Rig Veda Sukta 10
Mandala 8Sukta 106 Mantras

Sukta 10

Sukta 8.10

Rishi

Kāṇva (Kāṇva lineage; exact attribution not specified in input)

Devata

Aśvinau

Chandas

Likely Triṣṭubh (requires verification)

આ ટૂંકું કાણ્વ સ્તોત્ર અશ્વિનૌને દરેક બ્રહ્માંડસ્થાનમાંથી—સ્વર્ગના તેજમાંથી, સમુદ્ર-નિવાસમાંથી અને અંતરિક્ષમાંથી—આહ્વાન કરે છે અને ગાયકના યજ્ઞમાં તેઓ ઝડપથી આવે તેવી પ્રેરણા આપે છે. તેમને વિશાળ-જ્ઞાની ઉપકારક, પોતાની સ્વધા-શક્તિથી સ્વયં ગતિ કરનાર તરીકે સ્તુતિ કરે છે; તેઓ સોમ-મધુ પીને યજ્ઞ અને ઋષિઓને બળ આપે છે, એમ કહે છે.

Mantras

Mantra 1

यत्स्थो दीर्घप्रसद्मनि यद्वादो रोचने दिवः । यद्वा समुद्रे अध्याकृते गृहेऽत आ यातमश्विना ॥

તમે જો દીર્ઘ-પ્રસદ્મનિ—દૂર સુધી વિસ્તરેલા આસનમાં—સ્થિત હો; અથવા દ્યૌના તેજસ્વી રોચનમાં; અથવા સમુદ્ર ઉપર રચાયેલા ગૃહમાં—ત્યાંથી અહીં આવો, હે અશ્વિનો.

Mantra 2

यद्वा यज्ञं मनवे सम्मिमिक्षथुरेवेत्काण्वस्य बोधतम् । बृहस्पतिं विश्वान्देवाँ अहं हुव इन्द्राविष्णू अश्विनावाशुहेषसा ॥

અથવા જો તમે મનુ માટે યજ્ઞને મિશ્રિત કરીને સ્થાપિત કર્યો હોય—તો કાણ્વના આહ્વાનને જાગ્રત થઈ સાંભળો. હું બૃહસ્પતિને, સર્વ દેવોને, ઇન્દ્ર-વિષ્ણુને, અને તમને પણ—હે ઝડપી ગતિશક્તિવાળા અશ્વિનો—આહ્વાન કરું છું.

Mantra 3

त्या न्वश्विना हुवे सुदंससा गृभे कृता । ययोरस्ति प्र णः सख्यं देवेष्वध्याप्यम् ॥

તે બે અશ્વિનોને હું આહ્વાન કરું છું—સુદંસ, સુકર્મી, અમારા હાથમાં સ્થિર થયેલા; કારણ કે તેમના સાથે અમારે માટે દેવોમાં સુધી પહોંચતી સખાઈ છે, અને અસ્તિત્વના જળોમાં એક આત્મીય બંધુતા છે.

Mantra 4

ययोरधि प्र यज्ञा असूरे सन्ति सूरयः । ता यज्ञस्याध्वरस्य प्रचेतसा स्वधाभिर्या पिबतः सोम्यं मधु ॥

જેનાં ઉપર યજ્ઞો આગળ વધે છે, અને સૂર્ય સમા પ્રકાશિત ઋષિઓ અચૂક શક્તિમાં સ્થિત છે—તે બે, યજ્ઞમાં અને અર્ધ્વર (અર્પણ-માર્ગ) માં વિશાળ-ચેતન, જે સ્વધા દ્વારા સોમનું મધુર મધુ પીવે છે.

Mantra 5

यदद्याश्विनावपाग्यत्प्राक्स्थो वाजिनीवसू । यद्द्रुह्यव्यनवि तुर्वशे यदौ हुवे वामथ मा गतम् ॥

જો આજે, હે અશ્વિનો, તમે વળી ગયા હો, અથવા પૂર્વ તરફ દૂર સ્થિત હો, હે વાજિનીવસુ (બળ-સમૃદ્ધિના સ્વામી); જો તમે દ્રુહ્યુ, અનુ, કે તુર્વશ સાથે હો—તો જ્યારે હું તમને આહ્વાન કરું, ત્યારે મારી પાસે આવવામાં ચૂકતા નહિ.

Mantra 6

यदन्तरिक्षे पतथः पुरुभुजा यद्वेमे रोदसी अनु । यद्वा स्वधाभिरधितिष्ठथो रथमत आ यातमश्विना ॥

હે અશ્વિનો, પુરુભુજા (વિશાળ દાતા) તમે જો અંતરિક્ષમાં વિહરો, અથવા આ બે લોક—દ્યુ અને પૃથ્વી—ને અનુસરો; અથવા સ્વધાભિઃ (તમારી સ્વજાત શક્તિથી) રથ પર અધિષ્ઠિત થાઓ—ત્યાંથી અમારી પાસે આવો.

Frequently Asked Questions

The Aśvins are twin Vedic deities, swift horsemen linked with dawn. They are praised as healers and rescuers who quickly come to help and to bless the sacrifice.

The hymn repeatedly invites the Aśvins to come to the ongoing yajña from wherever they may be—heaven, the ocean, or the midspace—so they can drink Soma and grant protection, vitality, and success.

It emphasizes that the Aśvins move freely through all realms and can reach the worshipper from any place. This makes the invitation stronger: no matter where they are, they are asked to arrive here, now.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App