ઇન્દ્રજીત

પછી શોકના સમુદ્રમાં ડૂબતા સમાન દીન રાજાને જોઈ, રથયોદ્ધાઓમાં શ્રેષ્ઠ રાવણપુત્ર ઇન્દ્રજિતે તેને આ વચન કહ્યું.

ઇન્દ્રજિતનું કર્તવ્ય જોયા પછી રામાનુજ લક્ષ્મણે તેને કશી ગણના ન કરી; હસતાં હસતાં બોલ્યો, “આ તો કશું જ નથી.” પછી નરશ્રેષ્ઠ લક્ષ્મણ, નિર્ભય મુખે અને ક્રોધિત થઈ, ભયંકર બાણો સંભાળી યુદ્ધમાં રાવણપુત્ર પર છોડ્યા.

“જેના કારણે સુગ્રીવ, તું અને રામ અહીં આવ્યા છો—તે વૈદેહીને આજે જ, તારી નજર સામે, હું મારી નાખીશ!” એમ ઇન્દ્રજિતે ધમકી આપી.

રાવણે પોતાના શૂર પુત્ર ઇન્દ્રજિતને કહ્યું—“હે શત્રુઘ્ન! રામને પરાસ્ત કર; અને સુગ્રીવને પણ લક્ષ્મણ સહિત સંહાર કર.”

માર્કંડેયે કહ્યું—અપરિમિત તેજવાળા તે બંને ભાઈઓને પડેલા જોઈ, રાવણિ (ઇન્દ્રજિત) એ ત્યારે વરપ્રભાવિત બાણોથી તેમને ફરી બાંધી દીધા।

ત્યાં સામસામે ભેટીને પછી રાવણે રામ સાથે યુદ્ધ કર્યું; તેમજ લક્ષ્મણે પણ ઇન્દ્રજિત સાથે સમર કર્યો।

તમે બ્રહ્મપુર નામના પવિત્ર ક્ષેત્ર વિશે સાંભળ્યું છે—તે ઇન્દ્રજિતની પુરી છે. ત્યાં આર્ય-પુષ્કરિણીના કાંઠે તેણે ધૂર્જટિ (શિવ)ની સ્થાપના કરી.

વેગથી પ્રતિપ્રહાર થયો અને ત્યારે દ્વંદ્વયુદ્ધ ઊભું થયું. રાવણપુત્ર ઇન્દ્રજિત્ લક્ષ્મણ સાથે યુદ્ધ કરવા લાગ્યો.

પછી ઇન્દ્રજિત તેને રાક્ષસેન્દ્રની શુભ સભામાં લઈ ગયો. ત્યાં તેણે વાણીથી લંકેશ્વરને તૃણ સમાન ગણી ખુલ્લેઆમ અવમાનના કરી.

તેનો સુખ, સંપત્તિ, પુત્ર, સેના અને સહાયક, તેની જય, પ્રતાપ, બળ, બુદ્ધિ અને મહિમા, બધા નિત નવા અને વધતા જતા, જેમ દરેક લાભથી લોભ વધે છે. અતિબળ કુંભકર્ણ તેનો ભાઈ હતો, જેના જેવો જગતમાં કોઈ પ્રતિભટ ન હતો. તે પાન કરીને છ માસ સૂતો, અને જાગતા જ…

પુત્રના વધને સાંભળીને લંકાપતિ ક્રોધે ભરાયો અને તેણે બળવાન મેઘનાદને મોકલ્યો. હે પુત્ર, આને મારવો નહિ, આને બાંધી લાવ. આ વાનરને જોઈએ અને જાણીએ કે આ ક્યાંથી આવ્યો છે. અતુલ્ય યોદ્ધા ઇન્દ્રજિત ચાલ્યો, ભાઈના મૃત્યુને સાંભળીને તેમાં ક્રોધ ઉમટી…

હું તારા દાંત તોડવાને સમર્થ છું, પણ રઘુનાથે મને આજ્ઞા આપી નથી. મને એટલો રાગ આવે છે કે હું તારા બધા દસ મોં ફોડી નાખીશ, પછી લંકાને પકડીને સમુદ્રમાં ડુબાડી દઈશ. તારી લંકા ગૂલરના ફળ જેવી છે, અને તમે બધા અસંખ્ય જંતુઓ તેની અંદર નિર્ભયપણે રહો છો.…