली तद्दशा पुरा ॥ १३६ ॥

សំណល់ដែលនៅសល់ ត្រូវបន្ថែមជាថ្ងៃ និងឯកតាដូច្នេះ—ករណីនេះមិនអនុវត្តចំពោះ piṇḍa និង nisarga ទេ។ តែរវាងលគ្ន ព្រះអាទិត្យ និងព្រះចន្ទ អ្វីដែលខ្លាំងជាងគេ—ដសា (daśā) របស់វា ត្រូវយកមកប្រើជាមុន។

Verse 137

ततः केंद्रादिगानां तु द्वित्र्यादौ सबलस्य च । बह्वायुर्यो वीर्यसाम्येर्काद्युतस्य प्राक् याचकः ॥ १३७ ॥

បន្ទាប់មក ក្នុងចំណោមផ្ទះកេន្រ្ត (kendras) និងអ្វីៗដទៃទៀត បើផ្ទះទី២ ទី៣ និងបន្តទៀតមានកម្លាំងខ្លាំង នោះបុគ្គលនោះមានអាយុវែង។ ហើយបើកម្លាំងស្មើគ្នា អ្នកដែលលេចធ្លោមុន គឺអ្នកពាក់ព័ន្ធនឹងព្រះអាទិត្យ និងអ្នកដទៃ។

Verse 138

षड्वर्गार्द्धस्य त्रिंशस्य त्रिकोणगश्च स्मरगः । सप्तमासस्य तूर्यस्य चतुरस्रगतस्य च ॥ १३८ ॥

សម្រាប់ភាគទី៣០ ដែលជាពាក់កណ្តាលនៃក្រុមប្រាំមួយ (ṣaḍvarga) មានកត្តា «ស្មរៈគ» (Smaraga) ពាក់ព័ន្ធនឹងកាមៈ ស្ថិតនៅក្នុងទម្រង់ត្រីកោណ។ ដូចគ្នានេះ សម្រាប់ភាគទី៧ ដែលហៅថា «ទី៤» គេនិយាយថាស្ថិតក្នុងទម្រង់ចតុកោណ (ការ៉េ)។

Verse 139

क्रमः केंद्रादिकोऽत्रापि द्वित्र्यादौ सबलस्य च । पाकपस्याब्धिनागाश्च ह्यर्णवा सहगस्य च ॥ १३९ ॥

នៅទីនេះផងដែរ លំដាប់ចាប់ផ្តើមពីផ្ទះកេន្រ្ត (kendras) ហើយបន្តទៅផ្ទះទី២ ទី៣ និងបន្តទៀត ដោយពិចារណាកម្លាំងនៃគ្រោះ (ភព)។ ផលត្រូវយល់សម្រាប់ពេលទុំទ្រង់ (pāka) នៃភព ហើយតាមនិមិត្តសញ្ញានៃមហាសមុទ្រ ព្រះនាគរាជ និងសមុទ្រផ្សេងៗ រួមទាំងកត្តាដែលទៅជាមួយវា។

Verse 140

त्रिकोणस्थस्य चाष्टाक्षिसूर्याद्यूनगतस्य च । तुर्याष्टगस्य तु स्वर्गा गुणकाः परिकीर्तिताः ॥ १४० ॥

សម្រាប់អ្នកដែលស្ថិតនៅក្នុងត្រីកោណ (trikoṇa) ហើយដូចគ្នាសម្រាប់ទម្រង់ «ភ្នែកប្រាំបី» (aṣṭākṣi) និងសម្រាប់អ្នកដែលចលនាត្រូវបានបន្ថយពីព្រះអាទិត្យ និងអ្វីៗដទៃទៀត ស្ថានសួគ៌ (svargas) ត្រូវបានប្រកាសថាជាកត្តាគុណគុណ (guṇakāḥ) របស់ពួកវា។

Verse 141

दशागुणैर्हता भक्त्या गुणैक्येन समागताः । शेषेऽर्कादिहते भक्ते मासाद्यैक्येन नारद ॥ १४१ ॥

ពេលដែលភក្តិ (bhakti) បានទប់ស្កាត់ភាពច្រើនដប់ដងនៃគុណៈ នោះមនុស្សឈានដល់ឯកភាពនៃគុណៈ។ ហើយពេលសំណល់ភក្តិដែលនៅសល់ ត្រូវបានដុតបំផ្លាញបន្ថែម ដូចអសុចិត្រូវព្រះអាទិត្យដុត នោះឱ នារ៉ដៈ ក្នុងរយៈពេលមួយខែ មនុស្សឈានដល់ឯកភាពពេញលេញជាមួយព្រះអម្ចាស់ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់។

Verse 142

अंतर्दशासु विदशास्तासु चोपदशास्तथा । दशेशमित्रस्वोच्चक्षंगोब्जोब्ध्येकाद्रिवृद्धिगः ॥ १४२ ॥

ក្នុងអន្តរទសា ទសាពិសេស និងទសារងដូចគ្នា បើម្ចាស់ទសាស្ថិតក្នុងរាសីមិត្ត ឬរាសីខ្លួន ឬបានឧត្តមភាព ហើយកាន់កាប់ភាគល្អ និងទីតាំងមាំមួន នោះទសានោះក្លាយជាអ្នកផ្តល់កំណើន និងការរីកចម្រើន។

Verse 143

शुभगो यद्भगस्तद्भिस्न्वादिस्थेन तद्धिकृत् । प्रोक्तेतरस्थानगतस्तत्तद्भावक्षयं करः ॥ १४३ ॥

ពាក្យ «śubhaga» នៅពេលប្រើជានាមគុណ មានន័យថា «អ្នកមានសំណាង»។ តែពេលពាក្យដូចគ្នានេះភ្ជាប់បច្ច័យក្នុងក្រុម snvādi វាក្លាយជារូបនាមកម្មករ មានន័យថា «អ្នកបង្កើតឲ្យកើតផលនោះ»។ ហើយបើពាក្យដែលបានកំណត់ត្រូវប្រើនៅទីតាំងវាក្យសម្ពន្ធផ្សេង វាបង្ហាញការថយចុះ ឬការបំផ្លាញនៃសភាពនោះឯង។

Verse 144

खगस्य यद्भवेद्द्रव्यं भावभे क्षणयोगजम् । जीविकादिफलं सर्वं दशायां तस्य योजयेत् ॥ १४४ ॥

ទ្រព្យសម្បត្តិណាដែលកើតឡើងសម្រាប់ភពមួយ ដោយសារតែវាស្ថិតក្នុងផ្ទះ និងនក្ខត្រ ហើយដោយសារការរួមបញ្ចូលបណ្តោះអាសន្នទាំងឡាយ—ផលទាំងអស់ដូចជា ជីវិកា និងអ្វីៗផ្សេងទៀត—គួរចាត់ទុកថាជាផលក្នុងទសារបស់ភពនោះ។

Verse 145

विशन्यापदशायां यो वैरिदृष्टो विपत्तिकृत् । शुभमत्रेक्षितश्चेष्टसद्वर्गस्थश्च यो ग्रहः ॥ १४५ ॥

ភពមួយ នៅក្នុងទសាអមង្គល ឬទសាវិបត្តិ បើត្រូវទស្សនៈ (aspect) របស់សត្រូវប៉ះពាល់ នោះក្លាយជាមូលហេតុនៃទុក្ខវេទនា។ តែភពដដែលនេះ បើទទួលទស្សនៈល្អ ហើយស្ថិតល្អក្នុងការបែងចែកមង្គល (ṣaḍvarga) នោះក្លាយជាអ្នកផ្តល់ផលល្អ។

Verse 146

तत्काले बलवानापन्नाशकृत्समुदाहृतः । यस्याष्टवर्गजं चापि फलं पूर्णशुभं भवेत् ॥ १४६ ॥

នៅពេលនោះ ពិធីដ៏មានអានុភាពមួយ ដែលហៅថា «អ្នកបំបាត់វិបត្តិ» ត្រូវបានប្រកាស។ សម្រាប់អ្នកអនុវត្ត វាធ្វើឲ្យផលដែលកើតពី aṣṭa-varga (អष्टវರ್ಗ) ក្លាយជាមង្គលពេញលេញ និងសម្រេចបរិបូរណ៍។

Verse 147

यश्च मूर्तितनुग्लावो वृद्धिगः स्वोच्चभस्थितः । स्वत्रिकोणसुहृद्भस्थस्तस्य मध्यमसत्फलम् ॥ १४७ ॥

សូម្បីតែភពណាមួយខ្សោយក្នុងកម្លាំងរាងកាយ ក៏បើវាកំពុងកើនឡើង ហើយស្ថិតក្នុងរាសីរបស់ខ្លួន រាសីឧត្តម រាសីត្រីកោណរបស់ខ្លួន ឬរាសីមិត្ត វានឹងផ្តល់ផលល្អមធ្យម។

Verse 148

श्रेष्ठं शुभतरं वाच्यं विपरीतगतस्य तु । नेष्टमुत्कटमिष्टं तु स्वल्पं ज्ञात्वा बलं वदेत् ॥ १४८ ॥

ចំពោះអ្នកដែលវង្វេងផ្លូវ គួរនិយាយតែអ្វីដែលល្អ និងជាមង្គលបំផុត មិនគួរនិយាយពាក្យមិនពេញចិត្ត ឬរឹងរ៉ៃទេ តែដោយដឹងថាកម្លាំងខ្លួនមានកម្រិត គួរនិយាយទន់ភ្លន់ និងមានការអត់ធ្មត់។

Verse 149

चरे सन्मध्यदुष्टाभ्यामंगभंगे विपर्ययात् । स्थिरे नेष्टष्टमध्या च होरायास्त्र्यं शकैः फलम् ॥ १४९ ॥

ក្នុងរាសីចល័ត ផលត្រូវបានពោលថា ល្អ មធ្យម ឬអាក្រក់ (តាមស្ថានភាពហោរា) ប៉ុន្តែក្នុងករណីរបួសរាងកាយ សញ្ញាត្រូវយកផ្ទុយ។ ក្នុងរាសីថេរ ផលត្រូវចាត់ថាមិនល្អ ជាពិសេសពាក់ព័ន្ធនឹងទី៨ និងទីមធ្យម។ នេះហើយជាផលបីប្រភេទនៃហោរា ដែលសាកៈបានបង្រៀន។

Verse 150

स्वामीज्यज्ञयुता होरा दृष्टा वा सत्पलावहा । विनाश दृष्टयुक्ता च पापांतरगतान्यथा ॥ १५० ॥

បើហោរាត្រូវបានឃើញថាពាក់ព័ន្ធនឹងការបូជាព្រះម្ចាស់របស់ខ្លួន និងយញ្ញៈ វានាំមកផលល្អ។ តែបើឃើញថាចូលរួមជាមួយសញ្ញានៃការវិនាស វានាំទៅកាន់ការបំផ្លាញ; បើមិនដូច្នោះទេ វាសំដៅទៅលើការចូលទៅក្នុងស្ថានភាពបាបបន្ថែមទៀត។

Verse 151

प्राग्ध्वांक्षा बंधु मृत्याय तयोर्द्यूने रविः स्वभात् । वक्रात्स्वादिवसाञ्चार्के शुक्राद्यूनां तु षड्रतः ॥ १५१ ॥

ពេលទិវាចន្ទ្រាស្ថិតនៅភាគខាងកើត ហើយកំពុងរំលងថយ វាត្រូវចាត់ថាមិនមង្គលសម្រាប់សាច់ញាតិ និងអាចនាំទៅសេចក្តីស្លាប់។ ក្នុងការបែងចែកថ្ងៃនោះ ព្រះអាទិត្យភ្លឺដោយពន្លឺរបស់ខ្លួន។ ហើយពេលដំណើរព្រះអាទិត្យថយក្រោយ ចាប់ពីថ្ងៃ «Svādi» តទៅ រយៈពេល (rata) សម្រាប់ព្រះសុក្រ និងភពដទៃ ត្រូវបានពោលថាមានប្រាំមួយដង។

Verse 152

धर्मध्यायारिगो जीवादिकत्र्यारिगो विधोः । पृध्यंत्यधीतपाः सुज्ञा ततोवृद्ध्यंत्यबंधुराः ॥ १५२ ॥

ព្រះបណ្ឌិត និងអ្នកតបស្យាដែលបានសិក្សាល្អ តែងជជែកវែកញែកអំពីសត្រូវរបស់ព្រះ—អ្នកប្រឆាំងធម៌ និងសមាធិ និងអ្នកបំផ្លាញជីវិតសត្វលោក; ហើយពីការជជែកនោះ អ្នកចូលចិត្តទាស់ទែង ដែលខ្វះសាមគ្គីដូចជាសាច់ញាតិពិត ក៏កាន់តែរីកធំឡើង។

Verse 153

वृद्धिगोंगात्सधनघीतपः स्वाराच्छशी शुभः । स्वदूवृध्यस्तादिषु पृधात्ससाष्टौ पंचयोपगः ॥ १५३ ॥

ខគម្ពីរនេះ តាមអក្សរដែលបានបញ្ជូនមក មានអក្សរខូច និងមិនអាចបង្កើតន័យវេយ្យាករណ៍ឬទស្សនៈបានយ៉ាងមាំមួន។ ដូច្នេះ មិនអាចបកប្រែឲ្យបានត្រឹមត្រូវតាមសាស្ត្រនារ៉ទបុរាណ ដោយគ្មានអត្ថបទកែសម្រួល ឬច្បាប់វិចារណកថាដែលអាចទុកចិត្តបាន។

Verse 154

षट्त्र्यायधीस्थो मंदाञ्च ज्ञाद्द्वित्र्यायाष्टकेंद्रगः । केंद्राष्टायांत्य इज्याद्वा ज्ञज्यायास्तत्र स्वे कवेः ॥ १५४ ॥

បើសៅរ៍ស្ថិតនៅផ្ទះទី៦ ឬទី៣ ហើយពុធត្រូវដឹងថាស្ថិតនៅទី២ ឬទី៣ ឬនៅទី៨ ឬក្នុងផ្ទះកេន្រ្ត; ហើយបើគ្រូ (ព្រហស្បតិ៍) ស្ថិតក្នុងកេន្រ្ត ឬទី៨ ឬផ្ទះចុងក្រោយ—ក្នុងជាតិភពនោះ ពុធក្លាយជាអ្នកមានអំណាចលើសសុក្រ។

Verse 155

वृद्धाविनात्सादिधिया मंगा मायारिगो विधोः । केंद्राष्टापार्थगः स्वर्क्षान्मंदाद्गोष्टायकेंद्रगः ॥ १५५ ॥

ពេលអង្គាររួមឥទ្ធិពលជាមួយសៅរ៍ ហើយបញ្ញាត្រូវទុក្ខទោស វាក្លាយជាសត្រូវដល់ចន្ទ្រ។ បើស្ថិតក្នុងកេន្រ្ត ឬផ្ទះទី៨ ទោះនៅក្នុងរាសីរបស់ខ្លួនក៏ដោយ វាបង្ក—ដោយសៅរ៍ជាហេតុ—ការចូលរួមជាមួយមនុស្សទាប និងការចាក់សោររស់នៅក្នុងបរិយាកាសដូចហ្វូងសត្វ ពេលសៅរ៍ស្ថិតក្នុងកេន្រ្ត។

Verse 156

षट् त्रिधी भवतः सौम्यात्षड्वांशाष्टगो भृगोः । कर्मायव्ययषष्टस्थो जीवाद्भौमः शुभः स्मृतः ॥ १५६ ॥

តាមការគណនាពីពុធ (សោម្យ) ក្នុងការបែងចែកត្រីភាគ លទ្ធផលគឺ «ប្រាំមួយ»; តាមសុក្រ (ភೃគុ) ក្នុងការបែងចែកឆ្ពោះទៅភាគទី៦ លទ្ធផលគឺ «ប្រាំបី»។ អង្គារ (ភೌម) នៅផ្ទះទី៦ ដែលសម្គាល់កម្ម ជំងឺ និងការចំណាយ ដោយពាក់ព័ន្ធនឹងកត្តា «ជីវ» ត្រូវបានចងចាំថាជាសុភមង្គល។

Verse 157

कवेर्द्ध्याषष्टमोध्याये सन्ज्ञोमंदान्सधीत्रये । साक्षास्ते भूमिजाज्जीवाद्ययारिभवमृत्युगः ॥ १५७ ॥

ក្នុងជំពូកទី៦២ របស់កវី ព្រះអាទិទេវតាឈ្មោះ «មន្ទ» រួមជាមួយ «ធិ» (ប្រាជ្ញា) និងត្រីសមាស ត្រូវបានពិពណ៌នាដោយផ្ទាល់ថា កើតពីផែនដី ដើរឆ្លងកាត់សត្វលោកពីកំណើតដល់មរណៈ ហើយជាសត្រូវនាំមកនូវការធ្លាក់ចុះ។

Verse 158

धर्मायारिसतांत्येर्कात्साद्यत्रिस्वगता स्वभात् । षट्खायाष्टाब्धिखोष्विज्यात्सहाद्येषु विलग्नतः ॥ १५८ ॥

ពីពន្លឺដ៏ជាធម្មជាតិរបស់ព្រះអាទិត្យ ដំណើរឆ្លងកាត់ផ្នែកនៃរាសីចាប់ពីមេស (Aries) ជាដើម លទ្ធផលត្រូវដឹងតាម «លគ្ន» (សញ្ញាលើក)៖ ក្នុងផ្ទះទាំង៦ និងចំណាត់ថ្នាក់ទាំង៨ ព្រមទាំងកត្តារួមចាប់ពីនក្ខត្រ—ដូច្នេះគួរកំណត់សញ្ញាលើក។

Verse 159

दिक्वाष्टाद्यस्तबंध्याये कुजात्खात्सत्रिके गुरुः । सात्र्यंके सन् रवेः शुक्राद्धीखगो दिग्भवारिगः ॥ १५९ ॥

ពេលគ្រោងទិស (dik) ចាប់ពីទី៨ ក្នុងរបៀប «ទទេ/រាំងស្ទះ» នោះបង្ហាញពីព្រះគ្រូ (ព្រហស្បតិ៍)។ ក្នុងត្រីសមាសដែលចាប់ពីគុជ (អង្គារ) ក៏ជាព្រះគ្រូដែរ។ ក្នុងត្រីសមាសដែលមានសៅរ៍ជាសញ្ញា ហើយយកពីព្រះអាទិត្យ និងពីសុក្រផង «បក្សីនៃប្រាជ្ញា» (ពុធ) ក្លាយជាសញ្ញាទិស សញ្ញាផ្ទះ និងជាអ្នកបំផ្លាញសត្រូវ។

Verse 160

चंद्राद्वीशार्थगोस्तेषु मन्दाद्धीत्रिषडंत्यगः । गोब्धिधीषट्खखाद्या ये ज्ञात्सद्यूने विलग्नतः ॥ १६० ॥

ចាប់ពីព្រះចន្ទ ក្នុងគ្រោងនៃម្ចាស់ (īśa) អត្ថន័យ និងសញ្ញា «គោ» (go) គួរយកអក្សរចុងក្រោយ បន្ទាប់ពីត្រីសមាស និងក្រុមប្រាំមួយ ហើយក៏យកអ្វីៗដែលចាប់ពី «go, bdhi, dhī, ṣaṭ, kha, kha» ផង។ ពេលដឹងទាំងនេះ លទ្ធផលដែលចង់បាន នឹងត្រូវបានកំណត់ភ្លាមៗ តាមការភ្ជាប់/លគ្ន។

Verse 161

आशु तेशाष्टगोष्वंगःत्सांतेष्वब्जात्सितः शुभः । स्वात्सज्ञेषु त्रिधीगोब्धी दिक्छिद्रासिगतोर्कजात् ॥ १६१ ॥

ដោយឆាប់រហ័ស ក្នុងអង្គទាំង៨ និងទីតាំងពាក់ព័ន្ធទាំងនោះ គួរតាំងចិត្តសមាធិ/ដំឡើងគោលការណ៍ដ៏ភ្លឺស្អាត និងសុភមង្គល ដែលកើតពីផ្កាឈូក។ ក្នុងទីតាំងដែលបានបញ្ជាក់ដោយនាមបច្ចេកទេសរបស់វា ត្រូវរៀបចំ «ប្រាជ្ញាបីផ្នែក» និង «សមុទ្រគោ» តាមទិស ចន្លោះទិស និងការបែងចែកដូចដាវ ដូចដែលប្រពៃណីអាក៌ (សូរ្យ) បានបង្រៀន។

Verse 162

रंध्रायव्यचगः सूर्यादोष्टधीखे सगोर्गुरो । ज्ञाब्धित्र्यायारिगोरात्रिषट्ध्यध्यांत्यगोषु च ॥ १६२ ॥

គាថានេះជាសូត្រកូដសំឡេង (មន្ត្រន្យាស/ការសូត្របច្ចេកទេស) បង្ហាញលំដាប់ព្យញ្ជនៈសម្រាប់ដាក់តាមទីតាំងពិធី—ចាប់ពី «រន្ធ្រ» បន្តដោយក្រុម «អាយ-វ្យ-ច-គ» ហើយមានស៊េរីភ្ជាប់នឹង «សូរ្យ», «ដោଷ្ដ-ធី-ខេ», «ស-គោះ-គុរោ» ជាដើម ដើម្បីប្រើក្នុងពិធីយ៉ាងត្រឹមត្រូវ មិនមែនសម្រាប់និទាន។

Verse 163

त्रिधीशारिषु मन्दः खात्साक्षांत्येषु शुभो सृजः । केंद्रायाष्टधनेष्वर्का लग्नाद्वृद्ध्याद्यबंधुषु ॥ १६३ ॥

សៅរ៍ (សនី) សុភមង្គលនៅផ្ទះទី៣ ទី៦ និងទី១១។ ភពសុភ (benefics) ផ្តល់ផលល្អនៅផ្ទះទី២ ទី១០ និងទី៧។ ព្រះអាទិត្យ (សូរ្យ) សុភនៅផ្ទះកេន្រ្ត (មុំ) ហើយក៏នៅទី៨ និងទី២; ហើយគិតពីលগ্ন វាសុភនៅទី១១ (លាភ) ទី៩ (សំណាង) និងទី៤ (គេហ/សាច់ញាតិ)។

Verse 164

गोध्वष्टापारिखांत्येज्ञाच्चंद्राल्लाभत्रिषद्भतः । षडष्टांत्यगतः शुक्राद्गुरीर्द्वीशांत्यशत्रुषु ॥ १६४ ॥

គិតពីព្រះចន្ទ (ចន្ទ្រ) ជាគោល គួរវិនិច្ឆ័យលាភ និងស្ថានភាពនៃផ្ទះទី៣ និងទី៦។ ហើយគិតពីសុក្រ (ស៊ុករ) បើវាស្ថិតនៅទី៦ ទី៨ ឬទី១២ នោះបង្ហាញការលំបាក—ជាពិសេសនៅទី២ ទី៦ ទី១២ និងទីតាំងដែលជាសត្រូវ។

Verse 165

उक्तस्थानेषु रेखादो ह्यनुक्तेषु तु बिंदुदाः । जन्मभाद्वद्विमित्रोच्चस्वभेधिष्टं परेष्वसत् ॥ १६५ ॥

នៅទីតាំងដែលបាននិយាយរួច គួរគូសសញ្ញាជាបន្ទាត់ជាដើម; តែទីតាំងដែលមិនបានបញ្ជាក់ច្បាស់ គួរបង្ហាញដោយចំណុច។ ក្នុងនក្ខត្រកំណើត និងនក្ខត្របន្ទាប់ៗ អ្វីដែលជាមិត្ត ឬស្ថិតក្នុងឧច្ច (exaltation) ឬនៅក្នុងភាគ/វគ្គរបស់ខ្លួន ត្រូវចាត់ថាមានអានុភាពខ្លាំងបំផុត; នៅទីផ្សេងៗ វាមិនមានប្រសិទ្ធិភាព។

Verse 166

कष्टमर्थक्षयः क्लेशः समतार्थसुखागमः । धनाप्तिः सुखमिष्टाप्तिरिति रेखाफलं क्रमात् ॥ १६६ ॥

តាមលំដាប់ ផលដែលបន្ទាត់ (ក្នុងការអានសញ្ញារាងកាយ) បង្ហាញគឺ៖ ការលំបាក; ការខាតបង់ទ្រព្យ; ទុក្ខវេទនា; ភាពស្មើចិត្ត; ការមកដល់នៃសម្បទា និងសុខ; ការទទួលបានទ្រព្យ; សុខ; និងការទទួលបានអ្វីដែលប្រាថ្នា—នេះហៅថាផលនៃបន្ទាត់ តាមជំហានៗ។

Verse 167

पितृमातृद्विषन्मित्रभ्रातृस्त्रीभृतकाद्रवेः । स्वामिलग्राजयोः स्वस्थाद्भेदर्कस्वयशोशयात् ॥ १६७ ॥

ពីព្រះអាទិត្យ កើតទុក្ខវេទនាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងឪពុកម្តាយ សត្រូវ មិត្ត បងប្អូន ភរិយា និងអ្នកបម្រើ; ហើយក៏មានវិបត្តិទាក់ទងនឹងម្ចាស់ លគ្នា និងព្រះមហាក្សត្រ។ ទោះព្រះអាទិត្យខ្លាំងក៏អាចបង្កការបែកបាក់ និងការសាបសូន្យនៃកេរ្តិ៍ឈ្មោះរបស់ខ្លួន។

Verse 168

तृणस्वर्णाश्वधोरणाद्यैरर्कांशे वृत्तिमादिशेत् । कृष्यंबुजस्रीभ्योब्जांशे कौजे धात्वस्रसाहसैः ॥ १६८ ॥

នៅក្នុងភាគរបស់ព្រះអាទិត្យ (អរកាំស) គេគួរបញ្ជាក់ជីវភាពដែលពាក់ព័ន្ធនឹងស្មៅ/ចំណីសត្វ មាស សេះ និងអ្វីៗដូច្នោះ។ នៅក្នុងភាគរបស់ព្រះចន្ទ (អប្ជាំស) ជីវភាពកើតពីកសិកម្ម ទឹក និងសម្បត្តិរុងរឿង; ខណៈនៅក្នុងភាគរបស់អង្គារក (កៅជ) កើតពីលោហៈ ការហូរឈាម និងសកម្មភាពក្លាហាន។

Verse 169

काव्यशिल्पादिभिर्बोधे जवे देवद्विजाकरैः । शौक्रे रजतगोरत्नैर्मांदे हिंसश्रमाधमैः ॥ १६९ ॥

ក្រោមឥទ្ធិពលពុធ (ព្រះពុធ) មានការយល់ដឹងតាមរយៈកំណាព្យ សិប្បកម្ម និងអ្វីៗដូច្នោះ។ ក្រោមឥទ្ធិពលព្រហស្បតិ៍ (គ្រូ) មានភាពរហ័ស និងផលចំណេញពាក់ព័ន្ធនឹងទេវតា ព្រះព្រាហ្មណ៍ និងរ៉ែ។ ក្រោមឥទ្ធិពលសុក្រ មានប្រាក់ស ក្របីគោ និងត្បូងមណី; ក្រោមឥទ្ធិពលសនី មានការរស់នៅទាបថោក ដែលមានអំពើហិង្សា និងការនឿយហត់។

Verse 170

स्वोञ्चेष्वार्की तथा ज्यारैरुक्तैकांगे नृ पाधिपाः । लग्रे वर्गोत्तमेऽब्जे वा चतुरादिग्रहेक्षिते ॥ १७० ॥

ពេលសនី (សៅរ៍) ស្ថិតនៅរាសីរបស់ខ្លួន ឬនៅទីលើកតម្កើង ហើយគ្រូ (ព្រហស្បតិ៍) ក៏ស្ថិតក្នុងយោគដែលបានពោលថា ជាអង្គតែមួយដ៏លេចធ្លោ; ហើយលគ្នា ជាវರ್ಗោត្តម ឬស្ថិតនៅកుంఖ (កుంభ/កుంఖរាសី) ហើយត្រូវបានភពចាប់ពីផ្ទះទី៤ ធ្វើទស្សនៈ—មនុស្សនោះក្លាយជាម្ចាស់អំណាចក្នុងចំណោមព្រះមហាក្សត្រ។

Verse 171

द्वाविंशभूपास्तुंगेसृक्चापेर्केन्दूयमस्तनौ । भूपकृत्तुंगगोर्कोगेस्तेसाजार्कोखभे गुरौ ॥ १७१ ॥

ក្នុងភាគទី២២ គេរាប់ “ម្ចាស់” តាមចំណុចលើកតម្កើង៖ នៅធ្នូ និងកក្កដា មានព្រះអាទិត្យ ព្រះចន្ទ និងយម (យមរាជ)។ អង្គធាតុដែលបង្កើតព្រះមហាក្សត្រ ត្រូវបានពោលថា សម្រាប់រាសីដែលលើកតម្កើង; ហើយក្នុងរាសីនៃភាគព្រះអាទិត្យ និងក្នុងរាសីមេឃ (កుంఖ/Aquarius) គេពិចារណាឲ្យមានគ្រូ (ព្រហស្បតិ៍)។

Verse 172

यमेंदुतुंगगौ लग्ने षष्टेऽर्कज्ञौ तुलाजगौ । सितासृजो गुरौ कर्को साराजे लग्नगे नृपाः ॥ १७२ ॥

ព្រះយម និងព្រះចន្ទ (នៅស្ថានលើកតម្កើង) ស្ថិតនៅលគ្ន; នៅផ្ទះទី៦ ព្រះអាទិត្យ និងព្រះពុធ ស្ថិតក្នុងតុលា និងធនូ; ព្រះសុក្រ និងព្រះអង្គារ រួមជាមួយព្រះគ្រូ (ព្រះព្រហស្បតិ៍) កើតក្រកដាខ្លាំង ហើយព្រះចន្ទនៅលគ្ន—ជននោះក្លាយជាព្រះមហាក្សត្រ។

Verse 173

वृषेगेब्जेर्केज्यसौरैः सुहृज्जायाखगैर्नृपः । मंदे मृगांगेत्र्यर्यकांशस्थैरजादिभिर्नृप ॥ १७३ ॥

ឱ ព្រះមហាក្សត្រ! បើលគ្នជាវృషភ (Taurus) ហើយរួមជាមួយព្រះពុធ ព្រះគ្រូ (ព្រះព្រហស្បតិ៍) និងព្រះសៅរ៍ នោះអ្នកគ្រប់គ្រងទទួលបានមិត្ត ភរិយា និងកូនប្រុស។ ហើយបើព្រះសៅរ៍នៅមಕರ (Capricorn) ស្ថិតក្នុងអంశៈនៃអរិយមន និងដូចៗគ្នា ជាមួយរាសីដូចមេស—លទ្ធផលស្រដៀងគ្នាត្រូវបានបញ្ជាក់។

Verse 174

सेज्याजेश्वे मृगमुखे कुजे तुंगेर्क्षभागेवौ । लग्नेऽथ सेज्यकर्केंगे ज्ञाजशुक्रैर्भवोपगैः ॥ १७४ ॥

ពេលព្រះគ្រូ (ព្រះព្រហស្បតិ៍) ជាម្ចាស់ទីតាំងពាក់ព័ន្ធ ហើយព្រះអង្គារ (កុជ) នៅស្ថានលើកតម្កើងក្នុងមಕರ (Capricorn) និងពេលលគ្នជាក្រកដា មានព្រះគ្រូស្ថិតនៅទីនោះ ដោយមានព្រះពុធ ព្រះអង្គារ និងព្រះសុក្រ ស្ថិតក្នុងផ្ទះរៀងៗខ្លួន—ការរៀបចំភពទាំងនេះ ត្រូវបានពោលថាបង្កើតយោគផលតាមហោរា។

Verse 175

मेषेऽर्के भूमिपासेंदौ एषे षांग्रेर्कपपासृजः । सिंहकुंभमृगस्थाश्चेद्भूपः सारेतनावजे ॥ १७५ ॥

ពេលព្រះអាទិត្យស្ថិតក្នុងមេស (Aries) ហើយព្រះចន្ទរួមជាមួយភពមានអំណាចដូចព្រះរាជា; និងពេលសញ្ញាសំខាន់ៗស្ថិតក្នុងមេស ហើយក៏ស្ថិតក្នុងសിംហ កុಂಭ ឬមகர—នោះជននោះក្លាយជាព្រះមហាក្សត្រ មានកម្លាំង និងកងទ័ពល្អឥតខ្ចោះ។

Verse 176

आर्केजीवे तनौ वापि नृपोऽथोः कुजभास्करौ । धीस्थौ गुर्विदुकवयो भूमौ स्त्र्यगे बुधैर्नृपः ॥ १७६ ॥

បើសញ្ញាសំខាន់ស្ថិតនៅលគ្ន (តនុ) ក្នុងរាសីរបស់ព្រះសៅរ៍ ឬព្រះគ្រូ (ព្រះព្រហស្បតិ៍) នោះមនុស្សនោះសមនឹងជាព្រះមហាក្សត្រ; ដូចគ្នា បើព្រះអង្គារ និងព្រះអាទិត្យស្ថិតនៅផ្ទះទី៧។ បើព្រះគ្រូស្ថិតនៅផ្ទះទី៩ នោះក្លាយជាគ្រូបង្រៀន; បើព្រះពុធនៅផ្ទះទី២ នោះមានចំណេះដឹង និងវោហារសាស្ត្រ; ហើយបើព្រះចន្ទនៅផ្ទះទី៤ អ្នកប្រាជ្ញប្រកាសថា ជាអ្នកគ្រប់គ្រង។

Verse 177

मृगास्यलग्नगैः सौरेजाब्जर्क्षहरयः सयाः । कविक्षौ तुलयुरमस्थौ वै भूपः कीर्तिमान्भवेंत् ॥ १७७ ॥

បើនៅពេលកំណើត សៅរ៍ គ្រូ (ព្រហស្បតិ៍) សុក្រន៍ ព្រះអាទិត្យ ព្រះចន្ទ និងពុធ ស្ថិតលើលগ্নក្នុងម្រឹគាស្យ (ម្រឹគសីរស) ហើយភពដែលនៅសល់ស្ថិតនៅតុលា និងផ្ទះទី៧ នោះជននោះក្លាយជាស្តេច មានកេរ្តិ៍ឈ្មោះល្បីល្បាញ។

Verse 178

यस्य कस्यापि तनयः प्रोक्तैर्योगैर्नृपो भवेत् । वक्ष्यमाणैर्नृपसुतो ज्ञेयो भूयो मुनीश्वर ॥ १७८ ॥

តាមយោគដែលបានពោលមក មិនថាជាកូនរបស់អ្នកណាក៏អាចក្លាយជាស្តេចបាន។ ប៉ុន្តែ ឱ មុនីឧត្តម តាមលក្ខណៈដែលនឹងពន្យល់បន្តទៅនេះ គួរយល់ម្ដងទៀតថា អ្នកណាដែលសមគួរត្រូវហៅថា «ព្រះរាជបុត្រ» ពិតប្រាកដ។

Verse 179

स्वोच्चे त्रिकोणभगतेस्त्र्याद्यैर्बलयुतैर्नृपः । सिंहेऽर्के मेषलग्नेऽजे मृगे भौमे घटेऽष्टमे ॥ १७९ ॥

ឱ ព្រះមហាក្សត្រ បើភពទាំងឡាយចាប់ពីព្រះអាទិត្យទៅ មានកម្លាំងពេញ—ស្ថិតក្នុងរាសីរបស់ខ្លួន ឬក្នុងឧច្ច (លើកតម្កើង) ឬក្នុងត្រីកោណ—ហើយព្រះអាទិត្យនៅសിംហៈ លগ্নនៅមេសៈ អង្គារ​នៅមಕರ (កព្រីកន៍) និងផ្ទះទី៨ នៅកុម្ភៈ នោះជាយោគដែលបានបញ្ជាក់។

Verse 180

चापे धरानाथःस्यादथ स्वर्क्षगे भृगौ । पातालगे धर्मगेऽब्जे शुभदृष्टे युते मुने ॥ १८० ॥

ឱ មុនី បើព្រះអធិរាជ (ម្ចាស់ផែនដី) ស្ថិតនៅធនុ (ធ្នូ) ហើយសុក្រន៍ស្ថិតក្នុងរាសីរបស់ខ្លួន ខណៈគ្រូ (ព្រហស្បតិ៍) ស្ថិតនៅទីទាប (បាតាល) និងព្រះអាទិត្យនៅតុលា ដោយភ្ជាប់គ្នា និងទទួលទស្សនៈល្អ នោះជាសុភមង្គល។

Verse 181

त्रिलग्नभवगैःशेषैर्धराधीशः प्रजायते । सौम्ये वीर्ययुतेंऽगस्थे बलाढ्येशुभगे शुभे ॥ १८१ ॥

បើកត្តាដែលនៅសល់កើតឡើងដោយលগ্নបី និងភាវៈទាំងឡាយ នោះអ្នកគ្រប់គ្រងផែនដីកើតមក—នៅពេលដែលភពសម្គាល់នោះជាសុភភព មានវីរភាព ស្ថិតនៅទីត្រឹមត្រូវ មានកម្លាំង ទទួលទស្សនៈល្អ និងជាសុភមង្គល។

Verse 182

धर्मार्थोपचयस्थैश्चशेषैर्धर्मयुतोनृपः । मेषूरणायतनुगाः शशिसूर्यजसूरयः ॥ १८२ ॥

ដោយអង្គធាតុដែលនៅសល់ ដែលបានបង្កើតឡើងសម្រាប់ការប្រមូលផ្តុំធម៌ និងអត្ថៈ ព្រះមហាក្សត្រក៏ក្លាយជាអ្នកពោរពេញដោយធម៌។ ហើយពួកឥសីដែលកើតពីព្រះចន្ទ និងព្រះអាទិត្យ ត្រូវបានភ្ជាប់នឹង មេស (Aries), ឧរាណ និង អាយតនៈ ជាទីតាំងរៀងៗខ្លួន។

Verse 183

ज्ञारौ धनेशितरवा हिबुके भूपतिस्तदा । वृषेंऽगेऽब्जोधनारिस्थो जीवार्की लांभगाः परे ॥ १८३ ॥

នៅត្រង់ចង្កា មាន ជ្ញារ និងពន្លឺទាំងពីរ; នៅត្រង់ក មានព្រះអម្ចាស់នៃទ្រព្យ និងវេជ្ជបណ្ឌិតទេវទាំងពីរ; បន្ទាប់មក នៅត្រង់មាត់លើ (ក្រអូមមាត់) មានព្រះមហាក្សត្រ។ នៅស្មារបស់គោ (វೃಷភ) មានមួយស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកកើតពីផ្កាឈូក និងសត្រូវនៃទ្រព្យ; កន្លែងផ្សេងទៀត គេថា ព្រះព្រហស្បតិ៍ និងព្រះអាទិត្យ ជា “លាំភគៈ” អ្នកនាំមកនូវផលចំណេញ។

Verse 184

सुखे गुरुः खेरवींदूयमो लग्ने भवे करै । लग्ने वक्रासितौ चंद्रेज्यसितार्कबुधाः क्रमात् ॥ १८४ ॥

ព្រះព្រហស្បតិ៍ ស្ថិតនៅផ្ទះទីបួន (ទីកន្លែងនៃសុខសាន្ត)។ នៅលគ្ន (Ascendant) មាន ខេរៈ រាវិ ឥន្ទុ និងយមៈ; ហើយនៅលគ្នដែរ តាមលំដាប់ មានភពថយក្រោយ និងភពដើរត្រង់—ព្រះចន្ទ ព្រះព្រហស្បតិ៍ ព្រះសុក្រ ព្រះអាទិត្យ និងព្រះពុធ។

Verse 185

सुखास्तु शुभखाप्तिस्थानरेशं जनयंत्यपि । कर्मलग्नगरवेटस्य दशायां राज्यसंगतिः ॥ १८५ ॥

សូម្បីតែសុខសាន្ត និងការទទួលបានដ៏មង្គល ក៏អាចកើតឡើង ដោយបង្កើត “ម្ចាស់នៃទីកន្លែងនៃការទទួលបានល្អ” ផងដែរ។ ហើយក្នុងដសា (daśā) នៃភពដែលភ្ជាប់នឹងកម្ម និងលគ្ន នោះ ការភ្ជាប់ជាមួយអំណាចរាជ្យ (អធិបតេយ្យរដ្ឋ) ត្រូវបានទទួល។

Verse 186

प्रबलस्य दशायां वा शत्रुनीचा दिगार्तिदाः । आसन्नकेंद्रद्वयगैर्वर्गदाख्यः सकलग्रहैः ॥ १८६ ॥

សូម្បីតែក្នុងដសា (daśā) នៃភពដែលខ្លាំងក៏ដោយ ប្រសិនបើភពផ្សេងៗស្ថិតក្នុងទីតាំងជាសត្រូវ ឬទាបថយ ហើយបង្កឲ្យមានទុក្ខវេទនាពីទិសទាំងឡាយ នោះ—នៅពេលភពទាំងអស់ស្ថិតជិតកេន្រ្តទាំងពីរ—ការរៀបចំនេះត្រូវបានហៅថា “វರ್ಗដា” (Vargada)។

Verse 187

तन्वस्तगैश्च सकटं विहगो राज्यबंधुगैः । श्रृङ्गाटकं धिगौगस्थैर्लग्नायस्थैर्हलं मतम् ॥ १८७ ॥

ដោយគ្រោះដែលស្ថិតក្នុងទីតាំង តន្វ និង អស្តគា គេហៅថា «រទេះ»; ដោយគ្រោះនៅទី វិហគ និង រាជ្យបន្ធុ វាជា «ចំណុចត្រីសន្ធាន» (śṛṅgāṭaka); ហើយដោយគ្រោះនៅទី លគ្ន និង អាយ វាត្រូវបានចាត់ថា «នង្គ័ល» (hala)។

Verse 188

वर्ज्जोङ्गेस्थे सत्स्वसत्सु तुर्यखस्थैर्यवोन्यथा । विमिश्रैः कमलं प्राहुर्वायाकंटकबाह्यगैः ॥ १८८ ॥

នៅពេលចិត្តស្ថិតក្នុងរាងកាយ តែបន្តលោតលាស់ក្នុងទាំង «ពិត» និង «មិនពិត», ហើយភាពស្ថិតស្ថេរនៃស្ថានទីបួន (turyā) ត្រូវរំខាន—ដោយការលាយបញ្ចូលដូច្នេះ ព្រះឥសីប្រាជ្ញា ពិពណ៌នាថា វាជា «ផ្កាឈូក» ដែលខាងក្រៅត្រូវខ្យល់ និងមែកបន្លា ប៉ះពាល់។

Verse 189

लग्नाच्चतुर्भुगैर्यूपःशरस्तूर्याच्चतुर्भुगैः । द्यूनाद्वेदक्षगैः शक्तिं र्दऽखादिचतुर्भगैः ॥ १८९ ॥

ចាប់ពីលគ្ន ដោយការបែងចែកជាបួន គេកំណត់ «សសរយញ្ញ» (yūpa); ចាប់ពីទីបួន (tūrya) ដោយបែងចែកជាបួន កំណត់ «ព្រួញ» (śara)។ ចាប់ពីទីប្រាំពីរ (dyūna) តាមក្រុមអក្សរ/ព្យាង្គ (vedākṣa-ga) កំណត់ «សក្តិ» (śakti) ជាអាវុធ; ហើយពីការបែងចែកដែលនៅសល់ ចាប់ពី “rda-kha” ជាដើម កំណត់តាមភាគបួនរបស់វា។

Verse 190

लग्नात्क्रमात्सप्तभगैर्नोकाकूटस्तु नुर्यतः । छत्रमस्तात्स्वभाद्यायोन्यस्मादर्द्धेन्दुनामकः ॥ १९० ॥

ចាប់ពីលគ្ន ដំណើរតាមលំដាប់ដោយការបែងចែកជាប្រាំពីរភាគ គេរកបានចំណុចដែលហៅថា «នោកាកូត» (Nokākūṭa)។ ពីចំណុចនោះ ខាងលិច គេបានចំណុច «ឆត្រ» (Chatra) ហើយពីមូលដ្ឋានផ្សេងទៀត គេបានអ្វីដែលគេហៅថា «អರ್ಧេន្ទុ» (Ardhendu) គឺ «ព្រះច័ន្ទកន្លះ»។

Verse 191

लग्नादेकांतरगतैश्चक्रमर्थात्सरित्पतिः । षह्युस्थानेषु वीणाद्याः समसप्तर्क्षगैः ॥ १९१ ॥

ចាប់ពីលគ្ន ដោយដាក់តាមចន្លោះឆ្លាស់គ្នា គេបង្កើត «ចក្រ» (chakra) ដូចដែលបាននិយាយ។ នៅទីនោះ គេដាក់ «ម្ចាស់នៃទន្លេ» (សរីត្បតិ) ហើយនៅស្ថានីយ៍ដែលហៅថា «ṣa-hyu» គេត្រូវដាក់ វីណា (Vīṇā) និងសញ្ញាផ្សេងៗទៀត ព្រមទាំងក្រុម «សប្តឫសី» (Saptarṣis) ដែលស្ថិតស្មើៗគ្នា។

Verse 192

वीणादामपाशकेदारभूशूलयुगगोलकाः । ग्रहैःश्चरभगै राजयोगः प्रकीर्तितः ॥ १९२ ॥

ពេលភពទាំងឡាយស្ថិតក្នុងរាសីចល និងរាសីសេស (បុរស) បង្កើតរូបយោគដែលហៅថា វីណា ដាម បាស កេដារ ភូ សូល យុគ និងគោលកា នោះត្រូវបានប្រកាសថា ជារាជយោគ បង្កើតអំណាចដូចព្រះមហាក្សត្រ។

Verse 193

स्थिरस्थैर्यमुसलं नाम द्विशरीणतैर्नलः । भाला केंद्रस्थितैः सौम्यैः पापैस्सर्प उदाहृतः ॥ १९३ ॥

«ស្ថិរ-ស្ថೈរយ-មុសល» ជានាម; ដោយសភាព «ពីររាងកាយ» គេហៅថា «នល»។ ឱ អ្នកសុភាពរាបសារ! ពេលភពល្អស្ថិតនៅកេន្រ្ត (ផ្ទះមុំ) ហើយភពអាក្រក់ស្ថិតនៅទីកណ្ដាល នោះត្រូវបានប្រកាសថា ជាយោគឈ្មោះ «សර්ប»។

Verse 194

ईर्य्युरध्वरुची रज्ज्वां मुसले धनमानयुक् । व्यंगा स्थिरा लोनलजो मोनीस्रग्जोहिजोर्द्दितः ॥ १९४ ॥

គាត់រហ័សក្នុងចលនា ស្រឡាញ់ពិធីយជ្ញៈ; ជាខ្សែពួរ និងមុសលដ៏ខ្លាំង។ មានទ្រព្យ និងកិត្តិយស; គ្មានកំហុស មិនរអិលរអួត ស្ថិតស្ថេរ។ កើតពីអំបិល និងភ្លើង; ជាមុនីស្ងៀម ស្លៀកកម្រងផ្កា ហើយជាអ្នកប្រកាសពិធីបូជាយជ្ញៈ។

Verse 195

वीणोद्भवोतिनिपुणागीतनृत्यरुचिर्भृशम् । दाता समृद्धो दामास्थः पाशजो धनशीलयुक् ॥ १९५ ॥

គាត់ក្លាយជាអ្នកជំនាញខ្លាំងក្នុងតន្ត្រីកើតពីវីណា ហើយរីករាយយ៉ាងខ្លាំងក្នុងចម្រៀង និងរបាំ។ គាត់ជាអ្នកឧបត្ថម្ភ សម្បូរបែប ស្ថិតស្ថេរក្នុងមុខរបរ; កើតក្នុងវង្សដែលពាក់ព័ន្ធនឹង «បាស» (ខ្សែចង) ហើយមានទ្រព្យ និងសីលធម៌ល្អ។

Verse 196

केदारोत्थः कृषिकरः शूले शूरोक्षतो धनः । युगं पाषंडयुर्गोले विधनो मलिनस्तथा ॥ १९६ ॥

កើតពី «កេដារ» គាត់ក្លាយជាអ្នករស់ដោយកសិកម្ម; នៅ «សូល» (ត្រីសូល) គាត់ជាវីរបុរស តែរងរបួស ហើយក្នុងទ្រព្យសម្បត្តិវិញក្លាយជាសម្បូរបែប។ តែក្នុងយុគដែលពោរពេញដោយបាសណ្ឌ និងភាពច្របូកច្របល់ គាត់ក្លាយជាក្រីក្រ ហើយមានស្នាមមលិនក្នុងអាកប្បកិរិយាផងដែរ។

Verse 197

भूपवंद्यपदश्चक्रे समुद्रे नृपभोगयुक् । सुभगांगोर्द्धचंपात्सुखीशूरश्च चामरः ॥ १९७ ॥

ព្រះអង្គបានបង្កើតតំបន់មួយនៅមហាសមុទ្រ ដែលជាទីកន្លែងជើងត្រូវបានស្តេចទាំងឡាយគោរពបូជា; មានសុខសម្បត្តិដូចព្រះរាជា កាយសម្បទាស្រស់ស្អាត ហើយដោយបុណ្យនៃទីរថ/ពិធី «កម្បា-កន្លះ» ទ្រង់បានក្លាយជាសុខសាន្ត ក្លាហាន និងមានចាមរៈ (កង្ហារព្រះរាជា)។

Verse 198

मित्रो पकारकृच्छत्रे कूटे चानृतबंधराट् । तौजः सकीर्तिः सुखभाक् मानवो भवति ध्रुवम् ॥ १९८ ॥

អ្នកដែលជាមិត្តពិត និងធ្វើការជួយគ្នាដោយសុចរិត មិនប្រើល្បិចកល មិនក្លាយជាម្ចាស់នៃពាក្យកុហក—មនុស្សដូច្នោះប្រាកដជាមានកម្លាំង មានកេរ្តិ៍ឈ្មោះល្អ និងសុខសាន្ត។

Verse 199

त्यागी यज्वात्मवान् यूथे हिंस्रो गुह्याधिपः शरैः । शक्तौ नीचोऽलसो निःस्वो दण्डे प्रियवियोगभाक् ॥ १९९ ॥

ដោយព្រួញ មនុស្សក្លាយជាអ្នកលះបង់ អ្នកបូជាយজ্ঞ និងមានចិត្តគ្រប់គ្រងខ្លួន; នៅក្នុងក្រុម/កងទ័ព ក្លាយជាអ្នកហិង្សា និងជាមេដឹកនាំការងារសម្ងាត់។ ដោយលំពែង ក្លាយជាមនុស្សទាប ថ្កោលទោស ខ្ជិល និងក្រីក្រ; ដោយដណ្ឌ (ឈើទណ្ឌកម្ម) ក្លាយជាអ្នកទទួលទុក្ខនៃការបែកពីអ្នកស្រឡាញ់។

Verse 200

व्यर्कैः स्वांत्योभयगतैः खेटैः स्यात्सुनफानफा । दुरुधरा चैव विधौ ज्ञेयः केमुद्रुमोऽन्यथा ॥ २०० ॥

នៅពេលភព (ក្រៅពីព្រះអាទិត្យ) ស្ថិតនៅផ្ទះទី២ ឬផ្ទះទី១២ ពីព្រះចន្ទ ឬស្ថិតទាំងពីរ នោះយោគៈ «សុនផា» និង «អនផា» (និងរួមគ្នា) កើតឡើង។ ក្នុងគ្រោងដូចគ្នា ត្រូវយល់អំពីយោគៈ «ទុរុធរា» ផងដែរ; បើមិនដូច្នោះទេ គឺ «កេមុទ្រុម»។

Frequently Asked Questions

The chapter foregrounds the ṣaḍvarga approach beginning from rāśi and detailing horā, dreṣkāṇa, navāṁśa, and dvādaśāṁśa, with additional treatment of pañcāṁśa and triṁśāṁśa rules (including odd/even reversal), indicating a practical hierarchy for strength and results.

It groups houses into kendras (power), paṇapharas and āpoklimas (secondary strength), and identifies trika and riḥpha clusters as challenging zones—associating kendra placements with potency, trika with low or suffering conditions, and riḥpha with dependence (e.g., service under kings).

It distinguishes longevity arising from combinations (yogaja) and from Sun- or Moon-dominant measures (paiṇḍa vs nisarga), then provides stepwise arithmetic for converting computed remainders into years, months, days, and smaller units, with mention of a corrective saṃskāra when lifespan is threatened.